III Ca 390/23

Суди загальної юрисдикції2024-07-17

Номер справи

III Ca 390/23

Дата рішення

2024-07-17

Тип

REASONS

Правова підстава

art. 363 § 1 kc

Текст рішення

Sygn. akt III Ca 390/23 <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi wyrokiem z dnia 17 listopada 2022 r. w sprawie z powództwa I. P. przeciwko Zakładowi (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł., (...) spółce akcyjnej V. (...) z siedzibą w W. o zapłatę: 1) zasądził od Zakładu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na rzecz I. P. kwotę 32.588,66 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 16.689,77 zł od dnia 11 października 2019 roku do dnia zapłaty z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia zasądzonego w pkt 2 od (...) spółki akcyjnej V. (...) z siedzibą w W. zwalnia Zakład (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. do wysokości dokonanej zapłaty; 2) zasądził od (...) spółki akcyjnej V. (...) z siedzibą w W. na rzecz I. P. kwotę 31.888,66 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 16.689,77 zł od dnia 11 października 2019 roku do dnia zapłaty z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia zasądzonego w pkt 1 od Zakładu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. zwalnia (...) spółkę akcyjną V. (...) z siedzibą w W. do wysokości dokonanej zapłaty; 3) oddalił powództwo w pozostałej części; 4) zasądził solidarnie od Zakładu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w (...) spółki akcyjnej V. (...) z siedzibą w W. na rzecz I. P. kwotę 4.117 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem kosztów procesu; 5) nakazał pobrać solidarnie od Zakładu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w (...) spółki akcyjnej V. (...) z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi kwotę 5.243,24 zł tytułem kosztów sądowych pokrytych tymczasowo przez Skarb Państwa. Apelacje od powyższego orzeczenia wniosła powódka oraz każdy z pozwanych. Powódka zaskarżyła kontrolowane orzeczenie w części — punkt 1 wyroku w zakresie, w jakim Sąd nie orzekł o dacie wymagalności odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty 15 898,89 zł, punkt 2 wyroku w zakresie, w jakim Sąd nie orzekł o dacie wymagalności odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty 15 198,89 zł oraz punkt 3 wyroku w zakresie oddalającym powództwo o zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonych kwot 15 898,89 zł (z puntu 1 wyroku) oraz 15 198,89 zł (z punktu 2 wyroku). Apelująca zarzuciła zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie: 1) prawa materialnego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> poprzez jego niezastosowanie w stosunku do zasądzonych w wyroku należnych powódce kwot 15 898,89 zł oraz 15 198,89 zł - w sytuacji gdy powódka wnosiła o zasądzenie na jej rzecz kwoty głównej wraz z należnymi jej odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia doręczenia pozwanym pisma rozszerzającego powództwo do dnia zapłaty, a roszczenie z kwoty głównej zostało uwzględnione przez Sąd w wyroku; 2) przepisów postępowania tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 325)">art. 325 k.p.c.</a> - polegające o nieujęciu w sentencji wyroku orzeczenia o odsetkach ustawowych za opóźnienie od rozszerzonego powództwa, pomimo że roszczenie powódki w tym zakresie było uzasadnione. Apelująca powódka wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia w punkcie 1 poprzez dodanie do istniejącego rozstrzygnięcia orzeczenia o zasądzeniu na rzecz powódki od pozwanego Zakładu (...) Sp. z o. o. odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 15 898,89 zł od dnia doręczenia pisma rozszerzającego powództwo do dnia zapłaty oraz w punkcie 2 poprzez dodanie do istniejącego rozstrzygnięcia orzeczenia o zasądzeniu od (...) S. A. V. (...) na rzecz powódki odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 15 198,89 zł od dnia doręczenia pisma rozszerzającego powództwo do dnia zapłaty oraz o zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powódki kosztów postępowania odwoławczego - w tym kosztów zastępstwa procesowego - według norm przepisanych Pozwany Zakład (...) sp. z o.o. zaskarżył powyższy wyrok w części tj. co do kwoty 270,00 zł a także rozstrzygnięcie o kosztach zawarte w pkt. 4 i 5 sentencji wyroku, w zakresie w jakim uwzględnienie przedmiotowej apelacji spowoduje konieczność ponownego rozliczenia tych kosztów. Apelujący zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 k.p.c.</a> poprzez orzeczenie ponad żądanie pozwu oraz sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego polegającą na przyjęciu, że powódce przysługuje odszkodowanie w kwocie 32.588,66 zł, nie zaś w kwocie 32.318,66 zł oraz wniósł o zmianę wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego Zakładu (...) sp. z o.o. w Ł. na rzecz powódki I. P. kwoty 32.318,66 zł w miejsce kwoty 32.588,66 zł i ewentualną zmianę rozstrzygnięcia dotyczącą kosztów postępowania przed Sądem I instancji w zakresie, w jakim uwzględnienie przedmiotowej apelacji spowoduje konieczność ponownego rozliczenia tych kosztów oraz zasadzenie na rzecz (...) sp. z o.o. kosztów postępowania apelacyjnego z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Apelację wniosła także pozwana (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. w zakresie zasądzającym od niej na rzecz powódki kwotę 270,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 11 października 2019 roku do dnia zapłaty (tj. częściowo pkt. 2 wyroku) oraz w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu (tj. pkt. 4 i 5 wyroku). Skarżąca zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278;art. 278 § 1)">art. 278 § 1 k.p.c.</a> poprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodów z naruszeniem zasad logiki, w szczególności wniosków płynących z opinii biegłego z zakresu budownictwa R. P. i błędne ustalenie, iż odszkodowanie z tytułu szkody w budynku po dodaniu kosztów sprzątania wynosi 20.748,89 zł, podczas gdy wskazana przez biegłego wysokość szkody wynosiła 19.478,89 zł i po dodaniu kosztów sprzątania w kwocie 1.000 zł uzasadnione odszkodowanie powinno wynieść 20.478,89 zł i w rezultacie zasądzenie zawyżonego odszkodowania; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 § 1 k.c.</a> poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji wydanie wyroku sprzeciwiającego się zasadzie ponoszenia odpowiedzialności tylko za normalne następstwa szkody oraz zasadzie adekwatnego związku przyczynowego, co w następstwie doprowadziło do zasądzenia niezasadnie zawyżonego odszkodowania. W konsekwencji postawionych zarzutów apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku częściowo poprzez oddalenie powództwa również w zaskarżonym zakresie, tj. w zakresie zasądzającym od (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. na rzecz powódki kwotę 270,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 11 października 2019 roku do dnia zapłaty oraz o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie kosztów procesu za postępowanie w I instancji stosownie do wyniku rozstrzygnięcia. Odpowiedź na apelację strony powodowej wniósł pozwany (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W., wnosząc o jej odrzucenie oraz zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zarzuty podniesione w rozpoznanych apelacjach zasługiwały na częściowe uwzględnienie i w konsekwencji spowodowały zmianę kontrolowanego orzeczenia. W pierwszej kolejności jednak należy odnieść się do kwestii podniesionej przez pozwanego (...) S.A. V. (...) z siedzibą w W. w odpowiedzi na apelację powódki. Pozwany wskazał, iż powódka nie posiada gravamenu w zaskarżeniu pkt. 1 i 2 wyroku, gdyż Sąd w tych częściach wyroku uwzględnił jej żądanie, a także w zaskarżeniu pkt. 3 wyroku, gdyż zaskarżone może być tylko orzeczenie istniejące, a w niniejszej sprawie Sąd I instancji nie orzekł o odsetkach od kwoty 15.898.89 zł, stąd w ocenie pozwanego właściwy w takiej sytuacji jest wniosek o uzupełninie wyroku. Ze stanowiskiem pozwanego nie sposób się zgodzić. Należy podzielić stanowisko zajęte przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu postanowienia w przedmiocie wniosku o uzupełnienie orzeczenia. Z racji, iż w pkt. 3 skarżonego wyroku, Sąd oddalił powództwo w pozostałej części, wynika iż także o części roszczenia powódki dotyczącej odsetek od kwot stanowiących rozszerzenie powództwa Sąd Rejonowy orzekł