XI GC 1315/18
Суди загальної юрисдикції2018-11-22
Номер справи
XI GC 1315/18
Дата рішення
2018-11-22
Тип
SENTENCE
Судді
Mariusz Zawicki (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>
<strong>
<!-- -->Sygnatura akt: XI GC 1315/18</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 22 listopada 2018 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie, Wydział XI Gospodarczy</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Mariusz Zawicki</p>
<p>Protokolant: Angelika Sykut</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2018 roku w Szczecinie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>
<strong>
<!-- -->sprawy z powództwa <span class="anon-block">M. M.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko<strong>
<!-- --> <span class="anon-block"> (...) spółka akcyjna</span> w <span class="anon-block">W.</span>
</strong>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>1.
Oddala powództwo;</p>
<p>2.
Zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3.617 (trzy tysiące sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu;</p>
<p>3.
Zwraca od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego Szczecin Centrum w <span class="anon-block">S.</span> powodowi oraz pozwanemu kwoty po 800 (osiemset) złotych tytułem pobranych zaliczek.</p>
<p>Sygnatura akt: XI GC 1315/18</p>
<p>Sprawa rozpoznana w postępowaniu zwykłym.</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Pozwem z dnia 25 czerwca 2018 roku <span class="anon-block">M. M.</span> wniósł przeciwko <span class="anon-block"> (...) spółce akcyjnej</span> w <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę kwoty 10.626,46 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwot wyszczególnionych w pozwie oraz o zapłatę kosztów procesu według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż dnia 23 marca 2017 roku doszło do zdarzenia drogowego w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki <span class="anon-block">F. (...)</span> należący do <span class="anon-block">M. J.</span>. Sprawca zdarzenia objęty był ochroną ubezpieczeniową na podstawie ważnej polisy od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych zawartej z <span class="anon-block"> (...) spółce akcyjnej</span> w <span class="anon-block">W.</span>. Poszkodowany dokonał zgłoszenia szkody ubezpieczycielowi sprawcy, który przyjął na siebie odpowiedzialność co do zasady, wszczął postepowanie likwidacyjne w którym ustalił wysokość szkody na kwotę 1.120,78 złotych.</p>
<p>Pojazd był przedmiotem leasingu zatem lessingodawca zawarł z poszkodowanym umowę cesji wierzytelności, ten zaś zawarł umowę cesji wierzytelności z <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span>. Spółka zawarła umowę cesji przedmiotowej wierzytelności z powodem.</p>
<p>Kwota dochodzona przez powoda to jego zdaniem należne odszkodowanie stanowiące różnicę między faktyczną wysokością szkody (koszty naprawy 11.647,24 złotych) a kwotą wypłaconą przez pozwanego (1.120,78 złotych). Powód dochodzi również kosztów sporządzenia prywatnego kosztorysu w kwocie 100 złotych.</p>
<p>W sprawie wydano nakaz zapłaty (karta 33).</p>
<p>W sprzeciwie pozwany (karta 48) wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz, od powoda kosztów procesu,. Pozwany podniósł zarzut braku legitymacji czynnej powoda. Wskazał również, że kwota wypłacona jest wystarczająca do naprawy pojazdu.</p>
<p>W toku postępowania strony nie zmieniły swoich stanowisk.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>W dniu 23 marca 2017 r. doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki <span class="anon-block">F. (...)</span> należący do <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">W.</span> a użytkowany przez <span class="anon-block">M. J.</span>. Sprawca szkody posiadał ważną polisę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych zawartą z <span class="anon-block"> (...) spółką akcyjną</span> w <span class="anon-block">W.</span>.</p>
