II OZ 989/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 września 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 617/12 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. N. i M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji zatwierdzającej projekt wymiany gruntów postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 września 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 617/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił J. N. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. N. i M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu decyzji zatwierdzającej projekt wymiany gruntów. Sąd wskazał, że wnioskiem z dnia 4 września 2012 r. J. N. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 8 sierpnia 2012 r. II SA/Rz 617/12, oddalającego skargę. Wnioskodawca argumentuje, że pismem z dnia 29 czerwca 2012 r. zawiadomiono go o terminie rozprawy i poinformowano, że stawiennictwo na niej nie jest obowiązkowe. Był więc przekonany, że o wyniku sprawy zostanie powiadomiony. Nie wiedział, że do sporządzenia uzasadnienia wyroku niezbędne jest złożenie wniosku jak i to, że jest to jeden z warunków wniesienia skargi kasacyjnej. O treści rozstrzygnięcia dowiedział się dopiero z rozmowy telefonicznej dnia 28 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wniosek nie jest zasadny. Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy, co przyznaje we wniosku o przywrócenie terminu. Pismo sądowe z dnia 29 czerwca 2012 r. doręczone dorosłemu domownikowi – E. N., zostało mu zatem wydane (k. 244, 258, 264). Zawiadomienie to zawierało informację, że stawiennictwo strony nie jest obowiązkowe, a nieobecność nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Jednak w punkcie 3 pouczenia jednoznacznie podano, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku, i że złożenie wniosku po terminie jest czynnością bezskuteczną, a złożenie wniosku stanowi warunek zaskarżenia orzeczenia sądu I instancji. Tak więc wnioskodawca niezasadnie powołuje się na stan swojej nieświadomości, ponieważ zgodnie z art. 6 p.p.s.a. udzielono mu potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych, ich skutków oraz o skutkach zaniedbań. Z tych względów, w świetle wyjaśnień wnioskodawcy, brak było podstaw do uznania, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu, ponieważ nie zapoznał się z treścią pouczeń z powodów sobie tylko wiadomych. Wobec powyższego, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył J. N., zaskarżając postanowienie w całości, wnosząc o jego zmianę poprzez przywrócenie terminu lub uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podkreślił, że był przekonany, że zostanie powiadomiony przez Sąd o treści rozstrzygnięcia. Jako osoba nieposiadająca jakiejkolwiek wiedzy prawniczej skarżący nie był w stanie prawidłowo ocenić zawartego w piśmie Sądu pouczenia i w efekcie bez własnej winy został pozbawiony możliwości zaskarżenia niekorzystnego dla niego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Zgodnie zaś z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu. Podkreślić należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności, które miałyby wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu - jak wymaga tego art. 87 § 2 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że w punkcie 3 pouczenia zawartego w zawiadomieniu o terminie rozprawy jednoznacznie podano, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku, a złożenie wniosku po terminie jest czynnością bezskuteczną. Złożenie wniosku stanowi zaś warunek zaskarżenia orzeczenia Sądu I instancji. Pouczenie było na tyle zrozumiałe, iż nawet osoba nie posiadająca fachowej wiedzy prawniczej powinna była zrozumieć jego treść. Niezrozumienie treści pouczenia nie może natomiast usprawiedliwiać uchybienia terminu do złożenia wniosku. Podkreślenia bowiem wymaga, że przy ocenie winy strony w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu działań mających na celu dotrzymanie terminu. Ewentualne wątpliwości co do terminów i wymogów obowiązujących w postępowaniu sądowoadministracyjnym powinny być przez stronę usunięte tak, by nie ponieść negatywnych konsekwencji ewentualnego uchybienia terminu. Skoro skarżący miał problemy ze zrozumieniem pouczenia sądu, to powinien podjąć starania zmierzające do wyjaśnienia wątpliwości co do odebranego pouczenia poprzez uzyskanie dodatkowych informacji w sądzie. W związku z tym, za niezasadny należy uznać argument podniesiony w zażaleniu, iż skarżący, będący osobą nieposiadającą fachowej wiedzy prawniczej i występującą bez pełnomocnika nie ponosi winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej, zwłaszcza, że w sposób prawidłowy został w tym zakresie pouczony przez Sąd. W takiej sytuacji stwierdzić należy, iż skarżący nie dochował w sprawie należytej staranności jakiej należałoby wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Zasadnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 września 2012 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił zażalenie oddalić.