III Ca 1766/20
Суди загальної юрисдикції2021-12-13
Номер справи
III Ca 1766/20
Дата рішення
2021-12-13
Тип
REASONS
Правова підстава
Текст рішення
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 1766/20</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym wyrokiem z dnia 24 lipca 2020 r. w sprawie o sygn. akt III C 1279/20 z powództwa <span class="anon-block">M. W.</span> przeciwko <span class="anon-block">B. M. (1)</span> o zapłatę Sąd Rejonowy w dla <span class="anon-block">Ł.</span> w <span class="anon-block">Ł.</span>:</p>
<p>1.
oddalił powództwo,</p>
<p>2.
zasądził od <span class="anon-block">M. W.</span> na rzecz <span class="anon-block">B. M. (2)</span> kwotę 2.928 zł (dwa tysiące dziewięćset dwadzieścia osiem złotych) brutto tytułem zwrotu kosztów nieuiszczonej pomocy prawnej udzielonej z urzędu pozwanemu przez radcę prawną <span class="anon-block">M. G.</span>.</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy poczynił ustalenia faktyczne, w oparciu o które wydał kwestionowany wyrok, a które w całości podziela i przyjmuje za własne Sąd II instancji.</p>
<p>Apelację od powyższego wyroku wniósł powód zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:</p>
<p>1.
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> poprzez brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego materiału dowodowego, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów przeprowadzonych w sprawie, dokonanej wybiórczo, wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego, polegającej na:</p>
<p>a)
braku dania wiary wyjaśnieniom powoda dotyczących zakresu i charakteru czynności dokonywanych przez pozwanego na rzecz spółki 3K <span class="anon-block"> (...) S.C.</span>, pełnienia przez pozwanego funkcji cichego wspólnika 3<span class="anon-block"> (...) S.C.</span>, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem przez sąd stanu faktycznego,</p>
<p>b)
braku dania wiary kompletnym zeznaniom świadka <span class="anon-block">E. B. (1)</span> dotyczących zakresu i charakteru czynności dokonywanych przez pozwanego na rzecz spółki 3K <span class="anon-block"> (...) S.C.</span>, pełnienia przez pozwanego funkcji cichego wspólnika 3K <span class="anon-block"> (...) S.C.</span>, a ponadto wybiórcze uwzględnienie zeznań świadka <span class="anon-block">E. B. (1)</span> w zakresie, w którym świadek nie pamiętał dokładnie pewnych okoliczności, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem przez sąd stanu faktycznego</p>
<p>c)
pominięciu zeznań świadka <span class="anon-block">M. P.</span>, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, bowiem świadek przyznał, iż pozwany nie był zatrudniony w 3 <span class="anon-block"> K (...)</span>.C, czerpał korzyści ze spółki, otrzymywał środki pieniężne za wsparcie merytoryczne i pomoc w prowadzeniu spółki, co wskazuje, iż pozwany czerpał korzyści ze spółki nie chcąc ponosić przy tym żadnej odpowiedzialności, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem przez sąd stanu faktycznego,</p>
<p>d)
pominięciu zeznań świadka <span class="anon-block">S. R.</span> dotyczących zakresu i charakteru czynności dokonywanych przez pozwanego na rzecz spółki 3 <span class="anon-block"> K (...) S.C.</span>,</p>
<p>e)
wadliwym ustaleniu jako wiarygodnych zeznań świadka <span class="anon-block">A. B.</span>, który przyznał, iż nie posiada informacji czy pozwany pracował w spółce, czy był wspólnikiem, przez co zeznania te nie potwierdzają ani nie zaprzeczają tezy powoda,</p>
<p>f)
wadliwym ustaleniu jako wiarygodnych zeznań świadka <span class="anon-block">M. K. (1)</span> w zakresie i charakterze czynności dokonywanych przez pozwanego na rzecz spółki 3 <span class="anon-block"> K (...) S.C.</span>, pełnienia przez pozwanego funkcji cichego wspólnika <span class="anon-block"> (...) S.C.</span>, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem przez sąd stanu faktycznego,</p>
<p>2.