merytorycznie. Z kolei zmiana merytorycznego rozstrzygnięcia Sądu nie jest dopuszczalna w trybie uzupełnienia czy też sprostowania wyroku, nawet mając na uwadze, że Sąd Rejonowy już w uzasadnieniu wskazał na popełnioną omyłkę. Nadto logicznym jest, że gdyby stanowisko pozwanego w odpowiedzi na apelację powódki było prawidłowe, to należałoby spodziewać się, iż Sąd Rejonowy dostrzegając swój błąd już po wydaniu orzeczenia dokona uzupełnienia wyroku z urzędu. Przechodząc do zarzutów podniesionych w apelacji powódki, istotnie doszło do naruszenia przez Sąd Rejonowy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> poprzez jego omyłkowe niezastosowanie w stosunku do należnych powódce kwot 15.898,89 zł oraz 15.198,89 zł i niezasądzenie od nich należnych odsetek za opóźnienie pomimo, iż powódka zasadnie wnosiła o to przy okazji rozszerzenia powództwa o te kwoty. Szczegółowe okoliczności niezasądzenia odsetek zostały przedstawione przez Sąd Rejonowy w treści uzasadnienia i stanowisko to nie budzi wątpliwości Sądu Okręgowego. Stąd biorąc pod uwagę, iż pismo zawierające rozszerzenie powództwa wraz z żądaniem odsetek od kwoty rozszerzenia od dnia doręczenia pisma do dnia zapłaty, doręczone zostało pozwanym w dniu 11 maja 2021 roku – jak wynika z pism wniesionych w odpowiedzi na rozszerzenie powództwa, należało zasądzić obowiązek zapłaty odsetek ustawowych za opóźnienie: w pkt. 1 wyroku od kwoty 15.628,89 zł od dnia 12 maja 2021 roku do dnia zapłaty i w pkt. 2 wyroku od kwoty 14.928,89 zł od dnia 12 maja 2021 roku do dnia zapłaty. Odnosząc się do apelacji wniesionych przez pozwanych, zasadnym będzie omówienie ich zasadności zbiorczo, gdyż zarzuty w nich przedstawione koncentrują się wokół omyłki jaką poczynił Sąd Rejonowy przy ocenie wniosków z opinii biegłego z zakresu budownictwa R. P., a polegającej na uwzględnieniu wysokości szkody oszacowanej przez biegłego z jednoczesnym popełnieniem omyłki, ustalając wysokość odszkodowania na kwotę 20.748,89 zł zamiast wynikającej z opinii biegłego kwoty 20.478,89 zł. Podkreślenia wymaga, że różnica między tymi kwotami nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym oraz nie została omówiona w treści uzasadnienia. Wobec powyższego należało obniżyć zasądzone od pozwanych odszkodowanie o kwotę 270 złotych. W kwestii kosztów postępowania przed Sądem I instancji, o których ponowne orzeczenie wnieśli pozwani, Sąd Okręgowy uznał żądania pozwanych za bezpodstawne. Mając na uwadze, że po zmianie zaskarżonego orzeczenia powódka nadal wygrała sprawę w ok. 98 %, brak jest podstaw do zmiany rozstrzygnięcia o kosztach procesu mimo uwzględnienia apelacji każdego z pozwanych . Mając na uwadze powołane argumenty, Sąd Okręgowy w Łodzi na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> zmienił zaskarżony wyrok i orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania apelacyjnego rozstrzygnięto na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 § 1 k.p.c.</a>, zgodnie z zasadą stosunkowego rozdzielenia kosztów postępowania, mając na uwadze, iż wszystkie apelacje okazały się co do zasady skuteczne natomiast koszty postępowania apelacyjnego pozostawały w znaczącej dysproporcji. Pozwani ponieśli koszty postępowania apelacyjnego w wysokości po 150 złotych na co złożyły się wynagrodzenia pełnomocników w wysokości po 120 złotych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391 § 2;art. 391 § 2 pkt. 1)">§ 2 pkt 1</a> w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). oraz po 30 złotych tytułem opłat od apelacji. Koszty po stronie powódki wyniosły 650 złotych i złożyło się na nie wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 450 złotych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391 § 2;art. 391 § 2 pkt. 3)">§ 2 pkt 3</a> w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). oraz opłata od apelacji w wysokości 200 złotych. Z powyższego wynika, iż koszty postępowania apelacyjnego wyniosły łącznie 950 złotych z czego koszt 650 złotych poniosła powódka. Stąd, mając na uwadze, iż pozwani ponieśli koszty w wysokości po 150 złotych, Sąd orzekł kwotę 350 złotych jako należną solidarnie od pozwanych na rzecz powódki – tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. </div>