IV P 296/21

<p> <strong> <!-- --> Sygn. akt IV P 296/21 upr</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 14 grudnia 2021 roku</p> <p>Sąd Rejonowy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Toruniu</p> <p>w składzie: Przewodniczący: Sędzia Alina Kordus - Krajewska</p> <p>Protokolant: sekretarz sądowy Michał Ziółkowski</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2021 roku</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">M. S.</span> </p> <p>przeciwko Szkole <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>o wynagrodzenie</p> <p>I  Oddala powództwo,</p> <p>II  Nie obciąża powódki kosztami zastępstwa procesowego pozwanej,</p> <p>III  Opłatą od pozwu obciąża Skarb Państwa.</p> <p>Sędzia Alina Kordus - Krajewska</p> <p>Sygn. akt IV P 296/21 upr</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pozwem wniesionym dnia 10 sierpnia 2021 r. powódka <span class="anon-block">M. S.</span> wniosła przeciwko Szkole <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> o zapłatę kwoty 4.580,40 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 5 maja 2021 r. do dnia zapłaty.</p> <p>W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że toczyło się wobec niej, jako nauczyciela, postępowanie dyscyplinarne, uprzednio poprzedzone zawieszeniem jej w obowiązkach i jednoczesnym obniżeniem jej wynagrodzenia zasadniczego o 25% od dnia 1 listopada 2020 r. Wskazała, że na mocy orzeczenia wydanego w dniu 12 kwietnia 2021 r., a prawomocnego 5 maja 2021 r., uniewinniono ją od zarzucanego jej czynu i dyrektor pozwanej szkoły przywrócił ją do pracy, a także wypłacił jej wyrównanie wynagrodzenia zasadniczego ograniczonego uprzednio o 25%, dodatek wiejski oraz wyrównanie nagrody jubileuszowej brutto. Wskazano, że pozwany ponownie zaczął także wypłacać powódce dodatek za wysługę lat. Powódka podała jednak, że odmówiono jej, z nieznanych przyczyn, wypłaty dodatku za wysługę lat 20% za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 kwietnia 2021 r. tj. łącznie 4.580, 40 zł. Zdaniem powódki jest to błędne i narusza przepisy prawa, a przede wszystkim art. 85u ust. 4 Karty Nauczyciela, mający charakter bezwzględnie obowiązujący. Powódce, w jej ocenie, winno się bowiem należeć zwrot zatrzymanego wynagrodzenia, po uniewinnieniu jej zarzucanych czynów, a w myśl art. 30 ust 1 pkt 1-2 Karty Nauczyciela wynagrodzeniem są oprócz wynagrodzenia zasadniczego , także dodatki, w tym dodatek za wysługę lat.</p> <p>W dniu 27 sierpnia 2021 r. wydany został nakaz zapłaty zgodny z żądaniem pozwu, który utracił moc z uwagi na wniesienie przez pozwanego sprzeciwu.</p> <p>W sprzeciwie pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zwrot kosztów procesu. Pozwany wskazał, że okoliczności faktyczne sprawy są bezsporne. Kwestią sporną pozostaje natomiast wykładnia art. 85u ust 2 i 4 Karty Nauczyciela. Zdaniem pozwanego, w okresie zawieszenia w pełnieniu obowiązków nie przysługują dodatki oraz wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe, a w związku z tym nauczyciel oprócz ograniczenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego , w ogóle traci prawo do dodatków określonych w art. 30 ust 1 pkt 2-4 Karty Nauczyciela. Pozwany uzasadniając dalej wskazał, że na mocy art. 85u ust.4 pracodawca zobowiązany jest zwrócić nauczycielowi wyłącznie zatrzymane kwoty wynagrodzenia należy stwierdzić, ze kwoty dodatków i wynagrodzenia za godziny nadliczbowe za okres zawieszenia nie podlegają zwrotowi z uwagi na fakt, że nie zostały zatrzymane, a nauczyciel utracił je z mocy prawa.</p> <p>Pismem datowanym na 8 listopada 2021 r. pozwany uzupełnił swoje stanowisko w sprawie podając, że pozwany przyjął korzystną dla powódki interpretację treści art. 85 u ust.2 Karty Nauczyciela i wypłacił jej dodatek wiejski za czas zawieszenia w obowiązkach. Pozwany podał, że istnieje pogląd, że nauczycielowi w okresie zawieszenia w ogóle nie przysługuje, żaden dodatek, a w tym dodatek wiejski, jednak istnieje też taki, zgodnie z którym nauczyciel nie traci tego dodatku, z uwagi na jego charakter i niezaliczenie tego dodatku do katalogu składników wynagrodzenia nauczyciela na podstawie art. 30 ust 1 pkt 4 Karty Nauczyciela.</p> <p>W odpowiedzi na sprzeciw powódka w całości podtrzymała swoją argumentację w sprawie.</p> <p>Stanowiska stron pozostały niezmienne do zakończenia procesu.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</span> </strong> </p> <p> <span class="anon-block">M. S.