II OSK 610/16

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia del. WSA Iwona Niżnik - Dobosz Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 429/15 w sprawie ze skargi M. K. na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia prawa wykonywania zawodu oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 listopada 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 429/15 oddalił skargę M. K. na uchwałę Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...]. w przedmiocie zawieszenia prawa wykonywania zawodu. Wyrok zapadł w następującym stanie sprawy: Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej uchwałą Nr [...]. z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymało w mocy uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w Warszawie z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie zawieszenia prawa wykonywania zawodu przez lekarza M. K. ze względu na stan zdrowia. Uchwale nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Sąd I instancji oddalając skargę uznał, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa. Zdaniem Sądu Okręgowa Rada Lekarska w Warszawie uchwałą z dnia [...] marca 2014 r. powołała komisję lekarską dla oceny zdolności do wykonywania zawodu lekarza przez lekarza M. K. Nie może być zatem kwestionowane, że posiedzenia komisji zostały wyznaczone na dzień 30 maja 2014 r. oraz 23 czerwca 2014 r., jak i to, że – pomimo prawidłowych wezwań - lekarz nie stawił się na posiedzenia komisji. Podkreślić zatem należy, że z woli ustawodawcy, stosownie do art. 12 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, jeżeli lekarz odmawia poddania się badaniu przez komisję lub gdy okręgowa rada lekarska na podstawie wyników postępowania wyjaśniającego uzna, że dalsze wykonywanie zawodu lub ściśle określonych czynności medycznych przez lekarza grozi niebezpieczeństwem dla osób przez niego leczonych, Okręgowa Rada Lekarska podejmuje uchwałę o zawieszeniu lekarza w prawie wykonywania zawodu albo o ograniczeniu w wykonywaniu określonych czynności medycznych do czasu zakończenia postępowania. Zdaniem Sądu I instancji w wykonaniu zaskarżonej uchwały powołanej dla oceny stanu zdrowia lekarza M. K., skarżący był dwukrotnie – w sposób prawidłowy - wzywany na posiedzenia komisji, na których nie był obecny. W związku z powyższym Sąd I instancji uznał, że niestawienie się na posiedzenie należało uznać za odmowę poddania się badaniu, a w związku z tym, na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, należało podjąć uchwałę w przedmiocie zawieszenia lekarza M. K. w prawie wykonywania zawodu lekarza. Zdaniem Sądu I instancji, w każdym przypadku uzasadnionego podejrzenia niezdolności lekarza do wykonywania zawodu, kierować należy się przede wszystkim dobrem pacjenta, a obowiązek poddania się badaniu lekarskiemu w celu wydania orzeczenia w przedmiocie niezdolności lekarza do wykonywania zawodu nie może być traktowane jako szykana. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy prowadziły postępowanie dowodowe w określonym stanie faktycznym. Sąd I instancji ocenił ustalony stan faktyczny oraz prawidłowość zastosowanych w jego oparciu przepisów prawa materialnego, a ocena ta jest wystarczająca dla stwierdzenia, że wykonywanie przez lekarza M. K. zawodu może spowodować narażenie pacjentów na bezpośrednie niebezpieczeństwo doznania uszczerbku na zdrowiu. Z powyższych względów Sąd I instancji oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. M. K. wniósł skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez Naczelną Radę Lekarską zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określonej w art. 15 k.p.a. w związku z art. 57 ust. 1-3 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty w sytuacji, gdy uchwala Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] stycznia 2015 r. została wydana wskutek postępowania tego organu dotkniętego wadą, gdyż Naczelna Rada Lekarska oceniając uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej w ramach ponownego rozpoznania sprawy w drugiej instancji nie poprzedziła wydania tej decyzji powołaniem komisji orzekającej w przedmiocie niezdolności do wykonywania zawodu ze względu na stan zdrowia, która oceniłaby stan zdrowia skarżącego i jego prawo do wykonywania zawodu lekarza, co skutkowało pozbawieniem skarżącego możności zweryfikowania podstaw jego zawieszenia w prawie wykonywania zawodu, które zostały oparte na fakcie niestawiennictwa skarżącego na komisję orzekającą w tym przedmiocie powołaną przez organ I instancji, tj. Okręgową Radę Lekarską, 2. art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez oparcie zaskarżonego wyroku na niekompletnych aktach sprawy, gdyż przed jego wydaniem akta administracyjne nie zostały uzupełnione o załączniki do Protokołu przebiegu 19/YII Posiedzenia Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej, które odbyło się w dniu [...] stycznia 2015 roku w Naczelnej Izbie Lekarskiej w Warszawie, wymienione w samym protokole, w tym o określoną w załączniku nr 1 listę obecności, co skutkowało brakiem możliwości weryfikacji prawidłowości przebiegu posiedzenia i podjętych na nim rozstrzygnięć, a tym samym podstaw do wydania uchwały przez Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej i uniemożliwiało tym samym kontrolę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na tych podstawach wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 2017 r., poz. 1369 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 57 ust. 1-3 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty. Zarzut ten sprowadzono do tego, że Naczelna Rada Lekarska nie przeprowadziła ponownego rozpoznania sprawy. Według art. 57 ust. 2 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty “Do uchwał samorządu lekarskiego w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego odnoszące się do decyzji administracyjnych “. Zarzucając naruszenie art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego nie powiązano tego zarzutu z naruszeniem przepisów regulujących postępowanie odwoławcze. Istotą zasady dwuinstancyjności jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która została rozstrzygnięcia decyzją nieostateczną. Wniesienie odwołania przenosi zatem na organ odwoławczy własciwość do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy rozpoznaje sprawę na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji, który ocenia zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. W razie gdy ocenia materiał dowodowy jako niedający podstawy do ustalenia stanu faktycznego, przeprowadza uzupełniające postępowanie dowodowe (art. 136 Kodeksu postępowania administracyjnego). W sprawie nie ma podstaw do zakwestionowania ustaleń stanu faktycznego. Jeżeli lekarz odmawia poddania się badaniu przez komisję, a będzie miało to miejsce w przypadku niestawienia się przed komisją, wypełnia to stan faktyczny zapisany w art. 12 ust. 1 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty. Nie można zatem skutecznie zarzucić naruszenia art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zarzut naruszenia art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 57 ust. 1-3 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty jest postawiony w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zastosowanie środka prawnego uchylenia decyzji na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jest zasadne, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie ma zatem podstaw do wyprowadzenia z obowiązujących przepisów prawa obowiązku powołania komisji do oceny zdolności lekarza do wykonywania zawodu w postępowaniu odwoławczym w przypadku gdy lekarz odmawia się poddaniu badaniu przez komisję. W skardze kasacyjnej nie podważono prawidłowości ustalenia w tym zakresie stanu faktycznego. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 133 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W aktach sądowych jest protokół z posiedzenia Prezydeium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] stycznia 2015 r., na którym rozpoznano odwołanie od uchwały Okręgowej Rady Lekarskiej w Warszawie w sprawie zawieszenia lekarzowi M. K. prawa wykonywania zawodu oraz uchwała Nr [...] Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] lutego 2010 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej do działania w imieniu Naczelnej Rady Lekarskiej. Nie można zatem uznać za zasadny zarzut możliwości prawnej oceny prawidłowości przebiegu posiedzenia 19/VII z [...] stycznia 2015 r., na którym rozpoznano odwołanie. Ze sposobu przekazania dokumentów nie ma podstaw do podważenia ich wiarygodności, zwłaszcza z wezwania Sądu do ich niezwłocznego przekazania. W skardze kasacyjnej nie podważono prawidłowości treści nadesłanych dokumentów oprócz postawienia zarzutu braku, w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, możliwości ich pełnej wiarygodności. Zawarty w aktach sprawy materiał dowodowy, jego ocena z punktu widzenia ochrony życia i zdrowia pacjentów, nie daje podstaw do podważenia prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym stanie rzeczy skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Do rozpoznania wniosku o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z mocy art. 254 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.