II SA/Gl 162/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Asesor WSA Aneta Majowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 5 listopada 2021 r. nr SKO.PS/41.5/1144/2021/14616/MP w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę. UZASADNIENIE Burmistrz R. decyzją nr [...] z dnia 27 września 2021 r. zmienił w całości decyzję Nr [....] z dnia 9 czerwca 2021 r. przyznającą J. R. zasiłek stały w ten sposób, że świadczenie przyznane za miesiąc czerwiec 2021 r. w kwocie 773,42 zł pomniejszył o 180,46 zł z powodu przebywania strony w zakładzie karnym w okresie od dnia [...] czerwca 2021 r. do dnia [...] czerwca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji przywołał przepisy prawa oraz opisał stan faktyczny sprawy. Ustalono z Zakładem Karnym w R., że strona w okresie od [...] kwietnia 2021 r. do [...] kwietnia 2021 r. i od [...] czerwca 2021 r. do [...] lipca 2021 r. odbywała karę pozbawienia wolności. Wysokość zasiłku stałego pomniejszono w miesiącu czerwcu 2021 r. o 180,46 zł (773,42 zł/ 30 dni = 25,78 zł x 7 dni =180,46 zł). Wysokość zasiłku stałego za miesiąc czerwiec 2021 r. wynosi 592,96 zł. Odwołanie od tej decyzji złożył jej adresat. W jego ocenie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, gdyż odbywała karę aresztu a nie pozbawienia wolności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach zaskarżoną decyzją orzekło: - uchylić zaskarżoną decyzję i orzec: - zmienić decyzję Nr [...] z dnia 9 czerwca 2021 r. w ten sposób, że zasiłek stały przyznany w wysokości 645 zł za miesiąc czerwiec 2021 r. pomniejszyć o 150,50 zł z powodu przebywania strony w zakładzie karnym w okresie od [...] czerwca 2021 r. do [...] czerwca 2021 r. Organ odwoławczy zgodził się z Burmistrzem R., że za okres przebywania w areszcie stronie nie przysługuje zasiłek stały. Jednakże wskazał, iż popełniono błąd przy ustalaniu kwoty, o którą powyższy zasiłek należało zmniejszyć. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały ustala się w wysokości w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 645 zł. miesięcznie. Decyzją Nr [...] z dnia 9 czerwca 2021 r. przyznano stronie zasiłek stały od 1 czerwca 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. w kwocie 645 zł. Tym samym należało zmniejszyć kwotę przyznanego stronie w miesiącu czerwcu 2021 r. zasiłku stałego o 150,50 zł. (645 zł/30 dni =21,50 zł x 7 dni = 150,50 zł). Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył jej adresat. Podkreślił, że w spornym okresie odbywał karę aresztu a nie pozbawienia wolności. Nie zgodził się , że w trakcie pobytu w areszcie uzyskuje wsparcie. W jego ocenie organy administracji zmuszają go do pracy – gdyż musi, w celu ochrony swoich praw, pisać pisma procesowe. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268) "osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem ust. 1a". Jednocześnie ust. 2 tego artykułu wskazuje, iż "osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń". Ratio legis powyższej regulacji nie budzi najmniejszych wątpliwości interpretacyjnych. W okresie przebywania w zakładzie karnym (czy też areszcie śledczym) potrzeby osoby tam osadzonej są w pełni zaspakajane. Nie musi bowiem angażować swoich środków na zapewnienie sobie dachu nad głową, czy też pożywienia. Dlatego wykładnia "zrównująca" w tym zakresie karę pozbawienia wolności z karą aresztu (która z technicznego punktu widzenia jest tożsama) nie budzi żadnych wątpliwości, co do swojej poprawności. W tym zakresie zarzuty skarżącego są nieuzasadnione. Biorąc pod uwagę powyższe, rozstrzygnięcia organów administracji w sprawie były prawidłowe. We wskazanym okresie skarżący przebywał w zakładzie karnym odbywając karę aresztu. Okoliczność ta nie jest sporna. Art. 13 ust. 1 ust. nie uprawnia, ale zobowiązuje organ pomocy społecznej do "odliczenia" okresu przebywania w zakładzie karnym (tu w celu odbycia kary aresztu) od czasu kiedy osadzony jest uprawniony do korzystania z pomocy społecznej. Sąd stwierdza również, że wyliczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, odnośnie kwoty zmniejszenia zasiłku stałego są prawidłowe. Nie są również kwestionowane przez skarżącego. Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.