III U 497/18
Суди загальної юрисдикції2018-11-21
Номер справи
III U 497/18
Дата рішення
2018-11-21
Тип
SENTENCE
Судді
Danuta Poniatowska (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>Sygn. akt III U 497/18</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 21 listopada 2018r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="185"/>
<col width="440"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSO Danuta Poniatowska</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->stażysta Sylwia Zarzecka Balcer</strong>
</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2018r. w Suwałkach</p>
<p>sprawy<strong>
<!-- --> <span class="anon-block">J. S.</span> </strong>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>
</p>
<p>o prawo do emerytury</p>
<p>w związku z odwołaniem <span class="anon-block">J. S.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>
</p>
<p>z dnia 3 września 2018 r. znak <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje <span class="anon-block">J. S.</span> prawo do emerytury od 27 sierpnia 2018 roku; </em>
</strong>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">O.</span> na rzecz <span class="anon-block">J. S.</span> 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. </em>
</strong>
</p>
<p>Sygn. akt III U 497/18</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z 3.09.2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>, powołując się na przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz.1270), ustawy z dnia 16.11.2016 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 38) i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820030019" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - Dz. U. z 1982 r. Nr 3, poz. 19 ()">ustawy z dnia 26.01.1982 r. Karta Nauczyciela</a> (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 967), odmówił <span class="anon-block">J. S.</span> prawa do emerytury, ponieważ jej staż pracy na dzień 31.12.2008 r. wynosi ogółem 29 lat 11 miesięcy i 7 dni, zamiast wymaganych 30 lat.</p>
<p>W odwołaniu <span class="anon-block">J. S.</span> domagała się zmiany zaskarżonej decyzji i przyznania prawa do emerytury. W tym zakresie powołała się między innymi na zeznania świadków, którzy potwierdzili jej pracę w gospodarstwie rolnym rodziców.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i podtrzymał podstawy skarżonej decyzji.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">J. S.</span> (<span class="anon-block">ur. (...)</span>) w dniu 27.08.2018 r. wystąpiła z wnioskiem o emeryturę, powołując się na Kartę Nauczyciela.</p>
<p>Na dzień 31.12.2008 r. organ rentowy uwzględnił 29 lat 11 miesięcy i 7 dni okresów składkowych, uzupełniających i nieskładkowych. Do okresów pracy w szczególnym charakterze - nauczyciela - zaliczył 22 lata 10 miesięcy i 18 dni zatrudnienia w Szkole Podstawowej w <span class="anon-block">J.</span>, w Szkole Podstawowej w <span class="anon-block">C.</span> i w Zespole Szkół w <span class="anon-block">O.</span>. Spełnienie wymogu 20 lat pracy w szczególnym charakterze było niesporne.</p>
<p>Do okresów uzupełniających, związanych z pracą wnioskodawczyni w gospodarstwie rolnym rodziców, organ rentowy uwzględnił 2 lata 3 miesiące i 23 dni, zaliczając okresy: od 20.09.1975 r. do 17.02.1977 r., od 1.07.1980 r. do 9.02.1981 r. i od 16.05.1981 r. do 31.08.1981 r. Nie uwzględnił natomiast okresu od 25.09.1978 r. do 30.06.1980 r., wskazując, że w tym czasie wnioskodawczyni uczyła się w Policealnym Studium w <span class="anon-block">A.</span> i mieszkała na stancji.</p>
<p>W latach 1974 - 1978 wnioskodawczyni była uczniem Liceum Ogólnokształcącego w <span class="anon-block">O.</span>, do którego dojeżdżała codziennie autobusem, pokonując odległość około 10 km. W tym okresie mieszkała z rodzicami, którzy prowadzili we wsi <span class="anon-block">O.</span> gospodarstwo rolne ( karta gospodarstwa, poświadczenie zameldowania k. 16 i 13 akt rentowych). Naukę podjęła bezpośrednio po ukończeniu szkoły podstawowej. Gospodarstwo rolne rodziców odwołującej miało powierzchnię ok. 10 ha. W spornym okresie odwołująca była najstarszym z dzieci na gospodarstwie. Wówczas było jeszcze trzech młodszych braci, którzy uczyli się.</p>
<p>Gospodarstwo rolne rodziców odwołującej nie było specjalistyczne. Hodowane było bydło, trzoda chlewna, owce, drób, a na polach uprawiano zboża, ziemniaki, buraki na paszę oraz łąki na siano. Prace polowe i w oborze wykonywane były ręcznie, gdyż gospodarstwo nie było zmechanizowane. Nie było nawet konia i ojciec pożyczał konia do prac polowych, a później trzeba było za to odpłacić pracą. Ręcznie też były dojone krowy (ok. 10 sztuk), uciążliwe było pojenie zwierząt, ponieważ wodę pobierano ze studni. Prace w gospodarstwie rolnym zwłaszcza w sezonie letnim rozpoczynały się wcześnie rano przy pieleniu, zbieraniu koniczyny, dojeniu i wypędzaniu krów na pastwisko. Były nasilone zwłaszcza w okresie żniw, gdyż koszono ręcznie i odwołująca pracowała z ojcem przy zbieraniu, a następnie zwożeniu zboża. Jej rola była szczególnie istotna, z uwagi na częste choroby matki. Praca wnioskodawczyni w gospodarstwie rolnym, zwłaszcza w okresie wakacyjnym, trwała przeciętnie około 12 godzin dziennie. Zeznający w sprawie świadkowie: <span class="anon-block">A. C.</span> i <span class="anon-block">C. M.</span> (k. 38 odw.- 39 odw.) potwierdzili, iż odwołująca wykonywała wszystkie prace związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Wnioskodawczyni w okresie wakacji szkolnych nie korzystała z żadnych form wypoczynku typu kolonie, obozy, wycieczki.</p>
