I OSK 1617/22
Адміністративні суди2023-11-15
Номер справи
I OSK 1617/22
Суд
Naczelny Sąd Administracyjny
Дата рішення
2023-11-15
Тип
Wyrok NSA
Судді
Agnieszka MiernikElżbieta KremerMaciej Dybowski
Резолютивна частина
Oddalono skargę kasacyjną
Текст рішення
SENTENCJA
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski (sprawozdawca) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 2813/20 w sprawie ze skargi P.S. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia 5 października 2020 r. nr NG-O.025.80.2020.JW w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 24 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2813/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P.S. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z 5 października 2020 r. nr NG-O.025.80. 2020.JW w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (k. 64, 83-86 akt sądowych).
Skargę kasacyjną złożył P.S. (dalej skarżący lub skarżący kasacyjnie), reprezentowany przez adwokata M.S., zaskarżając wyrok I SA/Wa 2813/20 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 141 § 4 ppsa przez dokonanie błędnej oceny stanu faktycznego i przyjęcie braku istnienia interesu prawnego Przemysława Skrzyniarza we wzruszeniu decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności, podczas gdy, jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, przedmiotową decyzją Starosty Kieleckiego z 30 lipca 2002 r. dokonano zmiany powierzchni działki ewidencyjnej numer [...] (obecnie część działki [...]) z dotychczasowej powierzchni [...] ha na powierzchnię [...] ha, a tym samym powierzchnia tej działki została zwiększona o [...] ha kosztem nieruchomości skarżącego nr [...], graniczącej z drogą wojewódzką numer [...], nie informując o tym skarżącej, a tym samym pozbawiając ją możliwości obrony swych praw w postępowaniu administracyjnym;
2. art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 28 kpa poprzez błędne przyjęcie przez organ administracji publicznej, a następczo przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że P.S. nie przysługuje status strony z uwagi na brak interesu prawnego, co w konsekwencji skutkowało pozbawieniem skarżące[go] możliwości działania w sprawie;
3. art. 106 § 3 w zw. z art. 113 § 1 ppsa przez niezasadne nieprzeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów, ze szczególnym uwzględnieniem dowodu z mapy o numerze ewidencyjnym [...] dla działek nr [...], [...], [...] z 11 kwietnia 1995 r., z którego to wynika błędne oznaczenie działki będącej własnością skarżące[go] nr [...] oraz działki nr [...], sąsiadującymi z działkami będącymi przedmiotem decyzji Starosty Kieleckiego z 30 lipca 2002 r.
Skarżący kasacyjnie wniósł o: uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I SA/Wa 2813/20; ponowne rozpoznanie przedmiotowej skargi na postanowienie Głównego Geodety Kraju z 2 października 2020 r.; zasądzenie od organu na rzecz skarżące[go zwrotu] kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych; zrzekł się rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Skarżący kasacyjnie w piśmie procesowym datowanym na 14 lipca 2022 r. wniósł na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 ppsa o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z 22 załączonych dokumentów na okoliczność: przysługiwania skarżące[mu] statusu strony, podrobienia podpisów U.S. i J.S. na dokumentach wykorzystanych w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, poświadczenia nieprawdy na dokumentach wykorzystanych w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Skarżący wskazał, że przeprowadzenie dowodu z ww. dokumentów nie było możliwe na wcześniejszym etapie postępowania, bowiem część przedłożonych dokumentów nie istniała w chwili wydania wyroku Sądu I instancji ani sporządzenia skargi, a częścią nie dysponował na wcześniejszym etapie postępowania.
Skarżący kasacyjnie w piśmie procesowym datowanym na 30 grudnia 2022 r. wniósł na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 ppsa o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z załączonego postanowienia Sądu Rejonowego w Kielcach z 10 listopada 2022 r. sygn. akt IX Kp 122/22 wraz z potwierdzeniem doręczenia odpisu postanowienia U.T., celem ustalenia faktów: przysługiwania skarżącej statusu strony U.T., treści postanowienia, poświadczenia nieprawdy na dokumentach wykorzystanych w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym (k. 111-113, 133, 144-187, 192-196 akt sądowych).