<p>Poszkodowany dokonał zgłoszenia szkody ubezpieczycielowi sprawcy, który wszczął postępowanie likwidacyjne, w którym przyjął na siebie odpowiedzialność co do zasady ustalając wysokość szkody na kwotę 1.120,78 zł, którą wypłacił poszkodowanemu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Bezsporne, nadto dowód:</strong>
</p>
<p>- dokumenty w aktach szkodowych, karta 66a;</p>
<p>- pismo <span class="anon-block"> (...)</span>, karta 31;</p>
<p>W dniu 21 czerwca 2018 roku <span class="anon-block">S. W.</span> wystawiła na rzecz powoda <span class="anon-block">fakturę VAT nr (...)</span> na kwotę 1.000 zł brutto tytułem sporządzenia kalkulacji naprawy kilku pojazdów, w tym pojazdu <span class="anon-block">F. (...)</span> na kwotę 100 złotych.</p>
<p>Według prywatnej wyceny koszt naprawy pojazdu wynosi 11.647,24 złotych bez podatku VAT.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- faktura VAT, karta 20;</p>
<p>- kosztorys, karta 11 – 15;</p>
<p>W dniu 25 kwietnia 2018 roku właściciel uszkodzonego pojazdu <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">W.</span> zawarł z poszkodowanym (użytkownikiem pojazdu) <span class="anon-block">M. J.</span> umowę cesji wierzytelności z tytułu wierzytelności przysługującej <span class="anon-block">M. J.</span> w stosunku do <span class="anon-block"> (...)</span> na skutek szkody komunikacyjnej z dnia 23 marca 2017 roku.</p>
<p>Dowód:</p>
<p>- umowa cesji, karta 19 – 20;</p>
<p>W dniu 7 maja 2018 roku <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> (cesjonariusz) zawarła z <span class="anon-block">M. J.</span> (cedent) umowę cesji wierzytelności określonej jako prawo pozostałej części do odszkodowania od <span class="anon-block"> (...) spółka akcyjna</span> w <span class="anon-block">W.</span> z tytułu szkody z dnia 23 marca 2017 roku.</p>
<p>Dowód:</p>
<p>- umowa cesji, karta 25 – 26;</p>
<p>W dniu 22 maja 2018 roku <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> zawarła z <span class="anon-block">M. M.</span> (cesjonariusz) umowę cesji wierzytelności nabytej przez spółkę od <span class="anon-block">M. J.</span> umową z dnia 7 maja 2018 roku.</p>
<p>Dowód:</p>
<p>- umowa cesji, karta 28</p>
<p>
<span class="anon-block"> (...) spółka akcyjna</span> w <span class="anon-block">W.</span> został zawiadomiony o umowie cesji.</p>
<p>Dowód:</p>
<p>- pismo, karta 29;</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo okazało się niezasadne.</p>
<p>W ocenie sądu powód nie wykazał swojej legitymacji czynnej do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych przysługujących poszkodowanemu <span class="anon-block">M. J.</span> w stosunku do pozwanego ubezpieczyciela <span class="anon-block"> (...)</span>. W sprawie nie zostały bowiem ujawnione, żadne okoliczności wskazujące na istnienia kauzy rozporządzenia dochodzoną wierzytelnością, dokonanego umową cesji wierzytelności, zawartą w dniu 7 maja 2018 roku pomiędzy poszkodowanym <span class="anon-block">M. J.</span> a <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> co nakazywało uznać tę umowę jako nieważną. Bez znaczenia w tym kontekście pozostaje, fakt, iż taka kauza istnieje przy ostatniej z kolejnych mów cesji, gdzie wymieniona spółka sprzedała sporną wierzytelność powodowi. Tam bowiem (karta 28, § 2 ust. 1 umowy) wskazuje się na cenę zakupu wierzytelności. Skoro jednak takich okoliczności nie ustalono w umowie zawartej między poszkodowanym a <span class="anon-block"> spółką (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> to umowa ta była nieważna, nie wywołała skutków prawnych a zatem kolejna z umów cesji również była nieważna.</p>
<p>Kwestia istnienia legitymacji czynnej czy biernej należy do zakresu prawa materialnego, którą sąd bierze pod uwagę z urzędu.</p>
