Ppolska.starec← UrzadnikУвійти

III C 933/23

Суди загальної юрисдикції2024-01-24
Номер справи
III C 933/23
Дата рішення
2024-01-24
Тип
SENTENCE

Судді

Sebastian Otto (PRESIDING_JUDGE)

Текст рішення

<p>III C 933/23</p> <div> <h2>WYROK ZAOCZNY</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 24 stycznia 2024 r.</p> <p>Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie, Wydział III Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Sebastian Otto</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2024 r. w Szczecinie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">P.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>oddala powództwo.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. III C 933/23</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->wyroku zaocznego z dnia 24 stycznia 2024 r. </strong> </p> <p>Pozwem z dnia 17 lipca 2023 r. <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> wniosła pozew przeciwko <span class="anon-block">K. P.</span> o zapłatę na rzecz powoda kwoty 2.092,07 wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 22 lipca 2022 r. do dnia zapłaty oraz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono do dnia zapłaty i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.</p> <p>W uzasadnieniu swojego żądania wskazano, że poprzednik prawny powoda jest spółką specjalizującą się w odzyskiwaniu opłat pobieranych przez ubezpieczyciela w związku z rozwiązaniem umów ubezpieczenia oraz zadośćuczynieniami. Reprezentuje poszkodowanych w kontaktach z towarzystwami ubezpieczeniowymi lub podmiotami odpowiedzialnymi za wypłatę odszkodowań.</p> <p>Dnia 26 lutego 2021 r. <span class="anon-block">K. P.</span> zawarła umowę zlecenia z <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> (ówcześnie Polskie Centrum <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span>) o dochodzenie roszczeń związanych z zawarciem, trwaniem, rozwiązaniem umowy ubezpieczenia na życie z ufk zawartej z <span class="anon-block"> Towarzystwem (...)</span> potwierdzonej <span class="anon-block">polisą (...)</span>. Zgodnie z § 1 tejże umowy pozwany jako zleceniodawca powierzył, a poprzednik powoda jako zleceniobiorca przyjął zlecenie do dochodzenia roszczeń powstałych w związku z umową ubezpieczenia na życie zawartą z <span class="anon-block">V. (...)</span>.U. na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> <span class="anon-block"> (...)</span>. Do głównych obowiązków zleceniodawcy należało dostarczenie wszelkiej dokumentacji związanej z umową ubezpieczenia na życie oraz przekazanie informacji będących w jego posiadaniu, upoważnienie zleceniobiorcy do odbioru uzyskanych świadczeń w ramach umowy oraz udzielenie pełnomocnictwa adwokatowi bądź radcy prawnemu wskazanego przez zleceniobiorcę. Zaś do głównych obowiązków zleceniobiorcy należało wykonywanie w imieniu pozwanego wszelkich czynności w zakresie dochodzenia roszczeń, a w szczególności do reprezentowania go. Poprzednikowi powoda na skutek tych działań w imieniu pozwanego przysługiwało wynagrodzenie w wysokości 82% należności uzyskanej z tytułu realizacji umowy. Ponadto zleceniobiorca zobowiązał się pokryć wszelkie koszty związane z działaniem pełnomocnika procesowego bezpośrednio odpowiedzialnego za prowadzenie postępowania, z tym że koszty procesu, w tym koszty zastępstwa procesowego należne są zleceniobiorcy.</p> <p>W związku z ww. umową poprzednik powoda w imieniu <span class="anon-block">K. P.</span> w dniu 17 marca 2021 r. złożył do Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w <span class="anon-block">W.</span> pozew żądający zapłaty na rzecz pozwanej od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span>. Spór ten zakończył się pozytywnie i <span class="anon-block"> Towarzystwo (...)</span> wypłaciło środki pieniężne na rzecz pozwanej. Pomimo stosowanego upoważnienia udzielonego przez pozwaną dla poprzednika powoda do odbioru świadczeń z polisy decyzją zarządu Ubezpieczyciela środki zostały przekazane bezpośrednio pozwanej, a zgodnie z § 3 pkt 3 umowy o dochodzenie roszczeń z dnia 26 lutego 2021 r. Poszkodowany, który otrzymał świadczenie bezpośrednio do rąk zobowiązanego do naprawienia szkody, zobowiązuje się do niezwłocznego powiadomienia zleceniobiorcy i wypłacenia w ciągu 7 dni przysługującego zleceniobiorcy wynagrodzenia na rachunek bankowy wskazany przez zleceniobiorcę, bądź w inny sposób wskazany przez zleceniobiorcę. Pozwana nie uregulowała płatności na rzecz poprzednika powoda, a wezwanie do zapłaty zostało pozostawione bez reakcji.