II FZ 1161/13

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski, , , po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt I SA/Lu 493/13 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 22 marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 26 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 22 marca 2013 r. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2006 r., wniesionej przez T. P. (dalej zwanego "skarżącym"). Ze stanu faktycznego przedstawionego przez sąd pierwszej instancji wynika, że w piśmie z dnia 10 maja 2013 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 czerwca 2013 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 11.730 zł, stosownie do § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193) w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia wraz z pouczeniem został doręczony w dniu 17 czerwca 2013 r. dorosłemu domownikowi skarżącego – T. W. W dniu 25 czerwca 2013 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 220 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") odrzucił skargę. Pismem z dnia 16 lipca 2013 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że o uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu skarżący dowiedział się dopiero z uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi. Skarżący wskazał również, że w dniach 17 – 18 czerwca 2013 r. przebywał w podróży służbowej, natomiast przesyłka z wezwaniem została doręczona T. W. – pracownikowi skarżącego, który omyłkowo na otrzymanym piśmie postawił pieczęć z datą wpływu 18 czerwca 2013 r. Skarżący wskazał, iż nadając w dniu 25 czerwca 2013 r. wypełniony formularz wniosku PPF, działał w przekonaniu, że zachował zakreślony w wezwaniu termin. W uzasadnieniu postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi sąd wskazał, że we wniosku skarżący wymienił dwie okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu: nieprawidłowe doręczenie oraz omyłkowe oznaczenie daty odbioru wezwania. Odnosząc się do pierwszej z nich, sąd uznał, iż skarżący nie obalił skutecznie domniemania prawidłowości doręczenia wezwania dokonanego w trybie art. 72 p.p.s.a., bowiem godząc się na odbieranie przeznaczonej dla niego korespondencji sądowej przez osobę trzecią, przebywającą w jego domu przejął na siebie wszelkie konsekwencje wynikające z tego faktu. W odniesieniu do drugiej okoliczności sąd podkreślił, iż przywrócenie terminu nie jest możliwe, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a za takie uznać należy błędne oznaczenie daty odbioru pisma w postępowaniu sądowym. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, skarżący zaskarżył je w całości zażaleniem na podstawie art. 86 § 3 p.p.s.a. oraz zarzucił mu naruszenie przepisów prawa materialnego mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 72 § 2 p.p.s.a. przez przyjęcie, że w sprawie dokonano prawidłowego doręczenia zastępczego, pomimo iż osoba, która jest podpisana na potwierdzeniu nie jest domownikiem, art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi, pomimo iż wpis od niej został uiszczony. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, a także zasądzenie kosztów według norm przepisanych. W uzasadnieniu stwierdzono, iż strona wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że osoba, która odebrała korespondencję nie jest jej domownikiem. Pełnomocnik skarżącego wskazał także, iż postanowieniem wydanym w niniejszej sprawie zamknięto stronie drogę do sądowej ochrony jej interesów w sytuacji, gdy opóźnienie było jednodniowe i wynikało z przyczyn całkowicie od niej niezależnych. Dodatkowo zauważył, iż postanowienie jest wysoce krzywdzące, zwłaszcza, że sprawa dotyczy ogromnych kwot. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd przywraca uchybiony termin, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a., należy do strony. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem dochowania szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze 2009, str. 257-258). Zgodnie zaś z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż słusznie ocenił sąd pierwszej instancji, iż w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności przemawiające za przywróceniem terminu do uiszczenia wpisu. Podkreślenia wymaga okoliczność, że instytucję przywrócenia terminu uregulowaną powołanymi wyżej przepisami p.p.s.a., stosuje się wtedy, gdy strona nie neguje uchybienia terminowi i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Wniosku o przywrócenie terminu nie można bowiem opierać na twierdzeniu, że termin ten został zachowany, gdyż istotą tej instytucji jest właśnie twierdzenie przeciwne - że termin ten nie został zachowany bez winy strony. Natomiast w sytuacji, w której strona chce zanegować uchybienie terminowi może dokonać tego za pomocą stosownego środka odwoławczego nie zaś wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FZ 12/12 LEX nr 1136360, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r., sygn. akt I FZ 157/12, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2012 r., sygn. akt I FZ 479/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wywody zawarte w zażaleniu, dotyczące naruszenia art. 72 § 2 p.p.s.a. zmierzają w istocie do rozstrzygnięcia, czy w niniejszej sprawie zostało dokonane skuteczne doręczenie zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Zatem strona skarżąca w istocie poprzez podniesienie tego zarzutu usiłuje dowieść, iż termin, którego przywrócenia żąda w istocie nie minął, skoro bowiem doręczenie nie zostało dokonane w sposób skuteczny, to nie rozpoczął biegu termin 7 – dniowy do uzupełnienia braku formalnego pisma poprzez uiszczenie od niego należnego wpisu. W związku z tym, że badanie tej kwestii wykracza poza granice niniejszego postępowania, zarzut naruszenia wskazanego przepisu należy uznać za niezasadny. Odnosząc się do drugiego z wskazanych przez skarżącego zarzutów, a mianowicie naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wskazać należy, iż również jest on pozbawiony usprawiedliwionych podstaw. Pełnomocnik skarżącego słusznie co prawda wskazał, że skarżący dokonał wpłaty sumy pieniężnej odpowiadającej kwocie, jaka została wyznaczona na wpis w niniejszej sprawie, tj. 11.730 zł. Wpłata jednakże nastąpiła dnia 29 sierpnia 2013 r., podczas gdy 7 – dniowy termin do jej dokonania upłynął bezskutecznie dnia 24 czerwca 2013 r. Zatem słusznie postąpił sąd pierwszej instancji, odrzucając skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdyż nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków. Reasumując, ocena determinującej oddalenie wniosku o przywrócenie terminu przesłanki braku winy w uchybieniu terminu dokonana przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa, a okoliczności powołane w zażaleniu nie podważyły jej. W konsekwencji uznać należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Wobec powyższego na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.