II FZ 383/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Ośrodka Wypoczynkowo-Konferencyjnego "L." sp. z o.o. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 641/08 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Ośrodka Wypoczynkowo-Konferencyjnego "L." sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w P. z dnia 7 stycznia 2008 r., nr (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt III SA/Wa 641/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Ośrodkowi Wypoczynkowo - Konferencyjnemu "L." sp. z o.o. w M. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd I instancji wskazał, iż wnioskiem z dnia 21 kwietnia 2007 r. spółka zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Sąd ustalił, iż z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki to kwota 5.500.000 zł, w tym aport w postaci nieruchomości o wartości 5.495.800 zł. Spółka wskazała, że w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości 300.000 zł, a na koncie zgromadzone ma środki pieniężne w wysokości 70 zł. Ponadto na wezwanie Sądu do przedstawienia dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej, skarżąca nadesłała odpis pełny z rejestru przedsiębiorców, informację o posiadanym rachunku bankowym i wyciągi bankowe z poszczególnych dni, to jest z 2 listopada 2007 r., 5 listopada 2007 r., 28 listopada 2007 r., 6 lutego 2008 r. Nadto przedłożyła potwierdzenie salda na rachunku bankowym - stan na 31 grudnia 2007 r., z którego wynika, że w tym dniu na rachunku posiadała kwotę 70 zł. Dodatkowo przedstawiła oświadczenia, iż nie posiada udziałów w innych podmiotach i że w ciągu ostatnich dwóch lat nie zbyła żadnych nieruchomości jak i ruchomości o wartości ponad 5.000 zł. Przedstawiła również dokument zatytułowany "Informacja o wierzytelnościach i zobowiązaniach spółki", w którym wskazała jedynie zobowiązania. Z wykazu środków trwałych posiadanych w okresie ostatnich dwóch lat wynika, że skarżąca posiada nieruchomość o wartości księgowej 265.000 zł oraz budynki i budowle o wartości księgowej 1.961.517,60 zł. Skarżąca nadesłała także bilans na dzień 31 grudnia 2006 r. - w zakresie pasywów. Z kolei z rachunku zysków i strat za 2006 r. wynika, że w roku tym skarżąca poniosła stratę. Do Sądu wpłynęły od Skarżącej również zeznania podatkowe CIT-8 za lata 2006-2007, deklaracje podatkowe VAT-7 za listopad i grudzień 2007 r. oraz styczeń i luty 2008 r., a także tytuł wykonawczy z 19 grudnia 2007 r. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd I instancji doszedł do przekonania, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy opisane w art.246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a.). Sąd podkreślił, że skarżąca ujawniła jedynie zobowiązania, bez ewentualnych wierzytelności, nie wskazując jednocześnie, iż takich nie posiada, bilans jedynie w zakresie pasywów, a nadto nadesłała wyciągi z rachunku bankowego nie za okresy miesięczne, jak wezwał Sąd, lecz za pojedyncze dni. Ponadto nie przedstawiła również deklaracji podatkowych CIT-2 za 2008 r., bądź oświadczenia składanego właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, że deklaracji tych nie będzie składać. W zażaleniu od powyższego postanowienia pełnomocnik spółki wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił naruszenie art. 246 § 2 pkt. 2 p.p.s.a. polegającego na uznaniu, że nie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podczas gdy wykazano, że nie posiada on dostatecznych środków finansowych na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W odpowiedzi na zażalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jego nieuwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie strony skarżącej nie jest zasadne i w związku z tym podlega oddaleniu. Skarżąca spółka nie przedstawiła żadnego argumentu wskazującego, iż postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie narusza prawo. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej, może nastąpić jedynie gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Przepis ten stanowi wyjątek od ogólnej zasady zawartej w treści art. 199 p.p.s.a., że strony zobowiązane są do ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawiania wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej, której analiza umożliwia rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W rozpoznawanej sprawie, w oparciu o treść art. 255 p.p.s.a. Sąd wezwał pełnomocnika spółki pismem z dnia 26 marca 2008 r. do przedstawienia niezbędnych dokumentów, które wskazywałyby, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzasadniony. Z akt sprawy wynika, że spółka wywiązała się z obowiązku określonego w art.255 p.p.s.a. tylko w części. Słusznie bowiem wskazał Sąd wojewódzki, że spółka w nadesłanych dokumentach ujawniła jedynie zobowiązania, bez ewentualnych wierzytelności, nie wskazując jednocześnie, iż takich nie posiada, przedstawiła wyłącznie bilans w zakresie pasywów, a nadto nadesłała wyciągi z rachunku bankowego nie za okresy miesięczne, jak wezwał Sąd, lecz za pojedyncze dni. Ponadto nie przedstawiła również deklaracji podatkowych CIT-2 za 2008 r., bądź oświadczenia składanego właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego, że deklaracji tych nie będzie składać. Z uwagi na fakt nie przedstawienia wszystkich żądanych dokumentów brak było przekonywujących podstaw do stwierdzenia, iż sytuacja skarżącej spółki wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Sąd nie mógł dokonać pełnej analizy sytuacji finansowej spółki, poprzez porównanie bilansu aktywów i pasywów spółki, ustalić rzeczywistego stanu na rachunku bankowym spółki, ani także stwierdzić, czy skarżącą spółka faktycznie prowadzi działalność gospodarczą, a co za tym idzie ocenić ewentualną zdolność kredytową strony. Podkreślić bowiem należy, że przepis art. 255 p.p.s.a. jest nie tylko podstawą prawną dla działań Sądu umożliwiających prawidłową ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Regulacja ta pozwala także ubiegającemu się o przyznanie prawa pomocy na uzupełnienie wniosku w przypadku, kiedy okoliczności wskazane we wniosku nie okażą się wystarczające do stwierdzenia przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. O ile zatem nie przeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, w przypadku, gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postanowienia skutkującą jego uchyleniem, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku informacji, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Należy również podkreślić, że koszty, o których mowa w art.246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. powinny być traktowane na równi z innymi kosztami ponoszonymi przez stronę. W tym stanie rzeczy strona skarżąca powinna wkalkulować wpis od skargi w bieżące i niezbędne wydatki i podjąć odpowiednie działania zmierzające do jego uiszczenia. Z uwagi na powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.