II GZ 440/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt III SA/Łd 652/23 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE I Postanowieniem z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt III SA/Łd 652/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi A. S. (dalej jako: "skarżąca") na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2023 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania jest postanowienie dotyczące zgłoszonych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Sąd wyjaśnił, że zaskarżone rozstrzygnięcie zawiera jedynie negatywną ocenę zarzutów zgłoszonych w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym, nie nakłada na skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Nie rodzi po stronie adresatki żadnych uprawnień, ani obowiązków, ponieważ nie posiada węzła praw i obowiązków, który mógłby podlegać wykonaniu. Z tego względu zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie pozbawione jest przymiotu wykonalności i nie może mieć do niego zastosowania instytucja wstrzymania wykonania aktu uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a. II Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie. Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zaskarżonemu w całość postanowieniu zarzucono: 1. Organ I i II instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy wszedł w posiadanie nowych dowodów mających istotny wpływ na wynik sprawy okoliczności nie tylko stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.) w zw. z art. 18 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (teksy jedn. z 2022 poz. 2492: dalej jako: "u.p.e.a.") ale uniemożliwia również dokonanie oceny prawidłowości wydanego postanowienia w oparciu o wystawiony tytuł wykonawczy oraz naruszenie art. 33 par 2 pkt.6 lit. c u.p.e.a.; 2. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art 156 § 1 pkt 6 k.p.a. , który w razie wykonania wywołałby czyn zagrożony karą, gdyż organ postąpił w następujący sposób; Organ odrzucił argumentację tłumacząc, że "zarzut ten nie mieści się w zamkniętym katalogu zarzutów określonych w art, 33 § 1", oraz bagatelizowanie bardzo ważnych czynności lekarskich ujętych w art 17 ust 2 i 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284); 3. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 156 § 1 pkt 5 ustawy k.p.a. poprzez wydanie aktu, który nie mógł być wykonany nawet w dniu jego wydania, co trwa do chwili obecnej gdyż w przedmiotowej sprawie organ postąpił w następujący sposób; mimo brak wymagalności obowiązku wydanie postanowienia nakładające grzywnę w kwocie 1100 zł; 4. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.; zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa; 5. Naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.; 6. Naruszenie art 138 § 2; 7. Naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwego postanowienia organu pierwszej instancji; co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności postanowienia powołując się ustawę z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnynych. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, zaś zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zobligowana uprawdopodobnić, że wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślenia wymaga, że warunkiem zastosowania w stosunku do wnioskodawcy ochrony tymczasowej wynikającej z powołanego przepisu jest wykazanie przez stronę, że w związku z wykonaniem decyzji lub aktu administracji publicznej zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody bądź jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skoro zaś sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Przenosząc powyższe na grunt tej sprawy stwierdzić należy, co również słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, że przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Innymi słowy, problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne przez przyznanie uprawnienia lub obowiązku, których wykonanie wywołuje skutki prawne lub faktyczne trudne do odwrócenia lub których wykonanie powodowałoby wyrządzenie znacznej szkody. Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo rozstrzygnięcia, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych, np. dotyczące zawieszenia czy umorzenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny podziela dokonaną przez Sąd pierwszej instancji ocenę, że wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie mógł zostać uwzględniony. Oceny tej nie zmienia argumentacja podniesiona w zażaleniu. Sąd pierwszej nie mógł bowiem zastosować ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bowiem przedmiotem skargi do sądu jest akt – postanowienie organu dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego Zaskarżone postanowienie nie nakłada zatem na skarżącą żadnego obowiązku, ani nie kreuje praw, a jedynie orzeka o tym, że nieuzasadnione są zarzuty zgłoszone przez stronę w postępowaniu egzekucyjnym. Wobec powyższego wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie jest możliwe, bo ma ono charakter odmowny i nie podlega wykonaniu. Podniesiona w uzasadnieniu zażalenia argumentacja nie mogła zostać uwzględniona, bowiem skarżąca nie uargumentowała w żaden sposób co w jej ocenie świadczy o wadliwości działania Sądu pierwszej instancji w związku z odmową udzielenia ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia