VIII U 1090/21

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VIII U 1090/21</strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 2 marca 2021 r. na podstawie art.7 ust.1 pkt 1 i art.8 ust.1 – 7 ustawy z dnia 31 lipca 2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji</p> <p>Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">Ł.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">H. F.</span> pobrał nienależnie świadczenie za okres od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2020 r. w łącznej wysokości 2 956,13 zł. Jednocześnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za ww. okres wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczanymi za okres od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczenia ( tj. od dnia 1 lutego 2020 r.) do dnia zwrotu. Niniejsza decyzja została skierowana do syndyka masy upadłości.</p> <p> <em> <!-- -->/decyzja k.17 – 17 odwrót akt ZUS/</em> </p> <p>W dniu 1 kwietnia 2021 r. odwołanie od powyższej decyzji złożył <span class="anon-block">T. M.</span> - syndyk masy upadłości <span class="anon-block">H. F.</span> wnosząc o jej uchylenie. W ocenie skarżącego powyższa decyzja nie zawiera uzasadnienia faktycznego , a tym samym nie jest możliwym merytoryczne odniesienie się do jej treści.</p> <p> <em> <!-- -->/odwołanie k.3 – 4/ </em> </p> <p>W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie.</p> <p> <em> <!-- -->/odpowiedź na odwołanie k.11 - 12/</em> </p> <p>Na rozprawie w dniu 19 października 2021 r. strony podtrzymały dotychczasowe stanowiska w sprawie , a zainteresowany <span class="anon-block">H. F.</span> przyłączył się do stanowiska syndyka.</p> <p> <em> <!-- -->/stanowiska stron – protokół rozprawy z dnia 19 października 2021 r. , płyta CD k.29/</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Wnioskodawca <span class="anon-block">T. M.</span> jest syndykiem masy upadłości w stosunku do upadłego <span class="anon-block">H. F.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->/okoliczność bezsporna/</em> </p> <p>Zaskarżoną decyzją z dnia 2 marca 2021 r. na podstawie art.7 ust.1 pkt 1 i art.8 ust.1 – 7 ustawy z dnia 31 lipca 2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">Ł.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">H. F.</span> pobrał nienależnie świadczenie za okres od 1 października 2019 r. do 31 grudnia 2020 r. w łącznej wysokości 2 956,13 zł. Niniejsza decyzja została skierowana do syndyka masy upadłości.</p> <p> <em> <!-- -->/decyzja k.17 – 17 odwrót akt ZUS/</em> </p> <p>Powyższych ustaleń Sąd dokonał w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w tym na podstawie powołanych dokumentów znajdujących się w aktach ZUS oraz aktach sprawy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Decyzja podlegała uchyleniu jako wydana z rażącym naruszeniem prawa.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2(1))">art. 477^{<!-- -->14} § 2^{<!-- -->1} k.p.c.</a>, jeżeli decyzja nakładająca na ubezpieczonego zobowiązanie, ustalająca wymiar tego zobowiązania lub obniżająca świadczenie, została wydana z rażącym naruszeniem przepisów o postępowaniu przed organem rentowym, sąd uchyla tę decyzję i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania organowi rentowemu.</p> <p>Dzięki takiemu unormowaniu sąd może badać wady wynikające z naruszenia nie tylko prawa materialnego, lecz także procesowego. Jak wynika z uzasadnienia projektu z.<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>2019, niezależnie od tego, czy wady te dotyczą formy, czy treści decyzji, ich wspólną cechą jest to, że naruszają przepisy o postępowaniu przed organem rentowym w takim stopniu, że ich konwalidacja jest niemożliwa. Naprawienie takich decyzji przez sąd polega w istocie na wydaniu ich na nowo, to zaś wymaga ponownego przeprowadzenia całego postępowania - tyle że przed sądem (zob. uzasadnienie projektu k.p.c.2019). W uzasadnieniu projektu z.<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>2019 podano przykłady wad decyzji, które projektodawca określił jako rażące. Należą do nich, w zakresie treści: brak oznaczenia stron, <span class="underline"> <!-- -->niewskazanie sposobu obliczenia świadczenia</span> lub składki; sposobu wydania: wydanie przez osobę nieuprawnioną; i postępowania je poprzedzającego: bez podstawy prawnej lub przedwcześnie - bez zachowania terminów lub przesłanek wydania (zob. uzasadnienie projektu z.k.p.c.2019) (por. J. May, Kodeks postępowania cywilnego. Koszty sądowe w sprawach cywilnych. Dochodzenie roszczeń w postępowaniu grupowym. Przepisy przejściowe. Komentarz do zmian, WKP 2020).</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 7)">art. 7 k.p.a.</a>, w toku postępowania organy administracji publicznej również z urzędu podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.</p> <p>Zgodnie z art. 9, organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron <span class="underline"> <!-- -->o okolicznościach faktycznych</span> i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.</p> <p>Jak stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 107;art. 107 § 3)">art. 107 § 3 k.p.a.</a>, <span class="underline"> <!-- -->uzasadnienie faktyczne</span> decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.</p> <p>Brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności w uzasadnieniu decyzji, stanowi o naruszeniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 107;art. 107 § 3)">art. 107 § 3 k.p.a.</a>, a ponadto odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 80)">art. 80 k.p.a.</a>, rozumianej jako ocena tego materiału na podstawie całokształtu zgromadzonych dowodów, a także stanowi wyraz zrealizowania przez organ wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 11)">art. 11 k.p.a.</a> zasady przekonywania (wyrok NSA z 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1417/2019).</p> <p>Przechodząc do meritum wskazać należy ,że adresatem zaskarżonej decyzji z dnia 2 marca 2021 r. był <span class="anon-block">T. M.</span> - syndyk masy upadłości upadłego <span class="anon-block">H. F.</span> , a tym samym organ rentowy winien poinformować go o wszelkich okolicznościach faktycznych sprawy , a w konsekwencji umożliwić mu merytoryczne ustosunkowanie się do stanowiska organu rentowego ,celem podjęcia stosownych działań w tym zakresie. Samo zatem lakoniczne określenie w treści skarżonej decyzji wysokości nienależnie pobranych świadczeń przez <span class="anon-block">H. F.</span> , przy jednoczesnym braku przytoczenia stosownych faktów uzasadniających przyczynę powstania nienależnego świadczenia, stanowi naruszenie powyżej zacytowanych przepisów o postępowaniu przed organem rentowym. Późniejsze zaś tj. na etapie postępowania sądowego wskazanie przez organ rentowy określonych okoliczności faktycznych sprawy z całą pewnością nie mogło konwalidować treści zaskarżonej decyzji.</p> <p>Powyższe świadczy o wydaniu zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem przepisów o postępowaniu przed organem rentowym, w związku z czym podlegała ona uchyleniu w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2(1))">art. 477^{<!-- -->14} § 2^{<!-- -->1} k.p.c.</a> </p> <p>S.B.</p> </div>