II OSK 1638/23
Адміністративні суди2024-08-08
Номер справи
II OSK 1638/23
Суд
Naczelny Sąd Administracyjny
Дата рішення
2024-08-08
Тип
Wyrok NSA
Судді
Marzenna Linska - WawrzonMirosław GdeszRobert Sawuła
Резолютивна частина
Oddalono skargę kasacyjną; Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Текст рішення
SENTENCJA
Dnia 8 sierpnia 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. sp. z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1330/22 w sprawie ze skargi J.P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 8 września 2022 r., znak: WI-I.7840.2.9.2022.MA w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od I. sp. z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w K. na rzecz J.P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
1. Wyrokiem z 8 lutego 2023 r., II SA/Kr 1330/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Krakowie w sprawie ze skargi J.P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 8 września 2022 r., znak: WI-I.7840.2.9.2022.MA, w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania, w pkt I uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, w pkt II. zasądził zwrot kosztów postępowania. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, decyzją z 23 października 2018 r. Nr 1987/6740.1/2018, znak: AU-01-1.6740,1.1852.2018.JWI, Prezydent Miasta Krakowa orzekł o zmianie decyzji własnej Nr 481/6740.1/2018 z 15 marca 2018 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla zamierzenia budowlanego pn.: Budowa zespołu 26-ciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, z drogą wewnętrzną, z garażami wbudowanymi, wraz z instalacjami wewnętrznymi: wod-kan, co, c.w.u., gazową, wentylacji mechanicznej, elektryczną, wraz z budową instalacji wewnętrznych prowadzonych na zewnątrz: kanalizacji sanitarnej, kanalizacji opadowej ze zbiornikami, gazowej i oświetlenia terenu oraz instalacjami elektrycznymi NN na działkach nr [...], [...] obr. [...] przy ul. [...] w K.
2.2. Wyrokując w sprawie II SA/Kr 1330/22 kolejno wskazano, że na wniosek J.P. Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z 9 grudnia 2020 r. wznowił postępowanie w tej sprawie w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (K.p.a.), a następnie decyzją Nr 70/6740.1/2021 z 20 stycznia 2021 r., działając na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 145, art. 147 K.p.a., umorzył postępowanie wznowieniowe. Organ I instancji uzasadnił swoje stanowisko brakiem posiadania przez wnioskującą przymiotu strony do występowania o wznowienie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z 23 października 2018 r. w przedmiocie zmiany decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla przedmiotowego zamierzenia budowlanego.
2.3. Następnie sąd pierwszej instancji stwierdził, że po rozpoznaniu odwołania wniesionego od w/w decyzji przez J.P. Wojewoda Małopolski decyzją z 27 sierpnia 2021 r., znak Wl-I.7840.2.17.2021.AN, uchylił decyzję umarzającą postępowanie wznowieniowe na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Jako przyczynę uchylenia wskazano, że przedmiotowe przedsięwzięcie, z uwagi na lokalizację budynków i projektowany sposób zagospodarowania terenu może oddziaływać na nieruchomości skarżącej. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionej od w/w decyzji Wojewody Małopolskiego przez [...] sp. z o.o. [...] l s. k. z/s w Krakowie (Spółka) wyrokiem z 8 listopada 2021 r., II SA/Kr 1134/21, uchylił decyzję wydaną w wyniku sprzeciwu.
2.4. Dalej w wyroku II SA/Kr 1330/22 przywołano, że po ponownym rozpoznaniu odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 20 stycznia 2021 r. Wojewoda Małopolski powołaną na wstępie decyzją z 8 września 2022 r., uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. o odmowie uchylenia ww. ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Krakowa Nr 1987/6740.1/2018, z 23 października 2018 r. znak: AU-01-1.6740.1.1852.2018.JWI, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę powyższej inwestycji. Wojewoda wskazał na art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Ppsa), zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wojewoda eksponował, że WSA w Krakowie w wyroku II SA/Kr 1134/21 stwierdził: "W ocenie Sądu brak jest podstaw do stwierdzenia, że zreformowanie decyzji organu I instancji w zakresie sformułowania sentencji jest niedopuszczalne i narusza zasadę dwuinstancyjności. Z tych względów art. 138 § 2 K.p.a. został w niniejszej sprawie zastosowany wadliwie". Zatem