I GZ 515/13

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. S. E. Spółki Akcyjnej z siedzibą w K.-J. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2164/13 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi P. S. E. Spółki Akcyjnej z siedzibą w K.-J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Objętym zażaleniem zarządzeniem Przewodniczącego V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca – P. S. E. S.A. z siedzibą, w K.-J. została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 507 złotych, od wniesionej przez nią skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym. Wysokość wpisu ustalono na podstawie § 1 pkt 3 (winno być pkt 2) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193, dalej: rozporządzenie RM). Skarżąca zażaleniem zaskarżyła to zarządzenie w całości, wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu zarządzeniu zarzucono naruszenie art. 215 § 1, art. 216, art. 218, art. 220 § 1 i § 3 oraz art. 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) w związku, z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sadami administracyjnymi w związku z art. 45 ust 1 Konstytucji RP poprzez określenie kwoty wpisu stosunkowego obliczonego nie w oparciu o kwotę dochodzoną przez Skarżącą, ale o całość zobowiązania podatkowego za miesiąc wrzesień 2007 r. Powyższe skutkuje istotnym wzrostem obciążeń finansowych Skarżącej związanych z prowadzonym postępowaniem, a w rezultacie ograniczeniem prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy. Skarżąca podkreśliła, że w skardze, wartość przedmiotu zaskarżenia określono na kwotę [...] zł. Ta ostatnia kwota stanowi "nieodzyskaną" część podatku akcyzowego. Równocześnie deklarowała ograniczenie żądania o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym do wskazanej wyżej kwoty. Tym samym, zadeklarowana przez Skarżącą wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi rzeczywistą kwotę nadpłaty w podatku akcyzowym. Tymczasem, Przewodniczący Wydziału wskazując kwotę wpisu oparł się na wysokości określonej w zaskarżonej decyzji. Stanowiła ona pełną kwotę zapłaconego podatku akcyzowego. Winien zaś oprzeć się na tej części kwoty, która w ocenie skarżącej stanowi nadpłatę w podatku akcyzowym. Zwrotu tej ostatniej kwoty domagała się skarżąca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Na wstępie należy podnieść, że zaskarżenie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V WSA w Warszawie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu wywołuje ten skutek, że Naczelny Sąd Administracyjny bada, czy obowiązek opłacenia pisma został prawidłowo określony, co do zasady i wysokości opłat. Zgodnie z treścią art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, w pozostałych sprawach zaś pobierany jest wpis stały. Znaczne uproszczenie zastosowane w powołanym wyżej przepisie budzi poważne wątpliwości interpretacyjne. W związku z tym, w pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem zaskarżenia w sprawach sądowoadministracyjnych nie są należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Z tego względu należy przyjąć, iż ustawodawca miał na myśli sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie lub nieistnienie. Z powyższego przepisu wynika bez wątpienia, że zasadą w takich sprawach w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest pobieranie wpisu stosunkowego. Uregulowanie zawarte w zdaniu pierwszym § 1 cytowanego rozporządzenia w sprawie wpisu, oddaje istotę wpisu stosunkowego w sprawach rozpatrywanych przed sądem administracyjnym. W przepisie tym, określającym procentowo wysokość wpisu stosunkowego w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia, jest mowa o tym, że "wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem" (vide B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.). W niniejszej sprawie, przedmiotem sporu jest nadpłata w podatku akcyzowym. W sprawach dotyczących stwierdzenia nadpłaty, spór sprowadza się do kwestionowania całej należności pieniężnej uiszczonego podatku. Strona występując do organu podatkowego z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, domaga się zwrotu konkretnej kwoty. W odróżnieniu jednak od decyzji wymiarowej nakładającej obowiązek zapłaty, kwota ta została już uiszczona. W postępowaniu zatem o stwierdzenie nadpłaty, podatnik kwestionując wysokość zapłaconego podatku ubiega się o jego zwrot, a więc ocenie podlega cala kwota nadpłaconego podatku. Oceny tej nie może zmienić podniesione w zażaleniu ograniczenie wniosku wszczynającego niniejsze postępowanie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi, zatem wątpliwości, że w niniejszej sprawie należny wpis od skargi winien zostać wyliczony zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia RM, jako wpis stosunkowy, którego wysokość zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem. Ponieważ w tej sprawie organy podatkowe odmówiły Skarżącej stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w kwocie [...] zł, należny wpis od skargi, wyliczony został zgodnie, z § 1 pkt 2 rozporządzenia RM, wynosi [...] zł (3% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400,00 zł). Kwota taka też została wskazana w zaskarżonym zarządzeniu Przewodniczącego V Wydziału. Niezależnie od powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że w skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] sierpnia 2013 r. spółka wnosi o jej uchylenie w całości (k. [...] akt sądowych), zatem, uprawnione jest twierdzenie, że wysokość należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem wynosi [...] zł. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrując zarzuty odnośnie wysokości ponoszenia znacznych kosztów sądowych, które nie są zdaniem skarżącego współmierne do dochodzonej należności musi wskazać, że skarżący na podstawie art. 243 w związku z art. 246 § 1 p.p.s.a. może wystąpić do Sądu I instancji o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Nie zasadny jest, zatem zarzut, że strona nie ma możliwości obrony i dochodzenia swoich praw, ze względu na znaczne koszty wiążące się z ich dochodzeniem. W trakcie prowadzonego postępowania skarżący nie składał takiego wniosku, a może to uczynić i skorzystać z powyżej opisanej instytucji. Powinien wnieść odpowiedni formularz przedstawiający stan majątkowy, który zostanie rozpatrzony przez sąd I instancji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.