III AUz 246/17

<p>Sygnatura akt III AUz 246/17</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 28 grudnia 2017 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Poznaniu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSA Jolanta Cierpiał</p> <p>Sędziowie: SSA Marta Sawińska (spr.)</p> <p>SSA Małgorzata Aleksandrowicz</p> <p>Protokolant: st.sekr.sąd. Emilia Wielgus</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy <span class="anon-block">W. W.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">P.</span> </p> <p>przy udziale zainteresowanej <span class="anon-block">M. D.</span> </p> <p>o zwrot nienależnie pobranego świadczenia - renty rodzinnej</p> <p>na skutek zażalenia <span class="anon-block">W. W.</span> </p> <p>na postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu</p> <p>z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt VII U 746/17</p> <p>postanawia:</p> <p>1.  <strong> <!-- -->zmienić postanowienie zawarte w punkcie 2 wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 20 września 2017 r. sygn. akt VII U 746/17 w ten sposób, że zasądzić od pozwanego na rzecz odwołującej kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;</strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zasądzić od pozwanego na rzecz odwołującej kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego .</strong> </p> <table> <colgroup> <col width="240"/> <col width="238"/> <col width="238"/> </colgroup> <tr> <td> <p>SSA Małgorzata Aleksandrowicz</p> </td> <td> <p>SSA Jolanta Cierpiał</p> </td> <td> <p>SSA Marta Sawińska</p> </td> </tr> </table> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wyrokiem z 20 września 2017 r., sygn. akt VII U 746/17, Sąd Okręgowy w Poznaniu po rozpoznaniu odwołania <span class="anon-block">W. W.</span> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">P.</span> z 29 listopada 2016 r. znak R-<span class="anon-block"> (...)</span>, sprostowanej postanowieniem z 8 sierpnia 2017 r. znak<span class="anon-block">(...)</span> w o zwrot nienależnie pobranego świadczenia - renty rodzinnej, zmienił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że odwołująca nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w łącznej kwocie 6.046 zł, na którą składa się świadczenie główne za okres od 1 listopada 2013 r. do 31 sierpnia 2014 r. w wysokości 4.881,58 zł oraz odsetki za okres od 23 listopada 2013 r. do 29 listopada 2016 r. w kwocie 1.164,42 zł. Ponadto, w pkt 2 wyroku, Sąd Okręgowy zasądził od organu rentowego na rzecz odwołującej 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w sprawie.</p> <p>Na rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku, <span class="anon-block">W. W.</span>, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wywiodła zażalenie, sprostowane pismem z 17 października 2017 r., zaskarżając je w części, w jakiej Sąd I instancji nie zobowiązał organu rentowego do zwrotu odwołującej 1800 zł, lecz jedynie do zwrotu 180 zł, zaniżając przez to należne koszty zastępstwa o 1620 zł. Sądowi I instancji skarżąca zarzuciła:</p> <p>1.  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 1)">art. 98 1 k.p.c.</a> w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, poprzez błędne uznanie, iż powyższa dyspozycja znajduje zastosowanie w przedmiotowym postepowaniu, podczas gdy dla właściwej oceny wysokości należnych kosztów postepowania zastosowanie powinien mieć <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> w zw. z § 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych,</p> <p>2.  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> w zw. z § 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, która weszła w życie 27 października 2016 r. poprzez jego zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy, chociaż sprawy z zakresu nienależnie pobranych świadczeń są kwalifikowane jako sprawy majątkowe w rozumieniu § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.</p> <p>Podnosząc powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie od organu rentowego na jej rzecz 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa w sprawie. Ponadto wniosła o zobowiązanie organu rentowego do zwrotu na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postepowaniu zażaleniowym według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zdaniem Sądu Apelacyjnego argumenty podniesione przez pełnomocnika odwołującej w treści zażalenia w całości zasługują na uwzględnienie.