mając powyższe na względzie Wojewoda w przedmiotowej sprawie zastosował dyspozycję art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Wojewoda dodał, że w "pierwotnym orzeczeniu" organ wojewódzki stanął na stanowisku, iż, cyt.: oczywistym jest więc, że przedmiotowe przedsięwzięcie, z uwagi na lokalizację budynków i projektowany sposób zagospodarowania terenu może oddziaływać na nieruchomości skarżącej zagospodarowania w przyszłości. Z kolei WSA w Krakowie wyjaśnił, że "Sąd nie stwierdza żadnego "oczywistego" związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy zakresem kontrolowanej we wznowionym postępowaniu decyzji a oddziaływaniem (rozumianym tak jak to zdefiniowano w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane) na nieruchomość J.P.. Podkreślił, że kontrolowane postępowanie nie dotyczy wznowienia w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę z 15 marca 2018 r., Nr 481/6740.1/2018, lecz sprawy zakończonej decyzją zmieniającą to pozwolenie tj. decyzją z 23 października 2018 r. Nr 1987/6740.1/2018, znak: AU-01-1.6740,1.1852.2018.JWI. Zmiana pierwotnego pozwolenia polegała m.in. na odsunięciu planowanych budynków od niezabudowanych działek wnioskodawczyni. (...) Zatem wskazywane przez Wojewodę "podejrzenie istnienia wpływu projektowanej inwestycji na ich nieruchomość" nie jest wystarczające do uznania kogoś za stronę postępowania w pozwoleniu na budowę. (...) W ponownie prowadzonym postępowaniu Wojewoda uwzględni powyższe wskazania. Niewątpliwie powinien skontrolować decyzję organu I instancji w zakresie ustalenia obszaru oddziaływania decyzji zmieniającej pierwotne pozwolenie na budowę - w kontekście uprawnienia J.P. do udziału w tym postępowaniu. Należy tego dokonać zgodnie z przepisami art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, a nie rozumianych abstrakcyjnie potencjalnych tylko zagrożeń prawa własności. Jeżeli zaś organ II instancji podzieli stanowisko Prezydenta Miasta Krakowa co do braku legitymacji J.P. do udziału w postępowaniu, którego wznowienia się domaga, to może we własnym zakresie zreformować sentencję decyzji. Kwestia ta nie daje bowiem podstaw do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a.".
Jak wynika z dalszych ustaleń sądu pierwszej instancji, Wojewoda dokonał oceny obszaru oddziaływania planowanej inwestycji względem nieruchomości, której właścicielem jest J.P., tj. dz. nr [...] i nr [...] oraz dz. nr [...], której jest współwłaścicielem. Dwie z powyżej podanych nieruchomości tj. nr [...] i nr [...] bezpośrednio graniczą z terenem inwestycji, natomiast dz. nr [...] oddzielona jest od terenu inwestycji dz. nr [...]. Działka nr [...] jest szeroka od około 9,3 m do około 10 m, dz. nr [...] od około 8,9 m do ok. 9,6 m z kolei dz. nr [...] od około 4,2 do ok. 4,5 m. Działka nr [...] na całej swej długości graniczy z terenem inwestycji, niemniej jednak jej parametry tj. szerokość uniemożliwiają jej zabudowę. Natomiast względem działki nr [...] organ wojewódzki wyjaśnił, że po zmianie pozwolenia na budowę uległ zmniejszeniu teren objęty pierwotnym pozwoleniem na budowę, powodując tym samym, że tylko na długości 20 m działki skarżącej (cała jest długa na około 37,7 m - pomiar własny - źródło jw.), graniczy ona z inwestycją.
2.5. W wyroku wskazano, że organ odwoławczy odniósł się do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. 2022, poz. 1225, rozp. MI 2002), jak również do ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ("[...]" przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miasta Krakowa z 24 października 2012 r., Dz. Urz. Woj. Małop.2012.5524 z 2012.11.06, MPZP), w kontekście ewentualnych ograniczeń w zagospodarowaniu działek odwołującej się poprzez ocenianą inwestycję. Zgodnie z MPZP działki odwołującej się znajdują się w terenach oznaczonych symbolami MN.3.5, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Z uwagi na parametry działki nr [...] (szerokość) ewentualna jej przyszła zabudowa będzie możliwa w granicy z działką inwestycyjną zgodnie z przepisami warunków technicznych, albo na granicy z działką nr [...] (należącą do odwołującej), co pozwoli na lokalizację w odległościach 3 m lub 4 m od granicy z działką nr [...]. W związku z powyższym uznano, że projektowane budynki, które po zmianie pozwolenia na budowę będą oddalone od działki nr [...] na odległość 6,44 m (tj. o 60 cm dalej niż pierwotnie), nie ograniczą potencjalnej przyszłej zabudowy tej nieruchomości zgodnie z dopuszczeniami określonymi w MPZP.
2.6. W kwestii § 12 rozp. MI 2002 w decyzji Wojewody stwierdzono, że projektowane zamierzenie budowlane nie wpływa na ewentualne przyszłe zagospodarowanie w tym zabudowę działki nr [...] stanowiącą własność odwołującej się. W ramach zmiany pozwolenia na budowę zmieniono lokalizację projektowanych budynków w ten sposób, że ich odległość względem działki skarżącej zwiększyła się o 60 cm i obecnie wynosi 6,44 m. W związku z tym, organ wysnuł wniosek, że projektowana zabudowa nie wpływa na ewentualną potencjalną zabudowę tej działki. Mając na względzie parametry nieruchomości J.P., tj. szerokości działki nr [...] zwrócono uwagę na treść § 12 ust. 4 pkt 1 rozp. MI 2002. Pozwala to na stwierdzenie, iż zmiana polegająca na zwiększeniu dystansu projektowanych obiektów względem działki skarżącej nie ogranicza jej zabudowy, mając na względzie treść cyt. przepisu. Analogiczny wniosek wysnuto względem § 13 i § 60 rozp. MI 2002, tj. przesłanianie i nasłonecznianie. Na stronie 48 projektu budowlanego wyjaśniono, że wysokość przesłaniania generowana przez budynki oznaczone na pzt nr [...] i nr [...] wynosi 10,32 m. Ich odległość od granicy z działką skarżącej to 6,44 m. W sytuacji lokalizacji potencjalnego budynku skarżącej w granicy z działką inwestycyjną, ściana w granicy będzie musiała być bez okien i drzwi, wówczas nie będzie mowy o przesłanianiu tego budynku z uwagi na brak otworów okiennych. Natomiast jeśli skarżąca zdecydowałaby się na realizację budynku z otworami okiennym, wówczas będzie musiała odsunąć ten budynek na odległość 4 m od granicy działki nr [...]. Niemniej jednak takie działanie będzie możliwe, jeśli potencjalny budynek zlokalizowany byłby na granicy z działką nr [...], z uwagi na szerokość dz. nr [...]. W takim przypadku odległość między tymi budynkami wynosiłaby 10,44 m (odległość budynku inwestora od granicy z działką nr [...] tj. 6,44 m + odległość od granicy potencjalnego budynku skarżącej 4 m). Pozwala to na stwierdzenie, że w takim przypadku wysokość przesłaniania byłaby mniejsza niż odległość między budynkami 10,44 m > 10,32 m. Podsumowując uznano, że projektowane budynki, nie będą generowały ponadnormatywnego przesłaniania (§13), ograniczającego potencjalną zabudowę działki skarżącej. Analogiczny wniosek wysnuto względem nasłoneczniania tj. § 60 rozp. MI 2002. Nawet w przypadku ewentualnej przyszłej zabudowy działki odwołującej się, pokoje w potencjalnym budynku będą nasłonecznione przez dłuższy czas niż wymagane 3 godziny (tj. w godzinach 7:00 do 17:00), zgodnie z § 60 rozp. MI 2002. Zatem przepisy dotyczące nasłoneczniania nie zostały naruszone przez projektowaną inwestycję.
2.7. W wyroku wskazano dalej, że Wojewoda stwierdził, że projektowana lokalizacja budynków nie wprowadzi ograniczenia w zakresie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej. Innymi słowy, jej właściciel może bez przeszkód zagospodarować swoje nieruchomości w granicach własności, zaś usytuowanie spornej inwestycji nie wpływa na zakres - wyznaczony przepisami prawa - dopuszczalnego zagospodarowania. Wojewoda Małopolski po ponownej analizie całości materiału dowodowego, w szczególności mając na względzie orzeczenie WSA w Krakowie z 8 listopada 2021 r. II SA/Kr 1134/21. skonkludował, że wnioskodawcy nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zmiany pozwolenia na budowę i tylko w zakresie tych zmian Wojewoda dokonał oceny oddziaływania tego zamierzenia. Zarzuty J.P. sprowadzały się również do uciążliwości jakie będzie generowało użytkowanie tych budynków tj. m.in. zwiększony ruch samochodowy, hałas, zanieczyszczenia. Na tą okoliczność organ odwoławczy wyjaśnił, że interesu prawnego nie uzasadniało także hipotetyczne występowanie "immisji pośrednich" z nieruchomości inwestora. Organ zwrócił uwagę, ze nie można wywodzić swego interesu prawnego z art. 144 K.c. Reasumując, uznał że tylko ograniczenia w zabudowie nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym pozwolenia na budowę. Takiego przepisu prawa, który ograniczałby zabudowę działek skarżącej z uwagi na lokalizację projektowanego budynku, organ odwoławczy nie dopatrzył się.
Mając na względzie powyższe organ wojewódzki, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną odwołaniem decyzję I instancji w całości i orzekł na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Krakowa Nr 1987/6740.1/2018 z 23 października 2018 r., zmieniającej decyzję tegoż organu z 15 marca 2018 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielającej pozwolenia na budowę powyższej inwestycji.