</p> <p>Zarządzeniem z dnia 10 listopada 2023 r. Referendarz sądowy stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym (ówczesna sygn. III Nc 1729/23).</p> <p>Pozwanej <span class="anon-block">K. P.</span> został doręczony odpis pozwu, lecz nie złożyła ona odpowiedzi na pozew.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Stan faktyczny.</span> </strong> </p> <p>Polskie Centrum <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> pismem z dnia 21 stycznia 2021 r. skierowało do <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block">L.</span> <span class="anon-block"> Towarzystwa (...) S.A.</span> wniosek o przesłanie informacji obejmujących wykaz numerów polis na życie, których stroną jest <span class="anon-block">K. P.</span>, zarówno aktywnych jak i również rozwiązanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- pismo z dnia 21 stycznia 2021 r., k. 15.</p> <p>W dniu 26 lutego 2021 r. została zawarta umowa o dochodzenie roszczeń pomiędzy <span class="anon-block">K. P.</span> (poszkodowaną) a Polskim Centrum <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> (zleceniobiorcą). Poszkodowany powierzył, a zleceniobiorca przyjął zlecenie w dochodzeniu roszczeń powstałych w związku z umową ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowych z dnia 28 marca 2014 r. o numerze <span class="anon-block"> (...)</span> zawartą z <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block">L.</span> <span class="anon-block"> Towarzystwo (...) S.A.</span> <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> w zakresie potrąceń środków zgromadzonych przez poszkodowanego na rachunku inwestycyjnym, powstałym w związku z zawarciem ww. umowy, jej kontynuowaniem oraz jej zakończeniem, o ile okaże się to uzasadnione.</p> <p>Zgodnie z treścią § 3 ww. umowy:</p> <p>1.  W wykonaniu niniejszej umowy Zleceniobiorca zobowiązuje się wypłacić Poszkodowanemu 18% należności uzyskanej z tytułu realizacji niniejszej umowy, przez którą to należność należy rozumieć wskazany wyżej procent kwoty należności głównej (stanowiącej wartość przedmiotu sporu/określonej w wezwaniu do zapłaty) wypłaconej przez <span class="anon-block"> Towarzystwo (...)</span> w zakresie żądanego roszczenia, w terminie 30 dni od daty otrzymania od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span> całości środków finansowych objętych niniejszą umową zlecenia (przez co należy rozumieć zapłatę przez <span class="anon-block"> Towarzystwo (...)</span> całości roszczenia zażądanego przez Zleceniobiorcę w imieniu Poszkodowanego w ramach realizacji przedmiotu niniejszej umowy zgodnie z treścią § 1) na konto Zleceniobiorcy, bez względu na to, na jakim etapie realizacji niniejszej umowy zlecenia (przedsądowym, sądowym, egzekucyjnym) wpływ całości środków finansowych żądanych przez Zleceniobiorcę nastąpi.</p> <p>2.  Poszkodowany, który otrzymał świadczenie bezpośrednio od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span> lub innego podmiotu gospodarczego trudniącego się przedmiotową działalnością, zobowiązuje się do niezwłocznego powiadomienia o tym fakcie Zleceniobiorcy i wypłacenia w ciągu 7 dni od daty wpływu kwoty środków na jego rachunek bankowych otrzymanej od ww. podmiotów, na rachunek bankowy wskazany przez Zleceniobiorcę w ramach realizacji niniejszej umowy.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> </p> <p>- umowa z dnia 26 lutego 2021 r., k. 11-14.</p> <p>W ramach ww. umowy Polskie Centrum <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wzywała przedsądowo <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block">L.</span> <span class="anon-block"> Towarzystwo (...) S.A.</span> do zapłaty kwoty 2542,21 zł, która została nienależnie potrącona w związku z zawarciem i późniejszym rozwiązaniem umowy ubezpieczenia na życie wraz z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym potwierdzonej <span class="anon-block">polisą nr (...)</span>. Wezwanie zostało odebrane 24 marca 2021 r.</p> <p>18 maja 2021 r. został złożony pozew z powództwa <span class="anon-block">K. P.</span> przeciwko <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block">L.</span> <span class="anon-block"> Towarzystwo (...) S.A.</span> o zapłatę kwoty 2542,21 zł. W wyroku zasądzono jedynie kwotę 233,46 zł (9% wps) na rzecz <span class="anon-block">K. P.</span> oraz zasądzono od niej 729,87 zł tytułem kosztów na rzecz <span class="anon-block">V. (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> </p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- wezwanie do zapłaty, k. 16,</p> <p>- potwierdzenie odbioru, k. 17,</p> <p>- pozew o zapłatę, k. 18-22,</p> <p>- wyrok z dnia 10 listopada 2021 r. (sygn. I C 1977/21) wraz z uzasadnieniem (k. 23-33).</p> <p>W związku z ww. wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r. pełnomocnik <span class="anon-block">V.</span> <span class="anon-block">L.</span> <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span> poinformował, że został zrealizowany wyrok na rachunek powoda, lecz nie wskazał, w jakiej kwocie.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- korespondencja mailowa z dnia 28 stycznia 2022 r., k. 34-35.</p> <p>Polskie Centrum <span class="anon-block"> (...) Sp. z o. o.</span> wzywało <span class="anon-block">K. P.</span> pismem z dnia 7 lutego 2022 r. do zapłaty kwoty 2.084,61 zł, na którą składają się:</p> <p>- kwota <span class="anon-block"> (...)</span>,18 w związku z wystosowaniem wezwania z dnia 10 marca 2021 r.,</p> <p>- kwota 191,44 zł w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt I C 1977/21.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- wezwanie do zapłaty, k. 36-37.</p> <p>W dniu 24 listopada 2022 r. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> (cedent) przelał na rzecz <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> wierzytelność przysługującą cedentowi w stosunku do <span class="anon-block">K. P.</span>, która to obejmuje wszelkie roszczenia w stosunku do <span class="anon-block">K. P.</span> wynikające z umowy z dnia 25 lutego 2021 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- umowa przelewu wierzytelności z dnia 24 listopada 2022 r., k. 40-41,</p> <p>- załącznik nr 1 do umowy przelewu wierzytelności, k. 42-43,</p> <p>- zawiadomienie o dokonaniu przelewy wierzytelności, k. 44.</p> <p>Pismem z dnia 28 listopada 2022 r. <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> wezwał <span class="anon-block">K. P.</span> do zapłaty kwoty 2092,07 zł. Wezwanie zostało doręczone w dniu 2 grudnia 2012 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód</strong>:</p> <p>- wezwanie do zapłaty, k. 45,</p> <p>- potwierdzenie odbioru, k. 46.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Rozważania.</span> </strong> </p> <p>Powództwo zasługiwało na oddalenie.</p> <p>Podstawę prawną żądania pozwu stanowił <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 734;art. 734 § 1)">art. 734 § 1 k.c.</a>, który stanowi, że przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Jak podnosi się w doktrynie zlecenie może dotyczyć zarówno czynności prawnej z zakresu prawa materialnego, jak i czynności procesowych, podejmowanych w postępowaniu przed sądami i innymi organami władzy publicznej, przedmiotem zlecenia może być również dokonanie innych czynności (czynów) zgodnych z prawem, niebędących czynnościami prawnymi, ale które wywołują pewne skutki prawne np. wezwanie dłużnika do spełnienia świadczenia, zawiadomienie sprzedawcy o wadzie rzeczy (Komentarz do art. 734 Kodeksu cywilnego, Katarzyna Kopaczyńska - Pieczniak).</p> <p>Natomiast zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 735;art. 735 § 1)">art. 735 § 1 k.c.</a> za wykonanie zlecenia należy się wynagrodzenie, o ile strony nie umówiły się inaczej.</p> <p>Powód swoją legitymację procesową uzasadniał zawarciem umowy przelewu wierzytelności z dnia 24 listopada 2022 r., co do której Sąd nie miał zastrzeżeń w zakresie jej prawdziwości i skuteczności.</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego tytułu wywodzi skutki prawne, zaś zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> to strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Norma prawna wywodzona z powyższych przepisów prowadzi do uznania, że to strona powodowa jako podnosząca twierdzenia o wysokości przysługującego jej wynagrodzenia obciążona jest ciężarem dowodu wykazania jego wysokości.</p> <p>Sąd dysponował materiałem dowodowym w postaci dokumentów przedłożonych przez pełnomocnika strony powodowej, które posłużyły Sądowi, by ustalić treść umowy zlecenia pomiędzy pozwaną a poprzedniczką powódki, fakt sporządzenia przedsądowego wezwania do zapłaty oraz pozwu o zapłatę w postępowaniu przed Sądem Rejonowym dla m. st. Warszawa w <span class="anon-block">W.</span>. Ustalono także, że Polskie Centrum Wypłat Odszkodowań podejmowało czynności w imieniu <span class="anon-block">K. P.</span> jeszcze przed zawarciem umowy o dochodzenie roszczeń. Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, że strona powodowa przedkładając ksero wyroku z dnia 10 listopada 2021 r. wraz z uzasadnieniem nie udowodniła faktu prawomocności tego orzeczenia. Jedynie z korespondencji mailowej wynika, iż kwota zasądzona w pkt 1 wyroku została wypłacona, a uzasadnienie wyroku z dnia 10 listopada 2021 r. potwierdza niecelowość postępowania sądowego, ponieważ znacząca większość spornej kwoty została wypłacona na dwa miesiące przed wytoczeniem powództwa.</p> <p>W niniejszej sprawie Sąd miał także obowiązek dokonania kontroli incydentalnej w związku z zaistnieniem węzła obligacyjnego w postaci umowy z dnia 26 lutego 2021 r. pomiędzy konsumentem (pozwaną <span class="anon-block">K. P.</span>) a przedsiębiorcą (poprzedniczka powódki). Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385)">art. 385</a>[1] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny (§ 1). Jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie (§ 2). Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (§ 3).</p> <p>Aby określone postanowienie umowy mogło zostać uznane za „niedozwolone postanowienie umowne” w rozumieniu wyżej wymienionego przepisu, spełnione muszą zostać łącznie cztery warunki:</p> <p>1) umowa musi być zawarta z konsumentem,</p> <p>2) postanowienie umowy „nie zostało uzgodnione indywidualnie”,</p> <p>3) postanowienie kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy,</p> <p>4) postanowienie sformułowane w sposób jednoznaczny nie dotyczy „głównych świadczeń stron”.</p> <p>Będąca przedmiotem sporu umowa została zawarta pomiędzy przedsiębiorcą (poprzednikiem powódki) a konsumentem (pozwaną <span class="anon-block">K. P.</span>). W ocenie Sądu fakt cesji wierzytelności nie powoduje, że postanowień umownych nie można oceniać z punktu widzenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385)">art. 385</a> [1] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> Przepis ten bowiem ma chronić konsumentów i eliminować z rynku abuzywne postanowienia umów.</p> <p>Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego i sądów powszechnych „rażące naruszenie interesów konsumenta” w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385)">art. 385</a>[1] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 1)">§ 1 k.c.</a> oznacza <strong> <!-- -->nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków</strong> na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym, natomiast „działanie wbrew dobrym obyczajom” w zakresie kształtowania treści stosunku obligacyjnego wyraża się w tworzeniu przez kontrahenta konsumenta takich klauzul umownych, które <strong> <!-- -->godzą w równowagę kontraktową</strong> tego stosunku. Pojęcia te mają charakter niedookreślony i ocenny; wymagają dokonania ich wykładni w każdej sprawie indywidualnie, z uwzględnieniem celu umowy, charakteru stosunku zobowiązaniowego, jak również zwyczajów i norm przyjętych w konkretnej dziedzinie aktywności gospodarczej. Podstawowym elementem przyjętych w obrocie gospodarczym dobrych obyczajów jest zasada lojalności, uczciwości i szacunku wobec kontrahenta. Sprzeczne z dobrymi obyczajami będą więc takie działania, które zmierzają do niedoinformowania, dezinformacji, wykorzystania naiwności lub niewiedzy klienta, wprowadzenia go w błąd co do realnych obciążeń i ryzyka związanego z umową oraz co do tego, jakie świadczenia na swoją rzecz zastrzegł przedsiębiorca. Jeśli chodzi o pojęcie „interesu konsumenta”, to obejmuje ono elementy ekonomiczne (przede wszystkim związane z zachowaniem ekwiwalentności świadczeń stron oraz proporcjonalności obciążeń nałożonych na konsumenta do realnych kosztów związanych z umową i wartości świadczeń uzyskanych przez konsumenta), ale również pozaekonomiczne, takie jak pewność obrotu, zaufanie, czas poświęcony na realizację swoich uprawnień, przekonanie o rzetelnym potraktowaniu przez drugą stronę umowy. Ustawodawca wymaga, by naruszenie interesów konsumenta przez klauzulę niedozwoloną nastąpiło w stopniu „rażącym”, a zatem musi być to naruszenie znaczne, polegające na drastycznym odejściu od zasad uczciwego obrotu, lojalności, szacunku dla drugiej strony umowy. Działanie wbrew „dobrym obyczajom” w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385)">art. 385</a>[1] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 1)">§ 1 k.c.