II AKa 343/18

<p>Sygn. akt: II AKa 343/18</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 20 listopada 2018 roku</p> <p>Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="172"/> <col width="539"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSA Mirosław Ziaja</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->SSA Wiesław Kosowski</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->SSO del. Wojciech Paluch</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>Barbara Mol</p> </td> </tr> </table> <p>przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Bytomiu Waldemara Copa</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2018 r. sprawy</p> <p>1)  <strong> <!-- --> <span class="anon-block">M. M. (1)</span> (<span class="anon-block">M.</span>)</strong>, <strong> <!-- -->s. <span class="anon-block">S.</span> i <span class="anon-block">K.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span> w <span class="anon-block">O.</span> </strong> </p> <p>oskarżonego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 3)">art. 296 § 3 k.k.</a> i inne,</p> <p>2)  <strong> <!-- --> <span class="anon-block">K. J.</span>, c. <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">R.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>oskarżonej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 3)">art. 296 § 3 k.k.</a>,</p> <p>3)  <strong> <!-- --> <span class="anon-block">B. M.</span> </strong>, <strong> <!-- -->s. <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">M.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> </strong> </p> <p>oskarżonego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> </p> <p>na skutek apelacji prokuratora i obrońców oskarżonych</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach</p> <p>z dnia 1 lutego 2018 roku, sygn. akt XVI K 69/08</p> <p>I.  uchyla zaskarżony wyrok w punkcie 9 i w tym zakresie przekazuje sprawę oskarżonych <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span> do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu;</p> <p>II.  zmienia zaskarżony wyrok odnośnie oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 § 1 pkt. 3;art. 286 § 1 pkt. 4)">punktach 3 i 4</a> poprzez wyeliminowanie zapisów „stanowi wypadek mniejszej wagi”, a tym samym przyjęcie, że oskarżony wyczerpał swym zachowaniem znamiona występków z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> i wyeliminowanie zapisów o wymierzeniu na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 3)">art. 286 §3 k.k.</a>, kary 4 miesięcy pozbawienia wolności (w przypadku <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 § 1 pkt. 3)">pkt 3)</a> i kary 2 miesięcy pozbawienia wolności (w przypadku <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 § 1 pkt. 4)">pkt 4)</a> oraz uznanie, że występki te wchodzą w skład ciągu przestępstw opisanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 pkt. 5)">punkcie 5</a>;</p> <p>III.  w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;</p> <p>IV.  zasądza od oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> na rzecz Skarbu Państwa opłatę w kwocie 16 300 (szesnaście tysięcy trzysta) zł za drugą instancję oraz obciąża go wydatkami postępowania odwoławczego w 1/3 ich wysokości.</p> <p>SSO del. Wojciech Paluch SSA Mirosław Ziaja SSA Wiesław Kosowski</p> <p>Sygn. akt II AKa 343/18</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 1 lutego 2018r., w sprawie o sygn. akt XVI K 69/08 uznał oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> za winnego popełnienia przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 1;art. 296 § 2;art. 296 § 3)">art. 296 § 1, 2 i 3 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 k.k.</a> i za to na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 3)">art. 296 § 3 k.k.</a> <br/>i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">33 § 2 i 3 k.k.</a> wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz karę grzywny <br/>w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę <br/>200 złotych.</p> <p>Sąd uznał również oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> za winnego popełnienia przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art 12 k.k.</a> i za to na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. <br/>286 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">art. 33 § 2 i 3 k.k.</a> wymierzył oskarżonemu <span class="anon-block">M. M. (1)</span> karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 200 złotych.</p> <p> <span class="anon-block">M. M. (1)</span> został także uznany za winnego popełnienia ciągu 19 przestępstw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 §1 k.k.</a>, za które na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 §1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 91;art. 91 § 1)">art. 91 §1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">art. 33 §2 i 3 k.k.</a> wymierzono mi karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 200 złotych.</p> <p>Sąd Okręgowy uznał ponadto oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> za winnego popełnienia dwóch występków z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 3)">art. 286 §3 k.k.