3.1. Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do WSA w Krakowie J.P., zarzucając jej naruszenie:
1) art. 7 K.p.a. (Dz. U. 2022, poz. 2000). w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 153 Ppsa poprzez wadliwe odniesienie się do oceny prawnej zawartej w wyroku z dnia WSA w Krakowie z 8 listopada 2021 r., II SA/Kr 1134/21, co skutkowało chybionym przyjęciem, że sąd przesądził o braku interesu prawnego skarżącej do udziału postępowaniu jako strona i tym samym zasadności odmowy wznowienia postępowania, gdy tymczasem sąd jedynie wskazał na konieczność ponownej oceny i samodzielnej weryfikacji ww. okoliczności przez organ II instancji,
2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez brak całościowego rozpatrzenia wszelkich istotnych okoliczności sprawy, czego skutkiem stało się powielenie błędnych ustaleń Prezydenta Miasta Krakowa na gruncie decyzji organu I instancji dot. brak zaistnienia w sprawie przesłanki wznowieniowej, określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. art. 147 K.p.a., legitymującej Prezydenta Miasta Krakowa do podjęcia zakończonego ostateczną decyzją postępowania, jak również legitymującej skarżącą do wzięcia w nim udziału.
3) art. 10 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez brak zastosowania przytoczonych przepisów, podczas gdy w stanie faktycznym, którego dotyczy postępowanie zaktualizowała się przesłanka do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją, a to z uwagi na fakt, iż skarżąca bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu dotyczącym zmiany decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 15 marca 2018 r., podczas gdy organ był zobowiązany do umożliwienia skarżącej czynnego udziału w tymże postępowaniu.
4) art. 3 pkt 20 w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2021, poz. 2351 ze zm.; uPb), poprzez brak uznania skarżącej za stronę postępowania w przedmiocie zmiany pozwolenia na budowę, podczas gdy prawidłowa analiza przedmiotowej kwestii prowadzi do jednoznacznego i oczywistego wniosku, co do konieczności przyznania skarżącej statusu strony rzeczonego postępowania.
3.2. Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od Wojewody Małopolskiego na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
3.3. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
4.1. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Krakowie skargę uwzględnił.
4.2. W motywach wyroku sąd pierwszej instancji stwierdził, że organ odwoławczy doszedł do błędnego przekonania, prowadzącego w istocie do odmowy przyznania skarżącej statusu strony w postępowaniu, którego dotyczyło postępowanie wznowieniowe. Nastąpiło to z naruszeniem art. 3 pkt 20 uPb, a w konsekwencji z naruszeniem art. 28 ust. 2 tej ustawy, a nadto nastąpiło po merytorycznym w zasadzie jej rozpoznaniu.
4.3. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że w wyrokach NSA wielokrotnie wskazywano, że przy ustalaniu kręgu stron postępowania analiza oddziaływania oznaczonej inwestycji na sąsiednie nieruchomości nie może sprowadzać się wyłącznie do badania, czy przyjęte rozwiązania prowadzą do naruszenia określonych norm. Jeżeli bowiem istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, bądź stwarzają możliwość ograniczenia w zagospodarowaniu (a obecnie tylko w zabudowie) działek sąsiednich, to właściciele takich nieruchomości mają status strony. Natomiast okoliczność, czy wykonywanie określonych robót narusza interes właściciela sąsiedniej nieruchomości, w tym także z uwagi na warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – jest przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym podlega to wyjaśnieniu i rozstrzygnięciu. Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji powinien mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu służącym wyjaśnieniu czy konkretny obiekt budowlany został zaprojektowany w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz z zapewnieniem wymogów przewidzianych w art. 5 ust. 1 uPb. Nie jest więc uprawnione rozstrzyganie tylko o statusie procesowym danej osoby, gdy właśnie podnoszone przez nią zarzuty wobec oznaczonej inwestycji wymagają przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
4.4. Organ II Instancji wydając zaskarżoną decyzję kierował się ograniczeniami w przyszłej zabudowie działek skarżącej wynikających z § 12 rozp. MI 2002, również w kontekście postanowień obowiązującego w tym terenie MPZP. Organ szczegółowo badał też zachowanie warunków wynikających z § 13 i § 60 rozp. MI 2002, tj. zapewnienie naturalnego oświetlenia pomieszczeń oraz zachowanie minimalnego czasu nasłonecznienia pomieszczeń. Wszystkie te kwestie i ich wpływ na możliwość zabudowy nieruchomości skarżącej zostały bardzo szczegółowo przez organ rozpatrzone, rzecz jednak w tym, że skoro organ dokonuje takich analiz dotyczących wpływu inwestycji na nieruchomości stanowiące własność skarżącej, to – jak to wyżej wskazano – rozważania te powinny być dokonywane z udziałem strony postępowania.
5.1. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła [...] sp. z o.o. [...] l s. k. z/s w Krakowie – zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając przedmiotowy wyrok w całości.
5.2. Na zasadzie art. 174 pkt 1) i pkt 2) "p.p.s.a." (stronie zapewne chodziło o ustawę z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. 2023, poz. 259 ze zm. "Ppsa" – uwaga Sądu) zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 3 § 1 i § 2 oraz art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt a) i c) Ppsa w zw. z art. 1 § 1 i 2 "p.u.s.a." (prawdopodobnie stronie skarżącej kasacyjnie chodzi o ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych, dalej: Pusa) poprzez nieprawidłowe wykonanie funkcji kontrolnej działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, której efektem jest błędne uchylenie decyzji organu II instancji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja organu II instancji jest prawidłowa,
2) art. 3 § 1 i § 2 oraz art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt a) i c) Ppsa w zw. z art. 1 § 1 i 2 Pusa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4) K.p.a. oraz art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20) uPb i art. 10 § 1 K.p.a., poprzez błędne uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ze względu na uznanie, że skarżąca powinna była być stroną postępowania wznowieniowego, w sytuacji gdy z analizy przeprowadzonej przez organ II instancji wynika jednoznacznie, że skarżąca nie posiadała interesu prawnego do występowania jako strona postępowania, gdyż nie znajdowała się w obszarze oddziaływania zmian projektowanej inwestycji,
3) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20) uPb poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę (a więc również zmiany pozwolenia na budowę) powinien być właściciel działki sąsiedniej, która znajduje się w sąsiedztwie inwestycji i na którą planowana inwestycja oddziałuje, w sytuacji gdy z brzemienia powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że dla określenia statusu strony postępowania istotne jest jedynie oddziaływanie wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowie, tego terenu.
5.3. Mając na względzie wskazane zarzuty, skarżąca kasacyjnie wnosi o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi J.P. poprzez jej oddalenie, ewentualnie w przypadku uznania, że brak jest podstaw do zastosowania art. 188 Ppsa, o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Krakowie w całości; zasądzenie na rzecz skarżącej kasacyjnie od skarżącej zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia jej praw, w tym w szczególności zwrotu kosztów sądowych, kosztów opłat skarbowych, kosztów przejazdu do sądu oraz kosztów wynagrodzenia pełnomocnika według norm prawem przepisanych.
Zgodnie z 176 § 2 Ppsa skarżąca kasacyjnie oświadcza, że zrzeka się rozprawy.
5.4. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w celu weryfikacji kwestii tego, czy skarżącej powinien przysługiwać status strony wznowionego postępowania organ II instancji przeprowadził weryfikację ustalonego obszaru oddziaływania zmian inwestycji i dokonał badania prawidłowości ustalonego kręgu stron postępowania. W tym celu dokonał szczegółowej analizy spełnienia przepisów techniczno-budowlanych, której wyniki przedstawił w uzasadnieniu decyzji. Z przeprowadzonej analizy wynikało jednoznacznie, że projektowane zmiany do planowanej zabudowy nie wprowadzają ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącej w rozumieniu obowiązujących przepisów, w tym w szczególności warunków technicznych. W konsekwencji, nieruchomości stanowiące własność J.P. prawidłowo zostały uznane za nieznajdujące się w obszarze oddziaływania zmian do projektowanego obiektu, co przesądzało o tym, że J.P. nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu, objętym wnioskiem o wznowienie.
5.5. Zdaniem skarżącej kasacyjnie organ II instancji prawidłowo uznał, że sam fakt położenia nieruchomości w sąsiedztwie terenu inwestycji świadczy wyłącznie o posiadanym interesie faktycznym, a nie o posiadaniu interesu prawnego dającego podstawę do przyznania statusu strony we wznowionym postępowaniu.
5.6. W odpowiedzi skarżącej na skargę kasacyjną wniesiono o: oddalenie w całości skargi kasacyjnej Spółki, zasądzenie na rzecz skarżącej od skarżącej kasacyjnie Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca wyraziła zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Zdaniem skarżącej, która w uzasadnieniu wniesionego pisma procesowego powołuje się na orzecznictwo sądów administracyjnych, słusznie w swoim wyroku z 8 lutego 2023 r. WSA w Krakowie zauważył, że samo utożsamianie kwestii naruszenia przepisów techniczno-budowlanych nie wiąże się z przyznaniem lub odmową przyznania statusu strony w sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2024, poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony nie zażądały, stosownie do art. 182 § 2 Ppsa, jej przeprowadzenia.
W ocenie Sądu nie można stwierdzić, aby skarga kasacyjna posiadała usprawiedliwione podstawy.
6.2. Zarzuty oparte na podstawie kasacyjnej ujętej w art. 174 pkt 2 Ppsa, a sprowadzające się do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) Ppsa nie mogą stanowić wyłącznej podstawy kasacyjnej, albowiem wskazane przepisy mają charakter tzw. wynikowy i odpowiadają sentencjom wyroków uchylających decyzję administracyjną (lub postanowienie).
