I OZ 942/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 2320/11 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi W. L. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 26 października 2012 r., I SA/Wa 2320/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił W. L. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi wniesionej przez niego na postanowienie Ministra Infrastruktury z [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z 25 kwietnia 2012 r. odrzucił skargę, a skarżący pismami z 14 czerwca 2012 r. i 31 lipca 2012 r. wystąpił do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych tej skargi. Z treści ww. pism wynika, że już w piśmie z 10 maja 2012 r. skarżący wnosił o przywrócenie terminu do przedłożenia 5 odpisów skargi. Do wniosku o przywrócenie terminu dołączył 5 odpisów skargi. Zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił w przekonujący sposób okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do przedłożenia odpisów skargi, jak tego wymaga art. 87 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – zwanej dalej p.p.s.a., bowiem w sprawie nie nastąpiły zdarzenia tego typu, których nie był w stanie przezwyciężyć, nawet przy zachowaniu maksymalnej staranności, a które miały wpływ na uchybienie przez stronę terminowi określonemu w art. 49 § 1 p.p.s.a. Analizując okoliczności przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie uprawdopodobnił, że dochował należytej staranności i dbałości o swoje interesy. Zdaniem Sądu we wniosku nie wskazano na żadne zdarzenie nagłe, które usprawiedliwiałoby brak winy. Z akt sprawy nie wynika też, że stan zdrowia skarżącego uległ w tym czasie pogorszeniu. O powyższym świadczy chociażby ilość pism składanych przez skarżącego w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, zły stan zdrowia czy podeszły wiek nie są okolicznościami usprawiedliwiającymi brak winy, a wręcz "dolegliwości" te mają charakter trwały. Długotrwała przewlekła choroba tylko wyjątkowo może uzasadniać brak winy strony w niedotrzymaniu terminu, co nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Zaznaczyć bowiem należy, że 8 grudnia 2011 r. do skarżącego Sąd wystosował dwa wezwania, tj. o nadesłanie 5 odpisów skargi oraz o przesłanie wypełnionego urzędowego formularza o przyznanie prawa pomocy. Oba wezwania opatrzone były terminem 7-dniowym. Na wezwanie o urzędowy formularz skarżący w terminie udzielił odpowiedzi i nadesłał stosowny dokument. W związku z powyższym Sąd nie dał wiary twierdzeniom, że uchybienie terminu do przedłożenia 5 odpisów skargi nastąpiło z uwagi na pogorszenie stanu zdrowia skarżącego. Nieprawdą jest również, że winę za niedokonanie czynności w terminie ponosi T. F., jak twierdzi skarżący – jego pełnomocnik notarialny, gdyż w niniejszej sprawie – do czasu ustanowienia pełnomocnika z urzędu – skarżący występował samodzielnie, a jedynie jako adres do korespondencji wskazał adres T. F. W zażaleniu z 12 listopada 2012 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia pięciu odpisów skargi. Zwrócił uwagę, że cierpi na chorobę nowotworową, jest inwalidą i wymaga stałej pomocy osób trzecich – również w zakresie sporządzania i doręczania pism sądowych. Do akt dołączono kopię zaświadczenia o uznaniu za całkowicie niezdolnego do pracy i niezdolnego do samodzielnej egzystencji (z 25 stycznia 2002 r.), zaświadczenia z przychodni specjalistycznej, że skarżący wymaga opieki opiekunki społecznej i jest niepełnosprawny w (z 29 marca 2011 r.), że jest leczony z powodu chorób przewlekłych i jest niezdolny do samodzielnej egzystencji (wymaga opieki, z 16 kwietnia 2008 r.), opinię że w obecnym stanie zdrowia nie jest zdolny do uczestniczenia w czynnościach procesowych, występuje niebezpieczeństwo nagłego pogorszenia się ogólnego stanu zdrowia a schorzenia na które cierpi mają charakter postępujący i nie rokują poprawy (z 2 kwietnia 2008 r.). Skarżący podkreślił, że odpisy zostały sporządzone, ale jego opiekun nie posiadał rozeznania, gdzie są i do kogo je wysłać, a sam skarżący był poza miejscem zamieszkania. Skarżący jest osobą samotną, pomaga mu T. F., która jest zameldowana czasowo w jego mieszkaniu (przedstawiona została kopia potwierdzenia zameldowania na pobyt czasowy z 2 listopada 2011 r.). W terminie otwartym do wniesienia zażalenia, wpłynęło również zażalenie pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wyjaśnił, że T. F. nie działa jako pełnomocnik procesowy skarżącego, lecz pomaga mu na co dzień z uwagi na jego zły stan zdrowia. Z uwagi na fakt, że osobiste wysłanie odpisów skargi przez skarżącego było niemożliwe, korzystał on z pomocy osoby trzeciej, która jednak nie posiadając rozeznania co do wysyłanych pism, przekazała do Sądu jedynie formularz dotyczący prawa pomocy pomijając odpisy skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Skarżący przy wykonywaniu zarządzeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i z uwagi na swój stan zdrowia, posłużył się osobą trzecią – T. F. i ponosi odpowiedzialność za jej działania lub zaniechania w tym zakresie (por. np. postanowienie NSA z 12 lipca 2012 r., II OZ 593/12). Omyłkowe nienadesłanie brakujących odpisów skargi nie stanowi o braku winy skarżącego, a więc nie może być podstawą przywrócenia terminu do nadesłania brakujących odpisów skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.