I C 1458/19
Суди загальної юрисдикції2019-11-26
Номер справи
I C 1458/19
Дата рішення
2019-11-26
Тип
SENTENCE
Судді
Maja Snopczyńska (PRESIDING_JUDGE)
Текст рішення
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I C 1458/19</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 26 listopada 2019 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy w Świdnicy I Wydział Cywilny w składzie:</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Przewodniczący SSR Maja Snopczyńska </strong>
</p>
<p>Protokolant Kornela Sowa</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2019 roku w Świdnicy</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">B.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">P. K.</span>
</p>
<p>o zapłatę 13.397,30 zł</p>
<p>
<strong>
<!-- -->powództwo oddala </strong>
</p>
<p>Sygn. akt I C 1458/19</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Strona powodowa <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">B.</span> w pozwie skierowanym przeciwko pozwanemu <span class="anon-block">P. K.</span> wniosła o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym na podstawie przedłożonego weksla, domagając się zasądzenia od pozwanego kwoty 13.397,30 zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi od dnia 29 grudnia 2018 roku oraz kosztami procesu według nom przepisanych, w tym kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwu strona powodowa podniosła, że pozwany zobowiązał się poprzez podpisanie weksla dnia 18 października 2017 roku do zapłaty w dniu 28 grudnia 2018 roku kwoty wskazanej na wekslu; pozwany podpisał kalendarz spłat, znał wysokość swojego zobowiązania i termin spłaty.</p>
<p>W toku postępowania stron powodowa sprecyzowała roszczenie wnosząc o zasądzenie odsetek za opóźnienie.</p>
<p>Pozwany na rozprawie podniósł, że nie zgadzają się kwoty wskazywane przez stronę powodową, ponadto że spłaca należność ratalnie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->W toku postępowania Sąd ustalił</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>W dniu 18 października 2017 roku pozwany <span class="anon-block">P. K.</span> zawarł ze stroną powodową <span class="anon-block"> (...) SA</span> w <span class="anon-block">B.</span> umowę pożyczki gotówkowej nr <span class="anon-block"> (...)</span>.</p>
<p>Zgodnie z treścią umowy pozwany miał otrzymać pożyczkę w kwocie 9.000 zł i miał zwrócić kwotę pożyczki w 36 miesięcznych ratach po 580 zł. Łącznie pozwany miał zwrócić stronie powodowej kwotę 20.880 zł, w tym 129 zł opłaty przygotowawczej, 7.771 zł prowizji i 1.100 opłaty za opcję „<span class="anon-block">(...)</span>”. Opcja Twój pakiet pozwalała pożyczkobiorcy na jednorazowego w całym okresie kredytowania skorzystania z bezpłatnego odroczenia maksymalnie dwóch kolejnych terminów płatności rat albo bezpłatnego obniżenia o 50% maksymalnie czterech kolejnych rat, odroczone raty lub części obniżonych rat zostaną spłacone w dodatkowym okresie kredytowania. Dodatkowo maksymalny termin postawienia pożyczki do dyspozycji pożyczkobiorcy zostaje skrócony z 14 do 10 dni roboczych oraz pożyczkobiorcy będzie przysługiwał pakiet powiadomień SMS o przelewie kwoty pożyczki, o terminach płatności rat i zaksięgowaniu raty. Nie skorzystanie z uprawnień wynikających z Twojego pakietu nie ma wpływu na cenę pakietu.</p>
<p>Zabezpieczeniem pożyczki był weksel in blanco wystawiony przez pozwaną.</p>
<p>DOWÓD: umowa pożyczki gotówkowej z 18 X 2017r z zał. k. 15-19</p>
<p>harmonogram spłat k. 20</p>
<p>deklaracja wekslowa k. 21</p>
<p>Postanowienia powyższej umowy nie były negocjowane z pozwanym, pozwany nie miał wpływu na treść umowy.</p>
<p>DOWÓD: zeznania pozwanego k. 40, płyta CD k. 42</p>
