II FSK 2930/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Grzegorz Krzymień (sprawozdawca), Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Protokolant Katarzyna Domańska, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej W. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 lipca 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 923/10 w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 7 czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 923/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 7 czerwca 2010 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. Jak wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, decyzją z dnia 15 lutego 2010 r. Wójt Gminy D. K. ustalił Skarżącej łączne zobowiązanie pieniężne za 2010 r. w podatku od nieruchomości i rolnym w kwocie 32 294 zł, w tym 2 096 zł tytułem podatku od nieruchomości i 30 198 zł tytułem podatku rolnego. Od tej decyzji Skarżąca złożyła odwołanie uzasadniając swoje stanowisko brakiem realizacji przez gminę podstawowych zadań związanych z obowiązkiem remontowania i modernizacji dróg. Skarżąca wskazała na straty związane z wydłużeniem tras przewozu zboża i komunikacji oraz związane z awariami środków lokomocji i sprzętu rolniczego, jak też wynikające z przejazdu przez jej pole przez innych użytkowników w związku ze złym stanem drogi. Zdaniem Strony, skoro gmina nie wywiązuje się ze swoich obowiązków to podatek winien być niższy, stąd wniosła o "obniżenie podatku o 90%, czyli do kwoty 3 000 zł". Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że decyzja ta wskazuje prawidłową podstawę prawną, a podatek został wyliczony zgodnie z obowiązującymi stawkami opodatkowania. Organ drugiej instancji podkreślił przy tym, że Skarżąca nie kwestionuje przedmiotu opodatkowania, stawek tego podatku oraz wyliczenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2010 r., nie formułuje też zarzutów natury formalnych dotyczących sposobu i trybu postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że postępowanie podatkowe w sprawie wymiaru podatku nie zezwala na uwzględnienie zarzutów związanych ze stratami opisanymi w odwołaniu, bowiem podstawa opodatkowania jest niezależna od okoliczności podnoszonych przez Skarżącą. Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji, przedmiotowe opodatkowanie ma majątkowy charakter, tj. wiąże się z posiadaniem nieruchomości podlegających opodatkowaniu. Prawo, w tym przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r., o podatkach i opłatach lokalnych (j.t. dz. u. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm.), ustawy o podatku rolnym (j.t. dz. u. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm.), ani też ustawy z dnia 30 października 2002 r., o podatku leśnym (dz. u. nr 200, poz. 1682 ze zm.), nie przewidują możliwości obniżenia podatku z uwagi na okoliczności podnoszone w odwołaniu. Możliwości takiej przeczy art. 84 Konstytucji, zgodnie z którym każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dodatkowo wskazało, że jeśli strona nie ma możliwości uregulowania podatku to zgodnie z art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.) dalej w skrócie "O.p.", ma prawo zwrócić się z wnioskiem do organu podatkowego pierwszej instancji o odroczenie terminu płatności podatku, rozłożenie podatku na raty bądź jego umorzenie. Podnoszone w odwołaniu szkody wynikające ze stanu drogi mogą być natomiast przedmiotem roszczeń kierowanych do właściwego zarządcy drogi. Oddalając skargę Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania. Nie naruszono w rozpoznawanej sprawie żadnej z zasad postępowania, w tym zasady czynnego udziału podatnika na każdym etapie postępowania podatkowego (art. 123 § 1 O.p.). Uzasadniając zarzut naruszenia art. 200 § 1 O.p. pełnomocnik strony skarżącej zarzucił "naruszenie przepisów postępowania poprzez zaniechanie przesłuchania strony oraz świadków na rozprawie". Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wskazywane przez Stronę we wniosku o przeprowadzenie rozprawy okoliczności nie miały znaczenia dla sprawy, a tym samym nieprzeprowadzenie przez organ rozprawy nie naruszało art. 200a § 2 i art. 188 O.p. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Skarżąca wniosła o jego zmianę i uwzględnienie skargi w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 123 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że organ podatkowy zapewnił Skarżącej czynny udział w postępowaniu. W uzasadnieniu wskazanego zarzutu podkreślono, że Strona miała zamiar czynnie uczestniczyć w postępowaniu podatkowym, a organ wniosku tego nie uwzględnił. Zdaniem Skarżącej, brak reakcji organu w postaci wyznaczenia posiedzenia, na którym mogłaby zostać wysłuchana, jest wystarczającym powodem do uwzględnienia niniejszej skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie przypomnieć należy Skarżącej, że Naczelny Sąd Administracyjny – stosownie do art. 183 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie "P.p.s.a." – rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania (w przypadkach wymienionych w § 2 w/w artykułu), w niniejszej sprawie nie występującą. Oznacza to, że zaskarżony wyrok kontrolowany jest wyłącznie w zakresie wyznaczonym przez zarzuty i wnioski środka odwoławczego. Sąd odwoławczy nie może poprawiać podstaw zaskarżenia i wniosków skargi kasacyjnej, gdyż oznaczałoby to działanie z urzędu, w świetle cytowanego przepisu niedopuszczalne (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2004 r. sygn. akt FSK 13/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 15; wyrok NSA z dnia 22 lipca 2004 r., sygn. akt GSK 356/04, ONSAiWSA 2004, nr 3, poz. 72). Stosownie do powołanego w rozpoznawanej skardze kasacyjnej art. 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm., dalej w skrócie "O.p.") organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Powołany przepis ma charakter procesowy, a zatem – zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – na autorze skargi kasacyjnej spoczywał obowiązek wykazania, że jego naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisu postępowania w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest bowiem warunkiem wzruszenia zaskarżonego wyroku z powodu uchybienia procesowego (por. wyrok NSA z 24 maja 2005 r. sygn. akt FSK 2321/04, wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r., sygn. akt FSK 5/04). Nie wystarczy jednakże, jak to uczyniono w niniejszej sprawie, podnieść, że "zarzut naruszenia art. 123 § 1 O.p., w ocenie Skarżącej, uznać należy za naruszenie, które powinno skutkować zmianą orzeczenia wydanego przez WSA i uwzględnieniem skargi". W rozpoznawanym stanie faktycznym autor skargi kasacyjnej powinien wykazać nie tylko, w jaki sposób naruszono zasadę czynnego udziału strony w toczącym się postępowaniu, ale także dlaczego rozstrzygnięcie byłoby inne, gdyby nie nastąpiło to naruszenie przepisów postępowania. Podkreślić przy tym należy, że z uwagi na wskazaną wadliwość sformułowania skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości zweryfikować, czy do naruszenia art. 123 § 1 O.p. w niniejszej sprawie rzeczywiście doszło. Wobec wykazania bezskuteczności skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.