III SA/Wa 2807/16

SENTENCJA Dnia 27 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska, , po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S.A. z/s w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. oraz zabez postanawia zawiesić postępowanie sądowe UZASADNIENIE A. S.A. z siedzibą w W. (obecnie: Syndyk masy upadłości A. S.A. w upadłości) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r., wydaną w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. oraz zabezpieczenia jej na majątku podatnika. Syndyk masy upadłości spółki poinformował, że Sąd Rejonowy dla W. w W., [...] Wydział Gospodarczy postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. (sygn. akt [...]) ogłosił upadłość A. S.A. z siedzibą w W. oraz wezwał wierzycieli upadłego do zgłoszenia swych wierzytelności w terminie 30 dni od ukazania się ogłoszenia o upadłości w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, a także wezwał osoby, którym przysługują prawa oraz prawa i roszczenia osobiste ciążące na nieruchomości należącej do upadłego, jeżeli nie zostały ujawnione przez wpis w księdze wieczystej, do ich zgłoszenia w terminie 30 dni od dnia obwieszczenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Ponadto Syndyk masy upadłości wskazał, że w świetle regulacji Prawa upadłościowego do czasu wyczerpania przez wierzycieli upadłego, trybu zgłoszenia wierzytelności, określonego w art. 239 i nast. Prawa upadłościowego, syndyk pozbawiony jest prawnej możliwości wstąpienia do niniejszego postępowania, przy jednoczesnym bezwzględnym braku możliwości kontynuowania postępowania z udziałem samego upadłego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 124 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "P.p.s.a"), sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Natomiast zgodnie z § 2 tego przepisu w przypadkach wymienionych w § 1 pkt 1 i 4, zawieszenie ma skutek od dnia zdarzeń, które je spowodowały; zdarzenia te nie wstrzymują jednak wydania orzeczenia, jeżeli nastąpiły po zamknięciu rozprawy. Użyte w § 1 powyższego przepisu wyrażenie "sąd zawiesza postępowanie z urzędu" na gruncie wykładni językowej prowadzi do wniosku, że art. 124 § 1 P.p.s.a. wyraża normę kompetencyjną o charakterze obligatoryjnym. W konsekwencji sąd administracyjny w momencie powzięcia wiadomości o zaistnieniu okoliczności wskazanej w art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a., tj. o wszczęciu postępowania upadłościowego wobec strony postępowania sądowoadministracyjnego, które dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości, jest zobligowany do zawieszenia postępowania z urzędu. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego - jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości - ma na celu umożliwienie syndykowi masy upadłości wstąpienia do postępowania sądowego i zajęcia stanowiska procesowego. Tego typu czynność może być dokona jedynie poprzez oświadczenie złożone expressis verbis. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, iż złożenie do akt sprawy pisma informującego o postanowieniu sądu o ogłoszeniu upadłości, nie może być odczytywane jako czynność wstąpienia syndyka masy upadłości do toczącego się postępowania. Ponadto zgodnie z dyspozycją art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1112 ze zm.; dalej zwane "u.p.u.n.") jeżeli ogłoszono upadłość, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie już stwierdzano także, że przepisy prawa upadłościowego i naprawczego, stanowiące o pozbawieniu upadłego prawa do rozporządzania majątkiem, mają charakter bezwzględnie obowiązujący i są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów Ordynacji podatkowej, które dotyczą strony postępowania w znaczeniu formalnym (tak np.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2009 r., I FSK 1033/08, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego też wyłączną legitymację procesową w zakresie postępowań podatkowych dotyczących masy upadłości ma syndyk. W świetle art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a. i art. 144 u.p.u.n. sąd administracyjny jest zobligowany do zawieszenia postępowania z urzędu ze względu na powzięcie wiadomości o powołaniu syndyka masy upadłości w postępowaniu upadłościowym będącego stroną postępowania sądowoadministracyjnego. Przyczyna zawieszenia trwa do momentu wyraźnego wstąpienia syndyka masy upadłości do postępowania i zajęcia przez niego stanowiska procesowego w sprawie. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia