II FSK 3457/17

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Zbigniew Kmieciak po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 1200/17 odrzucające skargę P. Sp. z o.o. w W. na czynność z zakresu administracji publicznej Naczelnika [...] Skarbowego w W. w przedmiocie postępowania kontrolnego postanawia oddalić skargę kasacyjną. UZASADNIENIE P. sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność z zakresu administracji publicznej Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. w postaci poinformowania Skarżącej o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia postępowania kontrolnego. Skarżąca zarzuciła w skardze, że organ podatkowy dopuścił się rażącego naruszenia prawa w postaci nieprawidłowego poinformowania jej o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej, a w konsekwencji nieuzasadnionego wszczęcia postępowania zabezpieczającego i podjęcia w jego ramach czynności zabezpieczających majątek Skarżącej. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Sąd wskazał, że stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 4) z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej: P.p.s.a.), czynność w postaci poinformowania Spółki o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej jest wyłączona z sądowej kontroli działalności administracji publicznej. Wyliczenie ujęte w art. 3 § 2 P.p.s.a. stanowi katalog zamknięty, co oznacza, że zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu powoduje, iż sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1) P.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia Spółka zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 2) P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: 1) art. 3 § 2 pkt 4) P.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, 2) art. 1 § 1 i § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych w zw z art. 3 § 2 pkt 4) P.p.s.a. poprzez brak kontroli sądowej czynności organu podatkowego, 3) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie postanowienia. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Istota sporu w ninieszej sprawie sprowadza się do kwestii, czy czyność z zakresu kontroli podatkowej – tj. poinformowanie (lub jego brak) kontrolowanego o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej – podlega konroli legalności w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu adminstracyjnego pierwszej instancji, który stwierdził, że taka czynnosć wyłączona jest z sądowej kontroli działalności administracji publicznej, o czym przekonuje już sama literalna treść art. 3 § 2 pkt 4) P.p.s.a., a także argumenty natury funkcjonalnej. Trafnie zauważono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że czynności lub akty niewymionione w zamkniętym katalogu zawartym w art. 3 § 2 P.p.s.a., nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. O ile w przypadku niektórych aktów i czynności powstają pewne problemy kwalifikacyjne, o tyle w rozpoznawanym przypadku wątpliwości takich być nie może, bo art. 3 § 2 pkt 4) P.p.s.a. wyraźnie stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935). W dziale VI Ordynacji podatkowej unormowano kontrolę podatkową, w tym przepisy art. 282c § 1 pkt 2 lit. c) i § 3 Ordynacji podatkowej, określające przypadki kiedy organ podatkowy nie zawiadamia kontrolowanego o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. Słusznie wskazano w pisemnych motywach zaskarżonego postanowienia, że “czynności lub akty tego rodzaju podlegają pośredniej kontroli sądowej w ramach badania zgodności z prawem decyzji (lub aktu) wydanej w postępowaniu, w ramach którego, te czynności (akty) podjęto. Możliwość zaskarżenia aktu kończącego postępowanie, w którym dokonano czynności materialno-technicznej lub wydano inny akt dotyczący uprawnień lub obowiązków strony niejakobowiem możliwość zaskarżenia działań do niego prowadzących. Dlatego też późniejsza możliwość zaskarżenia decyzji (innego aktu) kończącego postępowanie kontrolne prowadzone w stosunku do Skarżącej, powoduje, że poprawność (zgodność z prawem) kwestionowanej przez Skarżącą czynności organu może być analizowana wyłącznie w ramach ewentualnego postępowania zainicjowanego skargą na tę decyzję" (por. str. 5-6 uzasadnienia). W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania okazały się chybione, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Sąd administracyjny pierwszej instancji – odrzucając skargę – zasadnie zastosował art. 58 § 1 pkt 1) i § 3 P.p.s.a., gdyż zaskarżona czynność wyłączona była spod kontroli sądowoadministracyjnej. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.