II SA/Sz 545/19

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej oraz zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r., Nr [...] UZASADNIENIE W dniu [...] r. Prezydent Miasta S. wydał decyzję nr [...] o uznaniu P. S. za osobę bezrobotną z dniem 7 lutego 2019 r. oraz o odmowie przyznania wyżej wymienionemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 7 lutego 2019 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu 7 lutego 2019 r. strona spełniała definicyjne warunki osoby bezrobotnej. W dniu 14 lutego 2019 r. strona dostarczyła do urzędu pracy m.in. zaświadczenie ZUS o wypłaconych zasiłkach/świadczeniach po ustaniu zatrudnienia. Dalej, organ I instancji przytoczył treść przepisu art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a - d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i stwierdził – na podstawie zgromadzonych dokumentów – że w przypadku strony, do okresu 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania tj. do okresu od 6 sierpnia 2017 r. do 6 lutego 2019 r. można było zaliczyć jedynie 158 dni uprawniających do zasiłku, a wymagane jest 365 dni. Nie zaliczono okresu zatrudnienia w firmie U. od 1 lutego 2018 r. do 30 kwietnia 2018 r., ze względu na brak świadectwa pracy, a tym samym brak informacji, czy strona korzystała z urlopów bezpłatnych (zaświadczenie ZUS, które dołączono do podania z dnia 14 lutego 2019 r., nie zawiera powyższej informacji). Nie zaliczono również okresu wykonywania innej pracy zarobkowej (umowa zlecenia) od 16 października 2018 r. do 11 stycznia 2019 r. w B. , ze względu na brak zaświadczenia o zarobkach brutto z rozbiciem na poszczególne miesiące, opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne i opłacaniu składki na Fundusz Pracy. Organ wyjaśnił, że nie wzywano strony do dostarczenia ww. dokumentów, ponieważ nawet w przypadku zaliczenia ww. okresów do okresu uprawniającego do zasiłku, okres ten wyniósłby jedynie 335 dni. W związku z powyższym organ I instancji uznał, że strona nie spełnia warunków do przyznania prawa do zasiłku. Od powyższej decyzji P. S. wniósł odwołanie, w którym wskazał, że organ I instancji nie zaliczył do okresu uprawniającego do zasiłku okresu zatrudnienia w firmie [...], tj. od dnia 1 lutego 2018 r. do dnia 30 kwietnia 2018 r. Wyjaśnił, że praca w ww. firmie była na pełny etat, a wynagrodzenie, jakie uzyskiwał było wyższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę. W dniu 18 marca 2019 r. odwołujący wystąpił do ZUS z wnioskiem o wydanie informacji dotyczącej zatrudnienia w tej firmie. Nadto zarzucił organowi I instancji, że nie poinformował go o konieczności dostarczenia brakujących dokumentów z ZUS, dotyczących pobierania zasiłku chorobowego po ustaniu zatrudnienia. Do odwołania dołączył zaświadczenie z ZUS z dnia [...] r. o wypłaconych zasiłkach/świadczeniach za okres po ustaniu ubezpieczenia. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji, organ II instancji, wskazując na podstawę prawną decyzji, tj. art. 71 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a-d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, podał również, że w myśl przepisu art. 71 ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy, do 365 dni, o których mowa w art. 1 pkt 2, zalicza się również m.in. okresy pobierania zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru zasiłku z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. Wojewoda wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie okres 18 miesięcy poprzedzający dzień zarejestrowania strony w urzędzie pracy dotyczy okresu od dnia 6 sierpnia 2017 r. do dnia 6 lutego 2019 r. Z przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że do okresu, od którego uzależnione jest nabycie prawa do zasiłku podlegają: okres pobierania zasiłku chorobowego tj. od dnia 1 maja 2018 r. do dnia 4 października 2018 r. oraz okres pobierania świadczenia rehabilitacyjnego, tj. od dnia 1 lutego 2019 r. do dnia 1 lutego 2019 r. (vide: zaświadczenie z ZUS z dnia [...] r.), co daje łącznie 158 dni. Podniósł, że organ I instancji nie zaliczył do okresu uprawniającego do zasiłku okresu zatrudnienia w firmie U. (tj. od dnia 1 lutego 2018 r. do dnia 30 kwietnia 2018 r. - łącznie 89 dni), z uwagi na brak w aktach sprawy świadectwa pracy, a tym samym brak informacji, czy strona korzystała z urlopów bezpłatnych. Zaświadczenie z ZUS z dnia [...] r. nie