<p>Pismem z dnia 28 listopada 2018 roku strona powodowa wypowiedziała umowę pożyczki, wskazując, że na dzień 28 listopada 2018 roku do zapłaty pozostało 14.955 zł pożyczki i 62,30 zł odsetek umownych.</p>
<p>DOWÓD: wypowiedzenie umowy pożyczki k. 7</p>
<p>Strona powodowa wypełniła wystawiony przez pozwanego weksel in blanco na kwotę 15.017,30 zł z terminem płatności przewidzianym na dzień 28 grudnia 2018 roku.</p>
<p>DOWÓD: weksel k. 6</p>
<p>Pozwany wpłacił tytułem spłaty pożyczki kwotę 13.275 zł</p>
<p>DOWÓD: zestawienie spłat k. 32</p>
<p>
<strong>
<!-- -->W tak ustalonym stanie faktycznym</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył:</strong>
</p>
<p>Powództwo było bezzasadne.</p>
<p>Strona powodowa dochodząc kwoty żądanej pozwem powołała się na weksel podpisany przez pozwanego. Jednak podkreślić wymaga, że z wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 13 września 2018 roku (w sprawie C-176/17 dotyczącej strony powodowej) wynika, że sąd rozpoznając pozew dotyczący wierzytelności powstałej z umowy kredytu konsumenckiego ma obowiązek zbadać potencjalnie nieuczciwy charakter warunków tej umowy. Tym samym do rozpoznania sprawy nie wystarczy zbadanie prawidłowości związanych z wypełnieniem weksla, lecz należy także przeanalizować treść umowy.</p>
<p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 720)">art. 720 kc</a> przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy. Szczegółowo prawa i obowiązki stron zostają zazwyczaj uregulowane w umowie pożyczki. Ponadto – skoro umowa została zawarta przez stronę powodową jako przedsiębiorcę a pozwanym jako konsumentem – zastosowanie w niniejszej sprawie znajda przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 ()">ustawy z 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a>.</p>
<p>Analizując treść umowy zauważyć należy, że porównanie łącznej kwoty która została naliczona do spłaty (20.880 zł) z kwotą udzielonej pożyczki (9.000 zł) budzi poważne wątpliwości w świetle przepisów o zobowiązaniach umownych i ochronie konsumenta przed niedozwolonymi klauzulami umownymi. Zgodnie bowiem z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> § 1 kc</a> postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy; nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Zaznaczyć należy, że Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów stale piętnuje generowanie dodatkowych kosztów stosowane przez podmioty udzielające pożyczek, gdyż koszty te nie odzwierciedlają faktycznie poniesionych kosztów obsługi pożyczki. Rażące naruszenie interesów konsumenta stanowi niewątpliwie nieusprawiedliwiona dysproporcja praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta.</p>
<p>Ustawa o kredycie konsumenckim w art. 36a wprowadziła maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu, czyli maksymalną kwotę jaką obok odsetek - może zostać obciążony pożyczkobiorca. Wskazać należy, że przepis ten nie jest zezwoleniem na obciążanie konsumenta wyliczoną automatycznie według podanego wzoru maksymalną kwotą, jako dodatkowym świadczeniem – obok odsetek - na rzecz pożyczkodawcy. W każdym przypadku wysokość dodatkowych kosztów powinna zostać wykazana, zarówno co do wysokości jak i zasadności obciążenia takimi kosztami konsumenta. Jak już wyżej wskazano powinny one odzwierciedlać faktycznie poniesione koszty związane z udzieleniem pożyczki, nie stanowi to natomiast dodatkowego zysku pożyczkodawcy. Wskazać należy, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a> to strona powodowa powinna wykazać zasadność naliczenia dodatkowych opłat np. prowizji oraz sposób ustalenia ich wysokości.</p>
<p>W umowie znajdują się dwie klauzule, które należy uznać za abuzywne.</p>