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> poprzez niewłaściwe uznanie, iż między pozwanym, a <span class="anon-block">M. K. (1)</span> i <span class="anon-block">S. K.</span> nie została zawarta umowa spółki cichej, mimo iż dowody zgromadzone w sprawie wskazują na jej zawarcie.</p>
<p>W konkluzji pisma procesowego pełnomocnik powoda wniósł o:</p>
<p>1.
zasądzenie od pozwanego <span class="anon-block">B. M. (1)</span> na rzecz powoda kwoty w wysokości 21.843,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa do dnia zapłaty,</p>
<p>2.
zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania za pierwszą i drugą instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.</p>
<p>Ewentualnie pełnomocnika powoda wniósł o:</p>
<p>1.
uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji,</p>
<p>2.
zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania za pierwszą i drugą instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje</strong>
</p>
<p>Apelacja pozwanego okazała się niezasadna.</p>
<p>Zdaniem Sądu Okręgowego wyrok Sądu Rejonowego odpowiada prawu i jako taki musi się ostać. Podniesione przez apelującego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji i przyjmuje je, jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną.</p>
<p>Podniesiony przez pozwanego zarzut sprowadzający się do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wielokrotnie wyjaśniano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> może być uznany za zasadny jedynie w wypadku wykazania, że ocena materiału dowodowego jest rażąco wadliwa, czy w sposób oczywisty błędna, dokonana z przekroczeniem granic swobodnego przekonania sędziowskiego, wyznaczonych w tym przepisie. Sąd drugiej instancji ocenia bowiem legalność oceny dokonanej przez Sąd I instancji, czyli bada czy zostały zachowane kryteria określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> Należy zatem mieć na uwadze, że – co do zasady – Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału, dokonując wyboru określonych środków dowodowych. Jeżeli z danego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena Sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona tylko wtedy, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub, gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo - skutkowych (por. przykładowo postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2001 r., I CKN 1072/99, Prok. i Pr. 2001 r., Nr 5, poz. 33, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2000 r., I CKN 1114/99, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 2000r., I CKN 1169/99, OSNC 2000 r., nr 7-8, poz. 139).</p>
<p>Jak wskazał Sąd Najwyższy w licznych orzeczeniach (np. wyrok z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt III CK 314/05, wyrok z dnia 21 października 2005r., sygn. akt III CK 73/05, wyrok z dnia 13 października 2004 r. sygn. akt III CK 245/04, LEX nr 174185), skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem może być jedynie przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie o innej, niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie, niż ocena sądu. Dla skuteczności zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> nie wystarcza stwierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest tu wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 19 czerwca 2008r., I ACa 180/08, LEX nr 468598).</p>
<p>Wbrew stanowisku skarżącego, Sąd I instancji nie naruszył powyższych dyrektyw oceny dowodów i w sposób prawidłowy dokonał ustalenia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Zarzuty apelującego mają charakter wyłącznie polemiczny. Niesłuszny jest zarzut powoda dotyczący pominięcia zeznań świadka <span class="anon-block">M. P.</span>. Relacje łączące ją z pozwanym mają charakter wyłącznie osobisty, nie łączą ich kontakty handlowe, zawodowe, czy gospodarcze, w związku z czym zeznania świadek nie rzucały żadnego światła na kwestię zawarcia umowy spółki cichej. Podobnie wybiórczo przedstawiały się zeznania świadek <span class="anon-block">E. B. (2)</span>. Nie należy przyznać racji zarzutowi wadliwego ustalenia przez Sąd I instancji jako wiarygodnych zeznań świadka <span class="anon-block">A. B.</span>. Świadek miał wiedzę, że <span class="anon-block">S. K.</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span> są wspólnikami 3 <span class="anon-block"> K (...) S.C.</span>, traktował ich jako podmioty odpowiedzialne za długi. Sam pozostawał wierzycielem spółki, z pozwanym kontaktował się tylko i wyłącznie celem odnalezienia <span class="anon-block">S. K.</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, a jego samego nie uznawał za dłużnika.</p>
<p>Nie można zgodzić się z zarzutem wadliwego ustalenia jako wiarygodnych zeznań świadka <span class="anon-block">M. K. (1)</span>. Świadek zeznał, iż nie istniała umowa spółki cichej między nim, a drugim z faktycznych wspólników, <span class="anon-block">S. K.</span> oraz pozwanym <span class="anon-block">M. W.</span>. Należy podkreślić, że okolicznościami, które przemawiały za prawdziwością i wiarygodnością zeznań świadka był jego stosunek do długu wobec powoda, który uznaje za swój własny oraz czyni wszelkie możliwe starania, aby go spłacić. Kontynuuje działalność, wyjechał za granicę i zarabia. W ramach postępowania egzekucyjnego zobowiązał się do dobrowolnych wpłat na rzecz wierzytelności w wysokości minimum 1000 zł miesięcznie, co realizuje regularnie, a na przełomie 2019 i 2020 roku wpłacał kwoty 1500 zł miesięcznie. Spłaty należności wpływają także mimo utrudnień spowodowanych pandemią <span class="anon-block"> (...)</span>19. W zeznaniach powód przyznał regularność spłat. Należy zauważyć, że hipotetycznie gdyby świadek <span class="anon-block">M. K. (1)</span> zeznawałby na korzyść powoda i udałoby się wykazać odpowiedzialność pozwanego <span class="anon-block">B. M. (1)</span> za wierzytelność, to w interesie świadka byłoby rozłożenie długu na większą ilość dłużników. Sąd I instancji słusznie również wskazał na to, że co do zakresu czynności wykonywanych przez <span class="anon-block">B. M. (1)</span> na rzecz 3 <span class="anon-block"> K (...) S.C.</span> oraz otrzymywanej za nie prowizji zeznania <span class="anon-block">M. K. (1)</span> i powoda w znacznym zakresie pokrywały się.</p>
<p>Stawiany przez apelującego zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 k.p.c.</a> poprzez niewłaściwe uznanie, iż między pozwanym, a <span class="anon-block">M. K. (1)</span> i <span class="anon-block">S. K.</span> nie została zawarta umowa spółki cichej jest bezzasadny. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> ciężar wykazania niniejszej okoliczności spoczywał na powodzie, jednak na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego należy wysunąć jednoznaczną konkluzję, że temu obowiązkowi nie podołał. Co więcej, nawet kluczowy dla rozstrzygnięcia dowód z zeznań, o który wnosiła sama strona powodowa, tj. omówione we wcześniejszej części uzasadnienia zeznania <span class="anon-block">M. K. (2)</span>, wskazuje, że przedmiotowa umowa spółki cichej nigdy nie istniała.</p>
<p>Należy również wskazać, że powód powoływał się na instytucję prawną spółki cichej występującej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19340570502" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934 r. - Kodeks handlowy - Dz. U. z 1934 r. Nr 57, poz. 502 ()">Kodeksie handlowym</a> (Rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 27 czerwca 1934 roku, Dz. U. nr 57, poz. 502, z późn. zm.), który został uchylony 31 grudnia 1964 roku i obecnie spółka cicha nie występuje w żadnym akcie prawnym jako typ wyodrębnionej spółki nazwanej. Istnieje wprawdzie możliwość konstruowania umów obligacyjnych, których założenia odpowiadają cechom determinującym spółki cichej na podstawie art. 353<sup>
<!-- -->1</sup> zasady swobody umów. W modelowym kształcie spółki cichej wspólnik cichy nie odpowiada za zobowiązania wobec wierzycieli. W związku z powyższym, nawet przy założeniu, że gdyby powodowi udałoby się wykazać poprzez materiał dowodowy, że pozwany <span class="anon-block">B. M. (1)</span> jest wspólnikiem cichym, to i tak nie ponosiłby odpowiedzialności za wierzytelność będącą przedmiotem pozwu.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, oddalił apelację powoda, jako bezzasadną.</p>
<p>W punkcie 2 wyroku Sąd Okręgowy na podstawie § 8 pkt 5 w zw. z § 16 ust. 1 i w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2019 r. poz. 18) zasądził od <span class="anon-block">M. W.</span> na rzecz <span class="anon-block">B. M. (1)</span> kwotę 1476 zł, w tym podatek Vat, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu.</p>
</div>