</a> w zakresie kształtowania treści stosunku obligacyjnego wyraża się w tworzeniu przez partnera konsumenta takich klauzul umownych, które godzą w równowagę kontraktową tego stosunku. Rażące naruszenie interesów konsumentów polega w tym kontekście na nieusprawiedliwionej dysproporcji praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2005 roku, sygn. I CK 832/04, Legalis 71468, wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2012 roku, sygn. VI ACa 461/12, Legalis 741007).</p> <p>W niniejszej sprawie Sąd przenalizował z urzędu treść umowy o dochodzenie roszczeń (k. 12) z dnia 26 lutego 2021 r. pod względem tego, czy przedsiębiorca stosował się do dobrych praktyk względem konsumenta. Pozwana <span class="anon-block">K. P.</span> podpisała tę umowę, by powierzyć profesjonalistom dochodzenie roszczeń powstałych w związku z umową ubezpieczenia z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym z dnia 28 marca 2014 r. o numerze <span class="anon-block"> (...)</span>. W §3 tejże umowy nie określono wprost, jakie wynagrodzenie ma przysługiwać zleceniobiorcy, lecz zastosowano formułę, iż to zleceniobiorca ma wypłacić <span class="anon-block">K. P.</span> 18% należności uzyskanej z tytułu realizacji niniejszej umowy, przez którą to należność należy rozumieć wskazany wyżej procent kwoty należności głównej (stanowiącej wartość przedmiotu sporu/określonej w wezwaniu do zapłaty) wypłaconej przez <span class="anon-block"> Towarzystwo (...)</span> w zakresie żądanego roszczenia, w terminie 30 dni od daty otrzymania od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span> całości środków finansowych objętych niniejszą umową zlecenia (…), bez względu na to, na jakim etapie realizacji niniejszej umowy zlecenia (przedsądowym, sądowym, egzekucyjnym) wpływ całości środków finansowych żądanych przez Zleceniobiorcę nastąpi.</p> <p>W § 3 ust. 2 tejże umowy zobowiązano pozwaną, by w przypadku otrzymania świadczenia bezpośrednio od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span> wpłaciła te pieniądze na konto zleceniobiorcy w ciągu 7 dni bez względu na okoliczność, czy wpływ środków obejmie całość czy część roszczenia żądanego przez Zleceniobiorcę w ramach realizacji niniejszej umowy.</p> <p>W pierwszej kolejność należy zwrócić uwagę na postawienie konsumenta w gorszej pozycji wyznaczając mu czas wielokrotnie mniejszy niż przedsiębiorcy na zapłatę świadczenia.</p> <p>Po drugie ustalenie „wynagrodzenia” dla konsumenta na poziomie 18% powoduje pewnego rodzaju zatajenie tego, że przedsiębiorca osiągnie wielokrotnie większy zysk w postaci 82%. Ponadto na konsumenta scedowano pokrycie wszelkich kosztów procesowych, co w ogólnym rozrachunku doprowadza do stwierdzenia, że konsument w wyniku zawarcia umowy z dnia 26 lutego 2021 r. pozostaje zdecydowanie stratny i zamiast odzyskać należne mu roszczenie, to wygeneruje jeszcze większe koszty.</p> <p>Trzecia i najważniejsza kwestia dotyczy skonstruowania umowy w taki sposób, że uniemożliwiono <span class="anon-block">K. P.</span> uzyskanie nawet tych skromnych 18% należności w przypadku, gdyby <span class="anon-block">K. P.</span> zachowała się zgodnie z treścią § 3 ust. 2 umowy i wpłaciła na rachunek bankowy zleceniobiorcy kwotę uzyskaną od ubezpieczyciela. Bowiem umowa przewiduje trzydziestodniowy termin na wypłatę należności poszkodowanemu w przypadku otrzymania świadczenia od <span class="anon-block"> Towarzystwa (...)</span>. W treści spornej umowy nie znalazło się jednak żadne postanowienie, w jakim terminie zleceniobiorca wypłaci 18%, jeśli środki zostaną wpłacone przez <span class="anon-block">K. P.</span> na konto Zleceniobiorcy.</p> <p>Zdaniem Sądu nałożenie takich obowiązków na konsumenta jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco narusza jego interesy. Brak związania konsumenta niedozwolonym postanowieniem, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385)">art. 385</a>[1] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 1;§ 1 zd. 1)">§ 1 zd. 1 k.c.</a>, oznacza, że nie wywołuje ono skutków prawnych od samego początku i z mocy samego prawa, co sąd ma obowiązek wziąć pod uwagę z urzędu (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, sygn. I ACa 858/21).</p> <p>W związku z powyższym orzeczono o oddaleniu powództwa.</p> </div>