I Ns 492/23

<p>Sygnatura akt I Ns 492/23</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">G.</span>, dnia 22 maja 2024 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Goleniowie I Wydział Cywilny </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w następującym składzie:</strong> </p> <p>Przewodniczący SSR Aneta Iglewska-Wilczyńska</p> <p>Protokolant Kinga Król</p> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2024 r. na rozprawie </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z wniosku <span class="anon-block">S. R.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->przy udziale Gmina <span class="anon-block">G.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o zasiedzenie nieruchomości</strong> </p> <p>I.  <strong> <!-- -->oddala wniosek; </strong> </p> <p>II.  <strong> <!-- -->przyznaje ze Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu r. pr. <span class="anon-block">J. G.</span> kwotę 1800 zł (tysiąc osiemset złotych) tytułem wynagrodzenia za pomoc prawna udzieloną wnioskodawcy z urzędu; </strong> </p> <p>III.  <strong> <!-- -->ustala, że koszty postępowania strony ponoszą we własnym zakresie. </strong> </p> <p>Sygnatura akt I Ns 492/23</p> </div> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">G.</span>, dnia 31 maja 2024 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Goleniowie I Wydział Cywilny:</strong> </p> <p>PrzewodniczącySSR Aneta Iglewska-Wilczyńska</p> <p> <strong> <!-- -->po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2024 r. </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku <span class="anon-block">S. R.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->przy udziale Gmina <span class="anon-block">G.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o zasiedzenie nieruchomości</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->uchylić punkt II postanowienia z 22 maja 2024 r. (w przedmiocie przyznania wynagrodzenia ze SP) i w konsekwencji zmienić numerację i dotychczasowy punkt III oznaczyć numerem II.</strong> </p> <p>Sygnatura akt I Ns 492/23</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- --> Wnioskodawca <span class="anon-block">S. R.</span> wniósł o stwierdzenie, że nabył przez zasiedzenie własność pokoju położonego w budynku przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">G.</span> (k. 3-4, sprecyzowanie stanowiska k. 42-45). W piśmie z 07.05.2024 r. pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o zasiedzenie udziału w nieruchomości położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>.</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">G.</span> <span class="anon-block">G.</span> wniosła o oddalenie wniosku (k. 16-17).</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, obejmującej ustalenie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej:</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Poprzednicy prawni wnioskodawcy <span class="anon-block">E.</span> i <span class="anon-block">J.</span> weszli w posiadanie lokalu mieszkalnego składającego się przedpokoju, kuchni, łazienki i z dwóch pokoi przejściowych na początku 1961 r., kiedy spaliło się ich mieszkanie w <span class="anon-block">K.</span>. Od samego początku mieszkanie składało się z dwóch pokoi i nikt tego nie kwestionował. <span class="anon-block">S. R.</span> jest właścicielem udziału w nieruchomości położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Po śmierci rodziców sam zajmuje lokal mieszkalny składający się z przedpokoju, kuchni, łazienki i dwóch pokoi. Pokoje są przechodnie, pomiędzy nimi znajduje się stara futryna. Z drugiego pokoju nie ma przejścia do innych pomieszczeń na ścianach nie ma śladów żeby takie przejście wcześniej było. Wnioskodawca mieszkanie przejął po rodzicach <span class="anon-block">E.</span> zmarłej 24.12.1975 r. i <span class="anon-block">J.</span> zmarłym 25.12.1990 r.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Dowód: zeznania świadka <span class="anon-block">G. M.</span> rozprawa z 08.11.2023 r. 00:10 – 00:38</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->zeznania świadka <span class="anon-block">J. B.