I SA/Bd 502/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 listopada 2023 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr 081701662/GSOL w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pieniężnego oddala skargę UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2023 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) (dalej także organ) na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz.U. z 2023 r. poz. 1073) – dalej: "u.ś.p.s." – odmówił G. K. (dalej także Skarżąca) prawa do tego świadczenia z uwagi na niespełnienie przez nią ustawowych warunków do przyznania świadczenia pieniężnego. W uzasadnieniu organ wskazał na art. 2 ust. 1 ustawy o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa i podał, że Skarżąca udowodniła jedynie 7 lat, 11 miesięcy i 19 dni pełnienia funkcji sołtysa. Ponieważ nie legitymuje się ona wymaganym okresem pełnienia funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje, nie mniej niż przez 8 lat, brak było podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia. W skardze do tut. Sądu Skarżąca wskazała, że odmówiono jej przyznania świadczenia ze względu na brak 12 dni do wymaganych 8 lat. Skarżąca nie zgadza się z taką decyzją, ponieważ nie wynikało to z jej winy – to Wójt [...] w K. decydował o terminach zebrań wiejskich, które zawsze były w marcu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a–c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634) – dalej: jako "p.p.s.a." – lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które to ograniczenie nie ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Na wstępie należy podać, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID-19. Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia [...] października 2023 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 listopada 2023 r. (k. 15 akt sądowych). Wcześniej Skarżąca została poinformowana także o dostępie do informacji o sprawie w wykazie spraw sądowych e-Wokanda pod wskazanym adresem internetowym oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 10 dni od dnia doręczenia pisma. Z prawa tego Skarżąca nie skorzystała. Należy zaznaczyć, że dopuszczalność rozpoznania spraw na posiedzeniach niejawnych w czasie obowiązywania obostrzeń związanych z epidemią COVID-19 była rozważana przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt II FSK 1230/21 (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak orzeczenia przytaczane w dalszej części uzasadnienia), a wyrażone w nim poglądy tut. Sąd podziela. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie decyzja Prezesa KRUS z dnia [...] sierpnia 2023 r., odmawiającej Skarżącej prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem Sąd uznał, że nie narusza ona prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Istotą sporu między stronami jest zasadność tej odmowy, w świetle ustalonego stanu faktycznego, przyznania Skarżącej świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W ocenie Sądu okoliczności stanu faktycznego nie budzą wątpliwości. Jak ustalił organ Skarżąca pełniła przez dwie kadencje funkcję sołtysa w sołectwie [...], w okresie od dnia [...] marca 2007 r. do dnia [...] marca 2015 r., czyli przez 7 lat, 11 miesięcy i 19 dni. Ustalenia organu w tym zakresie znajdują potwierdzenie w aktach spraw – zaświadczeniu Wójta Gminy K. z dnia [...] lipca 2023 r. (por. k. 3 akt admin.). Forma i treść tego zaświadczenia nie budzą wątpliwości Sądu. Okoliczności tych nie podważyła także Skarżąca. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 2 ust. 1 u.ś.p.s., zgodnie z którym świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Jednocześnie stosownie do art. 2 ust. 2-4 u.ś.p.s. przy ustalaniu okresu pełnienia funkcji sołtysa nie jest wymagane zachowanie ciągłości pełnienia tej funkcji. Do okresu pełnienia funkcji sołtysa wlicza się również okres jej pełnienia na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, jeżeli osoba ta następnie pełniła funkcję sołtysa na podstawie przepisów tej ustawy. Poza tym świadczenie nie przysługuje osobie skazanej prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione w związku z pełnieniem funkcji sołtysa. W ocenie Sądu należy zgodzić się z przyjętą przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacją art. 2 ust. 1 u.ś.p.s. Mimo że nie jest ono obszerne, trafnie zwrócono w jego treści uwagę na fakt, że Skarżąca nie spełniła jednego z warunków niezbędnych przyznania tego świadczenia. O możliwości przyznania omawianego świadczenia pieniężnego przesądza okoliczność czy wnioskodawca pełnił funkcję sołtysa przez dwie kadencje nie mniej niż przez 8 lat. Takie rozumienie omawianego przepisu wynika wprost z brzmienia przepisu, bowiem w pierwszym zdaniu art. 2 ust. 1 u.ś.p.s. określono, że warunki przyznania świadczenia muszą być spełnione łącznie. Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia wynika, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez dwie kadencje jednak jedynie przez okres 7 lat 11 miesięcy i 19 dni, czyli poniżej wymaganego przez ustawę o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa 8-letniego okresu sprawowania tej funkcji. W takiej sytuacji świadczenie Skarżącej nie przysługuje, co prawidłowo ocenił organ w zaskarżonej decyzji. Uzasadnione przekonanie Skarżącej o braku jej winy oraz poczucie krzywdy oraz akcentowany brak wpływu na decyzję Wójta Gminy K., który decydował o terminach zebrań wiejskich, podczas których dokonywano wyboru sołtysa, pozostają bez wpływu na ocenę zasadności rozstrzygnięcia Prezesa KRUS w niniejszej sprawie. Podobnie należy się odnieść się do podkreślanych w skardze zaangażowania i prawidłowego wykonywania obowiązków sołtysa. Organ – podobnie jak Sąd – tych okoliczności w żaden sposób nie kwestionuje, niemniej jednak nie podlegają one uwzględnieniu czy ocenie przy przyznaniu prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Należy zatem zgodzić się z organem, że sformułowane we wniosku żądanie przyznania omawianego świadczenia osobie, która nie legitymuje się okresem 8 lat pełnienia funkcji pomimo sprawowania funkcji przez dwie kadencje, nie mogło zostać uwzględnione przez organ. Błędne – jak wyżej wskazano – przekonanie Skarżącej co do przysługiwania jej określonych uprawnień nie skutkuje koniecznością uznania za zasadną wniesionej skargi. Mając zaś na uwadze dyspozycję art. 134 p.p.s.a., należy wskazać, że rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonej decyzji. Wobec niezasadności podniesionych w skardze zarzutów, mając na uwadze, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. T. Wójcik L. Kleczkowski J. Ziołek