II OSK 911/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej U.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1001/22 w sprawie ze skargi U.B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 23 czerwca 2022 r. znak WI-I.7840.22.2.2022.AN w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu i stwierdzeniu wydania jej z naruszeniem prawa oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 1001/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę U.B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 23 czerwca 2022 r. znak Wl- I.7840.22.2.2022.AN. Poddaną kontroli Sądu I instancji decyzją Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania U.B., uchylił decyzję Starosty Brzeskiego z dnia 13 września 2019 r., znak: AB.6740.549.2016.ZK/JC i orzekł, że decyzja Starosty Brzeskiego nr 599/2016 z dnia 10 października 2016, znak: AB.6740.549.2016.ZK, zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca P.O. pozwolenia na budowę budynku usługowego na działce nr [...] w miejscowości K., wydana została z naruszeniem prawa wobec stwierdzenia okoliczności, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym ww. decyzją, jednocześnie odmawiając uchylenie tej decyzji z powodu upływu terminu określonego w art. 146 § 1 k.p.a. W skardze kasacyjnej U.B. zaskarżyła ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie: 1) art. 134 i art. 135 p.p.s.a. poprzez brak sprawdzenia z urzędu, czy nie zachodzą przestanki do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Brzeskiego z dnia 10 października 2016 r., a w szczególności brak wszechstronnej analizy w zakresie rodzaju i wagi uchybień przepisom prawa budowlanego w przedmiotowym projekcie budowlanym, zatwierdzonym wymienioną decyzją, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to w zakresie oceny wystąpienia przesłanki określonej w art. 156 pkt. 2 k.p.a.; 2) art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazała, że sądy obowiązane są z urzędu sprawdzać, czy nie zachodzi przesłanka nieważności danego aktu administracyjnego. Sąd nie jest związany granicami skargi i ma obowiązek badania, niezależnie od treści skargi, czy zachodzą okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. W poprzednio wydanych w sprawie wyrokach, sądy po przeprowadzeniu szczegółowej i wyczerpującej analizy przedmiotowego projektu budowlanego stwierdzały, że dokument ten posiada tak liczne wady, że w pełni zasadne i prawidłowe jest wyeliminowanie z obiegu prawnego decyzji zatwierdzającej tak opracowany projekt budowlany. Skala i rodzaj stwierdzonych wad projektu, powinny skłonić do wnikliwej analizy naruszonych przepisów prawa pod kątem oceny, czy decyzja zatwierdzająca tak wadliwy projekt budowlany nie wyczerpuje przesłanek nieważności. Zaskarżone orzeczenie takiej analizy nie zawiera, a jedynie jednozdaniowe stwierdzenia Sądu w tej kwestii, że nie ulega wątpliwości, iż projekt jest niekompletny i wadliwy. Sąd uniknął oceny, czy powołana decyzja dotknięta jest którąkolwiek z wad, która skutkowałaby stwierdzeniem jej nieważności. W ocenie skarżącej kasacyjnie decyzja Starosty o zatwierdzeniu przedmiotowego projektu budowlanego w sposób rażący narusza prawo. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji. Stosownie do art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej formułowanej przez stronę skarżącą, organy administracji publicznej oraz Sąd I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny został przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zarzut naruszenia art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. został wadliwie skonstruowany z punktu widzenia art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przypisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także przewidzianym dla niej wymaganiom, tzn. powinna zawierać oprócz innych wymogów m.in. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego, będącego związanym zarzutami skargi kasacyjnej, nie jest natomiast zastępowanie autora skargi kasacyjnej w przywołaniu odpowiedniej argumentacji mogącej doprowadzić do uwzględnienia podniesionego zarzutu. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej, bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny. W przypadku podniesionego w niniejszej skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a., jej autor ograniczył się do wskazania jednostek redakcyjnych przepisów, które w jego ocenie zostały naruszone. Skarga kasacyjna nie wskazuje sposobu w jaki te przepisy miałyby zostać naruszone i wpływu tego naruszenia na wynik sprawy. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwala również ustalić jaka jest istota podniesionego zarzutu. Z tych też powodów zarzut ten nie mógł odnieść zamierzonego przez skarżącą kasacyjnie skutku. Niezasadny jest również drugi z podniesionych zarzutów. Zarzucając Sadowi I instancji naruszenie art. 134 i art. 135 p.p.s.a. skarżąca kasacyjnie argumentuje, iż Sąd ten winien był z urzędu dostrzec, że decyzja będąca przedmiotem postępowania wznowieniowego, dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Argumentacja ta jest oczywiście bezzasadna. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowanie oraz postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności są względem siebie niekonkurencyjne, ponieważ poszczególne tryby mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji i nie mogą być stosowane zamiennie lub łącznie. Niedopuszczalne jest zatem kwalifikowanie okoliczności stanowiących podstawę wznowienia postępowania w kontekście którejkolwiek z przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji, w tym powołanej w skardze kasacyjnej przesłanki rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Te same okoliczności faktyczne lub prawne nie mogą być jednocześnie oceniane jako przesłanki wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji. Ponadto w ramach postępowania w sprawie wznowienia postępowania, organ nie ocenia czy decyzja będąca przedmiotem postępowania wznowieniowego, dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 k.p.a. Tym samym w postępowaniu wznowieniowym nie było obowiązkiem organów administracji publicznej badanie, czy decyzja Starosty z 10 października 2016 r. dotknięta jest wadą nieważności, podniesiony w tym zakresie zarzut należało ocenić jako bezzasadny. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.