III Ca 772/20
Sądy powszechne2021-10-26
Sygnatura
III Ca 772/20
Data orzeczenia
2021-10-26
Rodzaj
REASONS
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 772/20</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Wyrokiem z dnia 18 listopada 2019 roku, wydanym w sprawie z powództwa <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J.</span> przeciwko <span class="anon-block">A. L.</span> i <span class="anon-block">A. S.</span> o naruszenie posiadania i zapłatę, Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi postanowił:</p>
<p>1.
umorzyć postępowanie w zakresie żądania przywrócenia stanu poprzedniego;</p>
<p>2.
oddalić powództwo w pozostałej części;</p>
<p>3.
zasądzić solidarnie od powodów <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J.</span> solidarnie na rzecz pozwanych <span class="anon-block">A. L.</span> i <span class="anon-block">A. S.</span> kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów procesu,</p>
<p>4.
przyznać i nakazać wypłacić ze Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi kwotę 2214 zł brutto na rzecz adwokata <span class="anon-block">W. S.</span> tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom <span class="anon-block">A. J.</span> i <span class="anon-block">J. J.</span> z urzędu.</p>
<p>Apelację od powyższego orzeczenia wnieśli powodowie zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie pkt.2, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu:</p>
<p>1.
naruszenie prawa materialnego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a> poprzez jego błędne niezastosowanie uznając, że powodowie nie ponieśli szkody poprzez nieprawidłowo przeprowadzony przez pozwanych remont dachu i niewłaściwe zabezpieczenie nieruchomości powodów przed zanieczyszczeniami w czasie trwania remontu, to jest że stan faktyczny sprawy nie odpowiada tej normie.</p>
<p>2.
naruszenie prawa procesowego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 3)">art. 217 § 3 k.p.c.</a> poprzez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu ze zgromadzonym materiałem dowodowym poprzez błędne przyjęcie, że pozwani nie naruszyli nieruchomości powodów podczas wykonywanego remontu dachu oraz, że powodowie nie ponieśli szkody z tego tytułu ani z powodu zanieczyszczeń na nieruchomości.</p>
<p>3.
naruszenie prawa procesowego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego poprzez pominięcie zeznań świadków <span class="anon-block">W. M.</span> i <span class="anon-block">M. C.</span>, a także <span class="anon-block">J. L.</span> w zakresie wielkości zachodzenia dachu na segment powodów to jest co do stanu faktycznego, który z tych zeznań wynika.</p>
<p>W konkluzji skarżący wnieśli o rozpoznanie i uchylenie postanowienia Sądu I instancji o oddaleniu wniosku dowodowego:</p>
<p>a.
powołanie nowego biegłego i przeprowadzenie wnioskowanego dowodu z opinii nowego biegłego sądowego d/s budownictwa;</p>
<p>b.
zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa ewentualnie o:</p>
<p>c.
uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia przy uwzględnieniu kosztów postępowania apelacyjnego,</p>
<p>d.
