II SAB/Po 63/20
Адміністративні суди2020-12-17
Номер справи
II SAB/Po 63/20
Суд
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Дата рішення
2020-12-17
Тип
Wyrok WSA w Poznaniu
Судді
Aleksandra Kiersnowska-TylewiczDanuta Rzyminiak-OwczarczakWiesława Batorowicz
Резолютивна частина
Zobowiązano do dokonania czynności; Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; Oddalono skargę w części; Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Текст рішення
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność R. G. P. Linie Autobusowe "[...]" w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje R. G. P. Linie Autobusowe [...] do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2018 r. w zakresie pkt 1, pkt 2c, pkt 3, w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność w udzieleniu informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. w pozostałym zakresie skargę oddala, IV. zasądza od R. G. P. Linie Autobusowe [...] na rzecz skarżącego kwotę [...]- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych
UZASADNIENIE
Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. A. K. zwrócił się do [...] Linii Autobusowych z siedzibą w [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów w komunikacji miejskiej. Wnioskodawca wniósł o podanie:
1) Ile osób jest upoważnionych do kontroli biletów,
2) Czy kontrolerzy zatrudnieni są bezpośrednio w Przedsiębiorstwie, czy też kontrole realizuje podmiot zewnętrzny? O ile jest to podmiot zewnętrzny, należy podać:
a) nazwą i adres takiego podmiotu,
b) okresu, na jaki zawarto umowę na usługę kontroli biletów,
c) ogólnej informacji, na jakich zasadach podmiot ten jest wynagradzany za wykonanie usługi.
Wnioskodawca zaznaczył, że w przypadku, gdy umowy zawarto z kilkoma podmiotami, wymienione informacje powinny dotyczyć każdego z nich.
W pkt 3) wnioskodawca zwrócił się o przesłanie wzoru (szaty graficznej) identyfikatora upoważnionego do prowadzenia kontroli biletów. Zaznaczył, że jeżeli stosowanych jest kilka wzorów, należy przesłać każdy z nich.
Z uwagi na bezskuteczny upływ terminu na rozpoznanie wniosku, pismem z dnia [...] marca 2019 r. A. K. wniósł ponaglenie.
W odpowiedzi, pismem z dnia [...] marca 2019 r. przewoźnik poinformował wnioskodawcę, że zlecenie kontroli biletów powierzył firmie "[...]" z siedzibą w [...] oraz, że w sprawach kontroli biletów należy kontaktować się z tą firmą. Do pisma załączono skany trzech umów o świadczenie usług w zakresie kontroli biletów, zawartych z firmą "[...]" na kolejne okresy, począwszy od 2017 roku.
A. K. pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. wniósł skargę na bezczynność [...] Linii Autobusowych z siedzibą w [...]. Skarżący wniósł o:
1) stwierdzenie, że przewoźnik pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie punktów 1, 2b, 2c i 3 wniosku;
2) zobowiązanie przewoźnika do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie informacji publicznej w terminie 14 dni;
1) uznanie, że bezczynność ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
2) przyznanie od zobowiązanego na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej;
3) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
Skarżący wskazał, że przewoźnik podlega obowiązkowi udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1429, zwanej dalej "u.d.i.p."), gdyż wykonuje zadania publiczne w zakresie publicznego transportu zbiorowego i uzyskuje dopłaty z budżetu państwa do biletów ulgowych. Skarżący podkreślił, że czasokres bezczynności zobowiązanego uzasadnia stwierdzenie rażącego pozostawania w bezczynności oraz uzasadnia przyznanie sumy pieniężnej.
Skarga wniesiona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu za pośrednictwem [...] Linii Autobusowych i w wymaganym przepisami prawa terminie nie została do Sądu przekazana.
Postanowieniem z dnia 10 lipca 2020 r., sygn. akt II SO/Po 9/19, wydanym po rozpatrzeniu wniosku A. K. z dnia [...] grudnia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wymierzył skarżonemu przewoźnikowi grzywnę z tytułu nieprzekazania do sądu skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie. Nałożona przez Sąd grzywna w kwocie [...]zł została wpłacona na rachunek Sądu przelewem z dnia [...] sierpnia 2020 r.
W dniu [...] czerwca 2020 r. do Sądu wpłynęła skarga A. K. z dnia [...] sierpnia 2019 r., przekazana przez [...] Linie Autobusowe "[...]". W piśmie przewodnim podniesiono, że pismem z dnia [...] marca 2019 r. udzielono wnioskodawcy wyczerpującej odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej.
W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2020 r. Skarżący podniósł, że w dalszym ciągu nie udzielono odpowiedzi o liczbie osób dokonujących kontroli biletów, wzorze identyfikatora jakim się posługują, okresie na jaki zawarto umowę z podmiotem zewnętrznym i zasadach jego wynagradzania. Otrzymał jedynie pierwszą stronę umowy na prowadzenie kontroli biletów w komunikacji autobusowej. Skarżący podniósł, że odesłanie do podmiotu kontrolującego nie znajduje podstawy prawnej zwłaszcza, że [...] Linie Autobusowe są z pewnością w posiadaniu tych informacji. Skoro bowiem zawarto z określonym podmiotem umowę na kontrole biletów, to przewoźnik ma wiedzę, na jaki okres umowa została zawarta i za jakim wynagrodzeniem usługi będą świadczone. Z kolei, zgodnie z art. 33a ustawy Prawo przewozowe, identyfikator kontrolera biletów jest podpisywany przez przewoźnika, a nie przez podmiot trzeci, realizujący usługę kontroli biletów, stąd przewoźnik z pewnością dysponuje wiedzą o tym, jak identyfikator wygląda i jaką ilość takich dokumentów podpisał.
Pismem procesowym z dnia [...] października 2020 r. Skarżący sprostował skargę w zakresie oznaczenia skarżonego przewoźnika, określając ten podmiot jako: "R. G. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] Linie Autobusowe [...]". Zdaniem skarżącego korespondencja pomiędzy nim a przewoźnikiem dowodzi, że adresatem wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a w konsekwencji podmiotem bezczynnym w tym przedmiocie, jest R. G..
Pismem z dnia [...] listopada 2020r. z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika wystąpiła [...]. z siedzibą w [...] Do wyznaczonego wcześniej terminu rozpatrzenia sprawy ([...] grudnia 2020 r.) nie zostały uzupełnione braki formalne tego wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga w części okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanową inaczej. W myśl przepisów art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: p.p.s.a., kontrola ta obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia.
Bezczynność na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019, poz. 1429), zwanej dalej u.d.i.p., polega na tym, że organ lub inny podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej i zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, nie podejmuje takiej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej.
Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności wniesionej skargi w pierwszej kolejności należało ustalić, czy z punktu widzenia podmiotowego skarżony przewoźnik jest zobowiązany w świetle u.d.i.p. do udostępniania żądanych informacji oraz, czy z punktu widzenia przedmiotowego żądane przez skarżącego informacje mają walor informacji publicznej w rozumieniu tejże ustawy.
Zgodnie z art. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. "Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie."
Stosownie do treści art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Istota art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. sprowadza się do objęcia obowiązkiem udostępnienia informacji publicznej również podmiotów prywatnych realizujących zadania publiczne lub dysponujących majątkiem publicznym. Jest to konieczne i niezbędne do realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej w dobie decentralizacji administracji publicznej i prywatyzacji wykonywania zadań publicznych. Przewoźnik jest podmiotem prywatnym, który na mocy udzielonych mu uprawnień realizuje zadanie publiczne przez organizację i wykonywanie publicznego transportu zbiorowego. Ponadto, przewoźnik jest wynagradzany ze środków publicznych, co przesądza o obowiązku udostępnienia informacji publicznej w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt II SAB/Ol 95/19, CBOSA).
W tym miejscu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny kontrolował już wyroki w sprawach ze skarg na bezczynność przewoźnika zewnętrznego w regularnych przewozach osób w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, w zakresie organizacji kontroli biletów w pojazdach. W wyrokach: z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2917/12 oraz z 17 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 1390/13 (CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że przewoźnik wykonujący regularne przewozy w ramach transportu publicznego jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a informacje dotyczące kontroli biletów – co do zasady – są informacją publiczną. Orzekający w niniejszej sprawie Sąd podziela poglądy wyrażone w obu tych kwestiach.
Z kolei odnośnie kryterium dysponowania majątkiem publicznym Naczelny Sąd Administracyjny niejednokrotnie w swoich wyrokach podzielał stanowisko wyrażane w doktrynie, że każdy podmiot, który gospodaruje choćby tylko niewielką częścią publicznego mienia, ma obowiązek udostępniać informacje na jego temat (zob. S. Pietras, "Podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej", w: Ius Novum 2011/4/108-119 oraz P. Szustakiewicz, "Ustawa o dostępie do informacji publicznej w pracy radcy prawnego" w: Radca Prawny [...]).
W orzecznictwie utrwalony jest także pogląd, że przewoźnik, który korzysta z "rekompensaty" z tytułu poniesionych kosztów w związku ze świadczeniem usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (por. m. in. wyroki: NSA z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt I OSK 674/13 i I OSK 952/13; NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 2917/4;WSA w Gdańsku z dnia 5 października 2016 r., sygn. akt III SAB/Gd 109/16; WSA w Łodzi z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt II SAB/Łd 232/17; WSA w Łodzi z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II SAB/Łd 117/18, dostępne w CBOSA). Przewoźnik w ramach wykonywania działalności w zakresie przewozu osób korzysta z dofinansowania ze środków publicznych na bilety ulgowe, a zezwolenia na prowadzenie tej działalności uzyskuje z odpowiedniego organu administracji publicznej.
W realiach rozpatrywanej sprawy nie budzi wątpliwości, że podmiotem działającym w sferze zadań publicznych - świadczącym usługi o charakterze użyteczności publicznej w zakresie publicznego transportu zbiorowego drogowego przewozu osób jest R. G. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] Linie Autobusowe [...]" – dalej przywoływany jako "Przewoźnik". W tym miejscu zauważyć należy, że o ile skarżący wniosek o udostępnienie informacji publicznej oraz późniejszą swoją korespondencję kierował do [...] Linii Autobusowych w [...] (i tak też oznaczył podmiot zobowiązany w swojej skardze), to już w treści wniosku inicjującego z dnia [...] grudnia 2018 r. określił, że wniosek dotyczy organizacji kontroli biletów w prowadzonej przez firmę komunikacji miejskiej. Ponadto, na żadnym etapie tak oznaczony podmiot nie kwestionował swojego statusu przewoźnika wykonującego usługę zbiorowego transportu miejskiego, w tym nie zaskarżył postanowienia o nałożeniu grzywny, które wydane zostało w sprawie o sygn. akt II SO/Po 9/19. W tych uwarunkowaniach za daleko idące uznać należałoby stanowisko, że poprzez niepełne oznaczenie podmiotu, do którego wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany, wniosek ten (a następnie skarga na bezczynność) skierowany został do podmiotu nieistniejącego.
Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał, że skarga może zostać rozpoznana merytorycznie.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje na wniosek, jeżeli nie zostały one udostępnione w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium właściwego podmiotu.
Z kolei zgodnie z art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Zatem udostępnienie informacji publicznej następuje bez zbędnej zwłoki, jednakże nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, tudzież w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące, jeżeli udostępnienie informacji w terminie 14-dniowym nie było możliwe.
Na podstawie art. 14 ust. 1 u.d.i.p.: "Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku."
Skarżący wywodzi, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wystosował do Przewoźnika pismem z dnia [...] grudnia 2019 r., przy czym w żaden sposób nie wykazał, że pismo to do Przewoźnika dotarło. Informacji w tym zakresie nie zawierają również dokumenty przekazane sądowi przez Przewoźnika. Bezspornym natomiast jest, że w odpowiedzi na skierowane przez Skarżącego ponaglenie (pismo z dnia [...] marca 2019 r.), Przewoźnik wystosował do Skarżącego pismo z dnia [...] marca 2019 r., do którego załączył scany umów zawartych z firmą, której zlecił kontrolę biletów. Analizując treść ponaglenia oraz treść pisma Przewoźnika z dnia [...] marca 2019 r. Sąd uznał, że udzielając tej odpowiedzi Przewoźnik musiał znać treść wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] grudnia 2018 r. Ponadto, na żadnym etapie postępowania Przewoźnik nie zakwestionował twierdzenia skarżącego, że pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. wystąpił o udostępnienie informacji publicznej. Przyjmując zatem, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożony został najwcześniej pismem z dnia [...] grudnia 2018r., odpowiedź na zadane we wniosku pytania powinna nastąpić w terminie 14 dni od dnia jego wpływu do przewoźnika, tj. najpóźniej do połowy m-ca stycznia 2019 r. Jeżeli z przyczyn leżących po stronie Przewoźnika, udzielenie odpowiedzi na wniosek było niemożliwe, Przewoźnik mógł przedłużyć termin do udzielenia odpowiedzi do 2 miesięcy, czego w tym przypadku nie uczyniono.
Dopiero pismem z dnia [...] marca 2019 r., a więc po ponad dwóch miesiącach od upływu terminu do udzielenia wnioskowanej informacji, po wniesieniu ponaglenia (pismo Skarżącego z [...] marca 2019 r.), Przewoźnik udzielił Skarżącemu odpowiedzi na wniosek podając, że kontrolę biletów zlecił podmiotowi zewnętrznemu, do którego należy zwrócić się o udzielenie informacji w sprawach kontroli biletów. Z treści wymienionego pisma wynika, że Skarżącemu doręczono skany umów zawartych przez Przewoźnika z podmiotem zewnętrznym na wykonywanie kontroli biletów w pojazdach wykorzystywanych do przewozu zbiorowego osób. Tymczasem Skarżący wywodzi, tak w skardze, jak i w piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2020 r., że otrzymał jedynie pierwsze strony tych umów. Mając na uwadze rozbieżne stanowiska w tym zakresie, Sąd dał w tym zakresie wiarę Skarżącemu, bowiem pismo Przewoźnika z dnia [...] marca 2019 r. nie wymienia, ile załączników oraz stron wysłano wówczas do Skarżącego. Z kolei, skoro z treści pierwszych stron umów wynika z kim oraz na jaki okres zostały one zawarte, należy przyjąć, że pismem z dnia [...] marca 2019 r. Przewoźnik udzielił odpowiedzi na pytania zawarte w punktach 2 a i 2 b wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. oraz, że nastąpiło to przed wniesieniem skargi na bezczynność, co miało miejsce pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. Zatem w tym zakresie skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu, o czym w dalszej części uzasadnienia.
Analiza stanu faktycznego oraz prawnego prowadzi natomiast do wniosku, że Przewoźnik dopuścił się bezczynności, bowiem do dnia wniesienia skargi oraz rozpatrywania jej przez Sąd nie udostępnił informacji w zakresie pozostałych żądań określonych w treści wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r., podczas gdy miał w tym zakresie prawny obowiązek. Każda bowiem z informacji, o której udostępnienie wnioskował Skarżący, jest informacją publiczną. W orzecznictwie dominuje jednolity pogląd, że podmiot (niezależnie czy publiczny, czy prywatny) wykonujący regularne przewozy w ramach transportu publicznego, jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a informacje dotyczące organizacji kontroli biletów w pojazdach tego przewoźnika - co do zasady - stanowią informację publiczną (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 lipca 2020 r., sygn. akt II SAB/Ke 24/20, wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt II SAB/Kr 40/20, CBOSA).
W świetle powołanego przepisu, informacje dotyczące liczby osób upoważnionych do kontroli biletów, wzoru identyfikatora upoważniającego do prowadzenia kontroli biletów, informacji czy kontrolerzy zatrudnieni są bezpośrednio u przewoźnika – jako, że dotyczą procesu organizowania kontroli biletów w ramach przewozów organizowanych przez dany podmiot – stanowią informację publiczną, co do zasady podlegającą udostępnieniu (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 16 września 2020 r., sygn. akt II SAB/Łd 43/20, CBOSA). Zatem wnioskowane informacje z pkt 1, 2c oraz 3 podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w u.d.i.p.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zobowiązany Przewoźnik pozostaje bezczynny w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytania zawarte w pkt 1, pkt 2c i pkt 3 wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. Udostępnienie informacji z pkt 2b i 2c wniosku nie może bowiem mieć wpływu na ostateczną ocenę w przedmiocie rozpatrywanej bezczynności. Ponadto nie można przyjąć w tym przypadku, że Przewoźnik zwolnił się z obowiązku udostępnienia informacji publicznej w ww. zakresie bowiem, inicjatywę w tym zakresie przeniósł na wnioskodawcę, nie przekazując sprawy do rozpatrzenia firmie, której zlecił wykonywanie kontroli biletów (informacja zawarta w piśmie Przewoźnika z dnia [...] marca 2019 r.). Sąd podziela również stanowisko Skarżącego, zgodnie z którym w świetle art. 33a ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 8), identyfikator kontrolera biletów jest podpisywany przez przewoźnika. Tym samym Przewoźnik powinien dysponować wiedzą o tym, jak identyfikator wygląda i jaką ilość takich dokumentów podpisał.
W związku z tym, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. stwierdził bezczynność Przewoźnika oraz zobowiązał go do załatwienia wniosku Skarżącego z dnia [...] grudnia 2018 r. w zakresie pkt 1, pkt 2c oraz pkt 3 - w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku (pkt I. sentencji wyroku).
Sąd w składzie orzekającym uznał, że bezczynność nie miała charakteru rażącego (pkt II. sentencji wyroku). Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. "Rażącym naruszeniem prawa, co wymaga powtórzenia, jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Dla uznania rażącego naruszenia prawa, co także wymaga powtórzenia, nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 grudnia 2019 r., sygn. akt III SAB/Gl 285/19, zob. także wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2020 r. sygn. akt III SAB/Wr 1110/19, CBOSA). Bezczynności zobowiązanego nie można zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa, ponieważ nie można doszukać się umyślnego przekroczenia terminu do udostępnienia informacji publicznej. Zaniechanie nie cechuje się lekceważącym podejściem do załatwianej sprawy czy celowej obstrukcji. "Działanie organu administracji publicznej cechuje rażące naruszenie prawa, gdy ten postępuje w sposób poważnie opóźniający podejmowane działania co oczywiście jest pozbawione racjonalnego usprawiedliwienia" (zob. wyrok NSA z dnia 16 września 2015 r., sygn. akt I OSK 722/15, wyrok NSA z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, CBOSA). Nie sposób doszukać się złej woli po stronie zobowiązanego, która skutkowałaby unikaniem załatwienia sprawy administracyjnej. Zaznaczenia wymaga to, że otrzymując ponaglenie (pismo z dnia [...] marca 2019 r.) zobowiązany udostępnił kopie umów zawartych z podmiotem, któremu zlecił wykonywanie kontroli biletów ([...] marca 2019 r.) . Tym samym udostępnił informacje w zakresie pkt 2 wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. – w części. Jednocześnie przewoźnik poinformował skarżącego, że w zakresie pozostałych pytań może zwrócić się bezpośrednio do podmiotu któremu powierzył kontrolę biletów w pojazdach, z wykorzystaniem których wykonuje usługę przewozu. Takie działanie zobowiązanego nie uwalania go od zarzutu bezczynności, jednakże nie sposób uznać, iż nie udzielił informacji (choć w sposób wadliwy) oraz, że takie działanie miało znamiona była rażącego naruszenia prawa.
Ponieważ przed dniem wniesienia skargi, dopełniono obowiązku udostępnienia informacji publicznej w zakresie przedstawienia skanów umów zawartych z podmiotem, któremu przewoźnik zlecił usługę kontroli biletów, wraz z informacją o okresach, na jakie zostały zawarte, Sąd nie może zobowiązać przewoźnika do udostępniania informacji już udostępnionej. W tym zakresie, obejmującym żądanie udostępnienia informacji określonych w pkt 2a i 2b wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r., Sąd w pkt III. wyroku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Oddaleniu podlegał także wniosek o przyznanie sumy pieniężnej na podstawie art. 151 p.p.s.a. (pkt III. sentencji wyroku). Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a.: "Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6." Wskazany przepis ma charakter uznaniowy. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że brak charakteru rażącego bezczynności nie uzasadnia wymierzania grzywny podmiotowi administracji publicznej lub zasądzenia sumy pieniężnej na rzecz Skarżącego, szczególnie, że zobowiązanemu wymierzono już dolegliwość (zob. II SO/Po 9/19). Grzywna oraz suma pieniężna, o których mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a są środkami dyscyplinująco-represyjnymi o charakterze dodatkowym, które powinny być stosowane z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki podmiotu w załatwieniu sprawy. Odnosić je należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań podmiotu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie co stanowi zaprzeczenie zasady demokratycznego państwa prawnego, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji podmiot nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (zob. wyrok NSA z dnia 28 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 127/20, CBOSA).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221 poz. 2193 ze zmianami). Zasądzono zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie [...]zł, co stanowi równowartość wpisu stałego (pkt IV. sentencji wyroku).