I SA/Wa 1130/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Trochym Sędzia WSA Bożena Marciniak Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.) Protokolant referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 30 marca 2022 r. nr KOC/788/Lo/22 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta m. W. z 18 stycznia 2022 r., nr UD-VI-WZL-DM-MGO-64/2022. UZASADNIENIE A. B. (dalej, jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 30 marca 2022 r. w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Powyższą decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 18 stycznia 2022 r. orzekającej o uchyleniu własnej decyzji z dnia 8 grudnia 2021 r. odmawiającej przyznania dodatku mieszkaniowego (z uwagi na naliczenia zawyżonej powierzchni użytkowej z aneksu czynszowego tj. 63, 79 m2 zamiast 57, 17 m2) oraz orzekającej o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego ponieważ powierzchnia użytkowa lokalu nr [...] przy ul. [...] wynosi 57,17 m2 i o więcej niż 30% przekracza normatywna powierzchnię przypadającą na 2 członków gospodarstwa domowego (norma wynosi 40,00 m2). W uzasadnieniu organ podniósł, że decyzja w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego nie jest decyzją uznaniową, organ administracji w tym wypadku nie działa w sferze swobodnego uznania. Przyznanie dodatku mieszkaniowego może nastąpić jedynie wówczas, gdy są spełnione wszystkie wymogi (przesłanki ustawowe) do jego przyznania określone przepisami ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2021). Przepisy tej ustawy regulują również sposób wyliczenia wysokości przyznanego dodatku mieszkaniowego. W niniejszej sprawie, organ I instancji, stwierdził w decyzji z dnia 18 stycznia 2022 r., że nie zostały spełnione przez skarżącą inne, wynikające z art. 5 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wymogi do przyznania przedmiotowego dodatku. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla "jednej" osoby nie może przekraczać 40 m2. Ponadto według art. 5 ust. 5 tej ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Kolegium podało, że poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że powierzchnia lokalu zajmowanego przez skarżącą wynosi 57,17 m2 i o więcej niż 30% przekracza normatywną powierzchnię przypadającą na dwóch członków gospodarstwa domowego, tj. 52, 00 m2. Norma zaś, jak wynika z powyższego wynosi bowiem 40,00 + 30% = 52, 00 m2. W takim przypadku nie ma znaczenia fakt, iż udział powierzchni pokoi i kuchni nie przekracza 60% w powierzchni użytkowej przedmiotowego lokalu. Obowiązkiem organów rozpoznających wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego jest zbadanie wszystkich przesłanek i ocena, czy zostały one spełnione, przy czym przepisy nie pozwalają organom orzekającym na jakąkolwiek uznaniowość w tym zakresie. Kryteria określone w art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 oraz art. 5 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych mają bowiem charakter kumulatywny i obligatoryjny, co oznacza, że wszystkie one muszą wystąpić łącznie i niespełnienie chociażby jednego z nich wyklucza przyznanie dodatku mieszkaniowego. W tej sytuacji w ocenie Kolegium, organ I instancji, stosownie do art. 5 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych zasadnie stwierdził, że skarżącej nie przysługuje dodatek mieszkaniowy. Z tym rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca i wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podniosła, że zgodnie z ustawą o dodatkach mieszkaniowych i art. 5 ust. 5 pkt 2 - dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Powierzchnia użytkowa lokalu przy ul. [...] wynosi 57,17 m², co sam organ odwoławczy uznał za niesporne. Ponadto organ nie podważył metrażu łącznej powierzchni pokoi i kuchni, która wynosi 33,5 m², co stanowi 58,6% powierzchni całego lokalu, co skarżąca w swoim wniosku i odwołaniu od decyzji organu I instancji, podniosła. W ocenie skarżącej Kolegium nie respektuje przepisów ustawy i art. 5 ust. 5 pkt 2 ustawy, który w tej sprawie znajduje zastosowanie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych, reguluje ustawa o dodatkach mieszkaniowych. Kryteria ustawowe, od których uzależnione jest przyznanie dodatku mieszkaniowego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie pozwalają na uznaniowe rozstrzygnięcie sprawy. Przyznanie dodatku mieszkaniowego może nastąpić jedynie wówczas, gdy są spełnione wszystkie wymogi do jego przyznania określone przepisami ww. ustawy. Przysługujący dodatek i jego wysokość podlegają ścisłemu obliczeniu arytmetycznemu, zależnie od liczebności gospodarstwa domowego, wielkości powierzchni użytkowej mieszkania, wysokości wydatków mieszkaniowych w miesiącu, w którym składany był wniosek i wysokości dochodów, jakie członkowie gospodarstwa domowego uzyskiwali w okresie trzech miesięcy kalendarzowych przed miesiącem, w którym został złożony wniosek. Jeden z tych wymogów dotyczy zaś powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, która nie może być przekroczona. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla dwóch osób nie może przekraczać 40 m2 (organ błędnie wskazał, że miernik ten odnosi się do lokalu mieszkalnego dla jednej osoby). Ponadto według art. 5 ust. 5 tej ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że powierzchnia lokalu zajmowanego przez skarżącą wynosi 57,17 m2 i o więcej niż 30% przekracza normatywną powierzchnię przypadającą na dwóch członków gospodarstwa domowego, tj. 52, 00 m2. Organ odwoławczy wywiódł, że przesłanki określone w art. 5 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, muszą zostać spełnione łącznie aby możliwe było przyznanie dodatku mieszkaniowe. Z tego względu, zdaniem Kolegium, nie ma znaczenia w sprawie, że udział powierzchni pokoi i kuchni nie przekracza 60% w powierzchni użytkowej przedmiotowego lokalu. Z takim stanowiskiem Sąd orzekający w tej sprawie nie zgadza się. Zgodnie z wymienionym przepisem (art. 5 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych), dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 1) 30% albo 2) 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Tym samym w myśl art. 5 ust. 5 powołanej ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30 %, ale także możliwe jest uzyskanie dodatku na lokal, którego powierzchnia przekracza "powierzchnię normatywną" o 50%, ale tylko w przypadku jeżeli udział pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu nie przekracza 60%. Zauważyć należy, iż obie przesłanki dzieli alternatywa rozłączna "albo", a zatem nie oznacza to – jak twierdzi organ – że obie przesłanki musza być spełnione łącznie. Wręcz przeciwnie, po pierwsze organ winien zbadać czy zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 5 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a następnie (w przypadku gdy strona tego kryterium nie spełnia) czy możliwie jest uzyskanie przez wnioskodawcę dodatku mieszkaniowego z uwagi na spełnianie warunku art. 5 ust. 5 pkt 2 powołanej ustawy. Alternatywa "albo" jest prawdziwa, jeżeli co najmniej jeden z jej składników jest prawdziwy. Z powyższych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 5 ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a to z uwagi na błędną wykładnię tego przepisu, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji także z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie , działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku.