I GSK 844/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz (spr.) Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w R. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt I GSK 267/13 w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt I SA/Rz 595/12 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w R. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym UZASADNIENIE W dniu 13 maja 2019 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w R. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GSK 267/13 w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt I SA/Rz 595/12 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] oraz z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego. Jako podstawę skargi spółka wskazała art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; powoływanej dalej jako p.p.s.a.) i podniosła, że w postępowaniu przed NSA oraz Sądem I instancji nie była należycie reprezentowana, zaś pełnomocnik występujący w jej imieniu nie był należycie umocowany z uwagi na nieskuteczne powołanie osoby udzielającej mu pełnomocnictwa do pełnienia funkcji prezesa zarządu. W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania sądowego organ wniósł o jej oddalenie, ewentualnie o zawieszenie postępowania. Organ wyjaśnił, że w dniu 14 marca 2019 r. wpłynęły do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie wnioski o wznowienie postępowań administracyjnych zakończonych ostatecznymi decyzjami Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia [...] maja 2012 r., a postanowieniami z dnia [...] września 2019 r. wznowiono postępowania podatkowe w tych sprawach. Na rozprawie w dniu 17 grudnia 2019 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o nieuwzględnienie wniosku o zawieszenie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie z urzędu w przypadku, o którym mowa w art. 56 p.p.s.a. W myśl zaś art. 56 p.p.s.a. w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że z uwagi na treść art. 276 p.p.s.a., który stanowi, że w przypadku postępowania ze skargi o wznowienie postępowania sądowego odpowiednio stosuje się przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego mają zastosowanie również art. 56 i art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 415/14; z 25 marca 2014 r., sygn. akt II FSK 3744/13; z 19 marca 2014 r., sygn. akt II FSK 3694/13; dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Nie należy bowiem ograniczać odpowiedniego zastosowania przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji tylko do zwyczajnego postępowania sądowego, o ile takie ograniczenie nie zostało wprowadzone w Dziale VII p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 28 marca 2014 r., sygn. akt II FZ 437/14). Hipoteza normy prawnej zawartej w art. 56 p.p.s.a. stanowi o uprzedniości zainicjowania postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowoadministracyjnego. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 241 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.) wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. W niniejszej sprawie wnioski o wznowienie postępowania podatkowego zostały nadane w dniu 11 marca 2019 r. Organ podatkowy przed formalnym wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia postępowania obowiązany jest rozpoznać dopuszczalność wznowienia postępowania, to jest, czy wskazana została przesłanka określona w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej i czy zostały zachowane wszystkie wymogi formalne takiego wniosku. Postępowanie to kończy się wydaniem decyzji o odmowie wznowienia postępowania, bądź też wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. Wstępne postępowanie organu należy traktować jako fazę jednego postępowania nadzwyczajnego, którego przedmiotem jest weryfikacja decyzji ostatecznej. Z dniem doręczenia organowi podatkowemu żądania strony następuje wszczęcie postępowania, w którym organ najpierw rozstrzyga, czy nastąpi wznowienie postępowania (zob. B. Brzezieński, M. Kalinowski, A. Olesińska, M. Masternak, J. Orłowski, Ordynacja podatkowa. Komentarz, tom II, TNOiK Toruń 2007, s. 555). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, za postępowanie administracyjne "w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania", o którym mowa w art. 56 p.p.s.a., należy uznać już samo wszczęcie wstępnego postępowania zmierzającego do wznowienia postępowania zainicjowanego żądaniem skarżącej nadanym w dniu 11 marca 2019 r. Postępowanie to toczy się bowiem "w celu" wznowienia postępowania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2019 r., sygn. akt II FSK 973/18, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Skoro zatem wnioski o wznowienie postępowania podatkowego w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi z dnia [...] maja 2012 r. zostały złożone do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie w dniu 11 marca 2019 r., a skargę o wznowienie postępowania sądowego skarżąca wniosła w dniu 13 maja 2019 r., należy stwierdzić, że w sprawie wystąpiła obligatoryjna przesłanka zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego wynikająca z art. 124 § 1 pkt 6 w zw. z art. 56 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 276 p.p.s.a. Wniesienie skargi do sądu nastąpiło bowiem "po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania". Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 56 i art. 124 § 1 pkt 6 w zw. z art. 276 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.