IV SAB/Po 189/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 lutego 2023 r. sprawy ze skargi S. R. na bezczynność Wojewody w zakresie rozpatrzenia skarg postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE IV SAB/Po 189/22 Uzasadnienie S. R. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wojewody z uwagi na brak rozpatrzenia: 1. skargi z dnia 07.10.2021 r. złożonej w Kancelarii Głównej W. Urzędu Wojewódzkiego w dniu 08.10.2021 r. i jej uzupełnień, tj. z dnia 08.10.2021 r., z dnia 09.10.2021 r., 2. skargi z dnia 08.09.2022 r., załączonej wraz z zaskarżonym pismem z dnia 30.08.2022 r., 3. skargi G. P. z dnia 8 października 2021 r., 4. skargi z dnia 22 września 2022 r., 5. skargi E. N. z dnia 6 października 2021 r. Przedmiotowe skargi dotyczą bezczynności Wojewody i braku orzeczenia nieważności uchwały Nr [...] Rady Gminy S. z 24 września 2021 r. w sprawie zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S. Skarżące stowarzyszenie wniosło o : 1. spowodowanie rozpatrzenia ww. skarg i ich uzupełnień, 2. zasądzenie od Wojewody zwrotu kosztów na rzecz skarżącego. W uzasadnieniu skargi wskazano, że skargę wniesiono na podstawie aktów prawnych zobowiązujących Wojewodę do rozpatrzenia skargi, t.j.: 1. art. 35 § 3 k.p.a., który zobowiązuje organ do załatwienia sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego w terminie jednego miesiąca, a w sprawie szczególnie skomplikowanej nie później niż 2 miesiące, a upłynęło już czternaście miesięcy od złożenia w dniu 08.10.2021 r. 3 skarg, których Wojewoda nie rozpatrzył, 2. art. 36 k.p.a. zobowiązuje urząd do powiadomienia z podaniem przyczyn nierozpatrzenia w terminie jednego miesiąca, co Wojewoda pominął i po upłynie czternastu miesięcy skarżące stowarzyszenie takiego powiadomienia nie otrzymało, co dotyczy skargi pierwszej, a skargi drugiej po trzech miesiącach. W odpowiedzi na skargę organ przekazał skargę S. R. (pismo z 8 grudnia 2022 r., wpływ 9 grudnia 2022 r.) dotyczącą bezczynności organu, tj. Wojewody i braku orzeczenia nieważności uchwały Nr [...] Rady Gminy S. z 24 września 2021 r. w sprawie zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S.. Jednocześnie poinformował, że uchwała w sprawie zmiany studium wraz z dokumentacją planistyczną została doręczona Wojewodzie do oceny zgodności z przepisami prawnymi 8 października 2021 r, W trakcie toczącego się postępowania, pismem z 8 lutego 2022 r., wezwano Gminę o dodatkowe wyjaśnienia związane z lokalizacją nowej zabudowy w studium. Gmina udzieliła wyjaśnień pismem z 7 marca 2022 r. (wpływ: 11 marca 2022 r.). Wobec dalszych wątpliwości pismem z 29 kwietnia 2022 r. Wojewoda ponownie zwrócił się o wyjaśnienia dotyczące lokalizacji nowej zabudowy i sporządzonego bilansu. Odpowiedź uzyskano pismem z 27 maja 2022 r. (wpływ 9 czerwca 2022 r.). Po sprawdzeniu procesu planistycznego sporządzenia omawianego studium stwierdzono, że uchwała wraz z dokumentacją planistyczną nie zawiera uchybień skutkujących jej nieważnością. Nie znaleziono uzasadnienia do stwierdzenia nieważności czy zaskarżenia studium. W związku z tym, odpowiedzi na pisma: - S. R. z 7 października 2021 r., uzupełnione pismami z 8 i 9 października 2021 r., - E. N. z 6 października 2021 r. - G. P. z 8 października 2021 r., zostały udzielone po zakończeniu postępowania w sprawie zmiany studium pismami z 30 sierpnia 2022 r. Ponadto w odpowiedzi na pisma pana G. P. z 22 września 2022 r. i T. P. ze S. R. z 8 września 2022 r. udzielono odpowiedzi odpowiednio pismami 9 listopada 2022 r. i 19 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. – określanej dalej jako p.p.s.a.), obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (są to sprawy obejmujące decyzje i postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, a także inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podjęte poza szeroko rozumianym postępowaniem administracyjnym) lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (tj. sprawy obejmujące indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego oraz opinie zabezpieczające). Ponadto sąd administracyjny, na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., rozpoznaje również skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Natomiast w art. 3 § 2 pkt 5, 6, 7 p.p.s.a. wskazano kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach skarg na: akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego, akty organów j.s.t., aktów nadzoru. Odnosząc treść przywołanych przepisów do przedmiotu skargi – bezczynności organu w zakresie rozpoznania skarg na uchwałę nr [...] Rady Gminy S. z 24 września 2021 r. w sprawie zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S. – należy bezspornie stwierdzić, że nie mieści się on w żadnej z wymienionych wyżej kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych i nie podlegają kontroli sądowej akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego, ani akty nadzoru nad działalnością tych organów w zakresie bezczynności i/lub przewlekłości tych organów. Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U.2022.559 ze zm.), dalej jako "u.s.g.": "Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.". Powyższy przepis wskazuje więc na drogę sądową kwestionowania uchwał rady gminy. Skargę należy składać do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a nie do Wojewody. Tym samym nie sposób rozpoznawać skargi na bezczynność Wojewody w zakresie rozpoznania skarg na uchwałę Rady Gminy, ponieważ Wojewoda nie jest organem właściwym do rozpoznawania skarg na uchwały Rady Gminy. Sąd podkreśla, że Wojewoda jedynie we własnym zakresie kontroluje uchwały rad gminy w postępowaniu nadzorczym, gdzie zgodnie z art. 90 ust. 1 u.s.g. wójt obowiązany jest do przedłożenia wojewodzie uchwał rady gminy w ciągu 7 dni od dnia ich podjęcia. Akty ustanawiające przepisy porządkowe wójt przekazuje w ciągu 2 dni od ich ustanowienia. Zgodnie z art. 91 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Podsumowując należy wskazać, że Wojewoda ma 30 dni na orzeczenie o nieważności uchwały od momentu doręczenia uchwały przez organ wykonawczy gminy i nie jest zobowiązany do rozpatrywania skarg osób fizycznych i osób prawnych na takie uchwały, natomiast takie skargi mogą być składane przez ww. osoby do sądu w trybie art. 101 u.s.g. Z powyższych powodów skarga na bezczynność Wojewody w zakresie rozpoznania skarg na uchwałę Rady Gminy nie podlega kognicji Sądu i we konsekwencji należało ją odrzucić stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.