II SA/Kr 1178/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 11 sierpnia 2022 r. znak WI-I.7840.15.56.2022.MA w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. oddala skargę. UZASADNIENIE Postanowieniem Wojewody Małopolskiego z dnia 11 sierpnia 2022 r. znak WI-I.7840.15.56.2022.MA stwierdzono, że odwołanie Pana A. F. od decyzji Starosty Tatrzańskiego nr 397/16 z dnia 31 października 2016 r. znak: AB.6740.220.2016.MS, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia Muzeum Tatrzańskiemu w Zakopanem na przebudowę i remont konserwatorski budynku Muzeum [...] – filii Muzeum Tatrzańskiego wraz z infrastrukturą techniczną i urządzeniami budowlanymi: kanalizacja deszczowa, wewnętrzna linia elektroenergetyczna zasilająca wraz z oświetleniem, mała architektura, utwardzenie terenu; na działce nr ewid.[...] obr[...] położonej w Zakopanem, przy ul. [...], zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia, określonego w art. 129 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że Starosta Tatrzański po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez pełnomocnika inwestora z dnia 2 maja 2016 r, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy Prawo budowlane, wydał w dniu 31 października 2016 r., decyzję nr 397/16, znak: AB.6740.220.2016.MS, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla powyższego zamierzenia budowlanego. Postanowieniem z dnia 8 listopada 2016 r. znak: AB.6740.220.2016.MS, decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Stronami postępowania w przedmiocie udzielonego pozwolenia na budowę byli: inwestor tj. Muzeum Tatrzańskie działające przez pełnomocnika Pana Z. R. oraz Województwo Małopolskie. Powyższa decyzja stała się ostateczna z dniem 22 listopada 2016 r. wobec niezaskarżenia jej przez strony postępowania. Od powyższej decyzji, odwołanie do Wojewody Małopolskiego złożył Pan A. F. za pismem z 27 czerwca 2022 r., dostarczonym osobiście na dziennik podawczy Starostwa Powiatowego w Zakopanem w dniu 6 lipca 2022 r. Organ odwoławczy po dokonaniu szczegółowej analizy całości akt tej sprawy stwierdza, co następuje. Odwołanie musi być wniesione w terminie określonym w art. 129 § 2 kpa, tj. w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie, lub w terminie określonym w przepisach szczególnych zgodnie z art. 129 § 3 kpa. Terminy wnoszenia odwołania są terminami ustawowymi, a więc nie mogą być przedłużane ani skracane przez organ administracji publicznej. Wniesienie odwołania po terminie może spowodować dwojakiego rodzaju skutki procesowe. W przypadku, gdy wnoszący odwołanie nie zwrócił się równocześnie o przywrócenie terminu wniesienia odwołania, wówczas organ odwoławczy jest obowiązany wydać postanowienie o uchybieniu terminowi wniesienia odwołania. Natomiast, jeżeli w aktach organu drugiej instancji znajduje się odwołanie wniesione po terminie nadesłane wraz z aktami sprawy przez organ pierwszej instancji oraz wniosek o przywrócenie terminu, wówczas organ drugiej instancji musi najpierw wydać postanowienie w sprawie przywrócenia terminu i dopiero kiedy zapadnie ostateczne postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, organ może postanowić o uznaniu odwołania za wniesione z naruszeniem obowiązującego terminu. Uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną, tym samym nie zależy od uznania organu odwoławczego i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie na podstawie art. 134 kpa postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu wniesienia odwołania zobowiązuje organ do takiego rozstrzygnięcia. Mając na względzie powyższe wyjaśnić należy, że zgodnie z dyspozycja art. 127 § 1 w związku z art. 129 § 2 kpa od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie, które wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W przypadku nieskorzystania przez strony z możliwości złożenia odwołania w powyższym terminie, decyzja w myśl art. 16 § 1 kpa staje się ostateczna, niezależnie od tego, czy organ doręczył lub ogłosił ją wszystkim stronom. Decyzja ostateczna może zaś być wzruszona tylko w trybie nadzwyczajnym. Stronie, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji przysługuje wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Taka droga obrony interesu prawnego przez stronę pozbawioną udziału w postępowaniu zapewnia jej poszanowanie zasady dwuinstancyjności, bowiem wznowienie postępowania otwiera przed stroną ponownie postępowanie przed organem I instancji, gwarantując udział w tym postępowaniu, a następnie w postępowaniu odwoławczym (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz C.H. Beck. Warszawa 2003 str.566). Należy przy tym podkreślić, iż wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, może nastąpić tylko na żądanie strony, o czym jednoznacznie stanowi art. 147 Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile zostanie zachowany termin, o którym mowa w art. 148 § 2 kpa. Pan