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało W świetle art. 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.
Według art. 193 zdanie drugie ppsa, w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze ppsa. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu I instancji.
Zakres rozpoznawania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez wskazanie podstaw kasacyjnych. Strona, która kwestionuje orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosząc skargę kasacyjną, obowiązana jest wskazać przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania, które - jej zdaniem - zostały naruszone przez Sąd I instancji (art. 174 i 176 ppsa). Przytoczenie podstaw kasacyjnych winno polegać na wskazaniu konkretnych przepisów, konkretnego aktu normatywnego i stopnia ich naruszenia. Ma to istotne znaczenie, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 ppsa sąd II instancji jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania (postanowienie NSA z 24. 11.2004 r. OSK 948/04; wyrok NSA z 19.1.2012 r. II GSK 1449/10, aprobowane przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, C.H. Beck 2023, s. 897, nb 19).
Skarżący kasacyjnie zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 ppsa przez dokonanie błędnej oceny stanu faktycznego i przyjęcie braku istnienia interesu prawnego P.S. we wzruszeniu decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności, należy stwierdzić, że za pomocą tego zarzutu skarżący kasacyjnie kwestionuje prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu I instancji, co stoi na przeszkodzie uwzględnieniu tego zarzutu. Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest utrwalony pogląd, że uzasadnienie wyroku jest w istocie rzeczy instytucją wtórną w stosunku do postępowania przeprowadzonego przed sądem administracyjnym. Sprowadza się ono bowiem do rekapitulacji jego przebiegu i prezentacji stanowiska sądu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, przez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Uzasadnienie wyroku umożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie oceny zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie. Taka ocena jest niezbędna dla przeprowadzenia prawidłowej kontroli instancyjnej. Art. 141 § 4 ppsa może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 ppsa) w sytuacji, gdy uzasadnienie wyroku sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, w szczególności jeżeli uzasadnienie orzeczenia sądu I instancji nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Podkreślić przy tym należy, że czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia, dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy i mająca sprawozdawczy charakter, sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy. Nie można kwestionować prawidłowości rozstrzygnięcia zarzucając naruszenie art. 141 § 4 ppsa.
Powiązanie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 ppsa z art. 28 kpa również nie pozwala na uwzględnienie tego zarzutu. Art. 28 kpa zawiera definicję strony, bowiem stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Wskazanie przez Sąd I instancji motywów, dla których uznał, że skarżący nie może być uznany za stronę w rozumieniu art. 28 kpa, czyni zadość wymaganiom wynikającym z art. 141 § 4 ppsa niezależnie od poprawności tych motywów.
Należy podkreślić, że art. 28 kpa jest przepisem prawa materialnego i winien być wskazany jako wzorzec kontroli w oparciu o pierwszą (art. 174 pkt 1 ppsa) podstawę kasacyjną. Istoty interesu prawnego, o którym mowa w tym przepisie, należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego, na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. Stwierdzenie interesu prawnego wymaga ustalenia istnienia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. W przedmiocie istoty interesu prawnego wielokrotnie wypowiadały się sądy administracyjne wskazując, że cechami tego interesu są jego indywidualność, konkretność, aktualność, obiektywna sprawdzalność, zaś jego istnienie znajdować musi potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego.
Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego (nie tylko administracyjnego lecz także prawa cywilnego lub innych gałęzi prawa - uchwała NSA z: 11.10.1999 r. OPS 11/99, ONSA 2000/1/6; 28.5.2001 r. OPS 1/01, ONSA 2001/4/146; wyrok NSA z: 11.4.2018 r. II OSK 1007/17; 5.1.2018 r. I OSK 607/16, aprobowane przez Borkowskiego/Adamiak w: B. Adamiak/J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2022, s. 288-293 nb 12-14) - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes prawny w takim ujęciu dotyczy szeroko rozumianej sytuacji prawnej podmiotu prawa wyznaczonej normami prawnymi różnego rodzaju, z których wynikają jego uprawnienia, obowiązki, korzyści czy wolności prawnie chronione (wyroki NSA z 11.5.2005 r. II GSK 52/05; 29.4.2009 r. I OSK 675/08; 25.3.2021 r. I OSK 2580/20). Twierdzenie Autora skargi kasacyjnej, że "Przez interes prawny należy rozumieć realnie istniejącą potrzebę ochrony prawnej, która może zostać zrealizowana przez wydanie decyzji administracyjnej" nie może być zaakceptowane. Istnienie interesu prawnego, z czym wiąże się możność uzyskania ochrony prawnej w postępowaniu administracyjnym, nie jest rezultatem oceny, że istnieje realna potrzeba ochrony prawnej, ale oceny, że w okolicznościach faktycznych sprawy konkretny przepis prawa materialnego przyznaje określonemu podmiotowi ochronę prawną. Optymalnym sposobem skonstruowania zarzutu naruszenia art. 28 kpa jest powiązanie art. 28 kpa z zarzutem naruszenia przepisu prawa materialnego mającego stanowić podstawę interesu prawnego strony.
W skardze kasacyjnej wskazano, że: "Przegląd orzecznictwa sądów administracyjnych wyraźnie wskazuje, że interes prawny w postępowaniu w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków mają, w rozumieniu art. 28 kpa, wyłącznie podmioty wskazane w przepisach ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 9 czerwca 2021 r. II SA/Ke 342/21). Zgodnie natomiast z treścią art. 20 ust. 2 pkt 1 oraz art. 24 ust. 2a pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 2052) oraz § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 393 z późn. zm.) osobami legitymowanymi do złożenia wniosku o aktualizację ewidencji gruntów i budynków, a tym samym osobami mającymi przymiot strony w postępowaniu o aktualizację gruntów i budynków są właściciele nieruchomości, władający gruntami na zasadach samoistnego posiadania, a w przypadku gruntów Skarbu Państwa także podmioty, które władają lub gospodarują tymi nieruchomościami."
Z powyższych stwierdzeń nie wynika, jakie znaczenie mają one dla oceny zasadności zarzutu naruszenia art. 28 kpa w kontrolowanej sprawie. Sąd I instancji trafnie podzielił stanowisko organów, że skarżący nie ma interesu prawnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Kieleckiego z 30 lipca 2002 r. znak GN-II-7430-1-30/02, orzekającej o zmianie w ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej dla obrębu ewidencyjnego B., danych określających pole powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] oraz wykazaniu w tej ewidencji Świętokrzyskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Kielcach jako władającego tą nieruchomością, ponieważ podnoszone przez skarżącego zarzuty i okoliczności nie dotyczą kwestii uregulowanych decyzją Starosty Kieleckiego z 30 lipca 2002 r., orzekającą jedynie w zakresie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków (w związku z wykryciem błędu) a dotyczących działki nr [...], które nie odnoszą się do nieruchomości stanowiącej własność skarżącego tj. działki nr [...], ani nie kształtują na nowo jej stanu prawnego. Skarga kasacyjna nie zawiera argumentacji zwalczającej powyższą ocenę.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 106 § 3 w zw. z art. 113 § 1 ppsa przez niezasadne nieprzeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów, należy stwierdzić, że zarzut ten nie został uzasadniony, mimo że na skarżącym kasacyjnie ciążył taki obowiązek (art. 176 § 1 pkt 2 w zw. z art. 175 § 1 ppsa). Utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest pogląd, że trzeba wskazać indywidualne uzasadnienie dla każdego zarzutu formułowanego wobec każdego z tych przepisów, który w ocenie kasatora naruszył Sąd I instancji (wyrok NSA z 22.1.2020 r. I OSK 3684/18, aprobowany przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, C.H. Beck 2023, s. 896, nb 16); wyrok NSA z 8.5.2018 r. II GSK 289/18, cbosa). Uzasadnienie skargi kasacyjnej ma za zadanie wykazanie trafności zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, czego w przypadku tego zarzutu zabrakło. Pominięcie określonych zagadnień w skardze kasacyjnej lub odniesienie się do nich w sposób pobieżny skutkuje brakiem możliwości zakwestionowania przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska wyrażonego w ich zakresie przez wojewódzki sąd administracyjny czy działające w sprawie organy administracji. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, czy innego korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków, jak i zakresu zaskarżenia. Nie wiadomo, w czym Autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenia tych przepisów przez Sąd I instancji.