</span> z 20 marca 2024 r. k. 153;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->zeznania świadka <span class="anon-block">K. S.</span> z 15.05.2024 r. 00:08 – 00:27</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->postanowienia o nabyciu spadku k. 82 – 83;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->oględziny k. 164-165;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->dokumentacja zdjęciowa 167-168;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->kopie dokumentów z <span class="anon-block">księgi wieczystej (...)</span> k.67-107.</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Lokal mieszkalny, który zajmuje wnioskodawca położony jest w dwóch budynkach znajdujących się na dwóch działkach – nr <span class="anon-block">(...)</span> i nr <span class="anon-block">(...)</span> (budynki przylegają do siebie). Budynek przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> znajdujący się na działce Gminnej składa się z kilku kondygnacji, ma wyodrębnione lokale i tylko lokal na parterze ma inny obrys. Lokal mieszkalny przy <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> składa się z trzech pokoi. Przy wyodrębnianiu tego lokalu został pominięty pokój, który jest połączony z lokalem wnioskodawcy – adres <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span>.</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Dowód: rzuty pięter na w budynku przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">G.</span> k. 126 -128;</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> mapki 6-7.</strong> </p> <p>Sąd ustalił stan faktyczny w oparciu o przedłożone do akt spawy dokumenty, których wiarygodności oraz prawdziwości nie kwestionowała żadna ze stron postępowania. Sąd dokonał ustaleń faktycznych również na podstawie zeznań świadków które były spójne i korelowały ze sobą.</p> <p> <strong> <!-- -->Wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa:</strong> </p> <p>Postawę prawną wniosku stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 k.c.</a> Zgodnie z treścią tego przepisu posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność nieruchomości, jeżeli posiada ją nieprzerwanie od lat dwudziestu, jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze. W przypadku zaś posiadania samoistnego nieruchomości w złej wierze termin zasiedzenia (czasu niezbędnego do uzyskania własności nieruchomości) wydłuża się do trzydziestu lat (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 2)">art. 172 § 2 kc</a>). Zasiedzenie, więc jest sposobem nabycia własności przez upływ czasu. Nabycie prawa własności w ten sposób następuje z chwilą upłynięcia czasu określonego w przepisach, a postanowienie sądu stwierdzające nabycie własności nieruchomości ma charakter deklaratywny. Dla ustalenia, zatem, czy nastąpiło nabycie prawa własności przez zasiedzenie niezbędnym jest wykazanie kumulatywnego zaistnienia dwóch przesłanek. Po pierwsze niezbędnym jest wykazanie faktu posiadania nieruchomości przez wnioskodawcę, przy czym musi to być posiadania samoistne i nieprzerwane. Drugą zaś – obok posiadania – przesłanką zasiedzenia jest upływ czasu wymagany przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>, albowiem samo władanie nieruchomością nie jest wystarczające do jej zasiedzenia. Przy czym czas niezbędny do stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości uzależniony jest od kwalifikacji posiadania samoistnego według dobrej lub złej wiary posiadacza. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wyżej wskazanych przesłanek powoduje, iż niemożliwym jest uznanie, że doszło do nabycia przez posiadacza własności nieruchomości w drodze zasiedzenia.</p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 336)">art. 336 kc</a> posiadanie jest to faktyczne władztwo nad rzeczą, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą i jest ono kategorią faktyczną, a nie prawną. Jednakże nie każde władanie rzeczą jest posiadaniem samoistnym.