</p> <p>Na gruncie przedmiotowej sprawy nie ma wątpliwości odnośnie prawidłowości zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> statuującego zasadę odpowiedzialności strony za wynik procesu. Stroną przegrywającą proces pozostaje organ rentowy, który zobowiązany jest stronie przeciwnej zwrócić poniesione przez nią koszty procesu. Zastrzeżenia w zakresie dokonanego przez Sąd Okręgowy rozstrzygnięcia zasadnie wzbudziło jednak zastosowanie § 9 ust. 2 przywołanego rozporządzenia.</p> <p>Rozpoznawana sprawa, ze względu na występujący w niej przedmiot sporu, z całą pewnością jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 476;art. 476 § 2)">art. 476 § 2 k.p.c.</a> Bez wątpienia jedynym przepisem rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, odnoszącym się wprost do tego rodzaju spraw jest z kolei § 9 ust. 2, który określa stawki minimalne opłat za czynności radcy prawnego, ale tylko w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego oraz w sprawach dotyczących podlegania ubezpieczeniom społecznym (przy uwzględnieniu zmiany treści tego przepisu wprowadzonej rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 20 września 2017 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych Dz. U. z 2017 r. poz. 1799).</p> <p>Sądowi Okręgowemu rzeczywiście umknęła jednak okoliczność, że sprawa o zwrot nienależnie pobranych świadczeń, a taką właśnie była sprawa z odwołania <span class="anon-block">W. W.</span>, nie należy do kategorii sprawy wymienionych w tym przepisie, bo strona ma już ustalone prawo do świadczenia, w tej sprawie było to prawo do renty rodzinnej, a ciążył na niej tylko obowiązek zwrotu tego świadczenia, które miała, w ocenie organu rentowego, niezasadnie pobrać. A zatem wynagrodzenie pełnomocnika strony, będącego radcą prawnym, kształtować się winno w zależności od wartości przedmiotu sporu, którą w rozpoznawanej sprawie była kwota dochodzona przez ZUS tytułem zwrotu nienależnie pobranego świadczenia tj. 6046 zł. W analizowanej sprawie, przy takiej zaś wartości przedmiotu sporu stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego wynosi 1800 zł, zgodnie z § 2 ust. 4 rozporządzenia z 22 października 2015 r. (zob. wyrok SA we Wrocławiu z 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt III AUa 184/13, wyrok SA w Łodzi z 24 czerwca 2015 r., sygn. akt III AUa 1228/14).</p> <p>Sąd I instancji błędnie zatem zastosował w rzeczonej sprawie § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia odwołania, niezasadnie przyznając odwołującej od organu rentowego sumę 180 zł.</p> <p>Uwzględniając zatem powyższe rozważania, Sąd Apelacyjny, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a>, zmienił zaskarżone postanowienie zawarte w pkt. 2 wyroku z 20 września 2017r., sygn. akt VII 746/17 i zasądził od pozwanego na rzecz odwołującej 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 1 sentencji).</p> <p>Odnośnie żądania zwrotu kosztów poniesionych przez odwołującą w postępowaniu zażaleniowym, należy wskazać, że w razie zażalenia na zawarte w wyroku postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania, wartość przedmiotu zaskarżenia zależy od wysokości tych kosztów, nie zaś od wartości przedmiotu sporu w sprawie zasadniczej. O ile zatem wysokość kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem I instancji uzależniona była od wartości przedmiotu sporu w sprawie zasadniczej, o tyle w postępowaniu przed Sądem II instancji (zażaleniowym) tę wysokość kształtowała kwota kosztów procesu.</p> <p>O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Apelacyjny orzekł więc na podstawie § 2 pkt 3 z zw. z § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych – ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia w wysokości 1620 zł, która to stanowiła różnica między kwotą zasądzoną - 180 zł, a żądaną 1800 zł, przyznając tym samym odwołującej 450 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz 30 zł tytułem zwrotu uiszczonej opłaty – łącznie 480 zł.</p> <table> <colgroup> <col width="240"/> <col width="238"/> <col width="238"/> </colgroup> <tr> <td> <p>SSA Małgorzata Aleksandrowicz</p> </td> <td> <p>SSA Jolanta Cierpiał</p> </td> <td> <p>SSA Marta Sawińska</p> </td> </tr> </table> </div>