I FSK 2193/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku I. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej I. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 157/18 w sprawie ze skargi I. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 8 grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za 2012 r. postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 16 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 157/18, skarżąca I. S., zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania, wskazanej w sentencji niniejszego postanowienia, decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z 8 grudnia 2017 r. Zdaniem zastępującego Stronę radcy prawnego za wstrzymaniem wykonania decyzji przemawia wyjątkowo trudna sytuacja osobista i majątkowa Skarżącej. Strona samotnie wychowuje 13 letnie dziecko, jest po dwóch operacjach kręgosłupa, leczy się na głęboką depresję mimo to podjęła pracę. Zarabia 2887,00 zł miesięcznie, jednakże wynagrodzenie, które otrzymuje jest przedmiotem zajęcia komorniczego, w związku z postanowieniem o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu pierwszej instancji, wydanej w przedmiotowej sprawie. Nadto zgodnie z decyzją pracodawcy, umowa o pracę została Skarżącej wypowiedziana, jest na trzymiesięcznym okresie wypowiedzenia. Skarżąca nie ma żadnego majątku. Wykonanie decyzji bez wątpienia doprowadzi do szkody, a na pewno do trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ Skarżąca może nie mieć środków na opłacenie, bieżących i najpilniejszych potrzeb, nie tylko własnych ale przede wszystkim dziecka. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", który na podstawie art. 193 tej ustawy ma zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem jednak wydania takiego postanowienia jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2008 r., II GZ 139/08, LEX nr 493849). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno przy tym odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Ponadto wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego. W rozpoznawanej sprawie, stan majątkowy Skarżącej, oceniony został w prawomocnym postanowieniu Referendarza Sądowego WSA w Krakowie z 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 157/18 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym Sąd pierwszej instancji przyznał Skarżącej prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych - na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego głównym kosztem sądowym dla Strony był wpis od skargi, który wynosił 2000 zł. W kontekście powyższego postanowienia z 6 kwietnia 2018 r., należy zauważyć, że mimo iż przesłanki przyznania prawa pomocy nie są tożsame z tymi od spełnienia których zależy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, to w sytuacji, gdy - tak jak w niniejszej sprawie - wykonanie decyzji polega na obowiązku zapłaty kwoty pieniężnej, niebezpieczeństwo zaistnienia szkody wiąże się ściśle ze stanem braku środków na pokrycie należności publicznoprawnych. Skoro zatem w postanowieniu z 6 kwietnia 2018 r., Sąd pierwszej instancji uznał, że Skarżąca, ze względu na aktualną sytuację finansową nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w kwocie 2000 zł, to tym bardziej należało uznać, że egzekucja zaległości podatkowych wynikająca z zaskarżonej decyzji, tj. egzekucja kwoty 169.156,00 zł plus odsetki, może spowodować u Skarżącej szkodę, której naprawienie nie będzie możliwe przez zwrot wyegzekwowanego świadczenia. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.