zawiera takiej informacji. Zgodnie bowiem z przepisem art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. "a", w okresie zatrudnienia nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni. Nadto z zestawienia okresów zaliczanych wynika, że strona świadczyła usługi na podstawie umowy zlecenia w firmie B. w okresie od dnia 16 października 2018 r. do dnia 11 stycznia 2019 r., tj. łącznie 88 dni. Powyższego okresu wykonywania innej pracy zarobkowej organ I instancji również nie zaliczył do okresu uprawniającego do zasiłku ze względu na brak zaświadczenia o zarobkach brutto z rozbiciem na poszczególne miesiące, opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy. Organ zatrudnienia nie wzywał strony do dostarczenia stosownych dokumentów, gdyż w przypadku zaliczenia brakujących 177 dni do okresu warunkującego nabycie prawa do zasiłku, strona miałaby jedynie 335 dni, zamiast wymaganych 365 dni. Organ odwoławczy uznał takie postępowanie organu I instancji za uzasadnione okolicznościami sprawy i w konsekwencji uznał także, że strona nie spełnia warunków do nabycia zasiłku określonych w art. 71 ustawy. W końcowej części uzasadnienia organ II instancji wskazał, że w dniu 28 marca 2019 r. do organu II instancji wpłynęło podanie strony z dnia 27 marca 2019 r., w którym wniosła o dołączenie do akt zaświadczenia z ZUS z dnia [...] r. Z powyższego zaświadczenia wynika, że strona została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych i do ubezpieczenia zdrowotnego w pełnym wymiarze czasu pracy u płatnika [...] w okresie od dnia 1 lutego 2018 r. do dnia 30 kwietnia 2018 r. Powyższy dokument, zdaniem Wojewody nie miał jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, bowiem w przypadku zaliczenia ww. okresu do okresu uprawniającego do zasiłku, strona nadal nie miałaby wymaganych 365 dni, o którym mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Organ podkreślił przy tym, że przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy regulujące kwestie uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych są przepisami bezwzględnie obowiązującymi. Nie przewidują żadnych wyjątków w zakresie jego przyznawania. W przypadku, gdy osoba bezrobotna nie spełnia określonych w nich przesłanek, organ zatrudnienia jest zobligowany do odmowy przyznania prawa do zasiłku. Pismem z dnia 6 maja 2019 r. P. S. wniósł skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że według jej obliczeń, w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania miała minimum 477 dni uprawniających do zasiłku, 320 dni w 2018 r., 145 dni w 2017 r. i 12 dni w 2019 r. Od 1 lutego do 30 kwietnia 2018 r. skarżący pracował w [...] od 16 października 2018 r. do 11 stycznia 2019 r. – w B. a podczas pozostałego okresu był na zasiłku chorobowym, bądź świadczeniu rehabilitacyjnym. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] skarżący poparł skargę i wyjaśnił, że z jego wyliczeń wynika, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku pracował więcej niż 365 dni. Pomiędzy zatrudnieniem w spółce C. a podjęciem kolejnego zatrudnienia przebywał w szpitalu, a następnie na zasiłku chorobowym i świadczeniu rehabilitacyjnym, czego organ nie uwzględnił. Skarżący zobowiązał się do przedłożenia w terminie 14 dni stosownego zaświadczenia z ZUS, dotyczącego okresu, w którym przebywał na zwolnieniu lekarskim i świadczeniu rehabilitacyjnym. W dniu 9 października 2019 r. skarżący przedłożył do Sądu zaświadczenie z ZUS z dnia [...] o wypłaconych zasiłkach/świadczeniach od 16 czerwca 2017 r. do 1 lutego 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Stosownie do art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd uznał, że skarga na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty w zakresie, w którym uznano skarżącego za osobę bezrobotną oraz odmówiono skarżącemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do brzmienia art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a i c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 1265 ze zm., dalej "u.p.z.") prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy pracy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni, oraz świadczył usługi na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo współpracował przy wykonywaniu tych umów, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca, z zastrzeżeniem art. 104b ust. 2. Jednocześnie wskazać