II OSK 1438/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak /spr./ po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. P. i J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2376/21 w sprawie ze skargi M. P. i J. P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 września 2021 r., nr 1430/21 w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2022 r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2376/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę M. P. i J. P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 września 2021 r., nr 1430/21 w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli skarżący, którzy na podstawie art. 173 § 1 i art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), w całości zaskarżyli wyrok Sądu I instancji i zarzucili naruszenie: - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ("P.b.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. i art. 81c ust. 2 P.b. poprzez bezzasadne oddalenie skargi wskutek uznania, że błędne określenie kręgu stron postępowania nie może mieć wpływu na wynik sprawy, podczas gdy tego rodzaju uchybienie stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na treść wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, co winno skutkować uwzględnieniem skargi; - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ("k.p.a.") poprzez bezzasadne oddalenie skargi wskutek niedostrzeżenia przez Sąd, że organ w zaskarżonym postanowieniu naruszył art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji w której M. L., Państwo Wielkiego Księstwa Luksemburga oraz Ambasada Republiki Austrii nie posiadają przymiotu strony w sprawie, co z kolei winno skutkować umorzeniem (w stosunku do nich) postępowania toczącego się z ich udziałem. W oparciu o wyżej wskazane podstawy skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonego postanowienia w części w jakiej organ błędnie uznał M. L., Państwo Wielkiego Księstwa Luksemburga, ambasadę Republiki Austrii za stronę postępowania, uchylenie postanowienia organu I instancji w tej samej części oraz umorzenie postępowanie administracyjnego we wskazanej części co do wymienionych podmiotów z uwagi na brak przymiotu strony. Pełnomocnik wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. Na wstępie podkreślić należy, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej, obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Stosowanie do art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Z tego względu w uzasadnieniu pominięto opis przebiegu postępowania i wydanych w sprawie rozstrzygnięć, elementy te zawiera uzasadnienie Sądu I instancji. Powołany przepis stanowi lex specialis wobec art. 141 § 4 p.p.s.a. i jednoznacznie określa zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Przedmiotem zarzutów skargi do Sądu I instancji była wyłącznie kwestia uznania czy M. L., Państwo Wielkiego Księstwa Luksemburga oraz Ambasada Republiki Austrii są stronami w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej przez skarżących. Sąd rozpoznając sprawę mając na względzie art. 134 p.p.s.a. niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów uznał, że postanowienie jest prawidłowe pod względem zgodności z przepisami ustawy Prawo budowlane, a przede wszystkim art. 81c ww. ustawy. Jednocześnie Sąd przywołując orzecznictwo sądowe podkreślił, że obowiązek nałożony postanowieniem wydanym w trybie art. 81c p.b. może być nałożony tylko na uczestnika procesu budowlanego (art. 81c ust. 1 i 2), którym jest inwestor, inspektor nadzoru inwestorskiego, projektant, kierownik budowy, kierownik robót (art. 17 p.b.). Dlatego też za stronę takiego incydentalnego postępowania uznane mogą być tylko te podmioty, o których mówi art. 81c ust. 1 i 2 w zw. z art. 17 p.b. Celem takiego postępowania jest zmuszenie inwestora do przedłożenia oceny technicznej lub ekspertyzy. W konsekwencji Sąd uznał, że M. L., Państwo Wielkiego Księstwa Luksemburga oraz Ambasada Republiki Austrii nie powinni być uczestnikami tego postępowania. Jednakże stwierdził, że powyższe uchybienie pozostaje bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Wobec faktu, że zarzuty skargi kasacyjnej co do istoty są powieleniem zarzutów skargi wniesionej do Sądu I instancji, które to zarzuty Sąd I instancji podzielił, skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona. Natomiast żądanie umorzenia postępowania względem uczestników postępowania nie ma podstawy prawnej. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.