I OSK 1192/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 282/17 w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 282/17, wydanym w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] października 2016 r. do Urzędu Gminy w [...] wpłynął wniosek J. M. o wydanie zaświadczenia o treści "Urząd Gminy [...] nie posiada informacji do jakich gruntów we wsi [...] J. M. posiada prawa własności (nieruchomości, numery ewidencyjne, powierzchnia)". Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. nr [...] Wójt Gminy [...] odmówił wnioskodawcy wydania zaświadczenia. W związku z zażaleniem strony postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że przedmiotowa sprawa ma tożsamy charakter ze sprawą toczącą się wcześniej z wniosku J. M. z dnia [...] maja 2016 r., zakończoną postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. Wójta Gminy [...] o odmowie wydania zaświadczenia żądanej treści, utrzymanym w mocy postanowieniem SKO w [...] z dnia 21 lipca 2016 r. nr [...], zaskarżonym następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zdaniem SKO za tożsamością spraw przemawia fakt, iż wnioski pochodzą od tej samej osoby, skierowane zostały do tego samego organu oraz sprowadzają się do wydania zaświadczenia o identycznej treści. Mając na uwadze, że sprawa została już uprzednio rozstrzygnięta, organ odwoławczy uznał, iż obecne postępowanie stało się bezprzedmiotowe i należało je na podstawie art. 105 k.p.a. umorzyć. Na powyższe postanowienie J. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jego unieważnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę wskazał, iż przesłanka bezprzedmiotowości występuje w sytuacji, gdy nie było podstaw do merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do rozpoznania jej w drodze postępowania administracyjnego, czy też tylko w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego przed tym organem, dodając, iż umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 k.p.a. może nastąpić nie tylko wtedy, kiedy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ale także wtedy gdy było ono od początku bezprzedmiotowe. Sąd uznał zaskarżone postanowienie za prawidłowe, gdyż Kolegium prawidłowo przyjęło, że skoro ten sam wnioskodawca składał już do tego samego organu prośbę o wydanie zaświadczenia o identycznej jak uprzednio treści, to mamy do czynienia z tożsamością sprawy, która już została ostatecznie rozstrzygnięta postanowieniem SKO z dnia [...] lipca 2016 r., a zatem postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Ponadto Sąd na podstawie wiedzy posiadanej z urzędu stwierdził, iż skarga na postanowienie z dnia [...] lipca 2016 r. została wyrokiem WSA z dnia 13 czerwca 2017 r. oddalona. Skarżący nie wywiódł skargi kasacyjnej, a zatem można domniemywać, że zgodził się z wyrokiem. Zdaniem Sądu dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Dopiero eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym takiego rozstrzygnięcia, otworzyłaby możliwość rozstrzygnięcia tej samej sprawy (por. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2000 r., I SA/Ka 2247/98). Następnie Sąd zauważył, iż zarzuty podniesione przez skarżącego w skardze dotyczą meritum sprawy, tj. zasadności wydania zaświadczenia określonej treści, co nie było przedmiotem tego postępowania. Sąd uznał, że sposób ich sformułowania wskazuje, że nie dotyczą one bezpośrednio zaskarżonego postanowienia, lecz postanowienia odmawiającego wydanie zaświadczenia. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Warszawie wywiódł J. M., zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.), w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych polegające na uznaniu przez Sąd I instancji, że nie zachodziły podstawy do uchylenia postanowienia SKO oraz poprzedzającego go postanowienia Wójta Gminy [...], w sytuacji gdy prawidłowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że SKO dopuściło się naruszenia przepisów postępowania poprzez nieuchylenie postanowienia Wójta Gminy [...], co mogło mieć wpływ na wynik postępowania, a tym samym postanowienie SKO powinno było zostać uchylone, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, 2. art. 119 pkt 2 w zw. z art. 10 p,p.s.a. polegające na rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w sytuacji, gdy skarżący złożył jednoznaczny wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie, a rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym istotnie ograniczyło możliwość czynnego udziału skarżącego w postępowaniu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować (por. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2015 r., II OSK 909/14), nie jest władny badać, czy zaskarżony wyrok nie narusza innych przepisów niż wskazane w podstawach, na których środek oparto (por. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2014 r., II GSK 1253/13). Przypomnienie wymogów dotyczących prawidłowego skonstruowania zarzutów skargi kasacyjnej oraz granic orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny jest w rozpoznawanej sprawie celowe, a to wobec skonstruowania zarzutów skargi kasacyjnej w sposób częściowo wadliwy. Mianowicie istota sprawy sprowadzała się do oceny zasadności umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., który to przepis został wskazany jako podstawa prawna skarżonego do Sądu postanowienia SKO. Tymczasem w skardze kasacyjnej w ogóle nie zarzucono naruszenia tego przepisu. Autor skargi kasacyjnej sformułował dwa zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W zarzucie pierwszym wskazano na naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. W sytuacji jednak, gdy SKO uznało, że zaistniała przesłanka bezprzedmiotowości postępowania uzasadniająca umorzenie postępowania w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a., nie podjęło w ogóle merytorycznego rozpoznania wniosku o wydanie zaświadczenia, a tym samym nie mogło naruszyć art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. traktującego o przesłankach wydania zaświadczenia. Jak trafnie podkreślił Sąd w uzasadnieniu skarżonego wyroku, wobec umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości, zasadność wydania zaświadczenia określonej treści, w ogóle nie była przedmiotem badania przez Sąd. Odnosząc się do zarzutu zawartego w punkcie drugim skargi kasacyjnej tj. naruszenia art. 119 pkt 2 w zw. z art. 10 p.p.s.a. należy zauważyć, iż podstawę rozpoznania skargi przez Sąd I instancji na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stanowił art. 119 § 3 p.p.s.a., który prawidłowo został przywołany w uzasadnieniu skarżonego wyroku. Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznania w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. wydane w postępowaniu administracyjnym postanowienie kończące postępowanie. Takim postanowieniem niewątpliwie jest postanowienie o umorzeniu postępowania. W przypadku skarg na tego rodzaju postanowienia skierowanie ich do rozpoznania w trybie uproszczonym nie jest w żaden sposób uzależnione od wniosku strony. Tym samym Sąd I instancji nie naruszył art. 119 pkt 2 p.p.s.a. albowiem przepis ten stanowiący o możliwości rozpoznania w trybie uproszczonym, na wniosek strony, każdej sprawy bez względu na to, jakiego aktu administracyjnego dotyczy skarga, w ogóle nie miał w niniejszej sprawie zastosowania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.