6.3. Wskazywanie w podstawach kasacyjnych jako naruszonych przepisów art. 3 § 1 i § 2 Ppsa jest chybione. Z art. 3 § 1 Ppsa wynika jedynie, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie mógł naruszyć tego przepisu WSA w Krakowie, skoro uwzględniając skargę uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stosując środek znany Ppsa. Co się tyczy zarzutu naruszenia art. 3 § 2 Ppsa, to określono w nim zakres właściwości sądów administracyjnych określając przedmiot skargi sądowoadministracyjnej, rzecz jednak w tym, że dzieli się on na 9 punktów, autor skargi kasacyjnej nie wskazał w jej uzasadnieniu, o który z nich chodzi. Uniemożliwia to prawidłową identyfikację istoty tak podniesionego zarzutu. Gdy idzie o zarzut naruszenia art. 134 § 1 Ppsa, to przepis ten stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (to ostatnie zastrzeżenie nie odnosi się do realiów przedmiotowej sprawy, bo dotyczy skargi na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego – uwaga Sądu). WSA w Krakowie nie wykroczył swym rozstrzygnięciem w przedmiotowym wyroku poza granice kontrolowanej przez siebie sprawy, tym samym zarzut naruszenia art. 134 § 1 Ppsa jest chybiony. O naruszeniu z kolei przepisów art. 1 § 1 i § 2 Pusa można by mówić w przypadku, gdyby sąd administracyjny zaniechał wykonania kontroli zaskarżonej decyzji administracyjnej odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa lub wykonując tę kontrolę zastosowałby inne kryteria niż kryterium zgodności z prawem, o którym mowa w art. 1 § 2 Pusa. Nie może uchybić tym przepisom sąd administracyjny dokonując kontroli, nawet gdy jej wynik i zastosowany środek – wyłącznie w przekonaniu strony skarżącej kasacyjnie – nie odpowiadać mają prawu.
WSA w Krakowie przeprowadził kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a to, że sąd pierwszej instancji przyjął odmienną ocenę, aniżeli chciałaby tego strona skarżąca kasacyjnie, sposobu postępowania, jak i zastosowanej wykładni przepisów prawa materialnego, nie oznacza jednak, że nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 3 § 1 Ppsa.
Z tych wszystkich względów zarzut opisany w pkt 1) skargi kasacyjnej, a dot. naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 i § 2 Ppsa oraz art. 134 § 1 Ppsa, art. 145 § 1 pkt a) i c) Ppsa w zw. z art. 1 § 1 i 2 Pusa, nie zasługiwał na uwzględnienie.
6.4. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można się zgodzić z zarzutami skargi kasacyjnej oznaczonymi w jej petitum jako nr 2) i 3), a dotyczącymi naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów art. 3 § 1 i § 2, art. 134 § 1 Ppsa, art. 145 § 1 pkt a) i c) Ppsa w zw. z art. 1 § 1 i 2 Pusa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4) i art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20) uPb poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ze względu na uznanie, że skarżąca powinna być stroną postępowania wznowieniowego, a w konsekwencji błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w/w przepisów uPb, że stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę powinien być właściciel działki sąsiedniej, która znajduje się w sąsiedztwie inwestycji i na którą planowana inwestycja oddziałuje.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 28 ust. 2 uPb: "Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu". Ustalenie interesu prawnego nie opiera się wyłącznie na tytule prawnym do oznaczonej nieruchomości, ale powiązane jest z przesłanką, że nieruchomość właściciela, który żąda udzielenia mu ochrony prawnej, znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu. W art. 3 pkt 20 cyt. ustawy wyznaczono pojęcie obszaru oddziaływania obiektu, stanowiąc, że: "należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu". Regulacja obszaru oddziaływania obiektu budowlanego w art. 3 pkt 20 uPb odsyła do przepisów odrębnych. Na system tych przepisów odrębnych składają się nie tylko przepisy rozp. MI 2002, ale też przepisy innych ustaw. Wymaga też uwzględnienia art. 5 ust. 1 pkt 9 uPb, który wprost pozostaje w związku z art. 3 pkt 20 uPb, stanowiącym o obowiązku zapewnienia poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Przyznanie jednostce statusu strony wymaga zatem uwzględnienia całego systemu regulacji ustaw materialnoprawnych, które dają podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego w powiązaniu ze stanem faktycznym sprawy. Jeżeli zatem istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z realizacją inwestycji względem działki sąsiedniej, to tym samym właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) tejże działki jest stroną postępowania i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych (por. wyroki NSA: z 12 kwietnia 2011 r., II OSK644/10 - ONSAiwsa 2012/4/69; z 1 marca 2012 r., II OSK 282/12 - LEX nr 1292702; wyrok NSA z 17 kwietnia 2013 r., II OSK 2508/11, LEX nr 1559623). Jeżeli na gruncie prawa materialnego, ograniczenia związane z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę mogą mieć wpływ na zagospodarowanie nieruchomości sąsiednich przez ich właścicieli, to ci właściciele są stronami postępowania. Przy ocenie bowiem, czy podmiot jest stroną postępowania nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługiwał. Jeśli zatem decyzja o pozwoleniu na budowę może powodować ograniczenia lub utrudnienia w zagospodarowaniu nieruchomości sąsiednich, to ich właściciele są stroną postępowania. Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji winien mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu służącym wyjaśnieniu, jak ograniczenia związane z inwestycją na sąsiedniej działce wpłyną na możliwość zagospodarowania jego nieruchomości. W szczególności właściciel (współwłaściciel) nieruchomości bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji musi mieć możliwość sprawdzenia, czy faktycznie dopuszczalne ograniczenia wynikające z warunków technicznych związane z zagospodarowaniem i zabudową działki zostaną zachowane i nie zostaną naruszone. W sytuacji, gdy właściciel nieruchomości bezpośrednio graniczącej z inwestycją, wskazuje na ograniczenia w możliwości zagospodarowania w przyszłej zabudowie swoich działek, to nie można przyjąć, że nie jest stroną w takiej sprawie, ponieważ nie dotyczy to jej interesu prawnego. Oczywiście jedynie wykazanie przez stronę skarżącą, że jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, samo w sobie nie jest wystarczające do przyjęcia, że przysługuje jej status strony. Organ administracji ma jednak obowiązek ustalić, czy realizacja inwestycji wskazanej we wniosku o wydanie pozwolenia na budowę spowoduje, że właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca innej nieruchomości dozna ograniczeń w możliwości zagospodarowania swojej nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. Trzeba również stwierdzić, że pojęcie obszaru oddziaływania obiektu jest rekonstruowane odrębnie w każdym postępowaniu prowadzonym dla indywidualnych inwestycji. Należy więc przyjąć, że podmioty określone w art. 28 ust. 2 uPb w okolicznościach, w których powstaje uzasadnione podejrzenie istnienia wpływu projektowanej inwestycji na ich nieruchomość, powinny być stronami postępowania o pozwolenie na budowę takiej inwestycji. W żadnym bowiem wypadku nie można utrudniać właścicielom nieruchomości dochodzenia ich praw właścicielskich w postępowaniu o pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 12 maja 2022 r. II OSK 1467/19, LEX nr 3345368).
6.5. Również w piśmiennictwie przyjęto pogląd, że stronami postępowania powinny być podmioty określone w art. 28 ust. 2 uPb w okolicznościach, w których powstaje uzasadnione podejrzenie istnienia wpływu projektowanej inwestycji na ich nieruchomości (zob. Komentarz aktualizowany do art. 28 Prawa budowlanego, A Plucińska-Filipowicz (red.), A. Kosicki, SIP Lex pkt II - stan prawny programu 09.05.2018). Także utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym, wyznaczając strefę wokół projektowanego obiektu budowlanego zgodnie z art. 3 pkt 20 uPb, organ powinien każdorazowo dokonać analizy nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych w kontekście indywidualnych cech obiektu budowlanego - tj. jego wielkości, formy, konstrukcji, przeznaczenia oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji (por. Prawo budowlane. Komentarz pod red. A. Glinieckiego, wyd. 2, Lexis Nexis s. 270 i powołane tam orzeczenia sądów administracyjnych).
W wyrokach NSA również wielokrotnie wskazywano, że jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki związane z zagospodarowaniem i zabudowę jego działki względem działki sąsiedniej, bądź stwarzają możliwość ograniczenia w zagospodarowaniu i wykorzystaniu działek sąsiednich zgodnie z ich przeznaczeniem, to właściciele takich nieruchomości mają status strony. Natomiast okoliczność, czy wykonywanie określonych robót narusza interes właściciela sąsiedniej nieruchomości, w tym także z uwagi na warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - jest przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym podlega to wyjaśnieniu i rozstrzygnięciu. Właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji powinien mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu służącym wyjaśnieniu czy konkretny obiekt budowlany został zaprojektowany w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz z zapewnieniem wymogów przewidzianych w art. 5 ust. 1 uPb. Weryfikacja zarzutów zgłaszanych przez właściciela powinna być dokonana przy merytorycznym rozpatrywaniu sprawy a nie na etapie badania jego legitymacji procesowej (por. wyroki NSA: z 14 grudnia 2012 r., II OSK 1494/11, z 25 stycznia 2013 r., II OSK 1698/11, z 14 lipca 2011 r., II OSK 1182/10, z 25 lutego 2014 r., II OSK 2271/12, czy z 12 maja 2022 r. II OSK 1467/19, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http:/orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA).