W związku z zawartymi w dwu pismach skarżącego kasacyjnie, datowanych na: 14 lipca 2022 r. i 30 grudnia 2022 r. wnioskami o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z szeregu dokumentu należy wskazać, że w postępowaniu kasacyjnym, jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na podstawie art. 193 ppsa stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania (art. 106 § 3 ppsa). Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 ppsa, jest ocena, czy organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń, co oznacza, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym nie może zmierzać do rozpatrzenia sprawy, w tym ustalania stanu faktycznego sprawy. W orzecznictwie NSA zwraca się uwagę, że "Sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a więc sąd ten rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. W drodze wyjątku, zgodnie z art. 106 § 3 ppsa, sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów. Nie jest natomiast jego rolą uzupełniania materiału dowodowego" (wyrok NSA z 19.8.2016 r. I GSK 1792/14). Dopuszczenie nowego dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu (wyroki NSA z: 25.9.2012 r. II OSK 840/11; 17.12.2015 r. II OSK 2501/15). Art. 106 § 3 ppsa nie daje podstawy do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego za organ administracji bądź dokonywania ocen, które w przekonaniu sądu winny mieć miejsce na etapie postępowania administracyjnego jako konieczne dla podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia.
W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, co do zasady, wyłączone jest stosowanie art. 106 § 3 ppsa. Wprawdzie w postępowaniu kasacyjnym, jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na podstawie art. 193 ppsa stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, jednak nie znaczy to, że do tego postępowania stosuje się art. 106 § 3 ppsa. "Odpowiednie" stosowanie przepisów może wszak polegać na zastosowaniu przepisu (lub jego części) wprost, z modyfikacją lub nawet na odmowie zastosowania (np. wyrok NSA z 13.12.2021 r. II GSK 318/21).
Mając to na uwadze wykluczyć należy, by Naczelny Sąd Administracyjny w ramach kontroli instancyjnej mógł podjąć się ustalenia stanu faktycznego sprawy (wyrok NSA z 19.1.2016 r. II GSK 26/14). Jeżeli uznać za dopuszczalne przeprowadzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny dowodu uzupełniającego z dokumentu w celu oceny, czy organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń, to należy podkreślić, że wniosek dowodowy skarżącego kasacyjnie musi być powiązany z zarzutami skargi kasacyjnej i mieć na celu ich uzasadnienie, by było dopuszczalne jego przeprowadzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przeciwnym razie takie pismo procesowe zawierające wniosek dowodowy niepowiązany z zarzutami sformułowanymi w skardze kasacyjnej należy uznać za zawierające w istocie rzeczy przytoczenie nowej podstawy kasacyjnej. Jeżeli takie pismo procesowe zostało złożone po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, to nie jest dopuszczalne odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zarzutu w nim sformułowanego oraz przeprowadzenie wnioskowanego dowodu.
W rozpoznawanej skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutu naruszenia przepisów normujących sposób prowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz nie zarzucono błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego, dlatego ww. pisma procesowe należy uznać za zawierające przytoczenie nowej podstawy kasacyjnej. Złożenie tych pism po terminie do wniesienia skargi kasacyjnej czyni niemożliwym odniesienie się do nich. Postanowieniem z 15 listopada 2023 r. I OSK 1617/22 pominął dowody z odpisów dokumentów objętych wnioskami dowodowymi zawartymi w pismach z: 29 lipca 2021 r., 14 lipca 2022 r., 2 stycznia 2023 r. (k. 204-204v akt sądowych; art. 106 § 3 i 5 ppsa w zw. z art. 2432 zd. 2 kpc).
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 ppsa.