</p> <p>Podstawową przesłanką zasiedzenia jest posiadanie samoistne przedmiotu zasiedzenia. Posiadanie samoistne, to posiadanie zwane też właścicielskim, bo posiadacz taki włada rzeczą jak właściciel, a od właściciela odróżnia go właściwie jedynie brak stosownego, odpowiadającego treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 140)">art. 140 kc</a>, tytułu. O dopuszczalności takiego posiadania decyduje przede wszystkim dopuszczalność powstania prawa. Samoistne posiadanie zatem części składowych rzeczy (części budynków, lokali), w zakresie odpowiadającym uprawnieniom właściciela nie jest w ogóle możliwe, gdyż stosownie do przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 47;art. 47 § 1)">art. 47 § 1 k.c.</a> część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a>. Jeżeli więc budynki lub ich części stanowią przedmiot odrębnej własności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 46;art. 46 § 1)">art. 46 § 1 k.c.</a>), a więc nie są częściami składowymi gruntu (lub budynku stanowiącego odrębną własność), to takie budynki (lokale) mogą być przedmiotem samoistnego posiadania, a z upływem czasu - zasiedzenia. A contrario, jeżeli jednak budynki lub ich części nie stanowią przedmiotu odrębnej własności (jak ma to miejsce w niniejszej sprawie), a więc są częściami składowymi gruntu (innej nieruchomości), to takie budynki (lokale) nie mogą być przedmiotem samoistnego posiadania, ani, co z tego oczywiście wynika, zasiedzenia (Post. SN z dnia 6 czerwca 1973 r., I CR 413/73, niepubl.).</p> <p>Będący przedmiotem postępowania pokój nie jest lokalem wyodrębnionym, a co za tym idzie jest on częścią składową nieruchomości, na której posadowiony jest budynek (przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>), w którym się znajduje. Nie ma wątpliwości, że pokój, którego dotyczy wniosek jest od lat (od kiedy zasiedlili go rodzice wnioskodawcy na początku lat sześćdziesiątych) funkcjonalnie związany z lokalem wnioskodawcy. Nie może jednak prowadzić do zasiedzenia udziału we współwłasności nieruchomości korzystanie z pokoju, nie stanowiącego wyodrębnionego lokalu. Jak wskazał Sąd Najwyższy w Postanowieniu z dnia 21 stycznia 2009 r. (III CSK 229/08, niepubl.) „zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 47;art. 47 § 1)">art. 47 § 1 kc</a> część składowa nie może stanowić odrębnego przedmiotu własności i innych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a>, a co za tym idzie nie może być przedmiotem samoistnego posiadania „jak właściciel”, a więc niedopuszczalne jest jej zasiedzenie”. Tak samo wypowiedział się Sąd Najwyższy w orzeczeniach z dnia 19 stycznia 1988 r. (III CRN 459/87, nie publ.) i z dnia 15 marca 1989 r. (III CZP 14/89, OSNCP 1990/2/27). Budynki i lokale mogą być więc przedmiotem posiadania w zakresie prawa własności tylko o tyle, o ile stanowią odrębne nieruchomości w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 46)">art. 46 kc.</a> Jeżeli zaś stanowią część składową gruntu, mogą być przedmiotem posiadania tylko w zakresie innego prawa (np. najmu, użyczenia), ale takie posiadanie nie prowadzi do zasiedzenia.</p> <p>Jedynie wyjątkowo można by dopuścić do sytuacji, w której przez posiadanie pomieszczeń w budynku doszło do nabycia ułamkowej części nieruchomości gruntowej, ale warunkiem <em> <!-- -->sine qua non</em> do tego muszą być dowody, iż wola posiadania była skierowana na wykonywanie prawa własności całej nieruchomości, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło.</p> <p>Reasumując stwardzić należy, że wnioskodawca nie był samoistnym posiadaczem pomieszczenia - pokoju znajdującego się w <span class="anon-block">budynku nr (...)</span>, jako części składowych tej nieruchomości, a zatem nie mógł nabyć w drodze zasiedzenia pokoju, ani udziału ułamkowego w nieruchomości, której częścią składową ten pokój jest. W konsekwencji, na podstawie <span class="underline"> <!-- --> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a> </span>, orzeczono jak w sentencji.</p> <p> <strong> <!-- -->O kosztach postepowania, Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a> W postępowaniu nieprocesowym jest zasadą, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a>). </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Postanowieniem z dnia 31.05.2024. sąd uchylił pkt. II postanowienia bowiem omyłkowo przyznano pełnomocnikowi wnioskodawcy wynagrodzenie ze Skarbu Państwa mimo, że wnioskodawca miał pełnomocnika z wyboru.</strong> </p> </div>