6.6. Powyższych reguł nie uwzględniły przy rozpoznawaniu sprawy organy administracji, które analizę stanu faktycznego ograniczyły do stwierdzenia braku wpływu projektowanej inwestycji na działkę sąsiednią oraz zachowania przez inwestycję norm techniczno-budowlanych rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wyrażając taką ocenę organy uczyniły to arbitralnie bez udziału skarżącej, a przy tym pomijając istotne w sprawie okoliczności wynikające z potencjalnych utrudnień w zagospodarowaniu nieruchomości, których skarżąca jest właścicielem oraz współwłaścicielem.
6.7. W sytuacji gdy skarżąca w toku postępowania zgłaszała, że z uwagi na decyzję zmieniającą pierwotne pozwolenie na budowę zmniejszono teren inwestycji, skrócono drogę wewnętrzną i instalacje wewnętrzne biegnące na zewnątrz, zlikwidowano dwa miejsca postojowe ogólnodostępne, dokonano zmiany położenia rampy zjazdowej, wyprostowano jej przebieg i zmniejszono spadek, zmniejszono odległość pomiędzy segmentami z 3 m do 2,8 m oraz przesunięto budynki o 60 cm w kierunku ul. [...], co – w ocenie skarżącej – bezpośrednio oddziałuje na nieruchomości stanowiące jej własność, to rację ma sąd pierwszej instancji, że kwestie te podlegały regulacji przepisów rozp. MI 2002. Bezsporne jest zaś, że organ II Instancji wydając zaskarżoną decyzję kierował się ograniczeniami w przyszłej zabudowie działek skarżącej wynikających z § 12 rozp. MI 2002, jak również szczegółowo badał zachowanie warunków wynikających z § 13 i § 60 tegoż rozporządzenia, tj. zapewnienie naturalnego oświetlenia pomieszczeń oraz zachowanie minimalnego czasu nasłonecznienia pomieszczeń. Skoro organ dokonuje takich analiz dotyczących wpływu inwestycji na nieruchomości stanowiące własność skarżącej, to – jak słusznie wskazał sąd I instancji – rozważania te powinny być dokonywane z udziałem strony postępowania. Dokonując bowiem oceny, czy nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, należy mieć na uwadze, że istnienie interesu prawnego, jaki wynika z art. 28 ust. 2 uPb, nie jest uzależnione od tego czy dana inwestycja będzie powodowała przekroczenie określonych norm, lecz czy istnieją przepisy nakazujące badać możliwość oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie (por. wyrok NSA z 23 marca 2022 r. II OSK 975/21, LEX nr 3330283). Dla wykazania swojej legitymacji procesowej wystarczające jest zatem, że właściciel nieruchomości sąsiedniej przedstawi okoliczności świadczące o wpływie danej inwestycji budowlanej na jego indywidualne prawa związane z zagospodarowaniem i korzystaniem z nieruchomości w zakresie chronionym przez przepisy. Na potrzeby konkretnej inwestycji organ powinien każdorazowo ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu danego terenu i na ich podstawie ustalić możliwość oddziaływania określonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oraz zakres i zasięg tego oddziaływania. Jednocześnie wobec braku wyraźnego wskazania przez ustawodawcę przepisów, na podstawie których dochodzi do wyznaczenia obszaru w otoczeniu obiektu budowlanego, przyjąć należy, że są to wszystkie powszechnie obowiązujące przepisy prawa, które wprowadzają określonego rodzaju ograniczenia w zakresie zagospodarowania, w tym zabudowy, tego terenu. Ustalenie obszaru oddziaływania konkretnego obiektu ma w konsekwencji przesądzające znaczenie dla ustalenia stron postępowania administracyjnego oraz zapewnienia poszanowania, występujących w zasięgu oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich (por. wyrok NSA z 10 sierpnia 2021 r. II OSK 3181/18, LEX nr 3232089). Już sama potrzeba badania przez organ architektoniczno-budowalny, czy planowany obiekt budowalny nie spowoduje sprzecznego z prawem oddziaływania na nieruchomość skarżącej, np. poprzez ograniczenia w przyszłej zabudowie działek skarżącej wynikających z § 12 rozp. MI 2002, również w kontekście postanowień obowiązującego w tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oznacza, że jakieś negatywne oddziaływanie planowanego obiektu budowlanego na działkę skarżącej jest możliwe, a ocena czy oddziaływanie to mieści się w normach przewidzianych przez przepisy prawa może być dokonana tylko w ramach merytorycznego rozstrzygania sprawy przez organy administracji, a nie na etapie oceny interesu prawnego wnioskodawcy (por. wyroki NSA: z 10 marca 2020 r. II OSK 1283/18, LEX nr 3047069 oraz z 12 maja 2022 r. II OSK 1467/19, LEX nr 3345368).
7. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 184 Ppsa. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 Ppsa.