I OZ 1755/17

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 412/17 o zawieszeniu postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 14 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 412/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zawieszenie postępowania sądowego jest uzasadnione wystąpieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (postanowieniem z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 889/16) do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym: "Czy przepisy art. 5 ust. 1 w związku z ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195) są zgodne z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zakresie, w jakim uniemożliwiają nabycie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w każdym przypadku przekroczenia kryterium dochodowego w rodzinie osoby ubiegającej się o to świadczenie?". W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie ma znaczenie dla rozpoznawanej sprawy, w której jedyną przyczyną uzasadniającą odmowę przyznania skarżącej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko było przekroczenie kryterium dochodowego, a podstawą prawną decyzji odmownej był m.in. art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła K. L., wskazując że Sąd I instancji zawiesił postępowanie w związku z pytaniem prawnym zadanym Trybunałowi Konstytucyjnemu, dotyczącym art. 5 ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Tymczasem decyzja o odmowie przyznania skarżącej świadczenia wychowawczego została wydana na podstawie art. 5 ust. 4 ustawy. Ponadto, okoliczność że sprawa była i jest w toku postępowania uniemożliwia złożenie ponownie wniosku o przyznanie świadczenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych ocena warunków dopuszczalności zastosowania powyższego przepisu ujmowana jest jednolicie. Podnosi się, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania wówczas, gdy orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wtedy w sprawie sądowoadministracyjnej występuje tzw. zagadnienie wstępne, a więc sytuacja, gdy uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia występującego w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, uzasadniając celowość wstrzymania czynności w postępowaniu do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, pod. red. T. Wosia, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańskiej, wyd. 2, s. 456 i n.). Musi istnieć ścisły związek między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego, rozumiany w ten sposób, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 792/07; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać również należy, że zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione celowością, sprawiedliwością jak i ekonomiką procesową. Rozstrzygając o zawieszeniu postępowania sąd powinien ocenić także wszelkie przesłanki w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co ma niebagatelne znaczenie w świetle art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz zasady szybkości postępowania sądowoadministracyjnego (art. 7 P.p.s.a.). Ponadto, zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ma charakter fakultatywny. W przeciwieństwie do zawieszenia obligatoryjnego oznacza to tym silniejszą konieczność wykazania rzeczywistego spełnienia się przesłanki zawieszenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne z uwagi na wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z pytaniem prawnym czy przepisy art. 5 ust. 1 w związku z ust. 3 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci są zgodne z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., wskazując że udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie ma znaczenie dla rozpoznawanej sprawy, w której przyczyną uzasadniającą odmowę przyznania skarżącej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko było przekroczenie kryterium dochodowego Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego kwestia, której dotyczy skierowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego nie była powodem odmowy przyznania świadczenia wychowawczego w niniejszej sprawie. Istota sporu dotyczy bowiem stanu osobowego oraz wysokości dochodu osiągniętego przez rodzinę skarżącej. Wynik postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie P 6/17 nie stanowi zatem kwestii prejudycjalnej dla oceny legalności zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.