II OZ 676/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 570/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi E. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 27 listopada 2023 r., znak: SKO.ZP/415/487/2023 w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 4 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 570/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako "P.p.s.a."), odrzucił skargę E. J. (dalej jako skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 27 listopada 2023 r., znak: SKO.ZP/415/487/2023 w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości i orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi. Sąd mając na uwadze treść art. 53 § 1 P.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 2 tej ustawy stwierdził, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona w uchybieniem terminu do jej wniesienia. Sąd zauważył, że w informacji EPO zawartej w raporcie przesyłki (nr nadania: 00459007730612069094) przedstawionego przez organ na wezwanie Sądu podano miejsce pozostawienia awizo (w skrzynce oddawczej), datę pierwszego awizowania (8 grudnia 2023 r.), datę drugiego awizowania (18 grudnia 2023 r.) i datę zwrotu przesyłki z powodu jej niepodjęcia (27 grudnia 2023 r.). W świetle powyższego Sąd stwierdził, że zaskarżoną decyzję doręczono skarżącej – w trybie art. 44 k.p.a. – w dniu 22 grudnia 2023 r., a zatem termin do wniesienia skargi upływał w dniu 22 stycznia 2024 r. Tymczasem skargę wniesiono dopiero w dniu 15 marca 2024 r. (data stempla pocztowego na kopercie – k. 10). Sąd uznał, że doręczenie w dniu 19 lutego 2024 r. kopii decyzji przy piśmie stanowiącym odpowiedź na zapytanie strony o stan sprawy z dnia 27 stycznia 2024 r. nie niweczyło skutków wcześniejszego doręczenia (k. 119-121 a.a.). Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości. Zarzuciła mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i odrzucenie skargi w sytuacji, w której brak było podstaw do wydania postanowienia w tym zakresie; b) art. 233 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego w związku z art. 106 § 5 P.p.s.a. poprzez dokonanie w istotnej części błędnych ustaleń faktycznych oraz rezygnację z wszechstronnego rozważenia całego materiału dowodowego. Skarżąca wystąpiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Zwróciła się także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazano, że w niniejszej sprawie doszło do błędu po stronie operatora pocztowego, który miał miejsce przy doręczeniu skarżącej przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję. Skarżąca kwestionuje okoliczność pozostawienia w jej skrzynce awiza w oparciu o które mogłaby powziąć informację o wydaniu zaskarżonej decyzji. Z tego powodu brak jest podstaw do przyjęcia, że termin do złożenia skargi upłynął już 22 stycznia 2024 r. Termin ten powinien być liczony od dnia faktycznego doręczenia jej zaskarżonej decyzji, co miało miejsce dopiero 19 lutego 2024 r. Za istotne uznano, że skarżąca nie wiedziała, że otrzymana przez nią w lutym decyzja stanowi tylko jako kopię decyzji, która rzekomo była jej już doręczana poprzednio. Skarżąca wskazała, że złożona przez nią reklamacja do Poczty Polskiej złożona po odrzuceniu skargi nie została jeszcze rozpatrzona. Po otrzymaniu stanowiska operatora pocztowego zostanie ono niezwłocznie przesłane w ślad za zażaleniem. Skarżąca uważa że doręczenie decyzji 22 stycznia 2024 r., jak przyjął Sąd, nie miało miejsca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W okolicznościach niniejszej sprawy doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło zgodnie z art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775, dalej "K.p.a.), które określa się mianem "doręczenia zastępczego": Mechanizm tego rodzaju doręczenia wygląda następująco. Wobec niezastania adresata, dorosłego domownika czy dozorcy domu pod adresem wskazanym jako adres doręczenia operator pocztowy w dniu próby doręczenia korespondencji pozostawia w skrzynce oddawczej adresata awizo o możliwości odbioru przesyłki we wskazanym urzędzie pocztowym w terminie 7 dni od daty doręczenia. Gdy przesyłka nie zostanie odebrana w tym terminie operator dokonuje ponownej próby doręczenia przesyłki i gdy ta również jest nieskuteczna pozostawia w skrzynce oddawczej powtórne awizo. Z upływem 14 dnia od pozostawienia pierwszego awizo nieodebraną przesyłkę uważa się za skutecznie doręczoną, czyli następuje tzw. domniemanie doręczenia. Przyjęte domniemanie podlega obaleniu jeśli adresat w reklamacji skierowanej do poczty wskaże okoliczności, z których będzie wynikało, że doręczenie zastępcze miało wady. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd I instancji słusznie przyjął, że doręczenie zastępcze odpowiadało wymogom z art. 44 K.p.a. Z nadesłanego przez SKO w Krakowie elektronicznego potwierdzenia odbioru (EPO) przesyłki nr 00459007730612069094, która zawierała zaskarżoną decyzję SKO wynika, że przesyłka ta była awizowana 8 grudnia 2023 r., o godzinie 11:23:40 pozostawiono awizo w skrzynce oddawczej skarżącej, 11:44:11 nastąpił wpis przesyłki do księgi wydanych, ponownie awizowano przesyłkę 18 grudnia 2023 r. ponowne awizo 12:54:15, zwrot przesyłki po niedoręczeniu przesyłki nastąpił 27 grudnia 2023 r. 18:05:39 (k. 24 akt). Informacje z EPO pokrywają się z adnotacjami na kopercie przesyłki (k. 111 akt adm.) za wyjątkiem daty powtórnej awizacji gdzie widnieje data 16 grudnia 2023 r. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia dla ustalenia daty doręczenia zastępczego bowiem termin 14 dni liczy się od dnia pierwszego awizo a ta jest tożsama – 8 grudnia 2023 r. Okoliczności wskazane w EPO korzystają z domniemania prawdziwości bowiem EPO jest dokumentem urzędowym. Skarżąca może obalić domniemanie doręczenia gdyby skutecznie złożyła reklamację – art. 92 ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe. Z informacji przekazanych przez skarżącą w zażaleniu reklamacja przesyłki została złożona po informacji o odrzuceniu skargi ale do chwili wniesienia zażalenia nie została rozpatrzona. Zasadniczo reklamacja rozpatrywana jest niezwłocznie i udzielana jest odpowiedź na reklamację w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania reklamacji. Termin uważa się za zachowany, jeżeli operator pocztowy w tym terminie nadał (wysłał) odpowiedź na reklamację. (§ 9 rozporządzenia Ministra Administracji i cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej). Jak wynika z akt sprawy do chwili obecnej skarżąca nie nadesłała stanowiska operatora pocztowego na złożoną reklamację a od złożenia zażalenia minęło już ponad 5 miesięcy. Wobec powyższego NSA podziela stanowisko Sądu I instancji, że doręczenie przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję SKO z 27 listopada 2023 r. nastąpiło zgodnie z wymogami art. 44 K.p.a. i termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg 22 grudnia 2023 r. a upływał 22 stycznia 2024 r. W tym stanie rzeczy skarga wniesiona do WSA w Krakowie za pośrednictwem SKO w Krakowie w 22 marca 2024 r. została wniesiona z uchybieniem 30 dniowego terminu z art. 53 § 1 P.p.s.a. i jako taka podlegała odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Okoliczność przesłania przez SKO w Krakowie w odpowiedzi na pismo skarżącej z 27 stycznia 2024 r. kopii zaskarżonej decyzji nie miało znaczenia dla obliczenia terminu do wniesienia skargi bowiem doręczenie tej decyzji miało miejsce w trybie doręczenia zastępczego w dniu 22 grudnia 2023 r. Zauważyć należy, że w piśmie SKO w Krakowie z 31 stycznia 2024 r. będącym odpowiedzią na pismo skarżącej z 27 stycznia 2024 r. organ informuje o skutku doręczenia zastępczego i jego terminie oraz, że przesyła kopię zaskarżonej decyzji "do wiadomości bez skutków doręczenia (bowiem 30 dniowy termin do złożenia skargi do WSA w Krakowie w Pani przypadku upłynął w dniu 22 stycznia 2024 r.)". Nie zasadne jest zatem twierdzenie zażalenia, że skarżąca nie miała świadomości, że dysponuje jedynie kopią decyzji i termin doręczenia tej kopii 19 lutego 2024 r. nie jest miarodajny dla obliczenia terminu do wniesienia skargi. W ocenie NSA, Sąd I instancji nie dopuścił się wadliwego zastosowania art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i odrzucenia skargi wniesionej z uchybieniem terminu albowiem ustalony stan faktyczny w zakresie doręczenia zaskarżonej decyzji wskazuje, że doręczenie to w istocie nastąpiło 22 grudnia 2023 r. a nie jak wskazuje skarżąca 19 lutego 2024 r. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.