<p>Przypomnieć należy, iż zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 510;art. 510 § 1)">art. 510 § 1 k.c.</a> umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia wierzytelności przenosi wierzytelność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły. Przepis § 2 stanowi, że jeśli zawarcie umowy przelewu następuje w wykonaniu zobowiązania wynikającego z uprzednio zawartej umowy zobowiązującej do przeniesienia wierzytelności, z zapisu zwykłego, z bezpodstawnego wzbogacenia lub z innego zdarzenia, ważność umowy przelewu zależy od istnienia tego zobowiązania. W świetle treści przytoczonego przepisu ważność umowy przelewu zależy od istnienia zobowiązania do przeniesienia wierzytelności. Umowa przelewu jest więc czynnością kauzalną, co oznacza, że kauza stanowi samodzielną przesłankę ważności tej umowy. W sytuacji, gdy przelew dochodzi do skutku w drodze umowy czysto rozporządzającej, ważność przelewu wierzytelności zależy od istnienia ważnego zobowiązania do przeniesienia wierzytelności. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w licznych i zgodnych wypowiedziach judykatury i doktryny (por. K. Pietrzykowski, Komentarz, t. II, 2005, s.135; W. Czachórski, zobowiązania, 207, s.395; G. Pieniek, Komentarz, T. I, 2006, s.664; A. Szpunar, glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 1998 r., III CKN 387/97, PPH 1999, nr 4, s.47; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2006 r., V CSK 253/06, OSNC 2007, nr 9, poz. 141).</p>
<p>Zwraca się również uwagę, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 510;art. 510 § 2)">art. 510 § 2 k.c.</a> nie wymaga, aby zobowiązanie zostało ujawnione w samej umowie rozporządzającej wierzytelnością. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, wyrażonym w wyroku z dnia 06 kwietnia 2016r., IV CSK 403/15, Lex nr 2044487, „<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny</a> nie wprowadził wymogu wskazywania w umowie przeniesienia wierzytelności zobowiązania, w wykonaniu którego dochodzi do przelewu, co oznacza mimo materialnej kauzalności formalnie oderwany charakter samoistnej umowy przelewu. Cedent i cesjonariusz w ramach łączącego ich stosunku prawnego zobowiązani są uzgodnić kauzę w sposób wyraźny bądź dorozumiany, ale nie muszą jej ujawniać na zewnątrz, zwłaszcza dłużnikowi. Przypomnieć należy, że przelew ma charakter nabycia pochodnego i nie wymaga zgody dłużnika. (…).Brak lub wadliwość causae cessionis powoduje, że cesjonariusz nie nabywa wierzytelności. Podniesienie zarzutu braku przyczyny prawnej przelewu oznacza powinność jej ujawnienia przez cesjonariusza i obarczenie dłużnika ciężarem dowodu jej nie istnienia lub braku skuteczności. (…) Zobowiązanie to może wynikać nie tylko z umowy zobowiązującej, ale i innych zdarzeń prawnych.”</p>
<p>Mając na względzie powyższe uwagi, oceniając zebrany w sprawie materiał procesowy, sąd stwierdził, że umowa cesji wierzytelności: z dnia 7 maja 2018 roku, zawarta przez poszkodowanego jako cedenta z <span class="anon-block"> (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">G.</span> jak i kolejna umowa cesji były nieważne. Wymieniona umowa nie wskazuje na żadnej informacji co do podstawy przysporzenia.</p>
<p>W § 1 umowy zapisano wyłącznie, cedent przelewa na rzecz cesjonariusza opisaną wcześniej wierzytelność. W konsekwencji z uwagi na brak wykazania w omawianej sprawie, podstawy do dokonania przelewu wierzytelności powództwo nie mogło być uwzględnione, co czyni zbędnym badanie pozostałych okoliczności.</p>
<p>Podobnie orzekła Sąd Okręgowy w Szczecinie w wyroku z dnia 24 sierpnia 2018 roku w sprawie VIII Ga 269/18.</p>
<p>O kosztach orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>. Powód przegrał sprawę w całości a wygrał ją pozwany. Na koszty składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego 3.600 złotych i opłata od pełnomocnictwa 17 złotych. W punkcie 3 wyroku, na podstawie art. 84 ust. 1 i art. 80 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych orzeczono o zwrocie zaliczek.</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>1. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>2. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>- <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>3. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>