II OW 62/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz (spr.) sędzia del. NSA Jerzy Krupiński Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody Wielkopolskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Wielkopolskim a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania w przedmiocie wniosku o wskazanie organu właściwego do wstrzymania robót budowlanych postanawia: wskazać Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania jako organ właściwy do rozpoznania wniosku z dnia 24 lutego 2009 r. o wstrzymanie robót budowlanych UZASADNIENIE II OW 62 / 09 UZASADNIENIE Pismem z dnia 13 sierpnia 2009 r. Wojewoda Wielkopolski wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego między nim a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze, podziemną halą garażową i pomieszczeniem sieci transformatorowej przy ul. [...] w [...]. Wnioskodawca wskazał, że postanowieniem z dnia 4 marca 2009 r. na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania uznał, iż nie jest właściwy do rozpoznania sprawy z wniosku D. B. z dnia 24 lutego 2009 r. o wstrzymanie budowy budynku objętego decyzją Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] października 2007 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą dla Spółce z o.o. [...] w [...] pozwolenia na jego budowę i przekazał sprawę Wojewodzie Wielkopolskiemu według właściwości. Wojewoda nie podzielił stanowiska Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzając, iż Prezydent Miasta Poznania wydał w dniu [...] października 2007r. decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla Spółki z o.o. [...] od której D. B. wniósł odwołanie. Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na brak przymiotu strony u odwołującego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyniku skargi wniesionej przez D. B. wyrokiem z dnia 7 listopada 2008 r. sygn. II SA/Po 184/08 uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Od powyższego wyroku skargi kasacyjne wnieśli Wojewoda Wielkopolski oraz inwestor Spółka z o.o. [...]. W związku z powyższym na obecnym etapie postępowania zdaniem Wojewody mamy do czynienia, z nieostateczną decyzją Prezydenta Miasta Poznania o pozwoleniu na budowę. Roboty budowlane można natomiast prowadzić jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego), a więc wykonywanie pomimo powyższego wyroku robót budowlanych byłoby sprzeczne z ww. normą. W takim przypadku, zdaniem wnioskodawcy właściwy miejscowo organ nadzoru budowlanego jest kompetentny do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych (art. 50 ust. 1 w zw. z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego). W odpowiedzi na powyższy wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego przedstawionego we wniosku przez wskazanie Wojewody wielkopolskiego jako organu właściwego w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, o jakich mowa we wniosku D. B. z dnia 24 lutego 2009 r. Organ nadzoru budowlanego na poparcie swego stanowiska przytoczył argumentację zawartą w postanowieniu z dnia 4 marca 2009 r., podkreślając fakt wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroku z dnia 7 listopada 2008 r., którym to wyrokiem wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji wydanej przez Wojewodę Wielkopolskiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. rozstrzyganie powyższych sporów należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Spór o właściwość lub spór kompetencyjny ma miejsce wówczas, gdy rozbieżność poglądów, co do zakresu działania organów administracji publicznej dotyczy jednoczesnego przyjmowania lub wyłączania przez te organy własnych kompetencji do załatwiania indywidualnej sprawy administracyjnej. Ponadto z istoty takiego sporu wynika, że musi on mieć miejsce pomiędzy co najmniej dwoma organami, które odmawiają załatwienia danej sprawy bądź uważają, że są właściwe jednocześnie do załatwienia tej sprawy. W zawisłej sprawie zaistniał negatywny spór kompetencyjny, bowiem zarówno Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania, jak i Wojewoda Wielkopolski uznają się za organy niewłaściwe do rozpoznania wniosku D. B. o wstrzymanie budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze, podziemną halą garażową i pomieszczeniem stacji transformatorowej przy ul. [...] w [...]. Przede wszystkim należy w niniejszej sprawie odnieść się do kwestii związanej ze skutkami wywołanymi wyrokiem Sądu pierwszej instancji, którym to wyrokiem uchylono decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze od decyzji udzielającej pozwolenia na budowę oraz zawartym w tymże wyroku Sądu postanowieniem stwierdzającym, że kontrolowana przez Sąd decyzja nie może być wykonana na podstawie art. 152 p.p.s.a. Zgodnie z treścią wskazanego powyżej przepisu w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Celem wprowadzenia powyższego przepisu, w konsekwencji wprowadzenia modelu dwuinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego, jest zabezpieczenie strony, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, a przed uprawomocnieniem się wyroku, uchylonego aktu. Stwierdzenie więc przez sąd administracyjny w wyroku, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu na podstawie art. 152 p.p.s.a. oznacza, że decyzja ta nie wywołuje skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok uchylający tę decyzję nie jest jeszcze prawomocny ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2004 r. sygn. OSK 591/04, opubl. ONSAiWSA 2004 r. Nr 2, poz. 32). W związku z powyższym wobec faktu, iż decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] grudnia 2007 r. nie wywołuje wynikających z niej skutków prawnych, to słusznie podnosi wnioskodawca, że w okolicznościach niniejszej sprawy inwestor nie legitymuje się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, niezbędną do prowadzenia robót budowlanych (art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym). Tym samym w przypadku prowadzenia robót budowlanych, pomimo braku takiej decyzji, zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy miejscowo Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jest zobowiązany do podjęcia czynności określonym we wskazanej wyżej normie. Stąd też w okolicznościach niniejszej sprawy właściwym do rozpoznania wniosku D. B. o wstrzymanie budowy budynku, znajdującego się przy ul. [...] w [...] jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Poznania. Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.