należy na treść art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z., zgodnie z którym do 365 dni, o których mowa w art. 1 pkt 2, zalicza się również m.in. przypadające po ustaniu zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej okresy pobierania zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru zasiłku z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. W badanej sprawie kwestią sporną pozostaje, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń w zakresie tego, czy skarżący spełnia warunki do przyznania zasiłku dla bezrobotnych, w szczególności czy prawidłowo ustalił okresy, o których mowa w przytoczonym wyżej przepisie, warunkujące przyznanie świadczenia. Wywód prawny w tym zakresie należy poprzedzić przywołaniem istotnych elementów stanu faktycznego sprawy. Poza sporem jest okoliczność, że w rozpatrywanej sprawie okres 18 miesięcy poprzedzający dzień zarejestrowania strony w urzędzie pracy dotyczy okresu od dnia 6 sierpnia 2017 r. do dnia 6 lutego 2019 r. Z przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że do okresu, od którego uzależnione jest nabycie prawa do zasiłku podlegają: okres pobierania zasiłku chorobowego tj. od dnia 1 maja 2018 r. do dnia 4 października 2018 r. oraz okres pobierania świadczenia rehabilitacyjnego tj. od dnia 1 lutego 2019 r. do dnia 1 lutego 2019 r. (vide: zaświadczenie z ZUS z dnia [...] r.), co daje łącznie 158 dni. Organy orzekające w sprawie nie zaliczyły do okresu uprawniającego do zasiłku okresu zatrudnienia w firmie U. (tj. od dnia 1 lutego 2018 r. do dnia 30 kwietnia 2018 r. - łącznie 89 dni), z uwagi na brak w aktach sprawy świadectwa pracy, a tym samym brak informacji, czy strona korzystała z urlopów bezpłatnych, jak również okresu świadczenia przez skarżącego usług na podstawie umowy zlecenia w firmie B. w okresie od dnia 16 października 2018 r. do dnia 11 stycznia 2019 r., tj. łącznie 88 dni ze względu na brak zaświadczenia o zarobkach brutto z rozbiciem na poszczególne miesiące, opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy. Jednocześnie, nie wezwano skarżącego do dostarczenia stosownych dokumentów, gdyż w przypadku zaliczenia brakujących 177 dni do okresu warunkującego nabycie prawa do zasiłku, zdaniem organów, skarżący miałby jedynie 335 dni, zamiast wymaganych 365 dni. W ocenie Sądu, przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe nie było kompletne i wyczerpujące, zaś wnioski wyciągnięte z przedłożonych do sprawy dokumentów są co najmniej przedwczesne. Z zaświadczenia ZUS z dnia [...] r., przedłożonego do akt sądowych sprawy, wynika bowiem, że w okresie od dnia 6 sierpnia 2017 r. skarżący przebywał wielokrotnie na zasiłku chorobowym, jak również pobierał świadczenie rehabilitacyjne i miało to miejsce w jednostkach czasu, które nie były poddane analizie przez organy orzekające w sprawie. Z przedłożonego zestawienia wynika bowiem m.in., że w okresie od 1 do 30 września 2017 r., 1-10 października 2017 r., 11-31 października 2017 r., 1-30 listopada 2017 r., 1-31 grudnia 2017 r., skarżący przez w sumie 121 dni przebywał na zasiłku chorobowym lub pobierał świadczenie rehabilitacyjne. Okresy te, z nieustalonych przyczyn, nie zostały objęte zaświadczeniem z dnia [...] wydanym przez ZUS, na którym oparto zaskarżone rozstrzygnięcie. Oznacza to, że doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., bowiem stan faktyczny sprawy nie został należycie wyjaśniony, a to z kolei mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem w razie ustalenia, że w przypadku zaliczenia ww. okresów do okresu uprawniającego do zasiłku, okres ten wyniósłby minimum 365 dni, brak byłoby podstaw do odmowy przyznania skarżącemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 7 lutego 2019 r. Niewątpliwie zatem materiał dowodowy w niniejszej sprawie powinien zostać uzupełniony, a skarżący powinien zostać wezwany do przedłożenia świadectw pracy, które pozwolą organowi dokonać rzetelnych i wiarygodnych ustaleń w przedmiocie okresów, które należy uwzględnić przy ustaleniu prawa do świadczenia. Na obecnym etapie sąd nie przesądza, czy przyznanie skarżącemu zasiłku dla bezrobotnych w oparciu o uzupełniony materiał dowodowy nastąpi, bowiem to rzeczą organu będzie skompletowanie niezbędnych dokumentów i ich ocena, a następnie wydanie decyzji i szczegółowe jej uzasadnienie. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji.