I C 2297/23
Суди загальної юрисдикції2024-08-01
Номер справи
I C 2297/23
Дата рішення
2024-08-01
Тип
SENTENCE
Судді
Dorota Krawczyk (PRESIDING_JUDGE)
Текст рішення
<p>Sygn. akt IC 2297/23</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 01 sierpnia 2024 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział I Cywilny</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia SO Dorota Krawczyk</p>
<p>Protokolant: Agnieszka Jachymska</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 01 sierpnia 2024 roku w Piotrkowie Trybunalskim</p>
<p>na posiedzeniu jawnym</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">P. Z.</span> – Syndyka masy upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej – działającego w imieniu własnym lecz na rzecz upadłego <span class="anon-block">W. Ś.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">B. A.</span>
</p>
<p>o wydanie rzeczy oraz ustalenie istnienia prawa</p>
<p>1.
nakazuje pozwanej <span class="anon-block">B. A.</span> wydanie do masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span>, osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej obejmującej likwidację majątku dłużnika:</p>
<p>a)
udziału ½ części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działek (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą NR (...)</span>.</p>
<p>b)
udziału 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działki (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą NR (...)</span>
</p>
<p>2.
ustala, że :</p>
<p>a)
udział ½ części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działek (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą NR (...)</span>.</p>
<p>b)
udział 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działki (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą NR (...)</span>
</p>
<p>stanowią składniki masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span>, osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej w upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika, podlegające zbyciu w toku postępowania upadłościowego:</p>
<p>3. znosi wzajemnie koszty procesu między stronami.</p>
<p>Sygn. akt I C 2297/23</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Pozwem z dnia 20 grudnia 2023 roku powód <span class="anon-block">P. Z.</span> - Syndyk masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span>, osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, wniósł o</p>
<p>1) nakazanie pozwanej <span class="anon-block">B. A.</span> wydania do masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span> - osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej w upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika:</p>
<p>a) udziału 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>,</p>
<p>b) udziału 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> oraz o :</p>
<p>2) ustalenie, że:</p>
<p>a) udział 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>,</p>
<p>b) udział 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>
</p>
<p>stanowią składniki masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span> - osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej w upadłości obejmującej likwidację majątku dłużnika, podlegające zbyciu wtoku postępowania upadłościowego.</p>
<p>Dodatkowo pozew zawierał wniosek o zabezpieczenie powództwa poprzez ustanowienie zakazu zbywania i obciążania przez pozwaną <span class="anon-block">B. A.</span>
</p>
<p>- udziału 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>,</p>
<p>- udziału 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> i przekazanie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 7563;art. 7563 § 2;art. 7563 § 3)">art. 7563 § 2 i 3 k.p.c.</a> odpisu postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia roszczenia Sądowi Rejonowemu w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. - Wydział Ksiąg Wieczystych celem dokonania odpowiedniego wpisu w <span class="anon-block">księdze wieczystej nr (...)</span> oraz w <span class="anon-block">księdze wieczystej nr (...)</span> i celem doręczenia odpisu tego postanowienia obowiązanemu.</p>
<p>Strona powodowa wnosiła również o zasądzenie od pozwanej na rzecz upadłego <span class="anon-block">W. Ś.</span> - kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>W uzasadnieniu strona powodowa powołała się na interes prawny w uzyskaniu tytułu legitymującego do zbycia przedmiotowej nieruchomości w toku postępowania upadłościowego wynikający z braku istnienia orzeczenia ustalającego prawo do rozporządzania nieruchomością. Ponadto wskazał, że upadły nie jest ujawniony jako właściciel w księdze wieczystej i syndyk nie będzie dysponował żadnym innym dokumentem, który stwierdzałby bezskuteczność ex lege umowy darowizny.</p>
<p>Tym samym w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z rzadką i wyjątkową sytuacją, kiedy pomimo przysługiwania powodowi roszczenia „o świadczenie" zachowuje on jednocześnie interes prawny w uzyskaniu orzeczenia ustalającego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 k.p.c.</a>) (k. 3-8).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block">B. A.</span> uznała powództwo w całości,</strong> wniosła o odstąpienie od obciążenia jej kosztami procesu, a dodatkowo domagała się zasądzenia na rzecz pozwanej kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block">B. A.</span> wnosiła o rozpoznanie sprawy pod jej nieobecność (k. 56).</p>
<p>Pozwana w piśmie z dnia 25.07.2024 r. (k. 70) wnosiła o rozpoznanie sprawy pod jej nieobecność z uwagi na fakt, iż jest żołnierzem zawodowym i pełni służbę w różnych miejscach.</p>
<p>W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pozwana potwierdziła fakt zawarcia w dniu 6 kwietnia 2023 roku umowy darowizny, a jednocześnie wskazała, że o zaistnieniu sporu dowiedziała się dopiero z treści pozwu doręczonego jej w dniu 10 kwietnia 2024r. oraz zaprzeczyła jakoby niepodejmowanie próby pozasądowego rozstrzygnięcia sporu było powodowane jedyną możliwością zabezpieczenia masy przed jej uszczuplaniem oraz podniosła, że nie znajduje to żadnego potwierdzenia w stanie faktycznym, ani załączonym materiale dowodowym. Pozwana podniosła, że nie miała dostatecznej wiedzy co do sytuacji prawnej w jakiej znalazł się darczyńca po ogłoszeniu jego upadłości konsumenckiej i mającego wówczas zastosowania odpowiednich przepisów lex specialis ustawy Prawo Upadłościowe i w żaden sposób nie dała podstawy do podejrzeń syndykowi masy upadłości jej ojca, aby w przyszłości rzekomo utrudniała, czy jak wprost pisze powód uniemożliwiała włączenie do masy upadłości udziałów w nieruchomościach objętych żądaniami pozwu (k. 55-60).</p>
<p>Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2024 roku Sąd postanowił dokonać zabezpieczenia roszczenia przez ustanowienie zakazu zbywania i obciążania przez pozwaną <span class="anon-block">B. A.</span>
</p>
<p>a) udziału 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działki (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą NR (...)</span>
</p>
<p>b) udziału 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, woj. <span class="anon-block"> (...)</span>, Powiat <span class="anon-block"> (...)</span>, Gmina <span class="anon-block">T.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów nr <span class="anon-block">działek (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim prowadzi księgę wieczystą <span class="anon-block"> NR (...)</span> (k. 46).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Postanowieniem z dnia 20 września 2023 r. sygn. akt PT1P/GU/216/2023 Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim ogłosił upadłość <span class="anon-block">W. Ś.</span> jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, wyznaczając syndyka w osobie <span class="anon-block">P. Z.</span>.</p>
<p>/dowód: postanowienie SR w Piotrkowie Tryb. z dnia 20 września 2023 r. sygn. akt PT1P/GU/216/2023 k. 43-44/</p>
<p>Do dnia 6 kwietnia 2023 r. <span class="anon-block">W. Ś.</span> przysługiwały:</p>
<p>a) udział 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>,</p>
<p>b) udział 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>.</p>
<p>Na podstawie umowy darowizny zawartej w dniu 6 kwietnia 2023 r. przed notariuszem w <span class="anon-block">T.</span> <span class="anon-block">M.</span>. - <span class="anon-block">R.</span> <span class="anon-block">M.</span> Rep. A 2089/2023 <span class="anon-block">W. Ś.</span> darował pozwanej - swojej córce <span class="anon-block">B. A.</span> :</p>
<p>a) udział 1/2 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>,</p>
<p>b) udział 1/6 części w prawie własności nieruchomości położonej w Twardej, oznaczonej nr <span class="anon-block">działek (...)</span> dla której Sąd Rejonowy w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>.</p>
<p>
<span class="anon-block">W. Ś.</span> pismem z dnia 27.11.2023 roku zwrócił się do Sądu Rejonowego w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. Wydział Ksiąg Wieczystych z prośbą o przyśpieszenie wpisu do ksiąg wieczystych zmian wynikających z aktu notarialnego z dnia 6 kwietnia 2023 roku rep. A 2089/2023 z uzasadnieniem: „…jesteśmy w trakcie sprzedaży tej działki i ze względu na brak wpisu Bank zwleka z przyznaniem pożyczki osobie kupującej. Proszę o jak najszybsze załatwienie podania.”</p>
<p>/dowód: akt notarialny z dnia 6 kwietnia 2023 roku rep. A 2089/2023 k. 61-63, pismo powoda z dnia 27 listopada 2023 roku k. 45, wydruki z ksiąg wieczystych k. 16-26/</p>
<p>W dacie dokonania spornej darowizny powód posiadał szereg zobowiązań m.in. w <span class="anon-block"> (...) Bank S.A.</span>, <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>, <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span>, w których spłacie powód zaczął zalegać. Szacunkowa kwota zobowiązań wynosiła 126.758,06zł.</p>
<p>Na zaległości finansowe powoda wpływ miały m.in. problemy zdrowotne, które uniemożliwiały powodowi podjęcie dodatkowego zatrudnienia. Zdolności zarobkowe powoda znacznie spadły , a jego zaległości finansowe wobec wierzycieli stawały się coraz większe.</p>
<p>/dowód: wniosek dłużnika o ogłoszenie upadłości k. 27-33, wezwania do zapłaty k. 34, wypowiedzenie umowy k. 35-38, karty informacyjne k. 40 verte, k. 41 verte - 42, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności k. 41, decyzja o waloryzacji emerytury z dnia 1-03-2023r k. 42 verte/</p>
<p>W dniu 10 sierpnia 2023 roku powód wystąpił do Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z wnioskiem o ogłoszenie upadłości konsumenckiej.</p>
<p>Na skutek wniosku upadłego Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. V Wydział Gospodarczy postanowieniem z dnia 20 września 2023 r. wydanym w sprawie sygn. akt PT1P/GU/216/2023 of, ogłosił upadłość <span class="anon-block">W. Ś.</span> jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, wyznaczając syndyka w osobie <span class="anon-block">P. Z.</span>.</p>
<p>/dowód: wniosek dłużnika o ogłoszenie upadłości k. 27-33, postanowienie SR w Piotrkowie Tryb. z dnia 20 września 2023 r. sygn. akt PT1P/GU/216/2023 k. 43-44/</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ocenił i zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo jest zasadne.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwana <span class="anon-block">B. A.</span> uznała powództwo w całości. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 213;art. 213 § 2)">art. 213 § 2 KPC</a> Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że uznanie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa.</p>
<p>Uznanie powództwa stanowi jedną z form zachowania się pozwanego w procesie cywilnym. Jest to akt dyspozycyjności materialnej pozwanego, w którym przyznaje on okoliczności faktyczne przytoczone przez powoda oraz uznaje samo żądnie pozwu, wyrażając jednocześnie zgodę na wydanie wyroku uwzględniającego to żądanie (por. wyr. SN z 14.9.1983 r. III CRN 188/83, OSNC 1984, Nr 4, poz. 60). Przyjmuje się zatem, że uznanie powództwa składa się z oświadczenia wiedzy i woli pozwanego złożonych jednocześnie.</p>
<p>Ustawodawca nie przewiduje szczególnej formy uznania powództwa. Może być ono zatem dokonane ustnie na rozprawie bądź poza rozprawą, w formie pisma procesowego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 125)">art. 125 KPC</a>).</p>
<p>Uznanie powództwa nie zostało również ograniczone żadnym terminem.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd jest związany uznaniem powództwa, co oznacza, że powinien uwzględnić wyrażoną w ten sposób wolę pozwanego i w zakresie, w jakim powództwo zostało uznane, wydać wyrok zgodny z żądaniem powoda.</strong>
</p>
<p>Związanie sądu uznaniem powództwa nie zwalnia go jednak od oceny skuteczności oświadczenia pozwanego. Uznanie powództwa pozostaje bezskuteczne, jeżeli jest sprzeczne z prawem, z zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. Ocena skuteczności uznania powinna być dokonana wyłącznie w świetle materiału procesowego znajdującego się w aktach sprawy. Jeżeli żadna z tych okoliczności nie zachodzi sąd jest obowiązany wydać wyrok zgodny z uznaniem powództwa, bez względu na to, czy uznanie znajduje uzasadnienie w okolicznościach sprawy (wyr. SN z 22.2.2010 r., IV CSK 436/09, <span class="anon-block">L.</span>).</p>
<p>Zgodnie z treścią art. 127 ust 1 p.u. bezskuteczne w stosunku do masy upadłości są czynności prawne dokonane przez upadłego w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, którymi rozporządził on swoim majątkiem, jeżeli dokonane zostały nieodpłatnie albo odpłatnie, ale wartość świadczenia upadłego przewyższa w rażącym stopniu wartość świadczenia otrzymanego przez upadłego lub zastrzeżonego dla upadłego lub dla osoby trzeciej. W niniejszej sprawie kwestionowana przez syndyka czynność dokonana została w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości (co nastąpiło 10 sierpnia 2023 r.), a czynność prawna miała charakter nieodpłatny (darowizna).</p>
<p>W świetle powyższych okoliczności oraz treści art. 127 ust 1 p.u. w zw. z art. 134 p.u. w zw. z art. 491<sup>
<!-- -->2</sup> ust. 1 p.u. żądanie wydania opisanych na wstępie udziałów nieruchomościach do masy upadłości <span class="anon-block">W. Ś.</span> oraz ustalenie, że w/w udziały w nieruchomościach stanowią składnik masy upadłości podlegający zbyciu w toku postępowania upadłościowego jest uzasadnione.</p>
<p>Stosownie do treści przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030600535" title="Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535 (art. 134;art. 134 ust. 1)">art. 134 ust. 1</a> „jeżeli czynność upadłego jest bezskuteczna z mocy prawa lub została uznana za bezskuteczną, to co wskutek tej czynności ubyło z majątku upadłego lub do niego nie weszło, podlega przekazaniu do masy upadłości”. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030600535" title="Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535 (art. 134;art. 134 ust. 1)">art. 134 ust 1 p.u.n.</a> reguluje skutki bezskuteczności czynności prawnej, niezależnie od tego, w jakim trybie ta bezskuteczność została stwierdzona, a zatem dotyczy zarówno: bezskuteczności z mocy prawa (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030600535" title="Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535 (art. 125;art. 126;art. 127;art. 128)">art. 125-128 p.u.n.</a>), bezskuteczności stwierdzonej postanowieniem sędziego-komisarza (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030600535" title="Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535 (art. 129;art. 130)">art. 129-130 p.u.n.</a>), bezskuteczności stwierdzonej wyrokiem w postępowaniu wytoczonym przez syndyka (nadzorcę, zarządcę) (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 KC</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 132)">art. 132</a> PrUpN), jak i bezskuteczności stwierdzonej wyrokiem na skutek powództwa wytoczonego przez wierzyciela i rozstrzygniętego, ale nie wyegzekwowanego przed ogłoszeniem upadłości, (por. Piotr Zimmerman, Prawo upadłościowe i naprawcze Komentarz - komentarz do art. 134 p.u.n.).</p>
<p>W odróżnieniu od klasycznej skargi pauliańskiej, konsekwencją uwzględnienia skargi syndyka, jest utrata przez pozwaną prawa zarządu przedmiotem skargi i jest ona traktowana jak każdy inny składnik masy upadłości. Ten skutek uznania za bezskuteczną czynności upadłego wynika z faktu, iż z chwilą ogłoszenia upadłości upadły traci prawo zarządu swym majątkiem na rzecz syndyka (art. 75 p.u.) Skutek taki nie następuje natomiast w postępowaniu egzekucyjnym, co uzasadnia regulację z art. 134 ust 1 p.u.</p>
<p>Przepisy art. 127 i nast. p.u. znajdują zastosowanie także do upadłości konsumenckiej z mocy art. 491<sup>
<!-- -->2</sup> ust. 1 p.u. )</p>
<p>Mając powyższe na względzie uzasadnione jest roszczenie powoda o wydanie nieruchomości opisanych w petitum pozwu.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe Są stwierdził, że uznanie powództwa nie jest sprzeczne z prawem, z zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa i na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 213;art. 213 § 2)">art. 213 § 2 KPC</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 127;art. 127 ust. 1)">art. 127 ust. 1 p</a>.u w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 134)">art. 134 p</a>.u w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 491(2);art. 491(2) ust. 1)">art. 491 <sup>
<!-- -->2</sup> ust. 1 p</a>.u orzekł jak pkt 1 wyroku.</p>
<p>Pomimo wytoczenia powództwa o świadczenie (wydanie nieruchomości) powód zachowuje także interes prawny w uzyskaniu orzeczenia ustalającego. Gdyby bowiem Syndyk poprzestał na sformułowaniu roszczenia o wydanie nieruchomości, ewentualny wyrok uwzględniający powództwo zawierałby w sentencji jedynie rozstrzygnięcie nakazujące wydanie nieruchomości. Z treści sentencji takiego orzeczenia nie będzie jednak wynikało uprawnienie Syndyka do dokonania sprzedaży nieruchomości w toku postępowania upadłościowego. Pamiętać przy tym należy, że likwidacja składników mienia nieruchomego w toku postępowania upadłościowego następuje w drodze zawarcia notarialnej umowy sprzedaży, a tym samym zachodzi konieczność uzyskania przez syndyka dokumentu, który legitymizowałby go jako podmiot uprawniony do sprzedaży nieruchomości. Bezskuteczność czynności upadłego oparta o przepis art. 127 ust 1 p.u. nie uzasadnia dokonania żadnych zmian własnościowych, bowiem skutkiem regulacji z art. 127 ust 1 p.u. jest wyłącznie bezskuteczność, a nie nieważność czynności prawnej. W konsekwencji w dziale II księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości nadal widniałby pozwana, a syndyk uzyskałby jedynie prawo do traktowania tej nieruchomości tak, jakby nigdy nie „wyszła" z masy upadłości.</p>
<p>Wobec braku po stronie Syndyka tytułu własności nieruchomości, uprawnienia masy upadłości w stosunku do nieruchomości nie pozostają jednak odzwierciedlone w jakiejkolwiek formie, co powoduje wobec podmiotów na zewnątrz stan niepewności co do osoby Syndyka jako podmiotu uprawnionego do zbycia przedmiotowej nieruchomości. Powyższa okoliczność uniemożliwiałaby skuteczną sprzedaż nieruchomości w toku postępowania upadłościowego, co dotyczy zarówno poszukiwania potencjalnego nabywcy nieruchomości, jak i przeniesienia jej własności na nabywcę w przypisanej formie. Realizacja powyższego wymaga więc wyposażenia Syndyka w odpowiedni ku temu środek, który w przedmiotowej sprawie przybiera postać wyroku ustalającego istnienie prawa do zbycia nieruchomości w toku postępowania upadłościowego. Jednocześnie brak jest w tym zakresie alternatywnych sposobów ochrony interesu masy upadłości. W szczególności wskazać należy, że w ślad za wynikającym z art. 134 ust. 1 p.u. obowiązkiem przekazania do masy upadłości rzeczy, która wyszła z majątku upadłego, nie powstaje roszczenie zwrotnego przeniesienia prawa własności tejże rzeczy.</p>
<p>Z tych wszystkich względów , nie ulega wątpliwości , że powód ma interes prawny w uzyskaniu tytułu legitymującego do zbycia przedmiotowej nieruchomości w toku postępowania upadłościowego. W braku istnienia orzeczenia ustalającego prawo do rozporządzania nieruchomością notariusz nie sporządzi umowy sprzedaży przedmiotowej nieruchomości. Upadły nie jest bowiem ujawniony jako właściciel w księdze wieczystej i syndyk nie będzie dysponował żadnym innym dokumentem, który stwierdzałby bezskuteczność ex lege umowy darowizny.</p>
<p>W sprawie występuje tym samym rzadka i dość wyjątkowa sytuacja, kiedy pomimo przysługiwania powodowi roszczenia „o świadczenie" zachowuje on jednocześnie interes prawny w uzyskaniu orzeczenia ustalającego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 k.p.c.</a>).</p>
<p>W wypadku uznania powództwa przez pozwanego Sąd w orzeczeniu kończącym uprawniony jest do wzajemnego zniesienia kosztów procesu, w tym układzie bowiem obie strony dążyły do osiągnięcia takiego samego wyniku procesu i żadna z tych stron procesu nie przegrała ani też nie wygrała. Sytuacja taka uzasadnia zastosowanie per analogiam <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 104)">art. 104 KPC</a> wobec braku wyraźnego jej rozstrzygnięcia w ustawie (post. SN z 28.11.1972 r., I CZ 141/72, <span class="anon-block">L.</span>).</p>
<p>Uznanie powództwa nie zostało ograniczone żadnym terminem. Może ono zatem nastąpić w toku całego postępowania, najwcześniej jednak po doręczeniu pozwanemu odpisu pozwu. Moment, w którym pozwany uznaje powództwo może mieć jednak znaczenie dla rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Zgodnie bowiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 101)">art. 101 KPC</a>, zwrot kosztów należy się pozwanemu pomimo uwzględnienia powództwa, jeżeli nie dał powodu do wytoczenia sprawy i uznał przy pierwszej czynności procesowej żądanie pozwu i na tą okoliczność powoływała się pozwana. Ale w analizowanej sprawie rację ma również powód co do konieczności wytoczenia powództwa i uzyskania rozstrzygnięcia w postaci wyroku, braku możliwości zawarcia skutecznej ugody pozasądowej i uzasadnionej obawy sprzedaży darowanych udziałów przez pozwaną o czym świadczy pismo <span class="anon-block">W. Ś.</span> skierowane do SR w Tomaszowie <span class="anon-block">M.</span>. Wydział Ksiąg Wieczystych o przyśpieszenie wpisu, bo klient, który chce kupić sporną nieruchomość nie może uzyskać kredytu.</p>
<p>Pozwana nie była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, nie poniosła też żadnych kosztów sądowych.</p>
<p>Zatem zasadnym w analizowanej sprawie, w ocenie Sądu, było wzajemne zniesienie kosztów procesu.</p>
<p>Sędzia SO Dorota Krawczyk</p>
<p>Z/Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pozwanej z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia apelacji.</p>
</div>