przeprowadzenie rozprawy oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, jednocześnie oświadczam, że udzielona pomoc prawna nie została opłacona ani w całości ani w części.</p>
<p>Na rozprawie w dniu 4 października 2021 roku pełnomocnik powodów popierał apelację. Pełnomocnik pozwanych wnosił o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył:</strong>
</p>
<p>Apelacja okazała się bezzasadna, a podniesione w niej zarzuty nie mogły skutkować zmianą zaskarżonego orzeczenia. Ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji w zakresie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w przedmiocie procesu nie są obarczone błędem i znajdują oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania. Sąd Okręgowy przyjmuje zatem wskazanie ustalenia za własne, podzielając również ich ocenę prawną, przeprowadzoną w zgodzie z dyrektywami zawartymi w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>
</p>
<p>Zarzut naruszenia art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> okazał się bezzasadny. Sąd I instancji szczegółowo wskazał w uzasadnieniu orzeczenia przyczyny pominięcia dowodu z zeznań świadków <span class="anon-block">W. M.</span>, <span class="anon-block">M. C.</span>, oraz odniósł się do zeznań <span class="anon-block">J. L.</span>. Świadek <span class="anon-block">W. M.</span> przedstawiał jedynie swoje opinie na temat fachowości i estetyki prac wykonanych na nieruchomości pozwanych, nie odwołując się do faktów leżących u podłoża tych ocen, a które mogłyby być podstawą ustaleń. Sąd Rejonowy słusznie odmówił wiarygodności i mocy dowodowej zeznaniom <span class="anon-block">W. M.</span>, że obrys dachu na nieruchomości pozwanych kończył się wcześniej równo z krokwią i został wysunięty dopiero w związku z pracami remontowymi, ponieważ zeznania te pozostają w sprzeczności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym w postaci zdjęć, pism urzędowych, opinii biegłego opartej na wnikliwych dwukrotnych pomiarach i oględzinach, w tym oględzinach starych śladów z okresu sprzed remontu, a także z zeznaniami pozwanych i wykonawcy remontu świadka <span class="anon-block">J. L.</span>, na którego zeznaniach wbrew twierdzeniu skarżących Sąd Rejonowy również oparł się przy dokonywanych ustaleniach faktycznych.</p>
<p>W opinii Sądu Okręgowego Sąd I instancji słusznie pominął także zeznania świadka <span class="anon-block">M. C.</span>, który nie posiadał wiedzy o faktach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Warto zaznaczyć, że Sąd Rejonowy dostrzegł, iż świadek potwierdził okoliczność, że grawerowane deski i obróbki były uprzednio wykonane na zlecenie powoda na ścianie sąsiedniej nieruchomości. Zeznania w tym zakresie korelują z ustaleniami biegłego, który wskazał, że uprzednio powód zaingerował w nieruchomość sąsiednią dzięki zgodzie ówczesnego jej właściciela.</p>
<p>Sąd Rejonowy nie dopuścił się również przy wyrokowaniu naruszenia zasad doświadczenia życiowego. Prawidłowe są ustalenia Sądu I instancji dotyczące zanieczyszczeń spadających podczas remontu na nieruchomość skarżących i ponoszenia przez nich związanych z tym kosztów. Powodowie bowiem nie wykazali by takie koszty ponieśli. Nie złożyli żadnych dokumentów potwierdzających rzekomo poniesione przez nich wydatki. Logiczne jest, że na nieruchomość przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> mogły spadać pewne zanieczyszczenia (kawałki styropianu, wełny i trocin), mimo dokładania starań, aby sytuacje takie nie miały miejsca, wynikające z remontu dachu pozwanych, jednak zdjęcia załączone do pozwu ilustrują jedynie niewielkie, „przykładowe” zanieczyszczenia z jednego dnia. Tylko na tej podstawie nie można uznać, że skarżący ponieśli realną szkodę z powodu tych zanieczyszczeń. Mając na uwadze powyższe nie można zgodzić się z powodami, że Sąd Rejonowy naruszył zasadę doświadczenia życiowego nie przyznając im odszkodowania z tytułu wydatków poniesionych na sprzątanie w/w zanieczyszczeń ponieważ skarżący nie wykazali roszczenia co do wysokości.</p>
<p>Niesłuszny okazał się również zarzut naruszenia prawa procesowego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 3)">art. 217 § 3 k.p.c.</a> Choć zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 1)">art. 217 § 1 k.p.c.</a> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217)">art. 217 k.p.c.</a> uchylony przez art. 1 pkt 79 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. (Dz.U.2019.1469) zmieniającej nin. ustawę z dniem 7 listopada 2019 r.) strona miała możliwość przytaczania okoliczności faktycznych i dowodów na ich poparcie aż do zamknięcia rozprawy, to jednak jej swoboda w tym zakresie była ograniczona przez przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 2;art. 217 § 3)">art. 217 § 2 i 3 k.p.c.</a> Spóźnione twierdzenia i dowody sąd pominie, zaś sankcji tej nie zastosuje jedynie wtedy, gdy niezgłoszenie ich we wcześniejszym czasie nie było zawinione przez stronę, uwzględnienie ich nie spowoduje zwłoki w postępowaniu albo gdy występują inne wyjątkowe okoliczności. Nadto sąd pominie twierdzenia i dowody, jeśli strona powołuje je jedynie dla zwłoki lub okoliczności sporne zostały już dostatecznie wyjaśnione ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 3)">art. 217 § 3 k.p.c.</a>). W ocenie Sądu Odwoławczego Sąd I instancji dostatecznie wyjaśnił wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne. Skarżący zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 3)">art. 217 § 3 k.p.c.</a> próbują jedyne w sposób polemiczny forsować korzystną dla siebie ocenę materiału dowodowego. Sąd I instancji zasadnie oddalił jako wniosek dowodowy powodów o powołanie nowego biegłego sądowego d/s budownictwa. Sąd nie ma obowiązku dopuszczać dowodu z opinii kolejnego biegłego na tę samą okoliczność tylko dlatego, że strona wnioskująca jest niezadowolona z niekorzystnych dla niej wniosków płynących z wydanej już w sprawie opinii. W ocenie Sądu Okręgowego opinia biegłego ds. budownictwa lądowego <span class="anon-block">K. Ś.</span> sporządzona została w sposób staranny, wnikliwy, jest logiczna, a przede wszystkim spójna z pozostałym materiałem dowodowym, jak w szczególności dokumentacją fotograficzną, czy wynikami postępowania administracyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Przedmiotowa opinia okazała się zatem dowodem wystarczającym dla wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy faktów, a Sąd Rejonowy nie miał żadnych podstaw do uwzględnienia wniosku powodów o powołanie kolejnego biegłego.</p>
<p>Nadto, za nietrafny należało uznać zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a> Sąd Rejonowy zasadnie uznał, że powodowie nie ponieśli szkody poprzez przeprowadzony przez pozwanych remont dachu i sposób zabezpieczenia nieruchomości powodów przed zanieczyszczeniami w czasie trwania remontu. Postępowanie dowodowe zweryfikowało negatywnie twierdzenia powodów o zmianie geometrii i wymiarów dachu w segmencie pozwanych, co potwierdziła przede wszystkim opinia biegłego ds. budownictwa oraz dokumentacja fotograficzna. Sąd Rejonowy zasadnie podzielił również stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że prace wykonane przez pozwanych mieszczą się w pojęciu remontu zdefiniowanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19940890414" title="Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - Dz. U. z 1994 r. Nr 89, poz. 414 (art. 3;art. 3 pkt. 8)">art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane</a> (t. jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm. – w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonania robót). Poszycie dachowe na nieruchomości pozwanych zostało odtworzone zgodnie ze sztuką budowlaną i założeniami projektowymi, bez uszkodzenia elementów segmentu powodów, w tym samym miejscu i w poprzednim obrysie. Słuszna jest zatem konkluzja, że nie doszło do ingerencji w nieruchomość powodów. Natomiast ingerencji nie stanowi inne wykończenie pasa dociskowego. Należy zgodzić się z Sądem Rejonowym, że wyklucza to przypisanie czynom pozwanych znamion bezprawności.</p>
<p>W tym stanie rzeczy, nie podzielając zarzutów sformułowanych w wywiedzionym środku zaskarżenia, Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">artykułu 385 k.p.c.</a> O kosztach orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w kwocie 1 800 zł ustalono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 2;art. 98 § 2 pkt. 3)">§ 2 pkt 3</a> w zw. z § 10 pkt 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.).</p>
<p>W punkcie 3. wyroku Sąd Odwoławczy orzekł o przyznaniu radcy prawnemu <span class="anon-block">W. S.</span> wynagrodzenia za udzielenie pozwanemu pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy wysokość należnego wynagrodzenia ustalił na podstawie § 8 pkt 4) w zw. z § 16 ust. 1 pkt 1) w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. (tj. Dz. U. 2019 r. poz. 68) w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, przyznając <span class="anon-block">W. S.</span> ze Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Skierniewicach kwotę 738 zł, zawierającą podatek VAT w kwocie 138 zł.</p>
</div>