I GSK 1880/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 30 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Fundacji A o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 8/19 w sprawie ze skargi Fundacji A na pismo Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 8/19 oddalił skargę Fundacji A na pismo Zarządu Województwa Śląskiego z [...] grudnia 2018 r. w przedmiocie negatywnej oceny projektu. Z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem została doręczona skarżącej w dniu 6 maja 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 154 akt sądowych). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia środka prawnego pełnomocnik skarżącej złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Poczty Polskiej 2 października 2019 r. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącej podniósł, że skarżąca wniosła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej po upływie terminu ustawowego do jej wniesienia. Zgodnie z art. 62 ustawy wdrożeniowej skargę kasacyjną można wnieść bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 14 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia wojewódzkiego sądu administracyjnego, zaś wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został złożony po upływie 14 dni, ale przed upływem 30 dni od doręczenia skarżącej odpisu wyroku z uzasadnieniem. Przyczyną tego było błędne pouczenie skarżącej przez Sąd I instancji o prawie do wniesienia skargi kasacyjnej do NSA w terminie 30 dni od doręczenia odpisu orzeczenia, wobec czego skarżąca nie ponosi winy za uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. O 14 - dniowym terminie do wniesienia skargi kasacyjnej skarżąca dowiedziała się w dniu 25 września 2019 r., tj. w dniu przeglądania akt w WSA w Gliwicach, a zatem dochowała 7-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1460 ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa) reguluje postępowanie sądowoadministracyjne w sposób pod wieloma względami odmienny od przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: ppsa) w związku z przyjętą w tej ustawie zasadą odpowiedniego stosowania przepisów ppsa. Stosownie do treści art. 62 ustawy wdrożeniowej wnioskodawca, właściwa instytucja zarządzająca lub pośrednicząca, bądź też właściwa instytucja, o której mowa w art. 39 ust. 1 powołanej ustawy, może wnieść skargę kasacyjną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia wojewódzkiego sądu administracyjnego, przy czym art. 61 ust. 3, 4, 6 i 7 ustawy wdrożeniowej stosuje się odpowiednio. Zgodnie zaś z art. 64 ustawy wdrożeniowej, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ppsa, w tym m.in. przepisy dotyczące uchybienia i przywrócenia terminu (art. 85-89 ppsa). Na obecnym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był zatem do rozpoznania powyższego wniosku. Zgodnie z art. 86 i art. 87 ppsa warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: 1) uchybienie terminu do dokonania czynności, 2) złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, 3) dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, 4) uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 5) powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. Na wstępie wskazać należy, że skarżąca dowiedziała się o 14 - dniowym terminie do wniesienia skargi kasacyjnej podczas przeglądania akt w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach w dniu 25 września 2019 r. Wobec tego, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został złożony w dniu 2 października 2019 r., 7 - dniowy termin na jego złożenie został zachowany. Występując z wnioskiem o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącej powołał się na błędne pouczenie skarżącej, która przed Sądem I instancji nie była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Z akt sprawy wynika, że na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w dniu 14 marca 2019 r. Prezes skarżącej Fundacji M. B. została prawidłowo pouczona, że od "powyższego wyroku przysługuje skarga kasacyjna bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 14 dni od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem". Natomiast przy piśmie przewodnim, do którego został dołączony odpis wyroku z uzasadnieniem błędnie pouczono skarżącą o 30 - dniowym terminie na złożenie skargi kasacyjnej od powyższego orzeczenia (pismo k. 150). Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 6 maja 2019 r. (zpo k. 154). Jak prawidłowo wskazał pełnomocnik skarżącej, wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej został złożony 5 czerwca 2019 r., tj. po upływie 14 dni, ale przed upływem 30 dni od doręczenia skarżącej odpisu wyroku z uzasadnieniem. Postanowieniem z 18 września 2019 r. starszy referendarz sądowy WSA w Gliwicach odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, które to postanowienie zostało doręczone skarżącej 8 października 2019 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, błędne pouczenie strony działającej samodzielnie w postępowaniu sądowym (bez fachowego pełnomocnika) stanowi o braku zawinienia w dochowaniu terminu, a co za tym idzie wniosek strony o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało uznać za skuteczny. Wadliwe pouczenie strony w postępowaniu sądowym powoduje szereg nieodwracalnych konsekwencji, strona zaś działa w zaufaniu do Sądu, że informacje, które uzyskuje są wiarygodne. W przedmiotowej sprawie, strona miała prawo pozostawać w przekonaniu o tym, że uzyskana pisemna informacja jest prawidłowa. Błąd Sądu I instancji mógłby w przedmiotowej sprawie wpłynąć na brak urzeczywistnienia się prawa strony do sądu, rozumianego jako prawo do odpowiednio ukształtowanej procedury. Sąd miał obowiązek prawidłowo wskazać stronie właściwy termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Konsekwencją niewywiązania się przez Sąd z tego obowiązku w sposób niepozostawiający wątpliwości jest konieczność przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż błędne pouczenie skarżącej, która zastosowała się do otrzymanego pisemnego pouczenia, nie mogło negatywnie wpłynąć na jej prawo do wniesienia skargi kasacyjnej. Podsumowując, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnicza przesłanka przywrócenia terminu, w postaci braku winy strony w niedokonaniu czynności w terminie, została spełniona a wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należało uznać za uzasadniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 86 § 1 ppsa w zw. z art. 87 § 2 ppsa w zw. z art. 193 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.