I GSK 1037/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Stukan - Pytlowany (spr.) Sędzia NSA Czesława Socha Sędzia NSA Małgorzata Rysz Protokolant Jarosław Poturnicki po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "M." P. Spółki z o.o. w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt III SA/Gd 64/12 w sprawie ze skargi "M." P. Spółki z o.o. w C. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od "M." P. Spółki z o.o. w C. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. 1.800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 64/12 oddalił skargę M. P. Ś. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszeń co do klasyfikacji taryfowej towaru, cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniach [...] kwietnia i [...] lipca 2009 r. spółka M., zgłosiła celem objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towar opisując go w polach 31 dokumentów SAD jako "wkręty do płyt kartonowo gipsowych". Towar zaklasyfikowano do kodu TARIC 7318 15 10 99 obejmującego "pozostałe wkręty i śruby, nawet z nakrętkami lub podkładkami, toczone ze sztab, prętów, profili lub drutu o pełnym przekroju, o grubości trzpienia nieprzekraczającej 6 mm" i zastosowano stawkę celną wynoszącą 3,7 % oraz stawkę podatku VAT wynoszącą 22 %. Następnie w dniach [...] kwietnia 2010 r. – [...] czerwca 2010 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w G. przeprowadzili w spółce kontrolę prawidłowości obrotu towarowego z zagranicą i ustalono, że importer nieprawidłowo zaklasyfikował w/w towar. Wskutek kontroli, Naczelnik Urzędu Celnego w G. wszczął postępowanie celne, w wyniku którego w dniu [...] lutego 2011 r. wydał decyzje, którymi określił klasyfikację taryfową: pozycja 1 – stalowe wkręty z łbem lejkowym, nacięciem krzyżowym i gwintem do drewna do kodu Taric 7318 12 90 90 z kodem dodatkowym A 999; pozycja 2 – stalowe wkręty z łbem lejkowym, nacięciem krzyżowym i gwintem do metalu do kodu Taric 7318 14 99 90 z kodem dodatkowym A 999; określił niezaksięgowną kwotę cła antydumpingowego ostatecznego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu oraz orzekł o poborze odsetek i określił podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu. W uzasadnieniach decyzji wskazał między innymi, że z uwagi na budowę i przeznaczenie wkrętów (do drewna i do metalu) importowane wkręty winny być klasyfikowane jako dwie grupy taryfowe do różnych kodów Taryfy celnej. Wkręty z łbem lejkowym, nacięciem krzyżowym i gwintem do drewna, zgodnie z przeznaczeniem wskazanym przez producenta i importera winny być klasyfikowane do kodu Taric 7318 12 90 90 obejmującego pozostałe z pozostałych wkrętów do drewna, innych niż do podkładów i innych nie ze stali nierdzewnej. Z kolei wkręty z łbem lejkowym, nacięciem krzyżowym i gwintem do metalu winny być klasyfikowane do kodu Taric 7318 14 99 90 obejmującego pozostałe wkręty samogwintujące, inne niż ze stali nierdzewnej i inne niż z gwintem o dużym skoku (w obydwu przypadkach ze stawką celną wynoszącą 3,7 %). Ponadto na przywóz niektórych elementów złączonych z żeliwa lub ze stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, w tym m.in. dla towarów objętych kodami 7318 12 90 90 i 7318 14 99 90, rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji (Dz. Urz. L 2010.282.29., dalej: rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009) zostało nałożone ostateczne cło antydumpingowe. W rozporządzeniu tym zostały określone dodatkowe kody Taric dla imiennie wskazanych przedsiębiorstw, wymienionych z nazwy w załączniku. Dla przedmiotowego towaru kodem dodatkowym jest kod A999; dla tego kodu stawka cła antydumpingowego wynosi 85 %. Jak wskazał organ nieprawidłowe dane zawarte w zgłoszeniach celnych należało zweryfikować oraz określić w sposób prawidłowy. Spowodowało to określenie cła antydumpingowego oraz podatku VAT. Dyrektor Izby Celnej w G. decyzjami z dnia [...] listopada 2011 r., utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy wskazał m.in., że dla wkrętów do drewna właściwym kodem jest kod TARIC 7318 12 90 90, natomiast wkręty do metalu należało zaklasyfikować do kodu TARIC 7318 14 99 90. Wyżej wymienionych kodów nie mogły determinować wyłącznie dokumenty WIT znajdujące się w aktach sprawy, ponieważ dokumenty te nie spełniały kryteriów określonych w art. 12 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dnia 19 października 1992 r., s. 1; polska wersja językowa – Dz. Urz. UE Wydanie Specjalne – Rozdział 2, tom 4, str. 307; dalej: WKC). Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach organ odwoławczy podkreślił, że organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy i należycie uzasadnił rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2012 r. oddalił skargi na opisane wyżej decyzje. Sąd podzielił ustalenia organów celnych co do klasyfikacji spornego towaru i odwołując się do Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej Sąd stwierdził, iż w przypadku zaliczenia importowanych wkrętów do kategorii wkrętów do drewna lub wkrętów samogwintujących obojętne dla przypisania im kodu TARIC jest ustalenie w wyniku jakiego procesu technologicznego powstały. Sąd powołał się także na opinię biegłego z Politechniki G. K. K. która przesądziła jednoznacznie o charakterze części importowanych wkrętów identyfikując je jako samogwintujące – zgodnie z brzmieniem podpozycji taryfowej 7318 14. Oznaczało to zdaniem Sądu, że obojętnym dla klasyfikacji taryfowej przedmiotowych wkrętów był ich proces wytwórczy. A zatem skarżąca bezzasadnie zarzuciła organom administracji naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie ustaleń zmierzających do wykazania, czy wkręty powstały w drodze toczenia, czy też w drodze innej technologii. W konkluzji Sąd uznał że zmiana kodu taryfy celnej jednoznacznie przesądziła o konieczności określenia wysokość cła antydumpingowego oraz podatku VAT w nowej wysokości, a sposób wyliczenia należności celno-podatkowych, stosownie do zmienionej klasyfikacji taryfowej nie budził wątpliwości. M. P. Ś. Spółka z o.o. w C. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i domagając się jego uchelania i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 151 p.p.s.a., polegające na oddaleniu skarg na decyzje administracyjne, mimo że decyzje ta zostały wydany z naruszeniem przepisów postępowania tj. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) w związku z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) polegającym na wydaniu decyzji ustalających klasyfikację wkrętów do płyt kartonowo-gipsowych oraz określających właściwą stawkę podatku VAT i stawkę celną bez podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zawisłej sprawy, tj. nieuwzględnienia okoliczności, iż rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów nie będących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE. L 2009.343.51, dalej: rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009), rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009 oraz rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE L 2011.194.6, dalej: rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011) będące podstawą prawną wydania decyzji, są niezgodne z postanowieniami Porozumienia Antydumpingowego Światowej Organizacji Handlu, co w konsekwencji doprowadziło do złożenia przez Komisję Europejską do Parlamentu Europejskiego wniosku stanowiącego projekt Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zmiany rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną uchybienie to miało wpływ na treść orzeczenia albowiem sprzeczność przywołanych powyżej aktów prawnych z Porozumieniem Antydumpingowym WTO stanowiło o braku podstaw do wydania przez Dyrektora Izby Celnej w G. decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w G. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie stwierdzając wystąpienia w rozpoznawanej sprawie przesłanek określonych w przepisie art. 183 § 2 p.p.s.a., skutkujących nieważnością postępowania, kontrola kasacyjna zaskarżonego wyroku może być więc dokonana wyłącznie w zakresie zdeterminowanym podstawami, na których została oparta skarga kasacyjna. Skarga kasacyjna, wniesiona w rozpatrywanej sprawie oparta została wyłącznie na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj: naruszeniu przepisów postępowania. Skarżąca, opierając skargę kasacyjną na tej podstawie, winna wykazać takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ramach wskazanej podstawy kasacyjnej, Skarżąca zarzuciła naruszenie przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. przez oddalenie przez Sąd I instancji skargi, pomimo że decyzje zostały wydany z naruszeniem art. 73 ust. 1 Prawa celnego w związku z art. 122 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut ten nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej, którego procesowym gwarantem jest art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, organ celny jest zobowiązany w toku postępowania podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej wynika dla organu obowiązek wyczerpującego zbadania wszelkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa. W sprawie, której przedmiotem jest weryfikacja zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym kodu taryfy celnej importowanego towaru, do sfery ustaleń faktycznych, które należy przeprowadzić jest ustalenie tożsamości importowanego towaru. Jest to niezbędne dla zastosowania prawidłowej klasyfikacji taryfowej. Jeżeli organ celny wykaże, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, że wskazana przez zgłaszającego pozycja taryfy celnej, dla importowanego towaru, jest nieprawidłowa, to zobowiązany jest do weryfikacji i prawidłowego określenia klasyfikacji taryfowej tego towaru. W konsekwencji zmiany kodu taryfy celnej, obowiązkiem organu jest określenie wysokości cła oraz podatku od towarów i usług, czyli dokonania subsumcji ustalonego stanu faktycznego sprawy do przepisów prawa. Ustosunkowując się do sformułowanego zarzutu wskazać należy, że Skarżąca nie kwestionuje ustaleń organów co do tożsamości importowanego towaru, a także przyjętej przez organy celne i zaakceptowanej przez Sąd I instancji klasyfikacji taryfowej importowanego towaru, tj. ustaleń, że przedmiotem importu były wkręty do drewna i do metalu, samogwintujące, przeznaczone do mocowania płyt kartonowo-gipsowych, dla których właściwym kodem TARIC jest odpowiednio kod 7318129090 i kod 7318149990. Skarżąca kwestionuje wyłącznie zastosowanie w sprawie przepisów rozporządzeń Rady (WE) nr 1225/2009, nr 91/2009 oraz rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 na podstawie których na importowany towar nałożono cło antydumpingowe. Skarżąca wskazuje, iż przewidywana jest