</span> jest zatrudniona od 1980 r. w Szkole <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> jako nauczyciel. Z tytułu stażu pracy na mocy art. 33 ust.1 Karty Nauczyciela przysługuje jej dodatek za wysługę lat w wysokości 20 % wynagrodzenia zasadniczego.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Okoliczności bezsporne oraz dowód:</em> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->-</em> </strong> <em> <!-- --> pismo pracodawcy z dnia 2 września 2020 r. – k.12</em> </p> <p> <em> <!-- -->- pismo pracodawcy z dnia 28 sierpnia 2020 r. – k. 13</em> </p> <p> <em> <!-- -->- paski płacowe z 1.09.2020, 08.09.2020 r., 1.10.2020 r. – k. 14-16</em> </p> <p>W październiku 2020 r. przeciwko powódce <span class="anon-block">M. S.</span> zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne zawisłe przed Komisją Dyscyplinarną przy Wojewodzie <span class="anon-block"> (...)</span>, wszczęte na skutek wniosku Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla <span class="anon-block"> (...)</span> przy Wojewodzie <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 5 października 2020 r., które prowadzone było pod sygnaturą akt WO.<span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>Z dniem 1 listopada 2020 r. <span class="anon-block">M. S.</span> została zawieszona w pełnieniu obowiązków nauczyciela w związku z toczącym się przeciwko niej postępowaniem dyscyplinarny, a jednocześnie od tego dnia obniżone zostało jej wynagrodzenie zasadnicze o 25%.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Dowód:</em> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->- </em> </strong> <em> <!-- -->decyzja o zawieszeniu z dnia 15 października 2020 r. – k. 17</em> </p> <p> <em> <!-- -->- pasek płacowy z 02.11.2020 r- k. 18</em> </p> <p>W dniu 12 kwietnia 2021 r. wydano orzeczenie w postępowaniu dyscyplinarnym, uniewinniające powódkę od zarzucanego jej czynu. Orzeczenie uprawomocniło się w dniu 5 maja 2021 r.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Dowód:</em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->- orzeczenie dyscyplinarne z dnia 12 kwietnia 2021 r.- k.19-19v</em> </p> <p> <em> <!-- -->- pismo Komisji Dyscyplinarnej z dnia 6 maja 2021 r. – k.20</em> </p> <p>Po uprawomocnieniu się orzeczenia, dyrektor szkoły podstawowej, w której zatrudniona była <span class="anon-block">M. S.</span>, przywrócił ją do pracy z dniem 5 maja 2021 r. i wypłacił jej wyrównanie wynagrodzenia zasadniczego ograniczonego uprzednio o 25%, dodatek wiejski i wyrównanie nagrody jubileuszowej brutto. Ponownie zaczęto również wypłacać powódce dodatek za wysługę lat.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Dowód:</em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->- pismo pracodawcy z dnia 10 maja 2021 r. – k.21</em> </p> <p> <em> <!-- -->- pismo pracodawcy z dnia 31 maja 2021 r. – k.22</em> </p> <p>Powódce <span class="anon-block">M. S.</span> nie wypłacono wyrównania dodatku za wysługę lat od 1 listopada 2020 r. do 30 kwietnia 2021 r. w kwocie po 763,40 zł miesięcznie, łącznie 4.580,40 zł.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Dowód: </em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->- pasek płacowy z 1 czerwca 2021 r. – k. 23</em> </p> <p>Wezwaniem z dnia 26 maja 2021 r. <span class="anon-block">M.</span> wezwała pozwanego do wypłaty dodatku za wysługę lat, jednak władze szkoły uznały roszczenie za bezzasadne.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Dowód: </em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->- wezwanie do zapłaty wraz z potwierdzeniem nadania – k. 24-26 </em> </p> <p> <em> <!-- -->- odpowiedź na wezwanie – k. 27</em> </p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</span> </strong> </p> <p>Stan faktyczny ustalony również na podstawie przedłożonej przez strony dokumentacji, która nie była kwestionowana w zakresie przedstawionych w nich okoliczności.</p> <p>Spór dotyczył oceny prawnej. Z uwagi na odmienne stanowiska stron, sąd dokonał analizy art. 85 u ust. 2 i 4 Karty Nauczyciela, mając również na uwadze treść art. 30 ust 1 Karty Nauczyciela.</p> <p>Zgodnie z art. 30 ust. 1. Karty Nauczyciela (Dz.U. z 2021 r. poz. 1762) wynagrodzenie nauczycieli, z zastrzeżeniem art. 32, składa się z:</p> <p>1) wynagrodzenia zasadniczego;</p> <p>2) dodatków: za wysługę lat, motywacyjnego, funkcyjnego, w tym z tytułu sprawowania funkcji wychowawcy klasy, oraz za warunki pracy,</p> <p>3) wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw;</p> <p>4) nagród i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy, z wyłączeniem świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, świadczenia, o którym mowa w art. 53a, i dodatku, o którym mowa w art. 54 ust. 5.