</a>, modyfikując przy tym opis czynów zarzuconych w akcie oskarżenia, poprzez przyjęcie, że mamy do czynienia z wypadkami mniejszej wagi <br/>i wymierzył za to kary 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz 2 miesięcy pozbawienia wolności.</p> <p>Na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 86;art. 86 § 1)">art. 86 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 91;art. 91 § 2)">art. 91 § 2 k.k.</a> Sąd Okręgowy wymierzył oskarżonemu <span class="anon-block">M. M. (1)</span> karę łączną 2 lat pozbawienia wolności i karę łączną grzywny <br/>w wymiarze 400 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę <br/>200 złotych. Na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności zaliczono oskarżonemu okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 22 stycznia 2008 roku do dnia 21 listopada 2008 roku</p> <p>Omawianym wyrokiem Sąd Okręgowy w Katowicach umorzył w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. <br/>17 §1 pkt 6 k.p.k.</a> postępowanie karne wobec oskarżonej <span class="anon-block">K. J.</span> o czyny z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 1)">art. <br/>296 §1 k.k.</a> i z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> oraz przeciwko oskarżonemu <span class="anon-block">B. M.</span> o czyn <br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> </p> <p>Sąd orzekł również o kosztach sądowych.</p> <p>Z wyrokiem tym nie zgodzili się obrońcy wszystkich oskarżonych oraz oskarżyciel publiczny.</p> <p>Prokurator zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonych <span class="anon-block">M. M. (1)</span>, <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span>. Jednak co do <span class="anon-block">M. M. (1)</span> apelacja ogranicza się tylko do pkt 3 i 4 wyroku, albowiem tylko w tym zakresie oskarżyciel postawił zarzut obrazy przepisów prawa materialnego poprzez jego zastosowanie, podczas gdy właściwą kwalifikacją jest przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> Podobnie co do <span class="anon-block">K. J.</span> środek zaskarżenia dotyczy tylko pkt 9 wyroku. Prokurator zarzuca mianowicie obrazę przepisów prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 102)">art. 102 k.k.</a>, polegająca na przyjęciu, że nastąpiło przedawnienie karalności czynu, a tym samym nie przypisanie <span class="anon-block">K. J.</span> popełnienia przestępstwa <br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> Podobny zarzut oskarżyciel publiczny podniósł w odniesieniu do umorzenia w pkt 9 wyroku postępowania wobec oskarżonego <span class="anon-block">B. M.</span>, przy czym w tym przypadku zarzucił naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 102)">art. 102 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 18;art. 18 § 1)">art. 18 §1 k.k.</a> </p> <p>Stawiając takie zarzuty prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku co do <span class="anon-block">M. M. (1)</span> poprzez uchylenie pkt 2 i 3 oraz przyjęcie w pkt 5, że <span class="anon-block">M. M. (1)</span> jest winnym popełnienia czynów z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 91 § 1 pkt. 3;art. 91 § 1 pkt. 4;art. 91 § 1 pkt. 5;art. 91 § 1 pkt. 6;art. 91 § 1 pkt. 7;art. 91 § 1 pkt. 8)">pkt III, IV, V, VI, VII, VIII</a>, IX, X, XI, XIII, XIV, XV, XVI, XVII, XVIII, XIX, XX, XXI, XXII, XXIII i XXIV w ramach ciągu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 91;art. 91 § 1)">art. 91 §1 k.k.</a> Natomiast w odniesieniu do <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span> wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.</p> <p>Obrońca oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> we wniesionym środku odwoławczym podniósł zarzuty:</p> <p>1.obrazy przepisów prawa procesowego mającą wpływ na treść orzeczenia, a to:</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 424;art. 424 § 1)">art. 424 §1 k.p.k.</a> poprzez brak wskazania w uzasadnieniu wyroku ustaleń faktycznych stanowiących podstawę uznania winy oskarżonego, a także ograniczenie analizy dowodów do ich sumarycznego zestawienia,</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 k.p.k.</a> poprzez odstąpienie od kodeksowej zasady swobodnej oceny dowodów i orzekanie przez Sąd na zasadzie dowolności,</p> <p>- <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 366)">art. 366 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 167)">art. 167 k.p.k.</a> poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy,</p> <p>2. błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, a mającego wpływ na jego treść.</p> <p>Stawiając te zarzuty obrońca oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie jego klienta od wszystkich stawianych mu zarzutów, ewentualnie o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.</p> <p>Obrońca oskarżonej <span class="anon-block">K. J.</span> we wniesionym środku odwoławczym zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że <span class="anon-block">K. J.</span> popełniła przestępstwa <br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 1)">art. 296 §1 k.k.