<p>Pierwsza dotyczy naliczonej prowizji. Z treści umowy nie wynika, od czego uzależniona jest wysokość prowizji i w jaki sposób została ustalona. Porównując tę kwotę z kwotą udzielonej pożyczki należy uznać, że wykazuje ona nieusprawiedliwioną dysproporcję pomiędzy otrzymaną kwotą a kosztami związanym z prowizją. Jak wyżej wskazano, nie wystarczy samo przeliczenie czy kwota prowizji nie przekracza maksymalnych pozaodsetkowych kosztów kredytu (bo w niniejszej sprawie nie przekracza) lecz strona powodowa powinna wykazać zasadność naliczenia prowizji w takiej, a nie innej wysokości, wykazać jakie okoliczności przy udzielaniu konkretnej pożyczki spowodowały naliczenie prowizji w takiej wysokości. Tym bardziej, że pożyczkobiorca uiścił także opłatę przygotowawczą w kwocie 129 zł, która to kwota – jak wskazuje nazwa - pokrywa koszty związane z przygotowaniem samej umowy.</p>
<p>Kolejna dysproporcja pomiędzy prawami a obowiązkami pożyczkobiorcy wynika z zapisów opcji Twój pakiet. Opłacając ten pakiet pożyczkobiorca może skorzystać z jednorazowego w całym okresie kredytowania bezpłatnego odroczenia maksymalnie dwóch kolejnych terminów płatności rat albo bezpłatnego obniżenia o 50% maksymalnie czterech kolejnych rat, odroczone raty lub części obniżonych rat zostaną spłacone w dodatkowym okresie kredytowania; dodatkowo maksymalny termin postawienia pożyczki do dyspozycji pożyczkobiorcy zostaje skrócony z 14 do 10 dni roboczych oraz pożyczkobiorcy będzie przysługiwał pakiet powiadomień SMS o przelewie kwoty pożyczki, o terminach płatności rat i zaksięgowaniu raty.</p>
<p>Takie postanowienia są niewątpliwe niekorzystne dla konsumenta, gdyż opłata za tą opcję pozostaje w rażącej dysproporcji z korzyściami, które pożyczkobiorca ma osiągnąć. Pożyczkobiorca będzie bowiem mógł skorzystać z odroczenia płatności raty płacąc za to kwotę 1.100 zł, zaś odsetki ustawowe za opóźnienie którymi byłby obciążony za jeden miesiąc opóźnienia wynoszą 3,23 zł. Także „przyśpieszenie” wypłaty kwoty pożyczki o 4 dni robocze czy otrzymywanie SMS-ów nie uzasadnia pobrania opłaty w kwocie 1.100 zł. Tym bardziej, że to sam pożyczkodawca ustalił w <span class="anon-block">umowie (...)</span> dniowy termin do wypłaty kwoty pożyczki, aby potem ustalić, że za dopłatą okres ten może zostać skrócony do 10 dni. Jest to bez wątpienia nieuzasadnione wykorzystanie sytuacji strony silniejszej - pożyczkodawcy.</p>
<p>Ponadto pożyczkobiorca zobowiązany jest do uiszczenie te opłaty nieżalenie od tego czy z możliwości tej skorzysta. Zapis taki niewątpliwie stanowi klauzulę abuzywną, gdyż pożyczkobiorca obarczany jest opłatą za samą możliwość skorzystania z pewnych uprawnień, nie zaś za rzeczywiste z nich skorzystanie. Taki zapis stoi w sprzeczności z dobrymi obyczajami i rażąco niekorzystny dla konsumenta.</p>
<p>Podkreślić także należy, że w żaden sposób nie wykazano, że wyżej wskazane zapisy umowy zostały z pozwanym indywidualnie ustalenie i negocjowane. Jak wynika z doświadczenia życiowego osoba pośrednicząca w zawieraniu umowy przedstawia konsumentowi gotową umowę, którą pożyczkobiorca podpisuje. Z zeznań pozwanego wynika, że nie miał on wpływu na treść umowy, nie ustalano z nim jej warunków, nie podlegały one negocjacjom. Ponadto zapisy te nie stanowią postanowień określających główne świadczenia stron, co nakazuje uznać, że wobec stwierdzenia ich abuzywności nie wiążą pozwanej.</p>
<p>Tym samym skoro z zestawienia spłat wynika, że pozwany uiścił już kwotę 13.275 zł, to po odjęciu kwot wynikających z klauzul abuzywnych wynika, że pozwany uregulował już zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki w całości.</p>
<p>W związku z powyższym na mocy powołanych przepisów powództwo oddalono.</p>
</div>