A. F. składający odwołanie nie był uznany za stronę postępowania w przedmiocie udzielonego pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, wobec czego nigdy nie została do niego skierowana zaskarżona decyzja Starosty Tatrzańskiego z 31 października 2016 r. znak: AB.6740.220.2016.MS. Z powyższego jednoznacznie wynika, że omawiana decyzja nie została skutecznie doręczona Panu A. F., co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Zgodnie z zasadami zawartymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, termin do złożenia odwołania rozpoczyna swój bieg od dnia doręczenia decyzji stronie. Przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się jednak, zgodnie z art. 57 §1 kpa, dnia doręczenia lub ogłoszenia treści decyzji stronie, lecz dzień następny. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że osoba, która pomimo posiadania interesu prawnego nie brała udziału w postępowaniu, zachowuje termin do wniesienia środka zaskarżenia, ale w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Oznacza to, że ostateczny i nieprzekraczalny termin do złożenia odwołania dla osób, które nie brały udziału w postępowaniu jest taki sam jak termin do złożenia odwołania dla strony, której jako ostatniej doręczono decyzję. Zatem skoro Pan A. F. ww. decyzji nie otrzymał, to należy wskazać, w jakiej dacie w sposób prawidłowy doręczono decyzję innym stronom postępowania. Z akt sprawy organu I instancji wynika, że zaskarżona decyzja została odebrana przez Pana Z. R. w dniu 31 października 2016 r., a przez Województwo Małopolskie w dniu 7 listopada 2016 r. W związku z tym termin na wniesienie przez Pana A. F. odwołania od ww. decyzji biegł od dnia jej doręczenia ostatniej ze stron - czyli od dnia 7 listopada 2017 r. Z powyższego więc wynika, że termin czternastodniowy do wniesienia odwołania przez skarżącego od decyzji Starosty Tatrzańskiego z dnia 31 października 2016 r. znak: AB.6740.220.20169.MS, upływał z dniem 21 listopada 2016 r. Pan A. F. odwołanie złożył osobiście w dniu 6 lipca 2022 r., a więc po upływie ustawowego terminu z art. 129 § 2 kpa. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył Pan A. F.. Skarżący wskazuje, że decyzja Starosty Tatrzańskiego nr 397/16, znak: AB.6740.220.2016.MS, została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W ramach prowadzonych robót budowlanych dopuszczono się zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania budynku przy ul. [...] w Z., nie wykonano odwodnienia i studni oraz brakuje miejsc postojowych dla pojazdów mechanicznych w wymaganej ilości - wynikające z 4 lokali użytkowych. Prawo własności skarżącego do nieruchomości składającej się z działek ewid. nr [...] i [...] obręb [...] miasta Zakopane, uzasadnia jego udział w postępowaniu znak AB.6740.220.2016.MS na prawach strony, wynika z treści ksiąg [...] Nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania robót budowlanych, które dodatkowo są częściowo prowadzone na działkach ewid. nr [...] i nr [...]. Inwestor nie posiada prawa do wykorzystywania nieruchomości skarżącego na cele budowlane. Wskazuje on na konieczność sprawdzenia projektu budowlanego i projektu zagospodarowania terenu przedmiotowej inwestycji, ponieważ granice nieruchomości i jej powierzchnia nie zgadzają się ze stanem prawnym. Działka nr [...] obręb [...] nie może być pomniejszona koszem działki nr [...]. Powierzchnia działki nr [...] wynosi 1438 m˛. PINB w Zakopanem zaniża powierzchnię działki nr [...], a więc nie mogła zostać wydana decyzja budowlana dla działki nr [...]. Brak jest podstawy prawnej do korzystania z działki nr [...] przez inwestora na działce nr [...]. Do akt sprawy nie dostarczono bowiem postanowienia spadkowego po P.. . Pełnomocnictwo winno być udzielone w formie szczegółowej. Sprawa nie dotyczy dz. ewid. nr [...] obręb 11 miasta Z.. Należy wyeliminować błąd w terminie z art. 35 kpa. Należy przeprowadzić kontrolę zgodnie z art. 17 i art. 20-21 kpa. Inwestor zabudowuje działkę skarżącego wskutek niezgodności w ewidencji gruntów. Najpierw należy doprowadzić do zgodności mapy ewidencyjnej z katastralną na podstawie: 1. protokołu dochodzeń gruntowych, 2. karty posiadłości gruntowej, 3. protokołu przyjęcia granic. Sprawa dotyczy aktu notarialnego - umowy sprzedaży z dnia 16.12.1976 r., Rep. A nr [...], sporządzonej przez notariusza N. z PBN w Zakopanem księgi wieczystej nr NS1Z/00012422/9, protokołu dochodzeń gruntowych, protokołu przyjęcia granic, karty posiadłości gruntowej, wykazu hipotecznego oraz szkiców indykacyjnych. Inwestor kwestionuje, w/w. akt notarialny, do czego nie ma uprawnień. Występuje błąd w ewidencji, gdyż ewidencja gruntów została wykonana wirtualnie. Nie jest ona tytułem prawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyeliminował ewidencję gruntów z obrotu prawnego prawomocnym wyrokiem z dnia 17.01.2005 r., sygn. akt: II SA/Kr 1158/02. Należy ustalić, kto i co sprzedawał (P..G.). Należy zebrać materiał merytoryczny i źródłowy tj. decyzję budowlaną na budowę budynku przy ul. [...] w Zakopanem z projektem w oryginale w rozumieniu art. 76a kpa. Wnosi on o zobowiązanie inwestora do wylegitymowania się tytułem prawnym, który upoważniał do sprzedaży działki przez dr J. K.. W ocenie skarżącego tytuł prawny może się okazać nieprawidłowy, a wtedy Skarb Państwa może nie mieć tytułu prawnego i prawa własności do działki nr [...]