</a> i z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> podczas, gdy zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przypisania oskarżonej popełnienia w/w czynów, co miało wpływ na treść orzeczenia poprzez umorzenie postepowania.</p> <p>Stawiając ten zarzut obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie <span class="anon-block">K. J.</span> od popełnienia zarzucanych jej czynów.</p> <p>Obrońca oskarżonego <span class="anon-block">B. M.</span> we wniesionym środku odwoławczym zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że oskarżony składając w dniu 18 stycznia 2001r. oświadczenie o pokryciu udziałów wkładem pieniężnym był świadomy, że poświadcza nieprawdę. Obrońca podniósł również zarzut naruszenia prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 28;art. 28 § 1)">art. <br/>28 §1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> poprzez przypisanie oskarżonemu czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> podczas, gdy działał on w usprawiedliwionym błędzie co do okoliczności stanowiących znamię czynu zabronionego.</p> <p>Stawiając te zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie <span class="anon-block">B. M.</span> od popełnienia zarzucanego mu czynu.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył co następuje.</strong> </p> <p>Tylko apelacja prokuratora okazała się skuteczna o tyle, że w jej wyniku koniecznym stało się uchylenie wyroku w pkt 9, w odniesieniu do oskarżonych <span class="anon-block">K. J.</span> <br/>i <span class="anon-block">B. M.</span> i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu, jako Sądowi I instancji, a także zmiana zaskarżonego orzeczenia odnośnie oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 § 1 pkt. 3;art. 286 § 1 pkt. 4)">pkt 3 i 4</a>, poprzez wyeliminowanie zapisów „stanowi wypadek mniejszej wagi”, a tym samym przyjęcie, że oskarżony wyczerpał swym zachowaniem znamiona występków z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> i wyeliminowanie zapisów <br/>o wymierzeniu na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 3)">art. 286 §3</a> kary 4 miesięcy pozbawienia wolności i kary 2 miesięcy pozbawienia wolności oraz uznanie, że występki te wchodzą w skład ciągu przestępstw opisanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286 pkt. 5)">pkt 5</a>.</p> <p>Na wstępie należy zauważyć, że Sąd I instancji zgromadził w sprawie pełny materiał dowodowy nie wymagający poszerzenia ani też uzupełnienia. W przeważającej części (poza fragmentami, o których będzie mowa poniżej, a dotyczącymi przyjęcia wypadków mniejszej wagi, co do czynów przypisanych <span class="anon-block">M. M. (1)</span> w pkt 3 i 4 wyroku) dokonał jego prawidłowej oceny w pełni zgodnej z dyspozycjami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> </p> <p>Absolutnie nie można tu zgodzić się z obrońcą oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span>, że doszło do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> Przypomnieć tu wypada, iż zarzut błędu dowolności jest tylko wtedy słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania, przy czym dla swej skuteczności wymaga on od apelującego wykazania, jakich konkretnych uchybień w świetle wskazań wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania dopuścił się sąd w dokonanej ocenie materiału dowodowego. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie przekonanie sądu <br/>o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną reguły z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, jeżeli jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy, stanowi wyraz rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego oraz jest zgodne ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a nadto zostało wyczerpująco i logicznie uargumentowane w uzasadnieniu wyroku (tak m.in. postanowienie SN z dnia 18 grudnia 2012r., III KK 298/12). Z taką sytuacją mamy do czynienia na kanwie niniejszej sprawy. Sąd I instancji ujawnił w toku rozprawy głównej całokształt okoliczności sprawy, rozważył wszystkie okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść poszczególnych oskarżonych, w tym <span class="anon-block">M. M. (1)</span>, oraz ocenił dowody zgodnie ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, czemu dał wyraz w pisemnym uzasadnieniu wyroku. Zasada swobodnej oceny dowodów nie daje podstaw do apriorycznego preferowania lub dyskwalifikowania jednych dowodów na rzecz drugich, zarówno według klucza najkorzystniejszego dla oskarżyciela lub oskarżonych. O wartości procesowej dowodu przesądza wyłącznie jego treść w aspekcie jego wewnętrznej spójności, jak i w konfrontacji <br/>z treścią innych dowodów.</p> <p>W tym miejscu warto odnieść się również do drugiego z postawionych zarzutów, <br/>a mianowicie naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 424;art. 424 § 1)">art. 424 §1 k.p.k.</a> Ten zarzut również jest całkowicie chybiony. Uzasadnienie sporządzone przez Sąd meriti odpowiada w pełni wymogom stawianym przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 424)">art. 424 k.p.k.</a> Wbrew twierdzeniom skarżącego wskazano precyzyjnie, jaki stan faktyczny został ustalony. Została również przeprowadzona rzetelna ocena poszczególnych dowodów. Podobnie odniesiono się również do kwalifikacji prawnej czynów przypisanych oskarżonemu.