II FSK 2869/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia NSA Beata Cieloch, Protokolant Maja Fabrowska, po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. U. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1870/10 w sprawie ze skargi J. U. na decyzję Ministra Finansów z dnia 5 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia opłaty legalizacyjnej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) odstępuje od zasądzenia od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1870/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. U. na decyzję Ministra Finansów z dnia 5 sierpnia 2010 r., w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej z tytułu samowoli budowlanej. Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że decyzją z dnia 16 czerwca 2010 r. Wojewoda M. umorzył kwotę 12.500 zł, stanowiącą 50% ustalonej opłaty legalizacyjnej z tytułu samowolnie wybudowanego budynku gospodarczo – magazynowego, usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej w Z., oraz odmówił umorzenia pozostałej części należności. Minister Finansów decyzją z dnia 5 sierpnia 2010 r., po rozpatrzeniu odwołania J. U., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Minister Finansów wskazał, że w sprawie zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej, albowiem zgodnie z art. 59g ust. 5 w związku z art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), do opłat legalizacyjnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, ze zm.). W ocenie Ministra Finansów, ważny interes podatnika nie stanowi podstawy do całkowitego umorzenia ustalonej opłaty legalizacyjnej. Za całkowitym umorzeniem należności nie przemawia także interes publiczny, albowiem nie można utożsamiać przesłanki interesu publicznego z subiektywnym przekonaniem strony o konieczności umorzenia opłaty legalizacyjnej z uwagi na jej wysokość. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się w niej uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji. W ocenie strony wystąpiły obie przesłanki, o których mowa w art. 67 a § 1 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał za trafne stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, że ustalona sytuacja finansowa skarżącego i jego rodziny nie pozwala przyjąć, że w przedmiotowej sprawie wystąpił ważny interes strony lub interes publiczny, o jakich mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, pozwalający na umorzenie należnej opłaty legalizacyjnej w całości. Sytuacja finansowa rodziny skarżącego została poddana rzetelnej analizie. Ustalono, że jest ona trudna, ale całość uwarunkowań w jakich żyje rodzina U. wskazuje, iż nie odbiega znacząco na niekorzyść od sytuacji finansowej wielu rodzin utrzymujących się z niewielkich gospodarstw rolnych. Ustalenia te nie dawały podstaw do stwierdzenia, że znajdują się oni w tak trudnej i wyjątkowej sytuacji ekonomicznej, że konieczne jest umorzenie opłaty legalizacyjnej w całości. Jednocześnie wykazana sytuacja finansowa pozwalała na uwzględnienie wniosku w części, to jest zwolnienie skarżącego w połowie z należnej opłaty legalizacyjnej. Strona skarżąca winna mieć na względzie, że nałożenie przez organ administracyjny opłaty legalizacyjnej jest uprawnieniem, z którego inwestor może skorzystać, bądź nie. Od jej uiszczenia uzależnione jest bowiem ostateczne usankcjonowanie samowoli budowlanej. W skardze kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i uwzględnienie skargi. Zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), przez błędną jego wykładnię a w konsekwencji błędne ustalenie, iż w sprawie nie wystąpił ważny interes strony, o jakim mowa w art. 65 a § 1 Ordynacji podatkowej. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 27 listopada 2013 r. pełnomocnik skarżącego podkreślił, że jego mocodawca znajduje się w bardzo trudnej sytuacji, która uzasadnia umorzenie opłaty legalizacyjnej. Natomiast pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Brak jest podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Na początek przypomnieć należy, że, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., poza wskazanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których w sprawie nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami wynikającymi z regulacji prawnych art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Analizując przedstawiony w skardze i przytoczony powyżej zarzut kasacyjny stwierdzić należy, co następuje. 1.Regulacja prawna art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie stanowi przepisu prawa materialnego; wynika z niej unormowanie procesowe stanowiące, że sąd administracyjny uchyla zaskarżony doń akt dotknięty naruszeniami prawa. 2. Sąd pierwszej instancji niewątpliwie nie dokonywał wykładni przepisu art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., to jest nie ustalał jego treści i znaczenia. 3. Przepis określony w zarzucie jako "art. 65a § 1 Ordynacji podatkowej" nie jest znany obowiązującemu prawu, nie ma go po prostu we wskazanej przez skarżącego ustawie. Być może skarżącemu chodziło w istocie rzeczy o przepis art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, jednakże ewentualna pomyłka w tym przedmiocie nie została sprostowana po wniesieniu skargi kasacyjnej, nawet w wystąpieniu pełnomocnika skarżącego na rozprawie sądowej. Ponadto § 1 art. 67a Ordynacji podatkowej zawiera w swej treści 3 punkty, z treści zarzutu nie wynika natomiast do którego z nich wnoszący skargę kasacyjną się odwołuje. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma prawa ani też obowiązku domyślać się jaka była intencja strony formułującej określone zarzuty skargi kasacyjnej wyrażona błędnie i nieprecyzyjnie przedstawionymi zarzutami; Naczelny Sąd Administracyjny nie może poprawiać ani też uzupełniać wniesionej skargi kasacyjnej. 4. Ustalenia w zakresie ważnego interesu strony w uzyskaniu dochodzonego przez nią umorzenia należności publicznoprawnej dokonywane są w postępowaniu administracyjnym na podstawie przepisów regulujących postępowanie dowodowe adekwatnej w danym przedmiocie procedury. Ustalenia te oraz ich oceny stanowią stan faktyczny sprawy. Podnieść i podkreślić w tym miejscu należy, że jakiekolwiek regulacje prawne z przywołanego obszaru nie zostały wskazane w skardze kasacyjnej. Wynika z tego, że skarga kasacyjna nie zakwestionowała właściwymi zarzutami ustaleń i ocen stanu faktycznego sprawy dokonanych przez organy administracji i zaaprobowanych przez Sąd pierwszej instancji. Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił. Z uwagi na trudną sytuację majątkową skarżącego, na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a., Sąd odstąpił od zasądzenia od niego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.