zmiana tych regulacji z uwagi na ich niezgodność z Porozumieniem Antydumpingowym WTO. Należy zauważyć, że podnoszona kwestia jako dotycząca prawidłowości zastosowania w sprawie konkretnych przepisów prawa, nie dotyczy stanu faktycznego, a jedynie stanu prawnego sprawy, a w tej sytuacji powinna być objęta podstawą kasacyjną z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. (naruszenie prawa materialnego), czego jednak Skarżąca nie uczyniła. Powracając jednak do postawionego przez Skarżącą zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego sprowadzającego się w istocie do zarzutu o przedwczesności subsumpcji ustalonego stanu faktycznego sprawy do obowiązujących norm prawa Wspólnotowego – dotyczących nakładania cła antydumpingowego - należy zauważyć, że organy celne zgodnie z art. 73 Prawa celnego do postępowania w sprawach celnych stosują odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów Prawa celnego. Mają zatem obowiązek przeprowadzenia postępowania zgodnie z zasadami rządzącymi postępowaniem podatkowym. Zgodnie z art. 120 Ordynacji podatkowej organy działają na podstawie przepisów prawa co oznacza, że organy podejmując rozstrzygnięcie w sprawie powinny mieć na uwadze przepisy prawa materialnego oraz reguły procesowe. Stosowanie przepisów prawa materialnego winno być oceniane na chwilę zdarzenia dającego podstawę do określenia praw i obowiązków danego podmiotu. Natomiast stosownie do art. 122 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Wyrażona zasada prawdy obiektywnej jest jedną z najważniejszych zasad postępowania, ma bowiem olbrzymi wpływ na ukształtowanie całego postępowania, a zwłaszcza na rozłożenie ciężaru dowodu. Z zasady tej wynika dla organu obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Z kolei zasada z art. 125 Ordynacji podatkowej nakłada na organy powinność działania szybko i wnikliwie w celu załatwienia sprawy. Realizując normy prawne art. 125 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Obowiązek podejmowania działań wnikliwych wprost nawiązuje do zasady prawdy obiektywnej. Natomiast działania proste to podejmowanie czynności z pominięciem sformalizowanych procedur prawnych. W konsekwencji, wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej organy celne nie miały podstaw prawnych by tamować prowadzone postępowanie celne z uwagi na trwające przed organami wspólnotowymi procedury dotyczące zmiany rozporządzeń nakładających cło antydumpingowe. Organy celne prowadząc postępowanie w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego obowiązane były natomiast stosować przepisy prawa materialnego obowiązujące na chwilę dokonania zgłoszenia celnego, a zatem zobowiązane były zastosować, jako podstawę prawną do nałożenia cła antydumpingowego, przepisy rozporządzeń Rady WE nr 1225/2009, nr 723/2011 oraz nr 91/2009, obowiązujące w dacie zgłoszenia celnego, co w rozpatrywanej sprawie uczyniły. Podnoszona przez Skarżącą kwestia zmiany treści rozporządzeń Rady WE nakładających cło antydumpingowe nie miała wpływu na rozstrzygnięcia organów celnych w rozpatrywanej sprawie. Zaskarżone do wojewódzkiego sądu administracyjnego decyzje Dyrektora Izby Celnej w G. zostały wydane w dniu [...] listopada 2011 r., natomiast procedurę zmiany wymienionych rozporządzeń Rady WE, rozpoczęto dopiero w 2012 r. (komunikat WTO z dnia 24 stycznia 2012 r., nr WT/DS397/14, http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2012/january/tradoc_148983.pdf), zatem w chwili orzekania przez organy celne kwestionowane rozporządzenia Rady WE obwiązywały w brzmieniu zastosowanym przez organy celne. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. nie miał podstaw do uwzględnienia okoliczności dotyczących wdrożenia przez Komisję Europejską procedury zmiany stanu prawnego, które de facto zaistniały po wydaniu zaskarżonych do Sądu decyzji Dyrektora Izby Celnej w G. Taka konstatacja wynika z treści art. 133 § 1 p.p.s.a., który stanowi podstawę normatywną zasady orzekania według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie podjęcia zaskarżonego aktu oraz z kasacyjnego charakteru postępowania sądowoadministracyjnego. Wskazać należy także, że rozporządzenie Rady WE nr 1225/209, stanowiące podstawę do zastosowania cła antydumpingowego na importowany przez Spółkę towar, z przyczyn przywołanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, zostało zmienione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 765/2012 z dnia 13 czerwca 2012 r. zmieniającym rozporządzenie Rady WE nr 1225/2009 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE L z 2012 r. poz. 237 s. 1, dalej: Rozporządzenie zmieniające). Rozporządzeniem zmieniającym, zmieniono treść art. 9 ust. 5 rozporządzenie Rady WE nr 1225/2009, jednakże co należy podkreślić, w art. 2 zd. 2 rozporządzenia zmieniającego wprowadzono zapis, że: "Niniejsze rozporządzenie stosuje się do wszystkich dochodzeń wszczętych na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia." Zatem przepisy rozporządzenia Rady WE nr 1225/2009 w brzmieniu nadanym omawianym rozporządzeniem zmieniającym, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, nie mogły by mieć zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Z podanych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego ma swą podstawę w art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z zm.).