</p> <p>Wprawdzie zbiorcze przywołanie wszystkich dowodów, na których oparł się Sąd meriti ustalając stan faktyczny, jest pewnym mankamentem, tym niemniej nie jest to uchybienie, które w jakikolwiek sposób wpływałoby na treść orzeczenia, czy uniemożliwiało lub nawet utrudniało kontrolę instancyjną. Szczegółowo bowiem zostało wyjaśnione dlaczego dano wiarę dowodom stanowiącym podstawę ustaleń faktycznych, a odmówiono wiarygodności dowodom przeciwnym, w tym wyjaśnieniom oskarżonych.</p> <p>Na marginesie trzeba też zauważyć, iż wprowadzenie przez ustawodawcę do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 ()">Kodeksu postępowania karnego</a> przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 455 a)">art. 455a k.p.k.</a> wydaje się przesądzać o tym, że uzasadnienie wyroku nie ma decydującego znaczenia, czy możliwa jest kontrola instancyjna zapadłego orzeczenia. Kontrola taka zawsze jest możliwa, bo sąd odwoławczy ma dostęp do dowodów przeprowadzonych przez sąd I instancji. Kontrola instancyjna nie polega wyłącznie na analizie uzasadnienia wyroku, ale na analizie czynności procesowych dokonywanych przez sąd i treści przeprowadzonych dowodów w kontekście stawianych orzeczeniu zarzutów.</p> <p>Nie ma również racji obrońca stawiając zarzut obrazy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. <br/>410 k.p.k.</a> Z naruszeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 k.p.k.</a> mamy do czynienia jedynie wówczas, gdy sąd opiera swoje orzeczenie na materiale nieujawnionym na rozprawie głównej, bądź tylko na części materiału ujawnionego i jego rozstrzygnięcie nie jest wynikiem analizy całokształtu ujawnionych okoliczności. Natomiast dokonanie oceny dowodów i oparcie się na określonych z nich, przy jednoczesnym odmówieniu wiary dowodom przeciwnym nie stanowi naruszenia dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 k.p.k.</a> (tak m.in. postan. SN z 16 stycznia 2018r., sygn.. akt V KK 491/17. Nie stanowi naruszenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 k.p.k.</a> dokonanie oceny materiału dowodowego przeprowadzonego lub ujawnionego na rozprawie w sposób odmienny od subiektywnych oczekiwań stron procesowych. Do takiego naruszenia doszłoby tylko wtedy, gdyby sąd <br/>I instancji wydając wyrok oparł się jedynie na części materiału dowodowego bądź ustalenia poczyniłby na podstawie dowodów, które nie zostały przeprowadzone na rozprawie głównej. Jednakże przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 k.p.k.</a> nie można rozumieć w ten sposób, że każdy <br/>z przeprowadzonych dowodów ma stanowić podstawę ustaleń faktycznych. Nie można zarzucać, że niektóre dowody nie stanowiły podstawy ustaleń faktycznych jeśli sąd je rozważył i odrzucił na płaszczyźnie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a> jako niewiarygodne. W niniejszej sprawie Sąd meriti ocenił całość materiału dowodowego. Odniósł się do wszystkich zgromadzonych dowodów. Wyraźnie wskazał dlaczego oparł się na określonych dowodach dając im wiarę, <br/>a nie oparł się na innych, gdyż odmówi im waloru wiarygodności.</p> <p>Nie doszło również do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 366)">art. 366 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 167)">art. 167 k.p.k.</a> w sprawie zostały bowiem wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności. Na marginesie trzeba zauważyć, ze na końcowym etapie postepowania Sąd dopuścił jeszcze dowód z uzupełniającej opinii biegłego z zakresu finansów. Co więcej została wezwana na rozprawę w dniu 15 listopada 2017r. <br/>i odpowiadała na pytania m.in. obrońcy oskarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span>.</p> <p>Żadna ze stron nie widziała przed zamknięciem przewodu sądowego potrzeby wyjaśniania okoliczności w zakresie szerszym niż zostało to uczynione.</p> <p>Prawidłowo zebrany i oceniony materiał faktyczny stał się podstawą w pełni prawidłowych ustaleń faktycznych.</p> <p>Zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych sformułowane w apelacjach obrońców oskarżonych <span class="anon-block">M. M. (1)</span>, <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span> nie są zasadne. Zarzut, <br/>o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 3)">art. 438 pkt 3 k.p.k.</a> może zostać uznany za trafnie podniesiony, wtedy <br/>i tylko wtedy, gdy skarżący wykaże, że w istocie popełniony błąd wynika bądź to z niepełności postępowania dowodowego, bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Błąd ten determinuje natomiast nieznajomość określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>), zlekceważenie niektórych dowodów, danie wiary dowodom nieprzekonywającym, bezpodstawne pominięcie określonych twierdzeń dowodowych, bądź oparcie się na faktach w istocie nieudowodnionych. Z takimi sytuacjami nie mieliśmy do czynienia na kanwie niniejszej sprawy. Skarżący, nie wykazali nieprawidłowości w rozumowaniu sądu w zakresie istotnych ustaleń. Zarzut ten nie może się natomiast sprowadzać tylko do zakwestionowania stanowiska sądu czy do polemiki z jego ustaleniami. Jak wielokrotnie podnoszono <br/>w orzecznictwie możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu odmiennego poglądu nie wystarcza, by dokonanie ich uznać za istotny błąd ustaleń, jeśli nie wykaże się przy tym, iż rozumowanie przeprowadzone przez sąd orzekający sprzeczne jest z zasadami logiki lub doświadczenia życiowego (tak m.in. wyrok SA w Krakowie z dnia 9 marca 2016r., II AKa 271/15, wyrok SA w Lublinie z dnia 4 lutego 2016r., II AKa 2/16, wyrok SA we Wrocławiu <br/>z dnia 9 marca 2016r., II AKa 41/16).</p> <p>Sąd I instancji słusznie uznał, że <span class="anon-block">M. M. (1)</span> dopuścił się popełnienia <br/>21 przestępstw oszustwa opisanych w pkt III, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X, XI, XIII, XIV, XV, XVI, XVII, XVIII, XIX, XX, XXI, XXII, XXIII i XXIV aktu oskarżenia. Wprawdzie zgodzić należy się ze skarżącym, iż kontrahent dwustronnej transakcji nie ma obowiązku uprzedzać <br/>o złej sytuacji materialnej swej firmy, tym niemniej nie na tu należy upatrywać klasycznego „wprowadzenia w błąd”, a jakim mowa wart. 286 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (§ 1)">§1 k.k.</a> Z takim „wprowadzeniem w błąd” mamy bowiem do czynienia, gdy sprawca nie zamierza zrealizować swego obowiązku zapłaty w chwili składania zamówienia, czy to w całości, czy nawet częściowo, a z takimi właśnie przypadkami mamy do czynienia na kanwie niniejszej sprawy. Przy ustalaniu zamiaru sprawcy oszustwa, nieprzyznającego się do popełnienia czynu, należy brać pod uwagę okoliczności, na podstawie których można byłoby wyprowadzić wnioski dotyczące realności wypełnienia obietnic złożonych przez sprawcę (zobowiązań) osobie rozporządzającej mieniem, a w szczególności: jego możliwości finansowych, skalę zobowiązań, czy długotrwałe trudności w wykonywaniu bieżących zobowiązań. Znamiennym jest, że <span class="anon-block">M. M. (1)</span> bądź w ogóle nie płacił za dostarczane towary, bądź za zlecane usługi, bądź też płacił za pierwsze faktury, a później zaprzestawał płatności. Co więcej, jak wynika <br/>z opinii biegłego sytuacja jego <span class="anon-block"> firmy (...)</span> stale się pogarszała, a od grudnia 2000 r. firma utraciła płynność finansową. Mimo to nadal zamawiał dostawy towarów i usług, za które „konsekwentnie” nie płacił. Istotne znaczenie ma również dla oceny zamiaru sprawcy fakt, iż z zeznań świadków, jak np. <span class="anon-block">J. N.</span>, <span class="anon-block">R. P.</span>, <span class="anon-block">J. R.</span>, <span class="anon-block">E. K. (1)</span>, <span class="anon-block">M. M. (2)</span>, <span class="anon-block">W. R.</span>, <span class="anon-block">J. K. (1)</span>, <span class="anon-block">T. K.</span>, <span class="anon-block">A. R.</span>, <span class="anon-block">W. H.</span>, <span class="anon-block">E. K. (2)</span>, <span class="anon-block">M. L.</span>, <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">W. M.</span>, <span class="anon-block">J. T.</span>, <span class="anon-block">J. C.</span>, <span class="anon-block">A. O.</span>, <span class="anon-block">P. K.</span> jasno wynika, że częstokroć osobiście zapewniał ich, iż płatności wkrótce nastąpią, podając ich kolejne terminy, których nie dotrzymywał. Miało to miejsce nawet wówczas, gdy posiadał środki finansowe. W tej sytuacji w pełni zasadnie Sąd meriti przyjął, iż doszło do wyczerpania znamion przestępstw oszustwa. Nie sposób tylko zgodzić się z Sądem I instancji, iż <br/>w odniesieniu do czynów opisanych w pkt XX i XXIV, a popełnionych na szkodę <span class="anon-block">M. L.</span> i <span class="anon-block">K. K.</span> mamy do czynienia z wypadkami mniejszej wagi. Rację ma tutaj prokurator (chociaż zastrzeżenia może budzić sposób sformułowania zarzutu), iż wartość mienia, która jakby to wynikało z pisemnych motywów, odegrała kluczową rolę, absolutnie nie pozwala na wyciagnięcie takich wniosków. W pierwszym przypadku doszło bowiem do wyłudzenia kwoty 7 862, 29 zł, a w drugim kwoty 1804,38 zł. Nie sposób uznać, iż z uwagi na takie kwoty mamy do czynienia z wypadkami mniejszej wagi, tym bardziej, że <br/>w odniesieniu do znacznie niższych kwot przyjęto typ podstawowy przestępstwa (przykładem czyn opisany w pkt IV). Okoliczności przedmiotowe i podmiotowe, które muszą być brane pod uwagę przy ocenie, czy mamy do czynienia z wypadkiem mniejszej wagi jednoznacznie wskazują, iż taka sytuacja tu nie zachodziła dlatego też konieczna stała się korekta orzeczenia w tym zakresie poprzez wyeliminowanie zapisów „stanowi wypadek mniejszej wagi”, a tym samym przyjęcie, że oskarżony wyczerpał swym zachowaniem znamiona występków z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> i wyeliminowanie zapisów o wymierzeniu na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 3)">art. 286 §3</a> kary 4 miesięcy pozbawienia wolności i kary 2 miesięcy pozbawienia wolności oraz uznanie, że występki te wchodzą w skład ciągu przestępstw opisanych w pkt 5.</p> <p>Podobnie właściwie uznano skarżonego <span class="anon-block">M. M. (1)</span> za winnego tego, że w okresie od dnia 23 grudnia 1999 r. do 12 czerwca 2002 r. w <span class="anon-block">B.</span> będąc zobowiązany jako prezes Zarządu <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> w <span class="anon-block">B.