I Ca 428/18

<p>Sygn. akt I Ca 428/18</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 21 listopada 2018 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący SSO Barbara Bojakowska</p> <p>Sędziowie SSO Joanna Składowska</p> <p> SSO Antoni Smus</p> <p>Protokolant sekretarz sądowy Elwira Kosieniak</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 roku w Sieradzu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">J. P.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">E. P.</span> </p> <p>przy udziale interwenienta ubocznego Gminy <span class="anon-block">Z.</span> </p> <p>o opróżnienie lokalu mieszkalnego</p> <p>na skutek apelacji interwenienta ubocznego</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli</p> <p>z dnia 5 września 2018 roku, sygnatura akt I C 710/18</p> <p>1.  oddala apelację;</p> <p>2.  zasądza od interwenienta ubocznego Gminy <span class="anon-block">Z.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">J. P.</span> 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt Ca 428/18</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 września 2018 r., wydanym w sprawie sygn. akt I C 710/18, Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli nakazał pozwanej <span class="anon-block">E. P.</span> opróżnienie, opuszczenie i wydanie powodowi <span class="anon-block">J. P.</span> budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości gruntowej w miejscowości <span class="anon-block"> (...)</span> gmina <span class="anon-block">Z.</span> objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>, wyznaczając termin spełnienia świadczenia w ciągu sześciu miesięcy od uprawomocnienia się wyroku (pkt 1), przyznając pozwanej prawo do lokalu socjalnego (pkt 2) i wstrzymując wykonanie punktu 1 wyroku do czasu przedstawienia pozwanej przez Gminę <span class="anon-block">Z.</span> oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Rozstrzygnięcie zapadło przy następujących ustaleniach i wnioskach: </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Powód jest właścicielem nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości <span class="anon-block"> (...)</span>, objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą (...)</span>. Nieruchomość tą powód otrzymał darowizną od rodziców w 1992 r.</strong> </p> <p>Na nieruchomości tej posadowiony jest dom mieszkalny, w którym powód zamieszkiwał z pozwaną <span class="anon-block">E. P.</span> w okresie małżeństwa stron trwającego od 14 października 1989 r. do 15 maja 2013 r. Małżeństwo to zostało rozwiązane przez rozwód. W wyroku rozwodowym zasądzone zostały alimenty od powoda na rzecz pozwanej w wysokości po 400 złotych miesięcznie.</p> <p>Powód od 7 lat na stałe mieszka za granicą. Obecnie zamierza jednak wrócić do kraju i zamieszkać na ww. nieruchomości. Pozwana za zgodą powoda pozostała na nieruchomości, korzystając z całego budynku mieszkalnego, nie uiszczając z tego tytułu jakichkolwiek kwot.</p> <p>Pozwana od urodzenia cierpi na postępującą dystrofię mięśni, która prowadzi do zaniku mięśni. Obecnie stan zdrowia pozwanej pogorszył się na tyle, że pozwana nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować i wymaga pomocy w wykonywaniu codziennych czynności. Pozwanej udzielają pomocy siostra <span class="anon-block">M. N.</span> i siostrzenica <span class="anon-block">K. J.</span>. Po mieszkaniu pozwana porusza się za pomocą balkoniku, zaś poza domem korzysta ze specjalnego wózka inwalidzkiego zasilanego akumulatorowo. Oprócz alimentów od powoda, pozwana otrzymuje świadczenie rentowe i dodatek pielęgnacyjny w łącznej wysokości 1 093,96 złotych miesięcznie.</p> <p>Jak zauważył Sąd Rejonowy, żądanie eksmisji znajduje swoją podstawę w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 k.c.</a> Pozwana nie ma samodzielnego tytułu prawnego do zajmowania lokalu, który stanowi wyłączną własność powoda. W trakcie małżeństwa stron prawa pozwanej w zakresie korzystania z budynku mieszkalnego zajmowanego wówczas przez oboje byłych małżonków, były chronione <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 28(1))">art. 28^{<!-- -->1} k.r.o.</a> Po rozwodzie pozwana korzystała z niego jedynie na podstawie stosunku prawnego zbliżonego swym charakterem do umowy użyczenia. Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 365(1))">art. 365^{<!-- -->1} k.c.</a>, zobowiązanie bezterminowe o charakterze ciągłym wygasa po wypowiedzeniu przez dłużnika lub wierzyciela z zachowaniem terminów umownych, ustawowych lub zwyczajowych, a w razie braku takich terminów niezwłocznie po wypowiedzeniu. Bez wątpienia powód, występując przeciwko pozwanej z żądaniem eksmisji złożył jej jednocześnie oświadczenie woli obejmujące wypowiedzenie umowy użyczenia. Wypowiedzenie stało się skuteczne w chwili odebrania przez pozwaną odpisu pozwu w niniejszej sprawie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 61;art. 61 § 1)">art. 61 § 1 k.c.</a>).</p> <p>Sąd pierwszej instancji przyznał pozwanej prawo do lokalu socjalnego na podstawie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010710733" title="Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 733 (art. 14)">art. 14 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego</a>, uwzględniając dotychczasowy sposób korzystania przez pozwaną z lokalu oraz jej szczególną sytuację materialną i rodzinną. Sąd rozważył w tym względzie zastrzeżenia zgłoszone przez pełnomocnika interwenienta ubocznego Gminy <span class="anon-block">Z.</span>, że obowiązek dostarczenia lokalu socjalnego stanowi znaczne obciążenie ze względu na ograniczone zasoby mieszkaniowe. Okoliczność ta nie może zdaniem Sądu Rejonowego być bezwzględnym priorytetem, zwłaszcza przy ocenie interesów interweniującej w procesie Gminy w zestawieniu z interesem słabszej pod każdym społecznym względem pozwanej.</p> <p> <strong> <!-- -->Interwenient uboczny Gmina <span class="anon-block">Z.</span> wniosła apelację od wyroku </strong>Sądu Rejonowego, zaskarżając orzeczenie <strong> <!-- -->w części, tj. w zakresie </strong>pkt. 1, 2 i 3 i podnosząc następujące zarzuty:</p> <p>1.  sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału poprzez błędne przyjęcie, że spełnione są przesłanki do przyznania pozwanej prawa do lokalu socjalnego i eksmitowania jej z dotychczasowego miejsca zamieszkania, w sytuacji gdy nie orzeczono jeszcze o podziale majątku wspólnego małżonków;</p> <p>2.  naruszenie prawa materialnego - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010710733" title="Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 733 (art. 14)">art. 14 ustawy o ochronie praw lokatorów</a>, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a> poprzez dokonanie jego błędnej wykładni i ustalenie, iż spełnione zostały przesłanki do przyznania pozwanej lokalu socjalnego w sytuacji, gdy żadna z przesłanek nie została spełniona;</p> <p>3.  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 42;art. 43;art. 45)">art. 42, 43 i 45 k.r.o.</a>, odpowiednio stosowanych przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1036)">art. 1036 i nast. k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">art. 46 k.r.o.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 195)">art. 195 i nast. k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">46 k.r.o</a> poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i w konsekwencji orzeczenie o eksmisji jeszcze przed rozstrzygnięciem o sposobie podziału majątku wspólnego.</p> <p>W oparciu o wskazane zarzuty, skarżąca wniosła <strong> <!-- -->o </strong>zmianę rozstrzygnięcia poprzez oddalenie powództwa oraz poprzez rozliczenie kosztów procesu stosownie do wyniku sprawy zweryfikowanego w toku instancji oraz o zasądzenie od powoda na rzecz interwenienta ubocznego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych, w postępowaniu przed Sądem w pierwszej i drugiej instancji.</p> <p>Powód i pozwana domagali się oddalenia apelacji na koszt skarżącej.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.</p> <p>Na wstępie należy wskazać, iż zarzucając sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału, skarżąca w zasadzie nie zakwestionowała dokonanych przez Sąd pierwszej instancji ustaleń faktycznych. Ustalenia te znajdują swoją podstawę w przeprowadzonych dowodach, przy braku dowodów przeciwnych, a krytyka orzeczenia zawarta w apelacji nie dotyczy ocen przeprowadzonych dowodów pod kątem zasad logiki i doświadczenia życiowego, lecz wyciągniętych z ustalonych faktów wniosków w zakresie spełnienia przesłanek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 222;art. 222 § 1)">art. 222 § 1 k.c.</a>, co należy rozpatrywać w kontekście prawidłowości zastosowania prawa materialnego.</p> <p>Co do zaś zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 42;art. 43;art. 45)">art. 42, 43 i 45 k.r.o.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1036)">art. 1036 i nast. k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">art. 46 k.r.o.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 195)">art. 195 i nast. k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a>, podnieść trzeba, iż nieruchomość, której opuszczenia i opróżnienia przez pozwaną domagał się powód stanowiła i stanowi jego majątek osobisty, a zatem nie jest składnikiem majątku wspólnego byłych małżonków. Z tego też względu nie jest możliwe, jak twierdzi skarżąca, aby w postępowaniu o podział majątku wspólnego stron nieruchomość przypadła pozwanej. Przedmiotem podziału mogą być wyłącznie składniki majątku wspólnego. W toku właściwego postępowania pozwana może domagać się jedynie zwrotu ewentualnych nakładów poczynionych na tę nieruchomość ze wspólnego majątku, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 §1 k.r.o.</a> Innymi słowy, nie ma podstaw prawnych do uzyskania przez pozwaną - wbrew woli powoda - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a> do nieruchomości, a prawa obligacyjne, jak ustalił Sad pierwszej instancji, nie istnieją.</p> <p>Nie sposób zgodzić się również ze skarżącą, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki przyznania pozwanej prawa do lokalu socjalnego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 14;art. 14 ust. 3)">art. 14 ust. 3</a> z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>. Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy, zgodnie ze wskazanym przepisem, należało w tym zakresie wziąć pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez pozwaną z lokalu oraz jej szczególną sytuację materialną i rodzinną. Pozwana osiąga bardzo niewielkie dochody, a jest osobą żyjącą w jednoosobowym gospodarstwie domowym. Co najistotniejsze, jest nie tylko całkowicie niezdolna do pracy, ale wymaga stałej pomocy osób drugich. Z uwagi na charakter schorzeń, na które cierpi, jej stan zdrowia będzie się systematycznie pogarszał. Pozwana mieszkała w domu powoda od wielu lat, nie posiada żadnego majątku i nie ma możliwości zamieszkania w innym lokalu. Nie może budzić wątpliwości, biorąc pod uwagę zwiększone potrzeby pozwanej związane z chorobą, że skromne dochody, jakimi dysponuje nie pozwalają na wynajęcie mieszkania na wolnym rynku.</p> <p>Mając na uwadze przedstawione okoliczności, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną.</p> <p>O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3;art. 98 § 107;art. 98 § 107 zd. 2)">art. 98 § 1 i 3 oraz 107 zdanie drugie</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 § 1 k.p.c.</a>, zasądzając od skarżącej na rzecz powoda zwrot wynagrodzenia pełnomocnika wg stawki określonej zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800 ze zm.).</p> </div>