II SA/Gl 757/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Dziuk (spr.), Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 września 2023 r. sprawy ze skargi G. J. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 13 marca 2023 r. nr IFXIV.7840.11.37.2022 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 marca 2023 r. Wojewoda Śląski po rozpatrzeniu zażalenia G.J. (wnioskodawca, skarżący) utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia 18 maja 2022 r. odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego organu z dnia 28 października 2020 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla zamierzenia budowlanego w postaci budowy pawilonu handlowo-usługowego nr [...] wraz z infrastrukturą obsługującą – etap II w L. Pozwolenia tego udzielono na rzecz M. SP.J. Następnie zostało ono przeniesione na L. sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w T. Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 26 listopada 2021 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. wpłynęło pismo skarżącego, w którym wniósł on o doręczenie treści decyzji o pozwoleniu na budowę oraz o wznowienie postępowania w sprawie wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę, na podstawie których prowadzone są prace budowlanego w sąsiedztwie nieruchomości skarżącego położonej przy ul. [...] w L. We wniosku wskazano, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu, mimo że jego nieruchomości znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wniosek ten został przekazany przez PINB do Starosty [...] jako organu właściwego do wznowienia postępowania. Postanowieniem z dnia 18 maja 2022 r. Starosta odmówił wznowienia postępowania zakończonego wskazaną powyżej decyzją ostateczną o udzieleniu inwestorowi pozwolenia na budowę. Jako powód odmowy wskazał uchybienie przez skarżącego miesięcznemu terminowi określonemu w art. 148 § 2 k.p.a. Skarżący wiedział bowiem o budowie i wydanym pozwoleniu na budowę co najmniej od 30 lipca 2021 r. Wniosek o wznowienie postępowania złożył natomiast w dniu 23 listopada 2021 r. Skarżący, działając przez fachowego pełnomocnika, wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Jednak wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 27 lutego 2023 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu tego postanowienia Wojewoda, inaczej niż organ I instancji uznał, że termin na wniesienie wniosku o wznowienie w ogóle nie rozpoczął biegu. W konsekwencji wniosek skarżącego o wznowienie postępowania został przez organ odwoławczy uznany za przedwczesny, a to według organu odwoławczego oznacza, że doszło do uchybienia 30 dniowego terminu na wniesienie tego wniosku. W skardze na powyższe postanowienie skarżący, działając przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił naruszenie art. 148 § 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że jego podanie o wznowienie zostało złożone przedwcześnie a zatem z uchybieniem terminu, gdyż według organu skarżący dowiedział się o decyzji dopiero 28 grudnia 2021 r., a także poprzez błędną interpretację powyższego przepisu i uznanie, że skarżący złożył podanie z uchybieniem terminu, podczas gdy złożył on podanie mając wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania tj. o prowadzonych robotach budowlanych. W skardze zarzucono także naruszenie: a) art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie niewłaściwej oceny materiału dowodowego i nieuzasadnione przyjęcie, że wniosek w przedmiocie wznowienia postępowania został złożony po upływie miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. b) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez brak dokładnego rozpatrzenia całości okoliczności sprawy c) art. 8 k.p.a poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania do organów publicznych. W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o rozpatrzenia sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego, a ponadto o zwrot od organu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 200 p.p.s.a.) według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący przestawił argumentację zmierzającą do wykazania wadliwości zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewody. Zaakcentował m.in. że złożył podanie o wznowienie postępowania mając wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę do jego wznowienia tj. prowadzonych robotach budowlanych w sąsiedztwie jego nieruchomości położonej przy ul. [...] w L. Jednocześnie kwestionując stanowisko organu odwoławczego wskazał, że nie uchybił terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie organu odwoławczego utrzymujące postanowienie organu I instancji o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia 28 października 2020 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla zamierzenia budowlanego polegającego na budowie pawilonu handlowo-usługowego nr [...] wraz z infrastrukturą obsługującą – etap II w L. Postępowanie wznowieniowe ma charakter dwuetapowy. Pierwszy etap sprowadza się do formalnej oceny dopuszczalności wznowienia postępowania. Dopiero pozytywna ocena dopuszczalności wznowienia, zakończona postanowieniem o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.), pozwala na przejście do drugiego etapu tj. do postępowania rozpoznawczego, w ramach którego organ bada, czy kwestionowana decyzja jest dotknięta wadami kwalifikowanymi. W rozpoznawanej sprawie w ramach postępowania prowadzonego przez organ I instancji nie doszło do przejścia do drugiego ze wskazanych powyżej etapów. Wznowienie postępowania okazało się bowiem w ocenie tego organu niedopuszczalne z uwagi na uchybienie przez wnioskodawcę terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Na skutek zażalenia wniesionego przez wnioskodawcę organ II instancji utrzymał w mocy odmowę wznowienia postępowania. Organ ten jednak inaczej niż organ I instancji uznał, że termin na wniesienie wniosku o wznowienie w ogóle nie rozpoczął biegu. W konsekwencji wniosek skarżącego o wznowienie postępowania został przez organ odwoławczy uznany za przedwczesny (tj. został złożony zanim strona dowiedziała się o decyzji). Przedwczesne złożenie wniosku spowodowało zaś, że termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. nie został przez skarżącego dochowany. Dokonując oceny kontrolowanego postanowienia w pierwszej kolejności wskazać należy, że sposób interpretacji pojęcia "strona dowiedziała się o decyzji", użytego w art. 148 § 2 k.p.a. doczekał się bogatego orzecznictwa, a poglądy dotyczące tej kwestii można uznać za utrwalone. Przez dowiedzenie się o decyzji należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy. (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1661/17, z dnia 27 sierpnia 2018 r., sygn. akt. II OSK 2226/18). W wyroku z 27 lipca 2018 r. sygn. akt. II SA/Gl 386/2018, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał: "Przepis art. 148 § 2 k.p.a. nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. faktu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie nawet od źródła, z którego pochodzi informacja". Z kolei w wyroku z 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt. II SA/Po 935/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że "Zawarty w art. 148 § 2 k.p.a. zwrot ‘strona dowiedziała się o decyzji należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji" Biorąc pod uwagę utrwalone poglądy orzecznictwa, akceptowane w pełni przez Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, stwierdzić należy, że w przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę kluczowe znaczenie dla oznaczenia momentu, w którym strona, dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania jest powzięcie wiedzy o prowadzonych robotach budowlanych. Z treści znajdującego się w aktach sprawy wniosku o wznowienie postępowania wynika, że jedyną okolicznością, co do której skarżący miał wiedzę w dacie złożenia wniosku był fakt prowadzenia "od pewnego czasu na sąsiadującej nieruchomości (w kierunku ul. [...])" intensywnych prac budowlanych. W uzasadnieniu tego wniosku skarżący wprost stwierdził, że nie jest mu znana podstawa prowadzenia prac budowlanych, gdyż tablica informacyjna dotycząca tej budowy jest nieczytelna. Mając wyłącznie taką wiedzę skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania. Co istotne, na przeszkodzie do złożenia takiego wniosku nie stanął nawet brak wiedzy o organie, który wydał decyzją stanowiącą podstawę prowadzonych robót budowlanych. Wniosek o wznowienie postępowania skarżący złożył bowiem do organu niewłaściwego tj. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. zamiast do Starosty [...]. Skoro do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w realiach rozpoznawanej sprawy wystarczająca była wyłącznie wiedza o prowadzaniu robót budowlanych, to dla oceny zachowania terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. rozstrzygające znaczenie ma ustalenie, od kiedy skarżący posiadał tą wiedzę. Nie chodzi przy tym o wskazanie konkretnej daty powzięcia takiej wiedzy ale o ustalenie, czy taką wiedzę skarżący powziął wcześniej niż miesiąc przed datą złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W samym wniosku o wznowienie postępowania skarżący nie wskazał od kiedy wiedział o prowadzeniu prac budowlanych, które skłoniły go do wystąpienia z tym wnioskiem. Posłużył się wyłącznie ogólnikowym stwierdzeniem "od pewnego czasu". W aktach sprawy znajduje się jednak pismo skarżącego skierowane do PINB opatrzone datą 25 października 2021 r. na którego wstępie skarżący wskazuje na prowadzone intensywne prace budowlane, realizowane na nieruchomościach, które pozostają w bezpośrednim sąsiedztwie do stanowiącej własność skarżącego nieruchomości. Przede wszystkim jednak w aktach sprawy znajduje się potwierdzony za zgodność z oryginałem protokół z wizji przeprowadzonej przez Sąd Rejonowy w M. w sprawie [...], w której uczestniczył skarżący, a także przedstawiciel inwestora. Treść tego protokołu pozwala na przyjęcie, że najpóźniej w dacie 30 lipca 2021 r. skarżący dysponował wiedzą o prowadzeniu prac budowlanych, o których mowa we wniosku o wznowienie postępowania. Z treścią wspomnianego protokołu korespondują wpisy do dziennika budowy prowadzonej na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 28 października 2020 r. (tj. decyzji, której dotyczyło postanowienie o odmowie wznowienia postępowania). Mając na względzie wskazane powyżej okoliczności, wynikające z materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji, nie budzi wątpliwości Sądu fakt, że wskazany powyżej wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez skarżącego po upływie terminu wynikającego z art. 148 § 2 k.p.a. Tym samym odmowa wznowienia postępowania zakończonego wskazaną na wstępie decyzją ostateczną była prawidłowa. Zasadnie zatem organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Co prawda przedstawiona przez Wojewodę argumentacja, mająca przemawiać za utrzymaniem postanowienia pierwszoinstancyjnego w mocy, a sprowadzająca się do podważenia prawidłowego stanowiska organu I instancji, nie może zostać zaaprobowana przez Sąd, gdyż w świetle dotychczasowych rozważań wniosek skarżącego o wznowienie postępowania, wbrew Wojewodzie, nie był przedwczesny. Jednak pozostaje to bez znaczenia dla oceny samego rozstrzygnięcia Wojewody sprowadzającego się do utrzymania w mocy odmowy wznowienia postępowania spowodowanej uchybieniem przez skarżącego miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna. Skoro zaś żaden z podniesionych w skardze zarzutów nie mógł odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, to Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.