</span> do zajmowania się sprawami majątkowymi <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> przez niedopełnienie ciążącego na nim obowiązku i nadużycie udzielonych mu uprawnień oraz działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził do przedłożenia faktur zawyżających wartości wykonywanych robót budowlanych dotyczących inwestycji <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> realizowanych przez należące do niego <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo (...)</span> <span class="anon-block">M. M. (1)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> będące generalnym wykonawcą robót budowlanych dotyczących inwestycji <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>, przez co spowodował szkodę majątkową w mieniu P.R. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> <br/>w wielkich rozmiarach w wysokości 1.987.075,36 zł. Wbrew twierdzeniom apelującego zostało ustalone w sprawie, że <span class="anon-block">M. M. (1)</span> w <span class="anon-block"> spółce (...)</span> pełnił funkcję wiceprezesa, prezesem była bowiem <span class="anon-block">K. J.</span>. Niewątpliwie z racji pełnionej funkcji ciążył na nim obowiązek zajmowania się sprawami majątkowymi tej spółki. Oskarżony jednocześnie był właścicielem <span class="anon-block"> firmy (...)</span>, która wykonywała praca na rzecz P.R. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span>. Na podstawie zgormadzonego materiału dowodowego, Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że oskarżony <span class="anon-block">M.</span> dopuścił do tego, iż zawyżano wartość prac budowlanych, zawyżano kosztorysy, co ostatecznie doprowadziło do szkody majątkowej w <span class="anon-block"> mieniu spółki (...)</span> w wielkich rozmiarach w wysokości 1.987.075,36 zł. Wynika to zarówno z opinii biegłych, jak też z zeznań <span class="anon-block">J. K. (2)</span>, czy <span class="anon-block">B. H.</span>, którym to dowodom dano wiarę, w sposób należyty motywując stanowisko w tym zakresie. W tej sytuacji twierdzenia obrońcy podnoszone w apelacji stanowią tylko gołosłowna polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu. Takie zachowanie oskarżonego w pełni wyczerpało znamiona przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 1;art. 296 § 2;art. 296 § 3)">art. 296 § 1, 2 i 3 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 k.k.</a>, tak jak przyjął to Sąd I instancji.</p> <p>Odnosząc się wreszcie do kwestii związanych z przypisaniem oskarżonemu <span class="anon-block">M. M. (1)</span> przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. <br/>12 k.k.</a> polegającego na tym, że w okresie od 18 stycznia 2001 roku do 20 kwietnia 2001 roku w <span class="anon-block">B.</span> i <span class="anon-block">K.</span>, jako kredytobiorca oraz w celu osiągnięcia korzyści majątkowej wprowadził w błąd przedstawicieli Banku <span class="anon-block">(...)</span>S.A. Oddziału w <span class="anon-block">B.</span>, <span class="anon-block"> Oddziału (...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> oraz zarządu Banku <span class="anon-block">(...)</span> S.A. w <span class="anon-block">W.</span>, poprzez zapewnienie co do faktu wpłacenia przez siebie na rzecz P.R. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span>, tytułem objęcia udziałów w w/w Spółce kwoty 2.000.000 złotych, a ponadto przedkładając w tym celu szereg potwierdzających nieprawdą dokumentów, a w tym: oświadczenie o pokryciu udziałów wkładem pieniężnym z dnia 18.01.2001 r., aktualny wyciąg z rejestru sądowego Sądu Rejonowego w Katowicach z dnia 6.03.2001 r., która to okoliczność była warunkiem podpisanej w dniu 20 kwietnia 2001 roku umowy kredytowej w przedmiocie 10.000.000 zł, przy czym zabezpieczeniem w/w umowy był zastaw na udziałach <span class="anon-block">M. M. (1)</span> <br/>o wartości 2.000.000 zł, a którego to kredytu P.R. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> następnie nie spłaciła, przez co doprowadził on do niekorzystnego rozporządzenia mieniem <span class="anon-block">(...)</span> S.A. <br/>o wartości 10 milionów złotych, stwierdzić należy, iż także w tym przypadku zarówno ustalenia faktyczne, jak i przyjęta kwalifikacja prawna są w pełni prawidłowe.</p> <p>Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii związanej z przedłożeniem bankowi poświadczających nieprawdę dokumentów, to jest oświadczenia o pokryciu udziałów wkładem pieniężnym z dnia 18.01.2001 r. oraz aktualnego wyciągu z rejestru sądowego Sądu Rejonowego w Katowicach z dnia 6.03.2001 r. Sąd meriti prawidłowo ustalił (wbrew twierdzeniom obrońcy oskarżonego), iż dokumenty te potwierdzały nieprawdę. Podstawowym problem jest tu kwestia pokrycia swych udziałów w <span class="anon-block"> spółce (...)</span> przez oskarżonego <span class="anon-block">M.</span>. Obrona skupia się na dopuszczalności „konwersji”. Udziały bowiem tylko w części zostały opłacone w gotówce, a pozostała cześć miała być pokryta kompensatą z faktur <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">(...)