II SA/Bk 60/10

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 marca 2010 r. sprawy ze skargi B. i D. T. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zamiaru dokonania zmiany sposobu użytkowania lokalu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Starosty A. z dnia [...]10.2009 r. nr [...], 2. stwierdza, że wymienione decyzje nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżących B. i D. T. kwotę 974, 60 (dziewięćset siedemdziesiąt cztery, sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 roku, nr [...] Wojewoda P. (Delegatura w Ł.) utrzymał w mocy decyzję starosty A. z dnia [...] października 2009 roku w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zamiaru dokonania zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal usługowy – gabinety terapeutycznno - logopedyczne, usytuowanego na działce nr [...] położonej w A. Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco: D. i B. T. złożyli do Starosty A. zgłoszenie zamiaru dokonania zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal usługowy: gabinety terapeutyczno – logopedyczne. Starosta A. decyzją z dnia [...] października 2009 roku wniósł sprzeciw, powołując się na treść art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 roku, nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zdaniem organu, wnioskodawcy nie wykazali prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, chociaż byli wzywani do uzupełnienia zgłoszenia w tym zakresie. D. i B. T. przedłożyli odpis aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 1996 roku, z którego wynika, iż posiadają prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr 1 oraz współwłasności we wszystkich częściach wspólnych budynku i nieruchomości o nr [...] w [...] części (wespół z Państwem H., którzy posiadają odrębną własność drugiego lokalu w tym samym budynku). Wnioskodawcy przedłożyli także zawiadomienie sądowe, z którego wynika, iż dla lokalu nr 1 jest prowadzona w Sądzie Rejonowym w A. Wydział Ksiąg Wieczystych odrębna księga wieczysta nr KW [...]. Zdaniem Starosty A., wnioskodawcy winni przedłożyć zgodę współwłaścicieli Państwa H. na dysponowanie gruntem dla celów budowlanych, a skoro tego nie uczynili, organ nie mógł przyjąć zgłoszenia na zmianę sposobu użytkowania lokalu. Powyższe stanowisko Starosty zaakceptował Wojewoda B. w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził dodatkowo, iż oświadczenie złożone przez inwestorów nie spełnia wymogu oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o których stanowi art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Z art. 32 ust. 5 ustawy wynika, że wzór oświadczenia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 roku (Dz. U. nr 120, poz. 1127 ze zm.) – załącznik nr 2. Wzór ten ustala, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane winno wskazywać numer ewidencyjny działki jako nieruchomości gruntowej, zaś działka wnioskodawców jest współwłasnością w częściach ułamkowych z innym współwłaścicielem. Skarżący, zarówno w odwołaniu, jak i w skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, nie godzą się z interpretacją organów. Uważają, że skoro zgłoszenie nie dotyczy działki gruntu lecz lokalu stanowiącego ich odrębną własność, to mogą dysponować swą własnością bez względu na innych współwłaścicieli lokali. Zgodnie z treścią art. 71 ust. 2 pkt 3 Prawo budowlanego, do zgłoszenia o zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części należy dołączyć m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżący twierdzą, że takie oświadczenie złożyli w odniesieniu do treści zgłoszenia. Ustawa Prawo budowlane zawiera określenie "nieruchomość" a nie "nieruchomość gruntowa", zaś wzór nr 2 do rozporządzenia (na który powołują się organy) nie koresponduje z przepisami ustawy, ponieważ zawęża pojęcie "nieruchomość". Zarzucając decyzji naruszenie prawa materialnego – art. 32 ust, 4 pkt 2 oraz art. 71 ust. 2 pkt 3 i ust. 3 Prawa budowlanego, skarżący wnieśli o: - uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, - zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Organy obydwu instancji naruszyły przepisy prawa materialnego tj. art. 71 ust. 2 pkt 3 i ust. 3 w związku z art. 32 ust. 4 pkt 2, a także art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.) a to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy Do wniosku o zmianę sposobu użytkowania należy dołączyć oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co wynika niewątpliwie z treści art. 71 ust. 2 pkt 3 odsyłającego do art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego zawiera definicję "prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane", a takim prawem są: prawo własności, użytkowanie wieczyste, zarząd, ograniczone prawo rzeczowe, stosunek zobowiązaniowy. Jak słusznie podniesiono w skardze, odrębna własność lokalu może stanowić odrębną nieruchomość, niezależnie od współwłasności gruntu (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali – Dz. U. z 2000 roku nr 80, poz. 903 ze zm.). Odrębność własności lokalu polega na tym, że każdy właściciel może dysponować tą własnością bez względu na innych współwłaścicieli lokali. Podobna sytuacja dotyczy własnościowego prawa do lokalu w spółdzielni mieszkaniowej, które jest ograniczonym prawem rzeczowym. Tytuł prawny inwestora – właściciela takiego lokalu pozwala mu na zmianę sposobu użytkowania lokalu, bez zgody i ograniczeń ze strony spółdzielni mieszkaniowej (vide: Prawo budowlane- Komentarz pod red. prof. Z Niewiadomskiego Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2006, str. 645). Do zmiany sposobu użytkowania części lokalu mieszkalnego będącego wyłączną własnością inwestora nie jest wymagana zgoda właścicieli pozostałych lokali mieszkalnych, bo zmiana ta nie jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu – takie stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 21 marca 2002 roku (II SA/Kr 1457/09) wskazując, że zmiana sposobu użytkowania nie wychodząca poza obręb lokalu inwestora (nie dotycząca części wspólnych budynku), nie wymaga zgody właścicieli pozostałych lokali mieszkalnych. Sąd, w składzie orzekającym, podziela wyżej zaprezentowane stanowiska orzecznicze. W niniejszej sprawie sytuacja przedstawia się analogicznie. Skarżący zamierzają dokonać zmiany sposobu użytkowania odrębnego, własnego lokalu z mieszkalnego na usługowy bez ingerencji w prawo własności części wspólnych budynku i działki o numerze [...]. Organy wydające decyzje nie wspominają o tym, że istnieje jakiekolwiek prawdopodobieństwo ingerencji w części wspólne budynku bądź nieruchomości gruntowej wynikające ze zmiany sposobu użytkowania lokalu skarżących. Skarżący utrzymują, iż adaptacja innej niż dotychczasowa funkcji lokalu zamyka się w obrębie ich nieruchomości lokalowej. Odnosząc się natomiast do wzoru oświadczenia tj. do druku jakim dysponuje organ "oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane" to stwierdzić należy, iż wypełnienie takiego oświadczenia winno być traktowane w sposób elastyczny, dostosowany do określonej sytuacji własnościowej inwestora. Jak słusznie podnoszą skarżący, pojęcie "nieruchomości" nie może być zawężone tylko do "nieruchomości gruntowej", bo takiego zawężenia nie zawiera ani przepis art. 32 ust. 4 pkt 2 ani też art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, wskazując wręcz na różne rodzaje prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zatem rozpoznając sprawę ponownie, organu winny prawidłowo ocenić złożone przez skarżących oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uwzględniając uwagi zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).