<p>Okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w czasie wakacji w 1979 r. został uwzględniony w zakresie niezbędnym do wykazania przez odwołującą 30 lat stażu pracy.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Nauczyciele mający trzydziestoletni okres zatrudnienia, w tym 20 lat wykonywania pracy w szczególnym charakterze, zaś nauczyciele szkół, placówek, zakładów specjalnych oraz zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich - dwudziestopięcioletni okres zatrudnienia, w tym 20 lat wykonywania pracy w szczególnym charakterze w szkolnictwie specjalnym, mogą - po rozwiązaniu na swój wniosek stosunku pracy - przejść na emeryturę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820030019" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - Dz. U. z 1982 r. Nr 3, poz. 19 (art. 88;art. 88 ust. 1)">art. 88 ust.1 ustawy z dnia 26.01.1982 r. Karta Nauczyciela</a> (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 967).</p>
<p>
<span class="anon-block">J. S.</span> <span class="anon-block">urodziła się (...)</span>, ma więc do niej zastosowanie ust. 2a art. 88 Karty Nauczyciela, który stanowi, że nauczyciele urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r. a przed dniem 1 stycznia 1969 r. zachowują prawo do przejścia na emeryturę bez względu na wiek, jeżeli:</p>
<p>1) spełnili warunki do uzyskania emerytury, określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (ust. 1)">ust. 1</a>, w ciągu dziesięciu lat od dnia wejścia w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> z wyjątkiem warunku rozwiązania stosunku pracy, oraz</p>
<p>2) nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na dochody budżetu państwa.</p>
<p>Przedmiotem postępowania w sprawie było więc prawo do emerytury nauczycielskiej, nauczyciela urodzonego po dniu 31.12.1948 r., która w takim przypadku zgodnie z art. 88 ust. 1 i ust. 2a Karty Nauczyciela przysługuje bez względu na wiek nauczycielom mającym trzydziestoletni okres zatrudnienia, w tym 20 lat wykonywania pracy w szczególnym charakterze (osiągnięty do dnia 31.12.2008 r.), po rozwiązaniu na ich wniosek stosunku pracy.</p>
<p>W sprawie sporny był tylko jeden warunek wskazany w cytowanych przepisach – trzydziestoletni okres zatrudnienia. Na dzień 31.12.2008 r. organ rentowy uwzględnił 29 lat 11 miesięcy i 7 dni okresów składkowych, uzupełniających i nieskładkowych zamiast wymaganych 30 lat. Odwołująca wykazała ponad 20 lat pracy wykonywanej w szczególnym charakterze - nauczyciela i okresy uwzględnione przez ZUS nie budziły zastrzeżeń Sądu. Sporne pozostawało, czy na dzień 31.12.2008 r. posiadała 30 lat zatrudnienia.</p>
<p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 10;art. 10 ust. 1;art. 10 ust. 1 pkt. 3)">art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz.1270), przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, przypadające przed dniem 1.01.1983 r., traktując je, z zastrzeżeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 56)">art. 56</a>, jak okresy składkowe, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 5;art. 6;art. 7)">art. 5-7</a>, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.</p>
<p>Wnioskodawczyni w toku niniejszego postępowania udowodniła, iż w okresie wakacji 1979 r. pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców i okres ten należało również zaliczyć, jako okres uzupełniający w wymiarze niezbędnym do wykazania 30 lat zatrudnienia. Niezrozumiałe jest przy tym stanowisko organu rentowego, który do okresów uzupełniających, związanych z pracą wnioskodawczyni w gospodarstwie rolnym rodziców, uwzględnił 2 lata 3 miesiące i 23 dni, zaliczając okresy: od 20.09.1975 r. do 17.02.1977 r., od 1.07.1980 r. do 9.02.1981 r. i od 16.05.1981 r. do 31.08.1981 r. (w tym między innymi okres nauki w Liceum Ogólnokształcącym w <span class="anon-block">O.</span> po ukończeniu 16 roku życia). Nie uwzględnił natomiast okresu od 25.09.1978 r. do 30.06.1980 r., wskazując, że w tym czasie wnioskodawczyni uczyła się w Policealnym Studium w <span class="anon-block">A.</span> i mieszkała na stancji, chociaż do uzupełnienia stażu pracy brakował niepełny miesiąc i wystarczające było uwzględnienie pracy w wakacje 1979 roku. W tym czasie wnioskodawczyni nie mieszkała na stancji, a w domu rodzinnym. Jej pracy w tym okresie nie można nazwać doraźną pomocą dzieci przy pracach gospodarskich. W oparciu o zeznania świadków, którzy w spornym okresie pozostawali z odwołującą w bliskich kontaktach z uwagi na nieodległe zamieszkiwanie oraz wyjaśnienia odwołującej, należało przyjąć, iż w spornym okresie wnioskodawczyni pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców w wymiarze znacznie przekraczającym 4 godzin dziennie.</p>
<p>Sąd uwzględnił sporny okres do ogólnego stażu pracy w wymiarze niezbędnym do uzupełnienia wykazanych przed organem rentowym 29 lat 11 miesięcy i 7 dni do wymaganych 30 lat. Tym samym wnioskodawczyni spełniła wszystkie warunki do przyznania prawa do emerytury, od daty złożenia wniosku tj. 27.08.2018 r.</p>
<p>W związku z powyższym, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 2 k.p.c.</a> orzeczono jak w sentencji.</p>
<p>O kosztach rozstrzygnięto podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 265).</p>
</div>