</span>. Rzecz jednak w tym, że jak właściwie zostało to wykazane konwersja była nieprawidłowa tak formalnie, jak i materialnie. Oskarżony bowiem, wbrew wszelkim procedurom, wydał polecenie służbowe w formie notatki, skierowane do służ księgowych, ale co najistotniejsze obie faktury zostały wystawione z naruszeniem przepisów, zbieżne również pozostają zakresy robót wynikające <br/>z tych faktur. Nie sposób w tej sytuacji zakwestionować toku rozumowania Sądu I instancji, iż te działania oskarżonego, który jak wynika z opinii biegłego nie miał już wówczas wystarczających środków finansowych na pokrycie w formie pieniężnej wkładów w <span class="anon-block"> spółce (...)</span>, miały na celu wyłudzenie kredytu. Nie zostałby on bowiem udzielony bez tychże dokumentów. Z treści wyjaśnień oskarżonego <span class="anon-block">M.</span> jasno wynika, że <span class="anon-block">M. M. (1)</span> wręcz „desperacko” dążył do uzyskania kredytu. Bez niego bowiem upadłaby <span class="anon-block"> firma (...)</span>. Jak była już mowa powyżej w odniesieniu do innych przestępstw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 §1 k.k.</a> przypisanych <span class="anon-block">M. M. (1)</span> tak również w tym przypadku zamiar sprawcy wynika z całokształtu okoliczności. Zaliczyć do nich należy oprócz już wyżej wspomnianych, także to, iż pomimo udzielenia kredytu inwestycji nie zrealizowano, prace były wykonywane niezgodnie z projektem, dokumentacja nie odzwierciedlała faktycznego zaawansowania robót, składano faktury bez kosztorysów, częstokroć brak było protokołu odbioru robót.</p> <p>W tej sytuacji Sąd meriti w pełni właściwie uznał, że oskarżony wyczerpał swym zachowaniem znamiona występku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 294;art. 294 § 1)">art. 294 § 1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286 § 1 k.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art 12 k.k.</a> </p> <p>Kary wymierzone oskarżonemu <span class="anon-block">M. M. (1)</span> za poszczególne czyny, jak też kary łączne nie noszą absolutnie cech surowości. Przy ich wymiarze Sąd meriti wziął pod uwagę wszystkie okoliczności tak obciążające, jak i łagodzące nadając im właściwą wagę. Zgodzić należy się również ze stanowiskiem, że tylko kara bezwzględna pozbawienia wolności w sposób należyty spełni swe funkcje. Słusznie podkreślono, że przemawia za tym zarówno wysokość wyrządzonej szkody, długi okres działania sprawcy, jak też niskie pobudki (chęć osiągnięcia korzyści majątkowej). Dodatkowo należy również podkreślić, że wprawdzie występki przypisane <span class="anon-block">M. M. (1)</span> zostały popełnione stosunkowo dawno, ale</p> <p>jego zachowanie po ich dokonaniu również nie przemawia za warunkowym zawieszeniem wykonania kary. Oskarżony bowiem wielokrotnie wchodził w konflikt z prawem, a co charakterystyczne, nakładane kary grzywny częstokroć były przez niego uiszczane dopiero po ich zamianie na zastępcze kary pozbawienia wolności.</p> <p>Nie sposób zgodzić się również z apelacją obrońcy oskarżonej <span class="anon-block">K. J.</span>. W jej przypadku Sąd meriti również dokonał zgromadzenia pełnego materiału dowodowego i ocenił go w sposób w pełni odpowiadający dyspozycją <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, co doprowadziło do prawidłowych ustaleń faktycznych. Uwagi poczynione w tym zakresie powyżej mają tu również pełne odniesienie. <span class="anon-block">K. J.</span> sama przyznała, iż mimo zastrzeżeń do faktury sama zdecydowała o jej zatwierdzeniu. Rzecz o tyle charakterystyczne, że jako prezes firmy miała od tego odpowiednie służby (księgowość). Mimo to sama decyduje o zatwierdzeniu. Pozostały zgromadzony materiał dowodowy bezsprzecznie wykazał nieprawidłowość tego dokumentu. W pełni należy zgodzić się ze stanowiskiem zawartym w pisemnych motywach orzeczenia, iż skoro oskarżona podjęła taką decyzję (osobiście zatwierdzając fakturę) to tym samym wzięła na siebie pełną odpowiedzialność z tytułu niedopełnienia obowiązku dbania <br/>o <span class="anon-block"> mienie spółki (...)</span>. Wyczerpała zatem swym zachowaniem znamiona występku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 296;art. 296 § 1)">art. 296 §1 k.k.</a>, albowiem powstała szkoda była szkodą znaczną, a nie szkodą w wielkich rozmiarach. Z uwagi na fakt, iż czyn miał miejsce w grudniu 2000 r. właściwie postępowanie zostało umorzone w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. 17 §1 pkt 6 k.p.k.</a> </p> <p>W sposób zbliżony przedstawia się sytuacja odnośnie czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a>, o który umorzono postepowanie wobec oskarżonych <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span>. Jak się wydaje obrońcy nie mają tu racji podnosząc zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. I znów przywołać należy argumentację zawartą powyżej odnośnie zgromadzenia materiału dowodowego, jego oceny oraz dokonanych ustaleń. W tym przypadku jednak umorzenie postepowania z uwagi na przedawnienie nie było zasadne. Odnośnie <span class="anon-block">K. J.</span> Sąd meriti dostrzegł już swoje uchybienie na etapie pisania uzasadnienia, co znalazło odzwierciedlenie na jego 32 stronie. Zmiany do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 102)">art. 102 k.k.