. Decyzja Starosty Tatrzańskiego nie mogła obejmować działki o większej powierzchni, niż akt notarialny, którym Skarb Państwa nabył działkę ewid. nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Jednocześnie wskazano, że w ślad za pismem z dnia 7 lipca 2022 r. przekazano Staroście Tatrzańskiemu wystąpienie Pana A. F. z dnia 14 maja 2022 r. oraz z dnia 22 czerwca 2022 r. dotyczące wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia 31 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, Sąd stwierdził, że skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.) od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Z kolei w świetle art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, co następuje: Poza sporem pozostaje fakt wydania decyzji Starosty Tatrzańskiego nr 397/16 z dnia 31 października 2016 r. znak: AB.6740.220.2016.MS, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia Muzeum Tatrzańskiemu w Zakopanem na przebudowę i remont konserwatorski budynku Muzeum [...]" – filii Muzeum Tatrzańskiego wraz z infrastrukturą techniczną i urządzeniami budowlanymi: kanalizacja deszczowa, wewnętrzna linia elektroenergetyczna zasilająca wraz z oświetleniem, mała architektura, utwardzenie terenu; na działce nr ewid.[...] obr. [...] położonej w Z., przy ul. [...]. Nie jest kwestionowanym także okoliczność, że decyzja ta stałą się ostateczna z dniem 22 listopada 2016 r. wskutek niezaskarżenia jej przez strony postępowania, okoliczność, że Pan A. F. nie był uznany za stronę postępowania i nie brał w nim udziału (k. 106-108 administracyjnych akt sprawy) oraz, że za pismem z dnia 27 czerwca 2022 r. dostarczonym osobiście na dziennik podawczy Starostwa Powiatowego w Zakopanem w dniu 6 lipca 2022 r. Pan A. F. złożył odwołanie od w/w decyzji Starosty Tatrzańskiego z dnia 31 października 2016. Wprawdzie skarżący nie był, jak wskazano powyżej, uznany za stronę postępowania w przedmiotowej sprawie, jednak słusznie wskazał organ II instancji, że osoba, która pomimo posiadania interesu prawnego nie brała udziału w postępowaniu, zachowuje termin do wniesienia środka zaskarżenia, ale w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Oznacza to, że ostateczny i nieprzekraczalny termin do złożenia odwołania dla osób, które nie brały udziału w postępowaniu jest taki sam, jak termin do złożenia odwołania dla strony, której jako ostatniej doręczono decyzję. Zatem skoro Pan A. F. ww. decyzji nie otrzymał, to należy wskazać, w jakiej dacie w sposób prawidłowy doręczono decyzję innym stronom postępowania. Z akt sprawy organu I instancji wynika, że zaskarżona decyzja została odebrana przez Pana Z. w dniu 31 października 2016 r., a przez Województwo Małopolskie w dniu 7 listopada 2016 r. W związku z tym termin na wniesienie przez Pana A. F. odwołania od ww. decyzji biegł od dnia jej doręczenia ostatniej ze stron - czyli od dnia 7 listopada 2017 r. Z powyższego więc wynika, że termin czternastodniowy do wniesienia odwołania przez skarżącego od decyzji Starosty Tatrzańskiego z dnia 31 października 2016 r. znak: AB.6740.220.20169.MS, upływał z dniem 21 listopada 2016 r. Pan A. F. odwołanie złożył osobiście w dniu 6 lipca 2022 r., a więc po upływie ustawowego terminu z art. 129 § 2 kpa. Innymi słowy odwołanie od przedmiotowej decyzji zostało złożone w momencie, gdy decyzja ta miała już przymiot decyzji ostatecznej. Słusznie zatem organy obu instancji stanęły na stanowisku o braku możliwości merytorycznego rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącego. Odnosząc się natomiast do kwestii legitymacji procesowej do złożenia odwołania, słusznie organ II instancji wskazał, że w sytuacji, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, ochrona jej praw następuje w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że Staroście Tatrzańskiemu zostały przekazane pisma A. F. z dnia 14 maja 2022 r. oraz z dnia 22 czerwca 2022 r. dotyczące wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia 31 października 2016 r. Wobec powyższego nie mogą zostać w ramach niniejszego postępowania podnoszone w skardze zarzuty wskazujące na wadliwość decyzji Starosty Tatrzańskiego z dnia 31 października 2016 r. W ramach sądowej kontroli obecnie badana jest wyłącznie prawidłowość rozstrzygnięcia Wojewody Małopolskiego z dnia 11 sierpnia 2022 r. znak WI-I.7840.15.56.2022.MA. Jako, że w świetle przytoczonych powyżej przepisów prawa okazało się ono zgodne z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi.