II SA/Ke 770/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.) Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Asesor WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o wyłączenie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w sprawie ze skargi M.K. na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] lipca 2017r. znak: [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie Starszego referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzaty Długońskiej. UZASADNIENIE W piśmie z dnia 9 października 2018r., stanowiącym jednocześnie sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 12 września 2018r., skarżący M.K. wniósł o wyłączenie od udziału w toczącym się postępowaniu w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 26 lipca 2017r. znak: [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, Starszego referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzaty Długońskiej. Uzasadniając wniosek M.K. zarzucił referendarzowi brak rzetelności i obiektywizmu związany z tym, że na gruncie przedstawionej przez niego sytuacji majątkowej i rodzinnej odmówił mu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Zachowanie i twierdzenia wskazane w uzasadnieniu postanowienia referendarza cechuje jego zdaniem niechęć i brak obiektywizmu w stosunku do wnioskodawcy. W dniu 7 listopada 2018r. referendarz Małgorzata Długońska złożyła pisemne oświadczenie, z którego wynika, że nie zna osobiście stron, a nadto nie zachodzą w sprawie okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności. Nie zachodzą również okoliczności powodujące wyłączenie referendarza z mocy ustawy, określone w art. 18 § 1-3 w zw. z art. 24 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej "Ppsa". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 § 1 Ppsa sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 2). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3). Natomiast przepis art. 19 Ppsa stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawę wyłączenia sędziego w myśl tego przepisu, mogą stanowić zatem okoliczności charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej (pozytywnej lub negatywnej), której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej itp., oraz wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy. Zgodnie z art. 24 § 1 Ppsa przepisy powyższe stosuje się odpowiednio do wyłączenia m.in. referendarza sądowego. Mając na uwadze powyższe regulacje stwierdzić należy, że wniosek M.K. o wyłączenie Starszego referendarza sądowego Małgorzaty Długońskiej nie zasługuje na uwzględnienie. Nie zachodzą bowiem okoliczności uzasadniające wątpliwości co do bezstronności referendarza, co bezspornie wynika ze złożonego przez nią oświadczenia. Podniesione we wniosku zarzuty nie świadczą o stronniczości referendarza. Orzeczenie referendarza wyraża jej pogląd prawny w konkretnej sprawie i wnioskodawca, ponieważ się z nim nie zgadza, wniósł sprzeciw. Wnioskodawca ze swej strony nie wykazał natomiast żadnych okoliczności wskazujących na emocjonalne (negatywne) nastawienie referendarza do jego osoby, które mogłyby podważyć oświadczenie referendarza. Podkreślić należy, że podstawą wyłączenia sędziego i referendarza nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne przekonanie wnioskodawcy, że dany sędzia (referendarz) dyskryminuje stronę w postępowaniu sądowym. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 Ppsa, czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego (referendarza) w rozumieniu art. 19 Ppsa. Takich okoliczności wnioskodawca w niniejszej sprawie nie wykazał. Mając na uwadze powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wyłączenie referendarza sądowego na podstawie art. 19 w zw. z art. 22 § 2 w zw. z art. 24 § 1 Ppsa.