</a> weszły bowiem w życie 2 marca 2016r., a więc zanim upłynął okres przedawnienia. Umorzono bowiem oskarżonym postępowanie o przestępstwo, które mieli popełnić od 18 stycznia 2001r. do 20 kwietnia 2001r. - tak wynika z treści wyroku. W uzasadnieniu Sąd ustala jednak, że ostatnie działanie <span class="anon-block">K. J.</span> podjęła 6 marca 2001r. Okoliczności te winny zostać na nowo precyzyjnie ustalone przez Sąd I instancji.</p> <p>Nie przesądzając oczywiście na obecnym etapie kwestii zawinienia wydaje się, jak już zresztą była mowa powyżej, iż ustalenia Sądu Okręgowego, a także ocena dowodów są właściwe. Po części sami oskarżeni, to jest <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span> potwierdzają niektóre okoliczności. <span class="anon-block">K. J.</span> przyznała bowiem, że osobiście zatwierdziła fakturę, mimo że budziła jej wątpliwości. Co więcej „konwersja” udziałów odbyła się z naruszeniem warunków formalnych (tylko na podstawie polecenia w formie notatki udzielonego przez <span class="anon-block">M. M. (1)</span>). <span class="anon-block">B. M.</span> natomiast, jak już była o tym mowa przyznał, iż oskarżony <span class="anon-block">M.</span> „desperacko” dążył do uzyskania kredytu. Winno to więc wzmóc jego czujność. Tak się nie stało i potwierdził on na dokumencie skierowanym do banku, iż <span class="anon-block">M. M. (1)</span> pokrył w całości gotówką swoje udziały w <span class="anon-block"> firmie (...)</span>.</p> <p>Z uwagi na fakt, iż Sąd Okręgowy dokonał ustaleń, zgodnie z którymi oskarżeni <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span> nie mieli świadomości, iż <span class="anon-block">M. M. (1)</span> działał w celu wyłudzenia kredytu, a tym samym przypisać im można tylko występek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297 §1 k.k.</a> zmieniła się właściwość rzeczowa sądu. Dlatego też uchylając zaskarżone orzeczenie w tym zakresie sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytomiu, jako właściwemu miejscowo.</p> <p>Sąd ten ponownie rozpoznając sprawę, przeprowadzi postepowanie w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne dla ustalenia winy bądź też niewinności oskarżonych <span class="anon-block">K. J.</span> i <span class="anon-block">B. M.</span>, co do czynu polegającego na tym, iż mieli oni w okresie od <br/>18 stycznia 2001 roku do 20 kwietnia 2001 roku w <span class="anon-block">B.</span> i <span class="anon-block">K.</span> pełniąc odpowiednio – <span class="anon-block">K. J.</span> funkcję Prezesa Zarządu, a <span class="anon-block">B. M.</span> prokurenta <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span> oraz działając wspólnie<br/>i w porozumieniu z <span class="anon-block">M. M. (1)</span> – Wiceprezesem Zarządu, reprezentując <br/>P.R. <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">B.</span>, jako kredytobiorcę w celu uzyskania kredytu z Banku <span class="anon-block">(...)</span>. S.A. Oddziału w <span class="anon-block">B.</span>, <span class="anon-block"> Oddziału (...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> oraz zarządu Banku <span class="anon-block">(...)</span> S.A. w <span class="anon-block">W.</span> przedstawić nierzetelne i poświadczające nieprawdę dokumenty, potwierdzające fakt wpłacenia przez <span class="anon-block">M. M. (1)</span> na rzecz <br/>P.R. <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span>, tytułem objęcia udziałów w w/w Spółce, kwoty 2.000.000 złotych zgodnie z umową Spółki, a ponadto przedłożyć w tym celu szereg potwierdzających nieprawdą dokumentów, a w tym: oświadczenia o pokryciu udziałów wkładem pieniężnym <br/>z dnia 18.01.2001 r., aktualny wyciąg z rejestru sądowego Sądu Rejonowego w Katowicach <br/>z dnia 6.03.2001 r., a która to okoliczność była warunkiem udzielenia kredytu i podpisanej <br/>w dniu 20 kwietnia 2001 roku umowy kredytowej na kwotę 10.000.000 zł.</p> <p>W odniesieniu do oskarżonego <span class="anon-block">M.</span> szczególnie należy zwrócić uwagę na kwestię związaną z treścią zarzutu. Mianowicie miał bowiem czynu dopuścić się działając wspólnie <br/>i w porozumieniu z innymi osobami. Przy takim ujęciu problemu rzeczywiście można by przyjąć, iż jego czyn zakończył się w dacie, która zresztą będzie wymagała odrębnego szczegółowego ustalenia, odnoszącej się również do pozostałych sprawców. Nie można jednak zapominać o indywidualizacji zachowań. Nie ulega bowiem wątpliwości, że ostatnie działanie osobiście podjęte przez <span class="anon-block">B. M.</span> to podpisanie oświadczenia w dniu <br/>18 stycznia 2001r.</p> <p>Wreszcie Sąd I instancji winien również w dokonać analizy sprawy pod kątem, czy oskarżeni nie działali w błędzie co do okoliczności stanowiących znamię czynu zabronionego, a jeśli tak to czy błąd ten był usprawiedliwiony. Nie sposób bowiem tracić z pola widzenia, że przy tak dużej firmie, jaką była <span class="anon-block"> spółka (...)</span> dysponowała ona odpowiednimi działami, które takie wnioski, jak ten będący przedmiotem niniejszej sprawy opiniowały.</p> <p>SSA Wiesław Kosowski SSA Mirosław Ziaja SO del. Wojciech Paluch</p> </div>