IV U 381/18

<p>Sygn. akt IV U 381/18</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 20 listopada 2018 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="442"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p>SSO Katarzyna Antoniak</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>sekr. sądowy Monika Świątek</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>odwołania <span class="anon-block">A. O. (1)</span> </p> <p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>z dnia 19 lutego 2018 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>w sprawie <span class="anon-block">A. O. (1)</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy</p> <p>I.  <strong> <!-- -->oddala odwołanie;</strong> </p> <p>II.  <strong> <!-- -->przyznaje i nakazuje wypłacić z sum Skarbu Państwa (kasa <br/>Sądu Okręgowego w Siedlcach) na rzecz adw. <span class="anon-block">M.</span> <br/> <span class="anon-block">O.</span>-<span class="anon-block">P.</span> kwotę 166,05 (sto sześćdziesiąt sześć i pięć groszy) złotych, w tym należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej <br/>z urzędu na rzecz <span class="anon-block">A. O. (1)</span>. </strong> </p> <p>Sygn. akt: IV U 381/18 <strong> <!-- -->UZASADNIENIE</strong> </p> <p>Decyzją z 19 lutego 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span>, działając na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 57)">art.57 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> odmówił <span class="anon-block">A. O. (1)</span> prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że komisja lekarska ZUS w orzeczeniu z 30 stycznia 2018r. ustaliła, że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy do 30 listopada 2018r., przy czym niezdolność ta powstała w dniu 26 października 2015r. Taka data powstania niezdolności do pracy oznacza, że niezdolność ta powstała u ubezpieczonej w okresie późniejszym niż 18 miesięcy od ustania ostatniego ubezpieczenia, co nie pozwala na ustalenia prawa do renty (decyzja z 19 lutego 2018r. k.58 akt rentowych).</p> <p>Odwołanie od w/w decyzji złożyła <span class="anon-block">A. O. (1)</span> wnosząc o jej zmianę i ustalenie jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W uzasadnieniu stanowiska wskazała, że została potraktowana niesprawiedliwie, gdyż w związku z chorobą kręgosłupa nie mogła podjąć pracy. Otrzymała orzeczenie o niezdolności do pracy, ale zabrakło jej lat zatrudnienia w wymiarze 1 rok i 4 miesiące. Był to czas, gdy złożyła odwołanie do sądu. Obecnie została bez ubezpieczenia i środków do życia, dlatego wnosi o zaliczenie jej brakującego okresu do otrzymania renty (odwołanie k.1 akt sprawy).</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując że zaskarżona decyzja wydana została na podstawie orzeczenia komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 30 stycznia 2018r., która stwierdziła, że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy do 30 listopada 2018r., a niezdolność ta powstała w dniu 26 października 2015r., a zatem w okresie późniejszym niż 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia – ostatnie ubezpieczenie ustało z dniem 16 listopada 2013r. W tych okolicznościach ubezpieczona nie spełnia wszystkich przesłanek nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, a odwołanie nie wnosi do sprawy żadnych nowych dowodów faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby zmianę zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.3 akt sprawy).</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd ustalił, co następuje: </strong> </p> <p>Ubezpieczona <span class="anon-block">A. O. (1)</span> ma 48 lat i wykształcenie zawodowe - obuwnik.</p> <p>W dniu 15 listopada 2013r. ubezpieczona wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">S.</span> z wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy (wniosek o rentę z 15 listopada 2013r. k.1 akt rentowych). Rozpoznając wniosek organ rentowy skierował ubezpieczoną na badanie przez lekarza orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 23 grudnia 2013r. ustalił, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy (orzeczenie lekarza orzecznika z 23 grudnia 2013r. k.14 akt rentowych). Na skutek sprzeciwu ubezpieczonej od powyższego orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczona skierowana została na badanie przez komisję lekarską ZUS, która w orzeczeniu z 6 lutego 2014r. ustaliła, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy (sprzeciw ubezpieczonej od orzeczenia lekarza orzecznika z 23 grudnia 2013r. k.15 akt rentowych i orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 6 lutego 2014r. k.18 akt rentowych). Na podstawie powyższego orzeczenia, decyzją z 27 lutego 2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> odmówił ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy (decyzja z 27 lutego 2014r. k.24 akt rentowych).</p> <p>Na skutek odwołania ubezpieczonej od decyzji z 27 lutego 2014r. decyzja ta była przedmiotem badania przez Sąd Okręgowy w Siedlcach w sprawie o sygnaturze akt IV U 412/14. W toku tego postępowania Sąd przeprowadził dowody z opinii zespołu biegłych w składzie – kardiolog-endokrynolog, neurolog i psychiatra, a także z opinii biegłego z zakresu neurochirurgii. W oparciu o wniosku płynące z tych opinii Sąd Okręgowy ustalił, że ubezpieczona cierpi na schorzenia kardiologiczne, schorzenia narządu ruchu oraz schorzenia natury psychicznej, jednakże stopień zaawansowania tych schorzeń nie powoduje u ubezpieczonej niezdolności do pracy w rozumieniu rentowym. W opinii uzupełniającej z 8 stycznia 2016r. biegły neurolog stwierdził, że leczenie poszpitalne po przebytym przez ubezpieczoną w trakcie hospitalizacji trwającej od 26 października 2015r. do 9 listopada 2015r. zabiegu w postaci odciążenia L5/S1 prawostronnego może być wykonane w ramach czasowej niezdolności do pracy i nie powoduje u ubezpieczonej długotrwałej niezdolności do pracy (opinie zespołu biegłych w składzie kardiolog-endokrynolog, neurolog i psychiatra k.11 i 23 akt IV U 412/14, opinie biegłego z zakresu neurochirurgii k.34 i 43 akt IV U 412/14 oraz w/w uzupełniająca opinia biegłego neurologa z 8 stycznia 2016r. k.64 akt IV U 412/14). W oparciu o powyższe ustalenia, wyrokiem z 20 kwietnia 2016r. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji z 27 lutego 2014r. (wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 20 kwietnia 2016r. wraz z uzasadnieniem k.73 i 91-93 akt IV U 412/14). Na skutek apelacji ubezpieczonej od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach, sprawa była przedmiotem rozpoznania przez Sąd Apelacyjny w Lublinie, który uzupełnił postępowanie dowodowe poprzez zasięgniecie opinii nowego zespołu biegłych z zakresu neurologii i neurochirurgii. W sporządzonej na zlecenie tego Sądu opinii z 23 stycznia 2017r. biegli neurolog <span class="anon-block">M. D.</span> i neurochirurg <span class="anon-block">J. O.</span> stwierdzili, że stwierdzone u ubezpieczonej schorzenia narządu ruchu nie powodują u ubezpieczonej częściowej oraz całkowitej niezdolności do pracy, a przebyte przez ubezpieczoną zabiegi operacyjne, w tym przebyty w dniu 4 listopada 2015r. zabieg odciążenia L5-S1 po stronie prawej sprowadzały u ubezpieczonej jedynie czasową niezdolność do pracy (opinia biegłych neurologa i neurochirurga z 23 stycznia 2017r. k.125 i opinia uzupełniająca tych biegłych z 8 czerwca 2017r. k.161 akt IV U 412/14). Mając na uwadze wnioski płynące z powyższych opinii, wyrokiem z 13 września 2017r. Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację ubezpieczonej od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 20 kwietnia 2016r. w sprawie IV U 412/14 (wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 13 września 2017r. k.183 akt IV U 412/14).</p> <p>Kilkanaście dni po wydaniu przez Sąd Apelacyjny w Lublinie w/w wyroku z 13 września 2017r. kończącego sprawę z odwołania ubezpieczonej od decyzji z 27 lutego 2014r. ,tj. w dniu 26 września 2017r. ubezpieczona złożyła w organie rentowym nowy wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. W załączonej do tego wniosku informacji o okresach składkowych i nieskładkowych ubezpieczona nie wykazała żadnych nowych okresów ubezpieczenia (wniosek o rentę z 25 września 2017r. wraz z załącznikami k.45-49 akt rentowych). Rozpoznając ten wniosek organ rentowy skierował ubezpieczoną na badanie przez lekarza orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 8 listopada 2017r. ustalił, że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy do 30 listopada 2018r., a niezdolność ta powstała w dniu 26 października 2015r. (orzeczenie lekarza orzecznika z 8 listopada 2017r. k.52 akt rentowych). Na skutek sprzeciwu ubezpieczonej od powyższego orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczona skierowana została na badanie przez komisję lekarską ZUS, która w orzeczeniu z 30 stycznia 2018r. stwierdziła, że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy do 30 listopada 2018r., a niezdolność ta powstała w dniu 26 października 2015r. (sprzeciw ubezpieczonej od orzeczenia lekarza orzecznika z 8 listopada 2017r. k.46 akt rentowych – tom dokumentacji medycznej i orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 30 stycznia 2018r. k.57 akt rentowych). Na podstawie powyższego orzeczenia ,tj. przyjmując powyższą datę powstania u ubezpieczonej częściowej niezdolności do pracy, zaskarżoną decyzją z 19 lutego 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> odmówił ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy podnosząc, że niezdolność do pracy powstała u ubezpieczonej w okresie późniejszym niż 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia (decyzja z 19 lutego 2018r. k.58 akt rentowych).</p> <p>Ubezpieczona cierpi na chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa w odcinku lędźwiowo-krzyżowym i szyjnym, wielokrotnie leczoną operacyjnie w latach 2015-2017. W okresie od 26 października 2015r. do 9 listopada 2015r. ubezpieczona była hospitalizowana w <span class="anon-block"> Klinice (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, gdzie przeszła planową operację odciążenia L5-S1 prawostronnie. Przed 25 października 2015r. nie występowały u ubezpieczonej nasilenia dolegliwości bólowych wymagające intensywnego leczenia neurologicznego – nie stwierdzano u niej zespołu korzeniowego i dysfunkcji kręgosłupa uniemożliwiającej pracę zawodową. Sam fakt kwalifikacji do planowego leczenia operacyjnego choroby zwyrodnieniowej oraz obecność choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa w badaniach obrazowych, przy prawidłowym stanie neurologicznym nie sprowadza niezdolności do pracy o charakterze rentowym. Przy chorobie kręgosłupa o niezdolności do pracy decyduje stan neurologiczny. W przedstawionym stanie oraz w świetle ustaleń biegłych poczynionych w sprawie IV U 412/14 brak jest podstaw do ustalenia wcześniejszej daty powstania u ubezpieczonej częściowej niezdolności do pracy (opinia biegłych neurologa <span class="anon-block">A. S.</span>, neurochirurga <span class="anon-block">A. M.</span> i ortopedy <span class="anon-block">J. S.</span> k.54-55 akt sprawy).</p> <p>Ubezpieczona nie pracowała w wyuczonym zawodzie obuwnika. Na przestrzeni od kwietnia 2004r. do 31 marca 2013r. pracowała jako sprzedawca (informacja o okresach składkowych i nieskładkowych z 15 grudnia 2013r. i świadectwo pracy z 31 marca 2013r. wystawione przez <span class="anon-block">A. O. (2)</span> k.5-7 akt rentowych). W okresach od 13 października 2006r. do 12 kwietnia 2007r. i od 17 maja 2013r. do 30 września 2013r. ubezpieczona była uprawniona do zasiłku dla bezrobotnych (zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">M.</span> z 31 października 2013r. k.8 akt rentowych). Data końcowa pobierania przez ubezpieczoną zasiłku dla bezrobotnych ,tj. 30 września 2013r. to data ustania ostatniego ubezpieczenia ubezpieczonej <span class="anon-block">A. O. (1)</span> (karta przebiegu ubezpieczenia k.53 akt rentowych).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje: </strong> </p> <p>Odwołanie ubezpieczonej <span class="anon-block">A. O. (1)</span> okazało się nieuzasadnione.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 57;art. 57 ust. 1;art. 57 ust. 2)">art.57 ust.1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz.U. z 2015r., poz.748 ze zm.) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki: jest niezdolny do pracy, ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, a niezdolność do pracy powstała w okresie ubezpieczenia, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia, przy czym ostatniego wymogu nie stosuje do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy. W myśl art.12 ust.1, 2 i 3 ustawy niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu, przy czym całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, a częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.</p> <p>Jak wynika z przedstawionych wyżej ustaleń Sądu, organ rentowy odmawiając ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy miał na uwadze ustalenie komisji lekarskiej ZUS z 30 stycznia 2018r., z którego wynika, że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy, przy czym niezdolność ta powstała w dniu 26 października 2015r., a zatem później niż 18 miesięcy od ustania ostatniego okresu ubezpieczenia <span class="anon-block">A. O. (1)</span> ,tj. 30 września 2013r. W toku niniejszej sprawy Sąd przeprowadził dowód z opinii biegłych z zakresu neurologii, neurochirurgii i ortopedii. W złożonej opinii biegli wskazali, że ustalenie komisji lekarskiej ZUS jest prawidłowe, gdyż w świetle dokumentacji medycznej i wyników badań diagnostycznych oraz wyników badania przedmiotowego ubezpieczonej brak jest podstaw do ustalenia innej - wcześniejszej daty powstania u ubezpieczonej częściowej niezdolności do pracy (opinia k.54-55 akt sprawy). Analizując całokształt okoliczności sprawy Sąd doszedł do przekonania, że w okolicznościach sprawy brak jest podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik ubezpieczonej w piśmie procesowym z 6 listopada 2018r. wskazał, że opinia wymaga uzupełnienia w świetle załączonego do tegoż pisma dokumentu w postaci historii choroby zawierającej zapis 4 wizyt lekarskich ubezpieczonej u lekarza neurochirurga w latach 2012-2014 (pismo k.71-75 akt sprawy) celem ustalenia, czy istnieją podstawy do ustalenia wcześniej daty powstania u ubezpieczonej niezdolności do pracy. Sąd nie uwzględnił jednak tego wniosku. W okolicznościach sprawy należy mieć bowiem na uwadze, że wniosek ubezpieczonej o rentę z tytułu niezdolności do pracy, po rozpoznaniu którego organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję z 19 lutego 2018r., pochodzi z 26 września 2017r., a zatem został zgłoszony po kilkunastu dniach od wydania przez Sąd Apelacyjny w Lublinie wyroku z 13 września 2017r. oddalającego apelację ubezpieczonej od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 20 kwietnia 2016r. w sprawie IV U 412/14 oddalającego odwołanie ubezpieczonej od wcześniejszej decyzji organu rentowego z 27 lutego 2014r. odmawiającej ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Analiza akt przywołanej sprawy - zgromadzonych w niej opinii biegłych z zakresu medycyny oraz uzasadnień wyroków Sądów pierwszej i drugiej instancji pokazuje, że kwestia istnienia u ubezpieczonej niezdolności do pracy jako przesłanki nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy była przedmiotem ustaleń tych Sądów i podstawą wydanych przez nich rozstrzygnięć. Treść zgromadzonych opinii oraz uzasadnień wyroków pokazuje przy tym niezbicie, że czasokres objęty ustaleniami Sądu Okręgowego w Siedlcach i Sądu Apelacyjnego w Lublinie w sprawie IV U 412/14 obejmował okres nie tylko do dnia wydania decyzji z 27 lutego 2014r., ale i czas po wydaniu tej decyzji – aż do dnia wyrokowania przez Sąd pierwszej instancji – w dniu 20 kwietnia 2016r. i nawet dalej - do dnia wyrokowania przez Sąd drugiej instancji – w dniu 13 września 2017r. - po uzupełnieniu przez ten Sąd postępowania dowodowego o kolejną opinię biegłych. W złożonych opiniach w sprawie IV U 412/14 biegli wprost odnosili się do kwestii stanu zdrowia i leczenia ubezpieczonej nie tylko w latach 2012-2014, ale i po tym okresie – odnosząc się między innymi do okresu hospitalizacji ubezpieczonej od 26 października 2015r. do 9 listopada 2015r. w <span class="anon-block"> Klinice (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span>, gdzie przeszła planową operację odciążenia L5-S1 prawostronnie (vide: karta informacyjna z leczenia szpitalnego w Klinice w <span class="anon-block">O.</span> k.54-55 akt IV U 412/14 i opinia uzupełniająca biegłego neurologa z 8 stycznia 2016r. k.64 akt IV U 412/14, w której biegły odnosi się do okresu tej hospitalizacji i przebytego zabiegu operacyjnego). Sądy rozstrzygające w powyższej sprawie podzieliły wnioski płynące z opinii biegłych i ustaliły, że ubezpieczona nie jest osobą niezdolną do pracy. Taki stan rzeczy powoduje, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany prawomocnym orzeczeniem Sądu Okręgowego w Siedlcach wydanym w sprawie IV U 412/14 i ustaleniem tego Sądu o braku u ubezpieczonej niezdolności do pracy na datę wyrokowania przez ten Sąd (20 kwietnia 2016r.) i co za tym idzie nie może ponownie i odmiennie - jak chce tego ubezpieczona - ustalić, że w okresie objętym już prawomocnym wyrokiem sądu – tu: przed 26 października 2015r., ubezpieczona była niezdolna do pracy – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art.365§1 kpc</a>. Należy w tym miejscu wskazać na pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w wyroku z 12 sierpnia 2015r. w sprawie I UK 477/14 (Lex nr 1809873), zgodnie z którym prawomocne orzeczenie w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy wiąże co do braku niezdolności do pracy za czas do wydania wyroku, gdy sąd dokonał takiej oceny i w kolejnej sprawie o rentę nie jest możliwe rozstrzygnięcie o tym, o czym rozstrzygnięto już w poprzedniej sprawie, czyli o braku prawa do renty wobec niestwierdzenia niezdolności do pracy na datę wyrokowania (analogicznie Sąd Najwyższy w wyroku z 12 października 2017r. w sprawie I UK 426/16, Lex nr 2401836).</p> <p>W tych okolicznościach stwierdzić należało, że ubezpieczona nie spełnia przesłanek nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Mając to na uwadze i na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477/14;art. 477/14 § 1)">art.477.14§1 kpc</a> Sąd oddalił odwołanie od decyzji z 19 lutego 2018r.</p> </div>