VIII U 1013/21

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt</strong> VIII U 1013/21</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 29 października 2021 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w składzie:</strong> </p> <table> <colgroup> <col width="138"/> <col width="422"/> </colgroup> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->sędzia Grażyna Łazowska</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->Protokolant</strong> </p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->Anna Krzyszkowska</strong> </p> </td> </tr> </table> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu</strong> 29 października 2021 r. w Gliwicach</p> <p> <strong> <!-- -->sprawy</strong> <span class="anon-block">M. D.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->przeciwko </strong> Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->o</strong> podleganie ubezpieczeniom społecznym</p> <p> <strong> <!-- -->na skutek odwołania </strong> <span class="anon-block">M. D.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->od decyzji</strong> Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->z dnia </strong> 30 czerwca 2021 r. <strong> <!-- --> nr </strong> <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>zmienia zaskarżoną decyzję częściowo w ten sposób, że stwierdza, iż ubezpieczony w okresie od 1 września 2007 roku do 31 maja 2012 roku nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu jako duchowny.</p> <p>(-) Sędzia Grażyna Łazowska</p> <p>Sygn. akt VIII U 1013/21</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z 30 czerwca 2021r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">Z.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">M. D.</span> jako duchowny podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu od 25 czerwca 2005r. do 31 sierpnia 2005r. oraz od 1 września 2007r. do 31 maja 2012r.</p> <p>W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że <span class="anon-block">M. D.</span> podlega obowiązkowym ubezpieczeniom jak w decyzji, w szczególności w odniesieniu do drugiego z wymienionych okresów, jako duchowny z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 10;art. 12;art. 12 ust. 1;art. 13;art. 13 pkt. 10)">art.6 ust.1 pkt 10, art.12 ust.1, art.13 pkt 10 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> ( tj. Dz.U. z 2021r., poz.423 ), gdy do stanu świeckiego został przeniesiony 24 sierpnia 2017r.</p> <p>W odwołaniu od decyzji <span class="anon-block">M. D.</span> domagał się jej uchylenia w części obejmującej okres od 1 września 2007r. do 31 maja 2012r.</p> <p>W uzasadnieniu odwołujący zarzucił, że organ rentowy nie uwzględnił w zaskarżonej decyzji realiów związanych z zaprzestaniem pełnienia obowiązków kapłańskich w <span class="anon-block">Kościele (...)</span> i porzuceniem kapłaństwa, co nastąpiło 1 września 2007r. i zostało potwierdzone pismem <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> z 31 sierpnia 2007r.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w skarżonej decyzji. Organ rentowy wniósł także o zasądzenie <br/>od odwołującego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Odwołujący <span class="anon-block">M. D.</span> w latach 1998 – 2004 uczęszczał do Wyższego <span class="anon-block">M.</span> Seminarium Duchownego w <span class="anon-block">O.</span> i w 2004r. przyjął święcenia kapłańskie. Następnie przez trzy lata pracował jako wikariusz w parafii <span class="anon-block"> (...)</span> Wspomożenia Wiernych w <span class="anon-block">G.</span> – <span class="anon-block">S.</span>. Odwołujący podjął decyzję o porzuceniu kapłaństwa i zaprzestaniu bycia duchownym. Decyzję swoją zakomunikował <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span>. Dekretami <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">J. W.</span> z 27 sierpnia 2007r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> i 31 sierpnia 2007r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> odwołującemu udzielone zostały kolejno kara kanonicznego upomnienia i następnie kara suspensy obejmująca zakaz wykonywania wszelkich aktów władzy święceń i rządzenia, a także zakaz noszenia stroju duchownego. Następnie pismem <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">J. W.</span> z 31 sierpnia 2007r. odwołujący został poinformowany, że z dniem 1 września 2007r. przestał pełnić obowiązki kapłańskie w <span class="anon-block">Kościele (...)</span>. Od 1 września 2007r. odwołujący faktycznie przestał pełnić obowiązki duszpasterskie i przestał podlegać <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span>. Rozpoczął życie jako osoba świecka. Z ww. datą odwołujący zmienił miejsce zamieszkania, wyprowadził się z plebanii w <span class="anon-block">G.</span>-<span class="anon-block">S.</span>, zarejestrował się w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna: decyzją Prezydenta Miasta <span class="anon-block">B.</span> z 13 września 2007r. ubezpieczony został uznany za osobę bezrobotną z dniem 5 września 2007r. i przyznany mu został zasiłek dla bezrobotnych od 13 września 2007r. a kolejną decyzją z 20 września 2007r. orzeczono o utracie przez odwołującego statusu osoby bezrobotnej z dniem 20 września 2007r. Następnie odwołujący rozpoczął przygotowania do pracy w liniach lotniczych <span class="anon-block">R.</span>. Uczestniczył w kursie organizowanym przez <span class="anon-block">R.</span> we <span class="anon-block">W.</span> i wyjechał z Polski w dniu 5 listopada 2007r. Od tej pory aż do 31 grudnia 2019r. cały czas pracował za granicą: od 8 listopada 2007r. do 31 maja 2009r. w <span class="anon-block"> (...) Ltd</span>. z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span>, <span class="anon-block">H.</span> <span class="anon-block">D.</span>, Republika Irlandii i od 1 czerwca 2009r. do 31 grudnia 2019r. w <span class="anon-block"> (...) Ltd</span>./<span class="anon-block"> (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>, <span class="anon-block">H.</span> <span class="anon-block">D.</span>, Republika Irlandii.</p> <p>W 2014r. odwołujący wstąpił w związek małżeński a do stanu świeckiego został przeniesiony w dniu 24 sierpnia 2017r. reskryptem <span class="anon-block">B.</span> Rzymskiego o dyspensie papieskiej od celibatu kapłańskiego i zwolnienia ze stanu duchownego.</p> <p>Powyższe Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zawartej w aktach organu rentowego, decyzji Prezydenta Miasta <span class="anon-block">B.</span> z 13 i 20 września 2007r., deklaracji zgłoszeniowych ( k.9-11 akt ), dekretów <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> nr <span class="anon-block"> (...)</span> i nr <span class="anon-block"> (...)</span> ( k.68-69 akt ), dokumentów dotyczących pracy ubezpieczonego za granicą ( k.12, 58 akt ), wiarygodnych, bo rzeczowych, logicznych, korespondujących ze zgromadzoną dokumentacją zeznań odwołującego ( protokół elektroniczny z rozprawy z 29 października 2021r. czas 00:06:52 – 00:20:37 ) jako okoliczności jednoznacznie wynikające z tych dowodów.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Odwołanie <span class="anon-block">M. D.</span> zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>W rozpoznawanej sprawie kwestia sporna sprowadzała się do ustalenia czy odwołujący <span class="anon-block">M. D.</span> w okresie spornym od 1 września 2007r. do 31 maja 2012r. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom jako osoba duchowna.</p> <p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 10;art. 9;art. 9 ust. 1;art. 9 ust. 2;art. 12;art. 12 ust. 1;art. 13;art. 13 pkt. 10)">art.6 ust.1 pkt 10, art.9 ust.1 i 2, art.12 ust.1 i art.13 pkt 10 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> ( t.j. Dz.U. 2021r., poz.423 ), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: duchowni – od dnia przyjęcia do stanu duchownego do dnia wystąpienia z tego stanu, a w przypadku alumnów seminariów duchownych, nowicjuszów, postulantów i juniorystów – od dnia ukończenia 25 lat.</p> <p>Przepisy ustawy systemowej nie definiują, co należy rozumieć pod pojęciem <br/>„ wystąpienia ze stanu duchownego ”. Sąd podziela stanowisko odwołującego, że pod tym pojęciem należy rozumieć także porzucenie stanu duchownego, kiedy osoba taka faktycznie przestaje już sprawować jakiekolwiek funkcje kapłańskie, bez względu na to kiedy osoba taka została przeniesiona w stan świecki. Sąd zwraca uwagę, że również organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wskazał, że wystąpienie ze stanu duchownego następuje nie tylko przez stwierdzenie nieważności święceń kapłańskich wyrokiem sądu lub dekretem administracyjnym ( kanony 17408-1712 Kodeksu prawa kanonicznego ), karne wydalenie ze stanu duchownego i reskrypty Stolicy Apostolskiej, ale także przez porzucenie stanu duchownego. Także członkowie zakonów nie podlegają ubezpieczeniu po porzuceniu życia we wspólnocie ( indult odejścia, wydalenie ). W takich wypadkach należy brać pod uwagę stan faktyczny, a nie prawny wynikający z Kodeksu prawa kanonicznego i uznawać za duchownego osobę niewykonującą już funkcji kapłańskich, która pozostaje w stosunku podporządkowania władzy kościelnej, jeżeli fakt taki zostanie przez tę władzę potwierdzony ( P. Stanisz: Ubezpieczenia społeczne duchownych, Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych. Komentarz pod red. Beaty Gudowskiej, Jolanty Strusińskiej – Żukowskiej ).</p> <p>Z przeprowadzonego postępowania dowodowego, a mianowicie z wiarygodnych zeznań odwołującego oraz ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że odwołujący <span class="anon-block">M. D.</span> porzucił stan kapłański <br/>co skutkowało nałożeniem na niego kary upomnienia w dniu 27 sierpnia 2007r. <br/>i następnie kary suspensy w dniu 31 sierpnia 2007r. obejmującej zakaz wykonywania wszelkich aktów władzy święceń i rządzenia, a także zakaz noszenia stroju duchownego. <br/>Od dnia 1 września 2007r. odwołujący miał zatem zakaz pełnienia jakiekolwiek funkcji kapłańskich i faktycznie od tej daty zaprzestał funkcje takie pełnić, a rozpoczął życie jako osoba świecka - wyprowadził się z mieszkania na plebanii przy parafii<span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">G.</span>-<span class="anon-block">S.</span>, zarejestrował się jako osoba bezrobotna, następnie po krótkim przeszkoleniu podjął zatrudnienie na terenie Irlandii, w 2014r. zawarł związek małżeński - mimo że formalnie do stanu świeckiego został przeniesiony dopiero z dniem 24 sierpnia 2017r. reskryptem <span class="anon-block">B.</span> Rzymskiego.</p> <p>W takiej sytuacji rację ma odwołujący, że od 1 września 2007r. do 31 maja 2012r., wobec porzucenia przez niego stanu kapłańskiego, brak jest podstaw do objęcia <br/>go obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi jako osoby duchownej.</p> <p>W konsekwencji powyższego stanowiska Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art.477(14 )§2 k.p.c.</a> zmienił zaskarżoną decyzję częściowo w ten sposób, że stwierdził, iż ubezpieczony w okresie od 1 września 2007r. do 31 maja 2012r. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu jako duchowny.</p> <p>(-) sędzia Grażyna Łazowska</p> </div>