II GZ 897/17

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. E. K. Spółki z o.o. w B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt VIII SA/Wa 199/17 w zakresie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi A. E. K. Spółki z o.o. w B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił wniosek A. E. K. Spółki z o.o. w B. o wyłączenie Sędziego Marka Wroczyńskiego od orzekania w sprawie skargi spółki na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Sąd I instancji wskazał w motywach, że strona skarżąca po wniesieniu skargi na wymienioną decyzję złożyła wniosek o wyłączenie od udziału w rozstrzyganiu sprawy sędziego Marka Wroczyńskiego, wskazując jako podstawę żądania art. 19 i art. 20 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: p.p.s.a.). Strona podniosła, że Sędzia, którego wniosek dotyczy orzekał jako sędzia sprawozdawca w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 92/16 ściśle związanej z decyzją będącą przedmiotem niniejszego postępowania, bowiem wypadkowej wskutek wydania decyzji Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Sąd I instancji, na podstawie analizy akt sprawy administracyjnej oraz danych znanych Sądowi z urzędu stwierdził, że sprawa skarżącej spółki w przedmiocie płatności OB na 2010 rok nie była przedmiotem merytorycznej oceny Sądu. Postanowieniem z 20 listopada 2014 r. sygn. akt VIII SA/Wa 546/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. po rozpoznaniu skargi spółki, orzekł o odrzuceniu skargi, z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu. W sprawie orzekał Sędzia Leszek Kobylski. Powoływana przez skarżącą podstawa wyłączenia – uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziego Marka Wroczyńskiego z uwagi na jego udział w składzie Sądu, który rozpoznawał sprawę VIII SA/Wa 92/16 dotyczącą nienależnie pobranych płatności, nie była zdaniem Sądu I instancji uzasadniona. A. E. K. Spółka z o.o. w B. zażaleniem zaskarżyła postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 19 i art. 22 § 2 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie wniosku o wyłączenie Sędziego w przypadku gdy Sąd nie przeprowadził analizy przesłanek z art. 19 p.p.s.a. ograniczając się do oceny zasadności zastosowania ewentualnego art. 18 ustawy. Podnosząc ten zarzut strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o wyłączeniu sędziego zgodnie z wnioskiem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie Sędziego Marka Wroczyńskiego, strona skarżąca motywowała w ten sposób, że wymieniony Sędzia orzekał jako sprawozdawca w sprawie o sygnaturze VIII SA/Wa 92/16, a więc w sprawie ściśle związanej z decyzją stanowiącą przedmiot niniejszego postępowania, będącej skutkiem decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...]. W oparci o treść wywiedzionej w sprawie skargi i analizy akt administracyjnych sprawy stwierdzić należy, że jej przedmiotem jest powołana decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2017 r. Rozstrzygnięcie to utrzymywało w mocy decyzję Prezesa ARiMR z dnia [...] czerwca 2016 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2010 r. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji w motywach zaskarżonego postanowienia, wydanym w sprawie skargi spółki na wymienioną decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] orzeczeniem Sądu było postanowienie z dnia 20 listopada 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 546/14 odrzucające tą skargę. Sprawozdawcą (autorem) tego postanowienia był Sędzia Leszek Kobylski. Sędzia Marek Wroczyński, którego wniosek o wyłączenie dotyczy, orzekał natomiast w sprawie ze skargi spółki na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] grudnia 2015 r., nr PB/44/15 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich za 2010 r., gdzie wyrokiem z dnia 10 października 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 92/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę strony. Mając na uwadze powyższe, w szczególności zaś różny przedmiot rozstrzygnięć Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. – przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 i ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich za 2010 r., gdzie w sprawie decyzji w pierwszym z wymienionych przedmiotów (decyzja z [...] stycznia 2014 r.), orzeczenie wydał inny Sędzia niż wskazany we wniosku o wyłączenie, a samo orzeczenie w swej istocie nie miało charakteru merytorycznego, bowiem skarga strony został odrzucona z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia, stwierdzić należy, że Sąd I instancji zasadnie stwierdził, iż nie było podstaw do wyłączenia Sędziego Marka Wroczyńskiego w oparciu o art. 18 lub art. 19 p.p.s.a. Przepis art. 18 § 1 p.p.s.a., w zawartych w nim punktach od 1 do 7, przewiduje okoliczności obligatoryjnego wyłączenia sędziego od orzekania w sprawach. Zasadnie Sąd I instancji uznał, że żadna z wymienionych w powołanym przepisie przesłanek nie zaistniała, przede wszystkim zaś, w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy, nie zaistniały okoliczności określone w punktach 6 i 6a. Brak było również podstaw do stwierdzenia na kanwie przywołanych rozstrzygnięć organu administracji i wydanych w związku z nimi orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., aby zaistniały okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Fakt orzekania przez Sędziego Marka Wroczyńskiego w sprawie, która dotyczyła ogólnie ujmując płatności bezpośrednich dla strony za 2010 r., nie może stanowić okoliczności wywołującej wątpliwość do bezstronności tego Sędziego w sytuacji, gdy orzekał on w sprawie decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, a przedmiotowa sprawa co do zasady, przy uwzględnieniu jej charakteru postępowania szczególnego – stwierdzenia nieważności, ma za przedmiot odmowę przyznania wymienionych płatności. Wskazać w tym zakresie, że sprawa administracyjna w odniesieniu do której wydano wyrok w którego składzie orzekającym był Sędzia objęty wnioskiem o wyłączenie, stanowiła następstwo (konsekwencję) rozstrzygnięcia organu, którego dotyczyło żądanie strony stwierdzenia jego nieważności, a która to sprawa na etapie postępowania administracyjnego zakończyła się decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2017 r. Reasumując, brak było podstaw do wyłączenia wymienionego Sędziego Marka Wroczyńskiego od orzekania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 18 lub art. 19 p.p.s.a., albowiem nie zaistniały którekolwiek z przesłanek określonych w pierwszym z powołanych przepisów jak również nie stwierdzono okoliczności mogących wywoływać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności Sędziego. Nie można również podzielić poglądu strony zawartego w uzasadnieniu zażalenia, że Sąd I instancji nie przeprowadził analizy przesłanek z art. 19 p.p.s.a. Przywołanie treści tego przepisu w merytorycznych motywach postanowienia wraz z przytoczoną analizą akt sprawy administracyjnej oraz informacjami znanymi Sądowi z urzędu, wskazują, że Sąd I instancji miał również na uwadze przesłanki fakultatywnego wyłączenia sędziego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.