</p> <p>W myśl natomiast art. 85u Karty Nauczyciela</p> <p>1. Wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela oraz nauczyciela pełniącego funkcję dyrektora szkoły w okresie zawieszenia w pełnieniu obowiązków może ulec zmniejszeniu, a tymczasowo aresztowanego ulega zmniejszeniu najwyżej do połowy, w zależności od stanu rodzinnego nauczyciela, począwszy od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym nastąpiło zawieszenie.</p> <p>2. W okresie zawieszenia w pełnieniu obowiązków nie przysługują dodatki oraz wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe.</p> <p>3. W okresie odbywania kary pozbawienia wolności nauczycielowi oraz nauczycielowi pełniącemu funkcję dyrektora szkoły nie przysługuje wynagrodzenie.</p> <p>4. Jeżeli postępowanie karne lub postępowanie dyscyplinarne zakończy się umorzeniem z braku dowodów winy albo wydaniem wyroku lub orzeczenia uniewinniającego, nauczycielowi oraz nauczycielowi pełniącemu funkcję dyrektora szkoły należy zwrócić zatrzymane kwoty wynagrodzenia.</p> <p>Zdaniem sądu, analiza przepisów wyżej wskazanych, daje podstawy do przyjęcia, że w czasie zawieszenia w czynnościach nauczyciela z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne (niezależnie czy w następstwie dalszych ustaleń nauczyciel dopuścił się zarzucanego czynu, czy też został uniewinniony) nie przysługuje mu w ogóle prawo do dodatków i wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe. Katalog dodatków określony został w art. 30 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela i znajduje się w nim m.in. dodatek za wysługę lat. Ustalenie, że w czasie zawieszenia nauczyciela w swoich obowiązkach nie ma on w ogóle prawa do dodatku za wysługę lat, a jedynie do wynagrodzenia zasadniczego w obniżonej ewentualnie wysokości, wynika z brzmienia przepisów art. 85u ust. 2 KN, w którym ustawodawca wskazuje na „<span class="underline"> <!-- -->nie przysługiwanie</span> dodatków oraz wynagrodzenia za godziny nadliczbowe” .</p> <p>Nie budzi także wątpliwości w doktrynie i orzecznictwie ,że nie służy w ogóle prawo do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe w okresie zawieszenia czy prawo do wynagrodzenia w okresie pozbawienia kary wolności. ( por. wyrok SN z dnia 18.04.2011r. III PK 62/10, wyrok SN z dnia 23 maja 2019r. III PK 72/18, Komentarz do art. 85U KN pod red. Andrzeja Szymańskiego, Joanny Rozwadowskiej-Skrzeczyńskiej, Marii Szymańskiej w programie Lex)</p> <p>W ocenie Sądu Rejonowego brak podstaw do przyjęcia aby sformułowaniu” nie przysługuje” użytego w tym samym przepisie nadać inne znaczenie w zakresie prawa do dodatków.</p> <p>Nauczyciel zawieszony w pełnieniu obowiązków oprócz ograniczenia wynagrodzenia zasadniczego , w ogóle traci prawo do dodatków określonych w art. 30 ust.1 pkt.2-4 KN. ( kom. do art. 85u KN w programie Legalis <span class="anon-block">K. L.</span> ). Zgodnie z zasadą prawa pracy wyrażona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 80)">art. 80 kp</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 91 c)">art. 91 c</a> KN za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas , gdy przepisy prawa tak stanowią. Skoro przepisy KN stanowią, że w okresie zawieszenia w pełnieniu obowiązków nie przysługują dodatki to nie są to zatrzymane kwoty wynagrodzenia o których stanowi art. 85u ust. 4 Karty Nauczyciela.</p> <p>Mając powyższe na uwadze Sąd powództwo oddalił.</p> <p>Sąd nie obciążył powódki kosztami procesu pozwanego na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 102)">art. 102 kp</a>. Sąd miał na uwadze ,że sprawa dotyczyła problemu prawnego , który wymagał oceny. Cały czas występują spory w doktrynie w zakresie prawa do dodatku wiejskiego. Powódka przedstawiła interpretację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 85 u)">art. 85 u</a> , z którą sąd się nie zgodził , lecz która może stanowić uzasadnioną podstawę do nieobciążania powódki kosztami zastępstwa procesowego pozwanego.</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> nie było podstaw do obciążenia pozwanego opłatą od pozwu od uiszczenia której powódka była zwolniona na mocy ustawy. Sąd opłatą od pozwu obciążył Skarb Państwa.</p> <p>Sędzia Alina Kordus-Krajewska</p> </div>